ανατολική

Η αναγνώριση των επικείμενων προεδρικών εκλογών στην Ουκρανία από τη Μόσχα και η «σύσταση» στους φιλορώσους ενόπλους για αναβολή δημοψηφισμάτων στα ανατολικά ερμηνεύεται στη Δύση ως κίνηση τακτικής υποχώρησης του Κρεμλίνου.

Με το βλέμμα στην ανατολική Ουκρανία που βράζει, η ΕΕ καλεί εκ νέου τη Ρωσία να αποφύγει να επιδεινώσει την κρίση, προειδοποιώντας την για περαιτέρω κυρώσεις. «Καλούμε τη Ρωσία να απόσχει από οποιαδήποτε βήματα περαιτέρω αποσταθεροποίησης της Ουκρανίας και να συμμετάσχει αντίθετα σε μια διπλωματική επίλυση της κρίσης» δήλωσε ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Χέρμαν Βαν Ρομπάι.

Εικόνα που θυμίζει εμφύλιο δίνει η ανατολική Ουκρανία, με τις δύο πλευρές να θάβουν τους νεκρούς των συγκρούσεων ενώ ο ουκρανικός στρατός έχει περικυκλώσει το Σλαβιάνσκ στην επιχείρηση ανάκτησης του ελέγχου από τους φιλορώσους ενόπλους. Ένταση και στη Μαριούπολη, τεταμένο το κλίμα το προηγούμενο βράδυ στο Ντονέτσκ, νέος κυβερνήτης στην Οδησσό μετά την πολύνεκρη τραγωδία. Στη Μόσχα το σκηνικό των διπλωματικων εξελίξεων. «Να εξετάσουμε εγκατάσταση στρατευμάτων στην ανατολική Ευρώπη, λέει το ΝΑΤΟ.

Για στρατιώτες και φιλορώσους νεκρούς στο Σλαβιάνσκ μιλά το Κίεβο, καθώς η κατάσταση στην ανατολική Ουκρανία παραμένει εκτός ελέγχου από κάθε πλευρά και συνεχίζεται η στρατιωτική επιχείρηση για ανακατάληψη σημείων που ελέγχουν φιλορώσοι. Κίνδυνο ραγδαίας κλιμάκωσης βλέπει η Ευρώπη, συνάντηση των ΥΠΕΞ των «28», Ρωσίας, και Ουκρανίας στη Βιέννη με μικρές ελπίδες. Aνησυχία μέχρι και στη Μολδαβία, που θέτει σε επιφυλακή τις δυνάμεις της. 

Σφοδρή ανταλλαγή πυρών μεταξύ ουκρανικών στρατευμάτων και φιλορώσων ξέσπασε στα περίχωρα της πόλης Σλαβιάνσκ. Ο ουκρανός υπουργός Εσωτερικών, Αρσέν Αβάκοφ, κάνει λόγο για τέσσερις νεκρούς και 30 τραυματίες. Για θύματα μιλά και η φιλορωσική πλευρά. Από το Σλαβιάνσκ ακούγονται πυροβολισμοί και πολλαπλές εκρήξεις. Καταρρίφθηκε ουκρανικό στρατιωτικό ελικόπτερο στο Σλαβιάνσκ, σώοι οι πιλότοι.

Μοιρασμένη μεταξύ του ελέγχου των ουκρανικών δυνάμεων και των φιλορώσων ενόπλων εμφανίζεται η ανατολική Ουκρανία, με τις δύο πλευρές να υποστηρίζουν ότι διερύνουν τις ζώνες που ελέγχουν σε μία σύγκρουση που παίρνει όλο και περισσότερο στρατιωτικά χαρακτηριστικά. Εξ εφόδου απελευθέρωθηκαν φιλορώσοι στην Οδησσό, ηλεκτρισμένο το κλίμα στο Σλαβιάνσκ στο οποίο επικρατεί ανησυχία για νέα επιχείρηση των ουκρανικών δυνάμεων.

