ιράν

Την πρόθεσή τους να θέσουν υποψηφιότητα για τις προεδρικές εκλογές, οι οποίες είναι προγραμματισμένο να διεξαχθούν στις 14 Ιουνίου, ανακοίνωσαν δύο Ιρανές. Πρόκειται για δύο 45χρονες γυναίκες, τη Ραζί Ομιντβάρ και τη Σοράγια Μαλεκζαντέ, που δήλωσαν στους δημοσιογράφους ότι προτεραιότητά τους είναι η καταπολέμηση του πληθωρισμού που έχει φτάσει σε αστρονομικά επίπεδα.

Αρνήθηκε η Τεχεράνη οποιαδήποτε σύνδεση με τους δύο άνδρες που συνελήφθησαν στον Καναδά, επειδή θεωρήθηκαν ύποπτοι ότι σχεδίαζαν επίθεση κατά σιδηροδρομικού συρμού. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι δύο άνδρες είχαν τη στήριξη της Αλ Κάιντα στο Ιράν. Ο ιρανός ΥΠΕΞ κατηγόρησε τον Καναδά ότι ακολουθεί «ιρανοφοβική» πολιτική τα τελευταία χρόνια.

Το Ιράν και αξιωματούχοι της ΙΑΕΑ θα έχουν νέο γύρο συνομιλιών για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης στις 21 Μαΐου στη Βιέννη, μετέδωσαν τη Δευτέρα τα ιρανικά ΜΜΕ. Τα ειδησεογραφικά πρακτορεία Mehr και ISNA δεν ανέφεραν περισσότερες λεπτομέρειες, ούτε υπήρξε κάποιο σχόλιο από την πλευρά της ΙΑΕΑ.

Το Ιράν πραγματοποίησε επιτυχή δοκιμή ενός νέου βαλλιστικού πυραύλου εδάφους-θαλάσσης στον Κόλπο, όπως ανακοίνωσε υψηλόβαθμος αξιωματικός της Ισλαμικής Δημοκρατίας, λίγες ημέρες πριν τον εορτασμό της εθνικής επετείου του Στρατού, η οποία θα αποτελέσει ευκαιρία για επίδειξη της στρατιωτικής πυγμής σε μία περίοδο έντονης αντιπαράθεσης με τη Δύση για το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας.

Ο αρχηγός του γενικού επιτελείου του ισραηλινού στρατού Μπένι Γκαντζ επισήμανε σε δηλώσεις του ότι ο ισραηλινός στρατός έχει την ικανότητα να δράσει μόνος του κατά του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, με μόνη την τελική απόφαση να απομένει για την υλοποίηση της ενέργειας. Άφησε ωστόσο να εννοηθεί ότι το ενδεχόμενο ισραηλινού πλήγματος κατά του Ιράν δεν είναι άμεσο.

Σεισμός μεγέθους 7,8 βαθμών χτύπησε την Τρίτη το Ιράν, κοντά στα σύνορα με το Πακιστάν. Οι Αρχές του Πακιστάν κάνουν λόγο για 34 νεκρούς και 80 τραυματίες. Αντιφατικές είναι οι πληροφορίες από το Ιράν: για δεκάδες νεκρούς μιλούσαν αρχικά τα μέσα ενημέρωσης, αξιωματούχοι διέψευδαν εν συνεχεία την ύπαρξη θυμάτων, ενώ άλλοι μιλούσαν για «λίγους νεκρούς». Η δόνηση έγινε αισθητή σε ακτίνα πολλών εκατοντάδων χιλιομέτρων στην ευρύτερη περιοχή ως και την Ινδία.

Τουλάχιστον 37 άνθρωποι σκοτώθηκαν και περίπου 850 τραυματίστηκαν από σεισμική δόνηση μεγέθους 6,3 βαθμών που σημειώθηκε την Τρίτη νοτιοανατολικά της πόλης Μπουσέρ του Ιράν, κοντά στις εγκαταστάσεις του πυρηνικού ηλεκτροπαραγωγικού εργοστασίου. Σπίτια κατεδαφίστηκαν σε δύο χωριά της περιοχής, όμως ο ισχυρός σεισμός δεν επηρέασε τη λειτουργία του πυρηνικού εργοστασίου.

Τη λειτουργία δύο ορυχείων ουρανίου, όπως και μία μονάδας επεξεργασίας ουρανίου, ανακοίνωσε η Τεχεράνη την Τρίτη, «Ημέρα Πυρηνικής Τεχνολογίας» στο Ιράν. Σε ομιλία του για την ημέρα, ο πρόεδρος της χώρας Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ ανέφερε ότι «οι ξένες δυνάμεις έκαναν τα πάντα για να το αποτρέψουν, αλλά το Ιράν έγινε πυρηνικό».

Χωρίς κανένα αποτέλεσμα, όπως αναμενόταν, ολοκληρώθηκαν οι διήμερες συνομιλίες μεταξύ του Ιράν και των «Έξι» στο Αλμάτι για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης. «Δεν υπήρξε συμβιβασμός» ανακοίνωσε η ρωσική πλευρά, στις συζητήσεις «έγινε σαφές ότι οι θέσεις μας παραμένουν σε μεγάλη απόσταση» είπε η ύπατη εκπρόσωπος της ΕΕ για την εξωτερική πολιτική Κάθριν Άστον.

