Διάσωση σκύλου από πυρκαγιά: Οι κινήσεις που πρέπει να γίνουν

Την ώρα που ξεσπά η πυρκαγιά, πολλοί σκύλοι προσπαθούν να σώσουν τη ζωή τους. Και είναι θλιβερό, όταν δεν το καταφέρνουν.

«H χώρα μας, δυστυχώς, πλήττεται συχνά από πυρκαγιές κατά τους θερινούς μήνες. Ιδίως τα τελευταία χρόνια ξεσπούν περισσότερες μεγάλης έκτασης φωτιές. Στο πέρασμά τους, αφανίζουν χωρίς διάκριση ό,τι βρουν μπροστά τους σε κατοικημένες ή δασικές εκτάσεις. Η χλωρίδα και πανίδα της χώρας μας είναι οι πρώτες που επηρεάζονται», τονίζει η πιστοποιημένη εκπαιδεύτρια σκύλων και διασώστης με σκύλο έρευνας και διάσωσης, Χρυσούλα Χασάπη.
Σε κάθε πυρκαγιά, όπως λέει η κα Χασάπη, δεν είναι λίγα και τα οικόσιτα ζώα, ιδίως σκυλιά, τα οποία κινδυνεύουν και διασώζονται από τις φωτιές.

 Η εμπειρία της φωτιάς μπορεί να προκαλέσει σοβαρές επιπτώσεις στον ψυχισμό και τη συμπεριφορά του σκύλου

Ο σκύλος που έχει περάσει από μία τόσο δύσκολη και φοβερά στρεσογόνα κατάσταση έχει ανάγκη από ένα ασφαλές και ήσυχο περιβάλλον

Πώς, όμως, διαχειριζόμαστε έναν σκύλο που διασώζεται από μια φωτιά;

Η ώρα που η ζωή του σκύλου βρίσκεται σε κίνδυνο – Η διάσωσή του

Η πρώτη διαχείρισή του, σύμφωνα με την κα Χασάπη, γίνεται τη στιγμή που το σκυλάκι κινδυνεύει, και όλα πρέπει να γίνουν γρήγορα.
Στο μυαλό μας πρέπει να έχουμε ότι ερχόμαστε αντιμέτωποι με μία κατάσταση εκτάκτου ανάγκης και με ένα πλάσμα που βρίσκεται σε σύγχυση, πιθανόν σε πανικό.

Η διαχείρισή του μπορεί να είναι δύσκολη και άβολη για το ζώο. Γιατί είναι η στιγμή που το μόνο που προέχει, είναι η άμεση απομάκρυνση του, ενώ εκείνο δεν είναι σε θέση να καταλάβει τι του συμβαίνει. Η ασφάλεια, η δική μας και του ζώου, έχει πρωταρχική σημασία αυτή την ώρα.

Μετά τη διάσωση αναγκαία η κτηνιατρική φροντίδα

«Αφού το σκυλάκι απομακρυνθεί από το σημείο που κινδύνευε, απαιτείται άμεσα η αξιολόγηση της υγείας του. Πιθανόν να χρειαστεί να παρασχεθούν Πρώτες Βοήθειες στο σημείο της διάσωσης.

Στη συνέχεια, να ακολουθήσει η μεταφορά του σε κτηνιατρείο για περαιτέρω εξέταση, θεραπεία, ή παρακολούθηση», περιγράφει η κα Χασάπη.

Επισημαίνει ότι καθ’ όλη αυτή τη διάρκεια θα πρέπει να προσέχουμε να κρατάμε το σκυλάκι όσο πιο ήρεμο γίνεται, δεδομένων των συνθηκών.

Αναζήτηση ασφαλούς περιβάλλοντος

Ο σκύλος που έχει περάσει από μία τόσο δύσκολη και φοβερά στρεσογόνα κατάσταση, επισημαίνει η κα Χασάπη, έχει ανάγκη από ένα ασφαλές και ήσυχο περιβάλλον.

Θα πρέπει πάντα να σκεφτόμαστε με γνώμονα τις ιδιαιτερότητες κάθε περίπτωσης ξεχωριστά. Δηλαδή, ποιο θα ήταν το καλύτερο περιβάλλον για κάθε σκυλάκι, στο οποίο θα έχει τη δυνατότητα να χαλαρώσει και να επανέλθει σωματικά και ψυχικά.