Πρόσκαιρη επιδείνωση θα παρουσιάσει ο καιρός μέσα στην ημέρα με κύρια χαρακτηριστικά τις ισχυρές βροχές και καταιγίδες, ενώ αναμένεται σε ορισμένες περιοχές να πέσει μέχρι και χαλάζι. Σύμφωνα με έκτακτο δελτίο της ΕΜΥ, ο καιρός θα χαλάσει κυρίως στα δυτικά, τα βόρεια και την ανατολική και νότια νησιωτική χώρα. Σταδιακή εξασθένηση αναμένεται από το βράδυ.

Εξαιρετικά τεταμένη παραμένει η κατάσταση στην ανατολική Ουκρανία, με τις συγκρούσεις και τη συνεχιζόμενη επιχείρηση του ουκρανικού στρατού να ρίχνουν σε δεύτερη μοίρα τις όποιες ελπίδες αποκλιμάκωσης υπήρχαν από την απελευθέρωση των παρατηρητών του ΟΑΣΕ. Η ένταση διαχύθηκε κατά τη διάρκεια της νύχτας και στη Μαριούπολη και το Λουχάνσκ, ενώ o ουκρανός πρωθυπουργός επέρριψε στις δυνάμεις ασφαλείας «που έμειναν αδρανείς» την ευθύνη της αιματοχυσίας στην Οδησσό.

«Πολεμικό» κλίμα επικράτησε στην έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας με κατηγορίες κατά της Ρωσίας ότι εξοπλίζει και χρηματοδοτεί τους αυτονομιστές που συνεχίζουν την «προέλαση» στην ανατολική Ουκρανία. Η συνεδρίαση έληξε ως ήταν αναμενόμενο χωρίς αποτέλεσμα, και με την ίδια τη Ρωσία να ζητά τη διακοπή της ουκρανικής επιχείρησης προειδοποιώντας το Κίεβο και τους Δυτικούς «υποκινητές» να μην διαπράξουν «ένα μοιραίο λάθος». Ακύρωσε τηλεφωνική συνομιλία με τον Λαβρόφ ο Τζον Κέρι.

Προειδοποίηση πως Ρωσία θα καταβάλλει τίμημα για τη στάση της στις εξελίξεις στην ανατολική Ουκρανία απευθύνουν Μπαράκ Ομπάμα και Άνγκελα Μέρκελ από τον Λευκό Οίκο, δηλώνοντας έτοιμοι για την επιβολή περαιτέρω κυρώσεων στον τομέα της οικονομίας. Στηρίζει ο Ομπάμα τη στρατιωτική επιχείρηση του Κιέβου, ζητώντας από κοινού με την Γερμανίδα καγκελάριο την απόσυρση των φιλορώσων που δεν είναι «ειρηνικοί διαδηλωτές»...

Το Κρεμλίνο κατηγόρησε την ουκρανική κυβέρνηση ότι «κατέστρεψε με μη αναστρέψιμο τρόπο κάθε ελπίδα» για ειρήνευση στην ανατολική Ουκρανία με την στρατιωτική επιχείρηση της Παρασκευής, υποστηρίζοντας πως η επέμβαση είχε τιμωρητικό χαρακτήρα. Ο επιτετραμμένος της Μόσχας Βλαντιμίρ Λούκιν είχε σταλεί στην ανατολική Ουκρανία αλλά έχει χαθεί η επαφή μαζί του από το πρωί της Παραασκευής.

Μέσα αντιαεροπορικής άμυνας χρησιμοποίησαν φιλορώσοι ένοπλοι στο Σλαβιάνσκ εναντίον της πρώτης μεγάλης κλίμακας επιχείρησης των ουκρανικών δυνάμεων για την ανακατάληψη της πόλης, καταρρίπτοντας τουλάχιστον δύο στρατιωτικά ελικόπτερα. Νεκροί τουλάχιστον δύο πιλότοι των ουκρανικών δυνάμεων και ένα μέλος των φιλορωσικών δυνάμεων. Κατάληψη στο σιδηροδρομικό δίκτυο του Ντονέτσκ. Σε υψηλούς τόνους αντιδρά η Μόσχα, λέγοντας παράλληλα πως έχει χαθεί η επαφή με τον απεσταλμένο της στην ανατολική Ουκρανία.