Νέο γύρο συνομιλιών ξεκίνησαν με το Ιράν έξι παγκόσμιες δυνάμεις σχετικά με το επίμαχο πυρηνικό πρόγραμμα της ισλαμικής δημοκρατίας, το οποίο δυτικοί αξιωματούχοι πιστεύουν ότι είναι σχεδιασμένο να παράγει πυρηνικά όπλα. Με συνάντηση του επικεφαλής της ιρανικής αντπροσωπείας και της Κάθριν Άστον ξεκίνησε η διαδικασία το Σάββατο.

Σε κάποια κινητικότητα στο ζήτημα του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος ελπίζουν οι «Έξι» και η Τεχεράνη, που ξεκίνησαν το νέο γύρο συζητήσεων στο Αλμάτι του Καζακστάν. Επί τάπητος θα τεθεί η πρόταση χαλάρωσης των κυρώσεων σε βάρος του Ιράν με αντάλλαγμα την αναστολή των πιο «ευαίσθητων» πτυχών του πυρηνικού προγράμματος -ενώ την κατάσταση περιπλέκουν ακόμη περισσότερο οι επικείμενες προεδρικές εκλογές στην Τεχεράνη.

Την πρώτη συνθήκη για τον έλεγχο του διεθνούς εμπορίου συμβατικών όπλων, ύψους 70 δισ. δολαρίων ετησίως, υιοθέτησε με μεγάλη πλειοψηφία η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών. Καταψήφισαν το κείμενο της συνθήκης Συρία, Ιράν και Βόρειος Κορέα. Απείχαν Ρωσία και Κίνα, από τις μεγαλύτερες χώρες-εξαγωγείς.

H επαναπροσέγγιση του Ισραήλ και της Τουρκίας με τη συγγνώμη για το Mavi Marmara φέρνει ξανά κοντά τους δύο συμμάχους των ΗΠΑ σε μία κρίσιμη εποχή για την περιοχή: Και οι δύο χώρες κοιτούν με αγωνία την παραπαίουσα Συρία, έχοντας ταχθεί αμφότερες απέναντι στον Άσαντ, ενώ από κοινού μπορούν να ενισχύσουν την πίεση στο Ιράν. Την ίδια στιγμή, αναλυτές και διπλωμάτες διαβλέπουν και ένα ισχυρό ενεργειακό κίνητρο για τη συμφιλίωση: To Iσραήλ επιδιώκει συνεργασία με την Άγκυρα για τη μεταφορά φυσικού αερίου, με διπλωμάτες να υποστηρίζουν ότι η Κύπρος έχει γίνει λιγότερο ελκυστικός ως εταίρος.

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Τζον Κέρι προειδοποίησε την Κυριακή στη Βαγδάτη τον ιρακινό πρωθυπουργό Νούρι αλ-Μάλικι ότι αεροπλάνα φορτωμένα με όπλα, τα οποία συνδέουν το Ιράν με τη Συρία διασχίζοντας τον ιρακινό εναέριο χώρο, συμβάλλουν στη διατήρηση του Μπασάρ αλ-Άσαντ στην εξουσία.

Κοινό μέτωπο στο ζήτημα του Ιράν παρουσίασαν Μπαράκ Ομπάμα και Μπενιαμίν Νετανιάχου μπροστά στις κάμερες κατά την «επίσημη πρώτη» του αμερικανού προέδρου στο Ισραήλ, αφήνοντας στην άκρη το «ψυχρό» κλίμα και τις διαφωνίες. Δήλωσαν αμφότεροι ότι όλες οι επιλογές -της στρατιωτικής περιλαμβανομένης- βρίσκονται στο τραπέζι, με τον Ομπάμα να επαναβεβαιώνει το κυρίαρχο δικαίωμα του Ισραήλ στην αυτοάμυνα έναντι της όποιας απειλής.

Στο Ισραήλ φτάνει την Τετάρτη ο Μπαράκ Ομπάμα για την πρώτη του επίσκεψη στη χώρα ως αμερικανός πρόεδρος, από την οποία καμία από τις τρεις εμπλεκόμενες πλευρές -Ουάσινγκτον, Ισραήλ και Παλαιστίνιοι- δεν έχουν να περιμένουν σημαντικά βήματα. Ο αμερικανός πρόεδρος δεν κομίζει καμία πρόταση για υπέρβαση του αδιεξόδου στις συνομιλίες για το Παλαιστινιακό ενώ οι Ισραηλινοί παραμένουν επιφυλακτικοί για την «πυγμή» που προτίθεται να δείξουν οι ΗΠΑ απέναντι στο Ιράν.