Το βασικό είναι η αναζήτηση του κηδεμόνα του σκύλου. Σε περίπτωση που δεν υπάρχει, ή δεν κρίνεται κατάλληλος για να επιστρέψει εκεί ο σκύλος, αναζητάμε τον κατάλληλο χώρο φιλοξενίας.

Ο ψυχισμός ενός πυρόπληκτου σκύλου

Η εμπειρία της φωτιάς, η ένταση της διαδικασίας διάσωσης, η μεταφορά σε άγνωστο περιβάλλον, η τυχόν θεραπεία και η αποκατάσταση των τραυματισμών, μπορεί να προκαλέσουν σοβαρές επιπτώσεις στον ψυχισμό και τη συμπεριφορά του σκύλου.

Όταν ο σκύλος μεταφερθεί σε ασφαλές περιβάλλον

«Μόλις αντιμετωπιστεί το ζήτημα της υγείας του σκύλου, και μεταφερθεί σε ένα ασφαλές περιβάλλον, θα πρέπει να έχουμε στο νου μας ότι αυτό που έχει ανάγκη από εμάς, είναι η σταθερότητα και η υπομονή. Πρέπει να χτίσουμε ξανά ένα κλίμα εμπιστοσύνης, να φροντίζουμε τις ανάγκες του για τροφή και νερό, την ανάγκη του για ηρεμία», αναφέρει η κα Χασάπη.

Πάνω απ’ όλα, επισημαίνει, πρέπει να αφήσουμε το σκυλάκι να προχωρήσει με τους δικούς του ρυθμούς, χωρίς να πιέζουμε καταστάσεις.
Ένα σοβαρό λάθος που γίνεται σε πολλές περιπτώσεις, είναι ότι ο άνθρωπος που αναλαμβάνει ένα τέτοιο ζώο, το πιέζει, άθελα του, περισσότερο από όσο εκείνο μπορεί πραγματικά να διαχειριστεί.

Δεν είναι όλα τα σκυλιά έτοιμα, όπως λέει η κα Χασάπη, για τρυφερότητα και χάδια, αν και για κάποια άλλα είναι απαραίτητα και τα αποζητούν.

Πρέπει να θυμόμαστε ότι μπορεί να χρειαστεί να περάσουν μέρες, εβδομάδες ακόμη και μήνες, μέχρις ότου ο σκύλος που επιβίωσε από μία πυρκαγιά να είναι σε θέση να ανοιχτεί και να ξεπεράσει το «σοκ» της τραυματικής εμπειρίας του.

Πάντα αξιολογούμε κάθε σκύλο ξεχωριστά και προσαρμοζόμαστε αναλόγως.

«Σύμμαχοί» μας στην αποκατάσταση αυτού του σκύλου είναι:

● η σταθερότητα στο πρόγραμμα, ώστε να ξέρει τι να περιμένει από εμάς

● το φαγητό και το παιχνίδι, που θα μας βοηθήσουν να χτίσουμε σχέση με τον σκύλο

● η σταδιακή έκθεση και εξοικείωση από την αρχή σε συνθήκες που τον τρομάζουν

Μετατραυματικό στρες

Το μετατραυματικό στρες είναι μια ψυχική κατάσταση, ενημερώνει η κα Χασάπη, που μπορεί να παρουσιαστεί και στον σκύλο. Μπορεί να εκδηλωθεί σε περιπτώσεις που βιώσει κάποια εξαιρετικά τραυματική εμπειρία, όπως είναι η πυρκαγιά.

Είναι μία ιδιαίτερη κατάσταση που ξεπερνά το απλό στρες, και είναι σημαντικό να μπορέσουμε να τη διαγνώσουμε και να την αντιμετωπίσουμε έγκαιρα. Πιθανόν, με τη βοήθεια του κτηνίατρου και του εκπαιδευτή.

Μπορεί να εκδηλωθεί με διάφορους τρόπους, όπως το έντονο άγχος, οι ξαφνικές φοβίες, η επιθετικότητα, η αποφυγή καταστάσεων. Επίσης, με το να αποφεύγει ανθρώπους που μπορεί να τού θυμίζουν το τραυματικό γεγονός που βίωσε.