Στον πόλεμο η αλήθεια είναι το πρώτο θύμα, είχε γράψει ο Αισχύλος. Ο τρόπος που πολλά ρωσικά, ουκρανικά και δυτικά μέσα μαζικής ενημέρωσης καλύπτουν την κρίση στην Ουκρανία επιβεβαιώνει του λόγου το αληθές. Ακόμη και για έμπειρους παρατηρητές είναι συχνά εξαιρετικά δύσκολο να ξεχωρίσουν την προπαγάνδα από τα γεγονότα και την πραγματικότητα.

Το θάνατο τουλάχιστον δέκα ατόμων προκάλεσαν εκρήξεις σε αποθήκη οπλισμού στην ανατολική Σιβηρία, μετά από φωτιά που προκλήθηκε για άγνωστο μέχρι στιγμής λόγο. Στη χαοτική εκκένωση των εγκαταστάσεων δεν πρόλαβε να φύγει εγκαίρως και ομάδα σκοπών, που πέθαναν σε έκρηξη που σημειώθηκε την ώρα που προσπαθούσαν να απομακρυνθούν.

«Κάλεσμα αφύπνισης» για το ΝΑΤΟ χαρακτηρίζει ο Τζον Κέρι στις εξελίξεις στην Ουκρανία. «Σήμερα η Ρωσία επιχειρεί να αλλάξει την αρχιτεκτονική της ασφάλειας στην Ανατολική και Κεντρική Ευρώπη» δηλώνει ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας και προειδοποιεί πως «το ΝΑΤΟϊκό έδαφος είναι απαραβίαστο και θα υπερασπιστούμε κάθε εκατοστό του». Την ίδια στιγμή, ο Βλ.Πούτιν δεν «βλέπει» ανάγκη απάντησης στις κυρώσεις της Δύσης, αλλά προειδοποιεί ότι μπορεί να επανεξεταστεί η συμμετοχή δυτικών εταιρειών σε έργα του ρωσικού ενεργειακού τομέα.

Σε κίνδυνο βρίσκεται η ζωή του δημάρχου του Χαρκόβου στην ανατολική Ουκρανία, ο οποίος πυροβολήθηκε στην πλάτη σύμφωνα με το γραφείο του.

Ο αμερικανός δημοσιογράφος που είχε πάει στην ανατολική Ουκρανία και «συνελήφθη» από φιλορώσους ένοπλους στο Σλαβιάνσκ δημοσίευσε εικόνες που αποδεικνύουν την παρουσία ρώσων εθελοντών στις ανατολικές επαρχίες. Ο  δημοσιογράφος μίλησε με ενόπλους που του έδειξαν τα ρωσικά τους διαβατήρια, αλλά είπαν ότι δεν είναι μέλη των ρωσικών δυνάμεων -ενώ ένας από αυτούς είπε πως «δεν ήταν μακριά» από την Γεωργία κατά την κρίση του 2008.

Οι αυτονομιστές της Σλαβιάνσκ άφησαν ελεύθερο «για λόγους υγείας» έναν εκ των Ευρωπαίων στρατιωτικών παρατηρητών που κρατούν στο αρχηγείο της πόλης ενώ το θρίλερ της ομηρίας των υπολοίπων συνεχίζεται. Στα χέρια φιλορώσων έπεσαν επίσης στην Χαρλίβκα τρεις άνδρες των ουκρανικών ειδικών δυνάμεων, οι οποίοι εμφανίζονται δεμένοι και κακοποιημένοι σε βίντεο που έδωσε στη δημοσιότητα η πλευρά των αυτονομιστών.

Ο αμερικανός πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα δήλωσε την Κυριακή ότι είναι απαραίτητο να σταλεί ένα μήνυμα στη Ρωσία ότι οι «αποσταθεροποιητικές» ενέργειές της στην ανατολική και νότια Ουκρανία πρέπει να σταματήσουν. Την ίδια ώρα, ΗΠΑ και ΕΕ ετοιμάζονται να ανακοινώσουν νέο γύρο κυρώσεων κατά της Μόσχας.