Τη μνήμη των θυμάτων σε μια από τις φονικότερες επιθέσεις του πολέμου Ιράκ-Ιράν τη δεκαετία του 1980 τίμησαν οι Κούρδοι του Ιράκ: το Σάββατο συμπληρώθηκαν 25 χρόνια από την επίθεση με χημικά κατά της Χαλάμπτζα από τις δυνάμεις του Σαντάμ Χουσεΐν και το θάνατο χιλιάδων ανθρώπων.

Η διπλωματική οδός είναι η πρώτη επιλογή, αλλά εάν δεν αποδώσει «εγώ συνεχίζω να κρατάω όλες τις επιλογές στο τραπέζι», λέει ο Μπαράκ Ομπάμα σε συνέντευξή του στην ισραηλινή τηλεόραση, διαβεβαιώνοντας μία εβδομάδα πριν την επίσκεψή του στη χώρα ότι οι ΗΠΑ δεν θα επιτρέψουν στο Ιράν να αποκτήσει πυρηνικό όπλο. Την ίδια ώρα, ο Τόμας Φρίντμαν των New York Times εξηγεί γιατί ο Ομπάμα θα επισκεφτεί το Ισραήλ σαν «τουρίστας»...

Το βρετανικό αίτημα για συνάντηση των ευρωπαίων διπλωματών με στόχο τη χαλάρωση του εμπάργκο στους εξοπλισμούς προς τη Συρία -αποβλέποντας τον εξοπλισμό των αντικαθεστωτικών- στηρίζει το Παρίσι, όπως ανέφερε ο γάλλος υπουργός Εξωτερικών. Η Γαλλία, ανέφερε ο Φαμπιούς, έχει «ταυτόσημη στάση» με τη Βρετανία, είπε. Παράλληλα, δυτικοί διπλωμάτες υποστήριξαν στο Reuters ότι το Ιράν έχει ενισχύσει την παράδοση οπλισμού στο συριακό καθεστώς.

Την συνεχώς αυξανόμενη παρακολούθηση από πλευράς κυβερνήσεων -όχι μόνο των πλέον καταπιεστικών- πάνω στη δραστηριότητα των πολιτών τους στο Ίντερνετ αλλά και την εμπλοκή εταιρειών σε αυτήν την γκρίζα τακτική καταγράφουν οι «Ρεπόρτερ χωρίς Σύνορα» στην νέα έκθεσή τους για την επιτήρηση στο Ίντερνετ. Η οργάνωση ζητά εισαγωγή ελέγχων στην εξαγωγή μηχανημάτων και λογισμικού και επιτήρησης σε χώρες που δεν σέβονται τα θεμελιώδη δικαιώματα.

Με μια συνομιλία κι ένα κινηματογραφικό διήμερο πλαισιώνεται η έκθεση Unexposed του μη κερδοσκοπικού οργανισμού Art Cantara με έργα νέων ιρανών γυναικών, που συνεχίζεται στο Ίδρυμα Μ. Κακογιάννης.

Από τη Ρωσία προμηθεύονται πλέον τα Ελληνικά Πετρέλαια, τα οποία καλύπτουν περί το 70% της εγχώριας αγοράς πετρελαιοειδών, το αναλογικά συντριπτικά μεγαλύτερο μέρος του αργού πετρελαίου που κατεργάζονται για την παραγωγή καυσίμων, μετά την παύση των συναλλαγών με το Ιράν.

Ο Μπαράκ Ομπάμα «δεν μπλοφάρει» όταν δηλώνει αποφασισμένος να αποτρέψει με κάθε τρόπο την απόκτηση πυρηνικού οπλοστασίου από το Ιράν, είπε ο αντιπρόεδρος Τζο Μπάιντεν σε φιλοϊσραηλινό λόμπι, χωρίς πάντως να κλείσει το παράθυρο της ειρηνικής διαπραγμάτευσης. Σε υψηλότερους τόνους κινήθηκε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός, Μπενιαμίν Νετανιάχου, που έκανε αναφορά σε σαφή στρατιωτική απειλή κατά του Ιράν ως το μόνο αποτελεσματικό αποτρεπτικό μέσο.

Ο χρόνος «είναι πεπερασμένος» στις διαβουλεύσεις της Τεχεράνης και των «Έξι» για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, επιμένει η Ουάσινγκτον, με τον αμερικανό υπουργό Εξωτερικών να δηλώνει από τη Σαουδική Αραβία ότι «οι διαπραγματεύσεις δεν μπορούν να συνεχίζονται επ' άπειρον».

Περιοδεία στην Ευρώπη πραγματοποιεί ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Τζον Κέρι. Ο Τζ.Κέρι βρέθηκε στο Παρίσι, όπου συναντήθηκε με τον γάλλο πρόεδρο και τον γάλλο ομόλογό του, Λοράν Φαμπιούς. Ο αμερικανός υπουργός δήλωσε ότι η συριακή αντιπολίτευση χρειάζεται περισσότερη βοήθεια. Παράλληλα, δήλωσε ότι οι δύο ημέρες συνομιλιών με το Ιράν για το πυρηνικό του πρόγραμμα ήταν «χρήσιμες» και πρόσθεσε ότι μία πιο σοβαρή ενασχόληση από την πλευρά του Ιράν θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια μακροπρόθεσμη συμφωνία.