Οι ταινίες του αφιερώματος «Βία κατά των Γυναικών»
Ο Ταξιτζής (Taxi Driver, 1976) του Μάρτιν Σκορσέζε, πολυβραβευμένη και κλασσική πια ταινία με το Ρόμπερτ Ντε Νίρο στο ρόλο ενός βετεράνου του πολέμου του Βιετνάμ, ενός ανθρώπου αποκομμένου από την κοινωνία που οδηγεί ταξί τις νύχτες στη Νέα Υόρκη. Η ανήλικη Τζόντι Φόστερ υποδύεται την πόρνη που κακοποιείται από το αφεντικό της και αποτελεί το βασικό αντικείμενο των φαντασιώσεων του πρωταγωνιστή, που αφού σκοτώσει τον προστάτη της και την απελευθερώσει θα γνωρίσει μια πρόσκαιρη δόξα. Τέσσερις υποψηφιότητες για Όσκαρ και Χρυσός Φοίνικας για τον Σκορσέζε στις Κάννες. Προβάλλεται σε συνεργασία με τις εταιρείες διανομής Sony και Park Circus.
Η Σούζαν Σάραντον και η Τζίνα Ντέιβις συναντιούνται ως Θέλμα και Λουίζ (Thelma and Louise) στην ομώνυμη ταινία του Ρίντλεϊ Σκοτ που κέρδισε Όσκαρ Σεναρίου το 1991. Οι δύο φίλες αφήνουν πίσω τους συζύγους τους, που τις καταπιέζουν και τις κακομεταχειρίζονται, και ξεκινούν ένα ταξίδι ζωής χωρίς επιστροφή. Μια ταινία αντιστροφή του Ξένοιαστου καβαλάρη -ύμνος στη γυναικεία απελευθέρωση και την ματαίωση της στην αμερικανική κοινωνία. Προβάλλεται σε συνεργασία με τις εταιρείες διανομής Odeon και Park Circus.
Ένας νεαρός που φιλοδοξεί να ασχοληθεί επαγγελματικά με το χορό ερωτεύεται μια νεαρή τσιγγάνα. Η ταινία της Ισπανίδας Τσους Γκουτιέρεζ (Chus Gutiérrez, 1962) Τσιγγάνικη ψυχή (Alma gitana, 1996) που προβάλλεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα, θίγει ένα μείζον ζήτημα της ισπανικής κοινωνίας, τη θέση των τσιγγάνων. Υποψηφιότητα για το ισπανικό βραβείο Γκόγια Καλύτερης Νέας Ηθοποιού. Προβάλλεται σε συνεργασία με την Ισπανική Πρεσβεία στην Αθήνα.
Τρεις γυναίκες από τη Λατινική Αμερική παντρεύονται τρεις άντρες σε ένα απομονωμένο χωριό της Ισπανίας, ελπίζοντας να βρουν μια καλύτερη ζωή, ένα καλύτερο μέλλον και λιγότερη μοναξιά. Οι τρεις πρωταγωνίστριες, Λουλούδια Από Έναν Άλλον Κόσμο (Flores de otro mundo, 1999), φτάνουν στην ισπανική επαρχία και τότε ξεκινά μια ιστορία για τις προσδοκίες και τις σχέσεις των ανθρώπων, τις πολιτισμικές διαφορές και τη «σύγκρουση» μεταξύ επαρχίας και πόλης. Δεύτερη ταινία μεγάλου μήκους της Ισπανίδας Ιθιάρ Μπογέιν (1967), που τιμήθηκε με το βραβείο κριτικών στο Φεστιβάλ των Καννών. Προβάλλεται σε συνεργασία με το Goethe-Institut Athens.
Τις ιστορίες διαφόρων γυναικών στην εξαιρετικά καταπιεστική ιρανική κοινωνία αφηγείται ο Κύκλος (Dayereh, 2000) του Τζαφάρ Παναχί. Η ταινία πήρε το Χρυσό Λέοντα στη Βενετία καθώς και το βραβείο FIPRESCI. Το 2010 ο Παναχί καταδικάστηκε από το ιρανικό καθεστώς σ’ έξι χρόνια φυλάκιση αφού κατηγορήθηκε πως οι ταινίες του στρέφονται εναντίον της ιρανικής κυβέρνησης. Του απαγορεύθηκε επίσης να σκηνοθετήσει ξανά, να ταξιδέψει και να δίνει συνεντεύξεις για είκοσι χρόνια. Η ταινία Ο Κύκλος προβάλλεται σε συνεργασία με την εταιρεία διανομής Rosebud.