Την ώρα που η ανατολική Ουκρανία «βράζει», οι ΗΠΑ κατηγορούν τη Ρωσία ότι μαχητικά αεροσκάφη της παραβιάσαν επανειλημμένως τον ουκρανικό εναέριο χώρο το τελευταίο 24ωρο, γεγονός που επιβεβαίωσε και ο μεταβατικός πρωθυπουργός της Ουκρανίας, Αρσένι Γιατσενιούκ. Εκπρόσωπος του Πενταγώνου δήλωσε ότι «αρκετές φορές  το τελευταίο 24ωρο ρωσικά αεροσκάφη μπήκαν στον εναέριο χώρο της Ουκρανίας», χωρίς να διευκρινίζει εάν οι παραβιάσεις έγιναν στα ανατολικά της Ουκρανίας ή στο νότιο τμήμα της χώρας.

Εν μέσω της όξυνσης του διπλωματικού «πολέμου» με φόντο τις εξελίξεις στην ανατολική Ουκρανία, ο Αμερικανός πρόεδρος χρειάστηκε να... διαβεβαιώσει ότι «ασφαλώς και θα έσωζε τον κ. Πούτιν εάν κινδύνευε από πνιγμό» απαντώντας καταλλήλως σε ερώτηση που δέχτηκε σε συνέντευξη Τύπου στη Σεούλ. «Θα ήθελα να πιστεύω ότι αν πνιγόταν ο οποιοσδήποτε θα μπορούσα να τον σώσω. Ήμουν πολύ καλός κολυμβητής. Μεγάλωσα στη Χαβάη» είπε...

Ένοπλοι αυτονομιστές κατέλαβαν λεωφορείο που μετέφερε επτά διεθνείς στρατιωτικούς παρατηρητές του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) και πέντε μέλη των ουκρανικών Ενόπλων Δυνάμεων στην πόλη Σλαβιάνσκ. Ο ηγέτης των αυτονομιστών και αυτοανακηρυχθείς δήμαρχος της πόλης δηλώνει πως ανάμεσα στην ομάδα των παρατηρητών βρίσκεται «κατάσκοπος» του Κιέβου.

Την έντονη ανησυχία της για την κατάσταση στην ανατολική Ουκρανία εξέφρασε στον ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν, η Άγνκελα Μέρκελ σε τηλεφωνική επικοινωνία που είχαν. Η γερμανίδα καγκελάριος δήλωσε ότι περιμένει από τη Ρωσία να επιδείξει ξεκάθαρα την επικύρωση της συμφωνίας της Γενεύης και άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων κυρώσεων. «Να σταματήσει αυτή η τρέλα» τονίζει ο γερμανός ΥΠΕΞ. Προκαταρκτική έρευνα για τα εγκλήματα που διαπράχθηκαν πριν και στη διάρκεια της καθαίρεσης Γιανουκόβιτς ξεκινά το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο.

Στα ύψη βρίσκεται το κλίμα σύγκρουσης τόσο στο ουκρανικό έδαφος όσο και στο διπλωματικό πεδίο: Κάθε πλευρά στην ουκρανική κρίση επιρρίπτει στην άλλη την ευθύνη για το ότι η συμφωνία της Γενεύης έχει μείνει στα χαρτιά, ενώ οι τόνοι παραμένουν υψηλοί στη διπλωματική διαμάχη ΗΠΑ και Ρωσίας. Η Μόσχα κάλεσε το Κίεβο να αποσύρει τις στρατιωτικές της δυνάμεις από την ανατολική Ουκρανία, ενώ ο Ομπάμα προειδοποιεί ότι «προετοιμάζονται» νέες κυρώσεις σε βάρος της Ρωσίας.

Οι εντάσεις στην ανατολική Ουκρανία κλιμακώθηκαν εκ νέου την Τετάρτη, με τους φιλορώσους μαχητές να αποφασίζουν να πάρουν ομήρους και την κυβέρνηση στο Κίεβο να δηλώνει ότι αρχίζει ξανά τις αντιτρομοκρατικές επιχειρήσεις κατά των αυτονομιστών, αδιαφορώντας για τις ρωσικές απειλές στρατιωτικής επέμβασης. Ηγέτης των φιλορώσων δήλωσε ότι ένας αμερικανοϊσραηλινός δημοσιογράφος κρατείται από φιλορώσους στη Σλαβιάνσσκ.