Συγκεκριμένα, ο φροντιστής του σκύλου θα πρέπει να προσέξει για τυχόν:

● Συμπεριφορικές αλλαγές, όπως ενδεικτικά είναι η αποφυγή ή υπερβολική διέγερση σε συγκεκριμένα ερεθίσματα, η ξαφνική επιθετικότητα, το υπερβολικό τρέμουλο, ή η νευρικότητα. Μπορεί, επίσης, να παρουσιάσει αλλαγές στη διάθεση ή την όρεξη του, να εκδηλώνει επίμονο γλείψιμο ή δάγκωμα σημείων του σώματός του. Σε σοβαρές περιπτώσεις είναι πιθανός και ο αυτοτραυματισμός.

● Συναισθηματικές αλλαγές, όπως άγχος, φόβος, ανασφάλεια και κατάθλιψη. Έλλειψη διάθεσης για παιχνίδι και συναναστροφή με ανθρώπους ή άλλα σκυλιά – ακόμη και με όσους/όσα γνώριζε πριν από το γεγονός.

● Σωματικά συμπτώματα, όπως συχνές διάρροιες ή εμετοί, αύξηση της καρδιακής συχνότητας, δυσκολία στην αναπνοή ή έντονο λαχάνιασμα, ακόμη και κρίσεις πανικού ή επιληψίας.

● Αλλαγές στον ύπνο, με τον σκύλο να δυσκολεύεται να ησυχάσει και να κοιμηθεί (αϋπνία) ή, αντίθετα, να είναι υπερβολικά νωχελικός κα να κοιμάται συνέχεια (υπνηλία).

Πότε ζητάμε τη βοήθεια ενός ειδικού

«Σε κάθε περίπτωση, ο σκύλος που έχει σωθεί και επιβιώσει από μία τόσο τρομακτική εμπειρία αποτελεί μία δύσκολη περίπτωση και χρειάζεται σωστή διαχείριση και υπομονή. Ειδικά εάν έχει τραυματιστεί, ή έχει απειληθεί η ίδια του η ζωή», υπογραμμίζει η κα Χασάπη.

Αν δεν παρουσιάζει βελτίωση η κατάσταση του σκύλου μας με την πάροδο του χρόνου, παρότι καταβάλουμε προσπάθεια, θα πρέπει να αναζητήσουμε τη συνδρομή ενός ειδικού. Ο ειδικός, διευκρινίζει η κα Χασάπη, θα μας καθοδηγήσει ώστε ο σκύλος μας να προσαρμοστεί ευκολότερα στις νέες συνθήκες. Να ξεπεράσει το τραυματικό γεγονός και να επανέλθει στον παλιό, καλό του εαυτό.

Η πιστοποιημένη εκπαιδεύτρια σκύλων και διασώστης με σκύλο έρευνας και διάσωσης, Χρυσούλα Χασάπη

● Η κα Χρυσούλα Χασάπη είναι πιστοποιημένη εκπαιδεύτρια σκύλων από τον Enci Ιταλίας και απόφοιτος του A.D.T.C.

Είναι διασώστης με σκύλο έρευνας και διάσωσης.

Δραστηριοποιείται στον χώρο της εκπαίδευσης σκύλων από το 2010, με συνεχή παρουσία μαζί με τους σκύλους της σε κυνοφιλικές εκδηλώσεις. Όπως και σε επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης, τηλεοπτικές εκπομπές, διαφημιστικά σποτ, επαγγελματικές φωτογραφίσεις.

Αρθρογραφεί στον έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο.

Είναι μέλος της Εθνικής Ομάδας agility 2015, ’16, ’17, ’18 και ’19 και Πρωταθλήτρια Agility Ελλάδος 2017 και 2018.

Συμμετέχει ενεργά και έχει κατακτήσει διακρίσεις σε αγώνες agility και εκθέσεις μορφολογίας με τα αγαπημένα της σκυλιά, σε εθνικό και διεθνές επίπεδο.

Είναι μια από τους πρώτους Έλληνες κριτές agility.

Επιδιώκει να αναδείξει την υπέροχη σχέση μεταξύ ανθρώπου και σκύλου. Καταπιάνεται με δραστηριότητες που προάγουν την κυνοφιλία και προωθούν τη χρήση σκύλων για κοινωφελείς σκοπούς.

Είναι αχώριστη με τα πέντε σκυλάκια της. Τη Νεφέλη(Yorkshire Terrier), τη Muffin (Border Collie), την Bee (Shetlend Sheepdog)», την Tokyo (Belgian Malinois). Και τον Βενιαμίν της αγέλης, την Jean (Border Collie).