Προσφυγικό: Έχει ήδη βουλιάξει η βάρκα – ξανά και ξανά

Δεν είναι αλήθεια ότι η αποτρεπτική πολιτική της Ελλάδας στο μεταναστευτικό και το προσφυγικό ξεκίνησε με τη θητεία του Μάκη Βορίδη στο υπουργείο Εσωτερικών. Είναι ωστόσο αλήθεια ότι με μια σειρά δικών του κινήσεων ξεκίνησε η μεταναστευτική πολιτική να είναι περήφανα αποτρεπτική.

Ούτε αυτό βέβαια είναι απολύτως ακριβές. Άλλωστε είχε ήδη προηγηθεί ο Έβρος του 2020, όταν άρχισαν να πλέκονται κάλτσες για το μέτωπο για όσους πήγαν να αντικρούσουν τις «ορδές» μεταναστών που ώθησε η κυβέρνηση Ερντογάν προς την Ελλάδα. Είχε προηγηθεί και ο αξέχαστος, ντροπιαστικός διάλογος με την αποκλεισμένη βάρκα στη Λέσβο: – Έχουμε έγκυο γυναίκα. – Και τι μας νοιάζει, εμείς τη γκαστρώσαμε;

Είχαν επίσης προηγηθεί οι τραγικές αστειότητες με τους πλωτές φράχτες, η επανακανονικοποίηση της λέξης «λαθρομετανάστης» μετά το 2019 σε σχέση με το προσφυγικό, η μετατροπή της χώρας σε προορισμό Erasmus για τα τάγματα εφόδου της ευρωπαϊκής ακροδεξιάς και πολλά ακόμα.

Κι αν τη μετέπειτα στιγμή του 2025 που ανέλαβε και το υπουργείο Μετανάστευσης ο Μάκης Βορίδης καβαλούσε ήδη μια αντιμεταναστευτική και αντιπροσφυγική ορμή, η αποστολή του στο εν λόγω χαρτοφυλάκιο έγινε πρώτα και κύρια να θολώσει τον χαρακτήρα του.

Εγκαινίασε έτσι μια παράδοση την οποία σήμερα συνεχίζει ο διάδοχός του Θάνος Πλεύρης: να μιλάει ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου σαν να είναι υπεύθυνος για την ασφάλεια των συνόρων, δικαστής και δήμιος των απελάσεων, στρατηγός επί των τειχών του έθνους και της (φυλετικής;) καθαρότητάς του.

Η αλήθεια είναι προφανώς διαφορετική. Ο υπουργός Μετανάστευσης είναι ο πιο τυπικός γραφειοκράτης ανάμεσα στα μέλη της κυβέρνησης. Δουλειά του είναι να ρυθμίζει κέντρα υποδοχής και διαδικασίες ασύλου, να μετράει τη συμμόρφωση με τις διεθνείς συμβάσεις και να φροντίζει να λειτουργεί το catering. Όλα τα υπόλοιπα ζητήματα που αφορούν άμεσα ή έμμεσα την κυβερνητική πολιτική και διαχείριση σε σχέση με το μεταναστευτικό και το προσφυγικό, από τη φύλαξη των συνόρων έως την κράτηση ή την εκδίκαση υποθέσεων, αφορούν άλλα υπουργεία και άλλους υπουργούς.

Πώς όμως ένας αξιωματούχος, που γνωρίζει τα όρια των αρμοδιοτήτων του συγκεκριμένου υπουργείου, μιλάει ως εάν να διακατέχεται από τη φαντασίωση του στρατηλάτη που αποτρέπει τις καραβιές των αλλόθρησκων;

Ιδίως, εάν αναλογιστούμε ότι το ζήτημα που έθεσε με όρους αν «θα τη βουλιάξουμε τη βάρκα [με τους μετανάστες και πρόσφυγες] ή όχι», αφορούσε την ψήφιση του εφαρμοστικού σχεδίου για το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο Μετανάστευσης.

Κάτι δηλαδή που αποφασίστηκε αλλού, συντάχθηκε αλλού και εκπροσωπεί την ανάγκη των κεντροευρωπαϊκών κυβερνήσεων να σπρώξουν τα όρια της μετανάστευσης στα εξωτερικά σύνορα της Ευρώπης, όπως παραδέχθηκε σε πολύ πιο χαμηλούς τόνους από τους σημερινούς ο Θάνος Πλεύρης, απαντώντας χθες στις ενστάσεις των βουλευτών στη Διαρκή Επιτροπή Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης:

«Για να είμαστε απολύτως ειλικρινείς, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, επειδή ακριβώς η πλειοψηφία των χωρών της Ευρώπης είναι χώρες που έχουν δευτερογενείς ροές, οι περισσότερες από τις διατάξεις μπορεί κάποιος να πει ότι είναι στην κατεύθυνση πίεσης των χωρών πρώτης υποδοχής».

Τουλάχιστον, μπορούμε να αναγνωρίσουμε στον Θάνο Πλεύρη ότι δεν είπε κάτι αντίστοιχα μεγαλόστομο με την ατάκα του Μάκη Βορίδη για τη βάρκα – αυτή τη φορά, τουλάχιστον.

Αντίθετα, ο νυν υπουργός Μετανάστευσης επέλεξε να παιανίσει τα ανδραγαθήματα της συνολικότερης αποτρεπτικής πολιτικής που υιοθετεί η κυβέρνηση: τους μικρότερους αριθμούς ανθρώπων που καταφθάνουν στην Ελλάδα σε σχέση με το 2015-2019, τη μείωση στις εκκρεμείς αιτήσεις ασύλου, την αύξηση των οικειοθελών αποχωρήσεων κ.ά.

Αυτά τα νούμερα επιδέχονται φυσικά πολλή κριτική για τις εντυπώσεις που δημιουργούν εκτός συγκειμένου και την ακρίβειά τους.

Θα μπορούσαμε όμως να προσθέσουμε κι άλλα νούμερα δίπλα στη φανταστική ναυμαχία που παίζει στο μυαλό του ο προκάτοχος του κ. Πλεύρη: 98 νεκροί και αγνοούμενοι στα χωρικά ύδατα της Ελλάδας μέσα στο 2025, 2185 στη Μεσόγειο, 7667 παγκοσμίως. Από βάρκες που βούλιαξαν…