Συγγενείς από όλον τον κόσμο συναντιούνται στο Νέο Δελχί την περίοδο των Μουσώνων, για να παρευρεθούν στο Γάμο των Μουσώνων (Monsoon Wedding, 2001). Μυστικά που για λόγους τιμής είχαν μείνει κρυφά τώρα αποκαλύπτονται, καθώς οι παραδόσεις συγκρούονται με τα μοντέρνα ήθη στη συναρπαστική ταινία της Μίρα Ναίρ, που θίγει το ζήτημα των γάμων με συνοικέσιο, αλλά και της οικογένειας που συγκαλύπτει ακόμη και την κακοποίηση ανηλίκων μεταξύ των μελών της, συνδυάζοντας την κωμωδία με το δράμα. Η ταινία τιμήθηκε με το Χρυσό Λιοντάρι στο Φεστιβάλ της Βενετίας. Προβάλλεται σε συνεργασία με την εταιρεία διανομής Audiovisual.
Η Πιλάρ εγκαταλείπει το σύζυγό της, που την κακοποιεί, παίρνοντας μαζί της το γιο τους. Όταν ο Αντόνιο αντιλαμβάνεται ότι εκείνη έφυγε, την αναζητά για να την πείσει να επιστρέψει. Στην ταινία Μέσα απ’ τα Μάτια σου (Te doy mis ojos, 2003), η σκηνοθέτιδα Ιθιάρ Μπογέιν αφηγείται μια ιστορία συζυγικής βίας και αποσπά επτά Βραβεία Γκόγια στην Ισπανία αλλά και πολλά διεθνή βραβεία. Προβάλλεται σε συνεργασία με την Ισπανική Πρεσβεία στην Αθήνα και την εταιρεία διανομής PCV.
Ο Βούδας Λιποθύμησε από Ντροπή στην ομώνυμη ταινία (Buda as sharm foru rikht, 2007), όπου ένα κορίτσι στο Αφγανιστάν θέλει με ενθουσιασμό και περισσό ζήλο να πάει στο σχολείο για να μάθει να διαβάζει και να γράφει. Έρχεται αντιμέτωπη με την αδιαφορία της δασκάλας και των υπολοίπων κοριτσιών στην τάξη, οι οποίες τη διώχνουν. Επιστρέφοντας στο σπίτι συναντά μια παρέα αγοριών που παίζουν «Ταλιμπάν και Αμερικανούς» και τα οποία την «αιχμαλωτίζουν» και σκίζουν τα βιβλία της. Ταινία της Χάνα Μακμαλμπάφ, 23 ετών σήμερα και μικρής κόρης του διάσημου –γεννημένου στο Ιράν- σκηνοθέτη, Μοζέν Μακμαλμπάφ. Κρυστάλλινη Αρκούδα στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου. Προβάλλεται σε συνεργασία με την εταιρεία διανομής Odeon.
Η Φάουστα υποφέρει από μια σπάνια ασθένεια, το γάλα της θλίψης, που μεταδίδεται μέσω του μητρικού γάλακτος εγκύων γυναικών, οι οποίες βιάστηκαν κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης τους. Μέσα στο φόβο, τη σύγχυση και την αγωνία που βιώνει, καλείται να αντιμετωπίσει και το θάνατο της μητέρας της. Η Φάουστα αποφασίζει λοιπόν να λάβει μέτρα, ώστε να μην επαναληφθεί η ιστορία. Περουβιανή ταινία του 2009, Το Γάλα της Θλίψης (La teta asustada) της Claudia Llosa προτάθηκε για το ξενόγλωσσο Όσκαρ. Βραβεύτηκε επίσης στο Βερολίνο, στο Μεξικό, στην Κούβα και στον Καναδά. Προβάλλεται σε συνεργασία με την εταιρεία διανομής Odeon.
Η δεύτερη ταινία του Όμερ Όκε, Ο Αγώνας του Κρίπαν (La causa de Kripan, 2009), που προβάλλεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα, διαδραματίζεται στην Αφρική. Περιγράφει τον αγώνα ενός πατέρα να σώσει την εξάχρονη κόρη του από την κλειτοριδεκτομή. Αν και πρόκειται για μυθοπλασία, η ταινία είναι γυρισμένη με ντοκιμαντερίστικο ύφος. Ο Όκε, εκτός από τη σκηνοθεσία, έγραψε και το σενάριο. Η ταινία απέσπασε Ειδική Μνεία αλλά και Βραβείο Κοινού στο Κινηματογραφικό Φεστιβάλ Valladolid στην Ισπανία. Προβάλλεται σε συνεργασία με την Ισπανική Πρεσβεία στην Αθήνα.
Λίγα λόγια για τις ελληνικές ταινίες
Ο Άρης ερωτεύεται τη Ζωή, με την οποία βέβαια έχει αισθητή διαφορά ηλικίας. Παντρεύονται και, ενώ στην αρχή όλα πηγαίνουν καλά, σύντομα ο Άρης αρχίζει να ζηλεύει. Οι καβγάδες τους γίνονται με τον καιρό ολοένα και πιο συχνοί. Πάνω σ’ έναν καβγά με ιδιαίτερη ένταση, ο Άρης μαχαιρώνει τη Ζωή, και στη συνέχεια τεμαχίζει το πτώμα, βάζοντας τα κομμάτια σε σακούλες σκουπιδιών, τις οποίες πετάει σε διαφορετικούς κάδους απορριμμάτων. Η δίκη που ακολουθεί τραβάει τα φώτα της δημοσιότητας και ο Άρης γίνεται το πρόσωπο της ημέρας. Η ταινία Ζωή (1995) είναι βασισμένη σε αληθινή ιστορία. Ο σκηνοθέτης Γιώργος Κατακουζηνός συνεργάστηκε στο σενάριο με το Γιώργο Διαλεγμένο. Βραβείο Β’ Γυναικείου Ρόλου στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης. Προβάλλεται σε συνεργασία με το ΕΚΚ.
Το 1922, ένας Αμερικανός φωτογράφος επιστρέφει στην πατρίδα του, έχοντας μπαρκάρει από τη Σμύρνη. Στο υπερωκεάνιο ταξιδεύουν μαζί του 700 περίπου Ελληνίδες που έχουν σαν προορισμό την Αμερική για να παντρευτούν. Ο φωτογράφος θα ερωτευτεί μια νεαρή κοπέλα από τη Σαμοθράκη, και μαζί θα αποκαλύψουν την απάτη που εξυφαίνεται σε βάρος των μη ελληνίδων κοριτσιών που προορίζονται για πορνεία. Οι δυο τους θα αποτρέψουν τα σχέδια του Ρώσου προαγωγού και των Ελλήνων συνενόχων του, η σχέση τους όμως είναι καταδικασμένη να πάρει τέλος μόλις φτάνουν στο τέλος του ταξιδιού. Οι Νύφες (2003) του Παντελή Βούλγαρη, σε σενάριο Ιωάννας Καρυστιάνη και παραγωγή Μάρτιν Σκορσέζε, απέσπασαν εννέα βραβεία στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, μεταξύ των οποίων Καλύτερης Ταινίας, Α’ και Β’ Γυναικείου Ρόλου και Φωτογραφίας. Προβάλλεται σε συνεργασία με την ODEON.
Η Λιούμπη, στην ομώνυμη ταινία της Λάγιας Γιούργου του 2005, είναι μια νεαρή Ρωσίδα που αναλαμβάνει να κρατάει συντροφιά σε μια ηλικιωμένη γυναίκα. Ο γιος της οικογένειας, ο Δημήτρης, ψάχνει την ευκαιρία που θα του επιτρέψει να φύγει από το σπίτι, τη μητέρα και την υστερική αδερφή του. Ο Δημήτρης και η Λιούμπη ερωτεύονται αλλά η σχέση τους δε θα προχωρήσει. Η ταινία απέσπασε το Βραβείο Β’ Ανδρικού Ρόλου στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, ενώ διακρίθηκε και στο Φεστιβάλ του Χιούστον.
Η Αφροδίτη είναι δεκατρία και μισό. Οι φίλοι της, τη φωνάζουν Τεν-Τεν. Η Αφροδίτη είναι ερωτευμένη με τον Λου. Η Αφροδίτη θέλει να μεγαλώσει. Η ταινία μικρού μήκους 13 ½ του Χάρη Βαφειάδη βραβεύθηκε στο 33ο Φεστιβάλ Ελληνικών ταινιών μικρού μήκους Δράμας & digi2010.
Ο σκηνοθέτης Κυριάκος Κατζουράκης δείχνει το Δρόμο προς τη Δύση (2002) σε ένα δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ. Παρακολουθούμε μαρτυρίες μεταναστών για τα βάσανα και τις ταλαιπωρίες τους από τη χώρα που εγκατέλειψαν αλλά κυρίως στη χώρα που έφτασαν για να βρουν μια καλύτερη ζωή. Η Ιρίνα όμως δεν θα αντέξει την εξαπάτηση και την εξώθηση στην πορνεια και θα δώσει τραγικό τέλος στη ζωή της. Η ηθοποιός Κάτια Γέρου, που πρωταγωνιστεί στο ντοκιμαντέρ θα παρευρεθεί στο αφιέρωμα και θα συμμετάσχει στη συζήτηση που πλαισιώνει τις προβολές.
Από την σκοπιά της ταινίας τεκμηρίωσης επίσης, ο Γιώργος Αυγερόπουλος στο ντοκιμαντέρ Χουάρες – Η πόλη των νεκρών γυναικών της σειράς Εξάντας, προσπαθεί να εξιχνιάσει μια μυστηριώδη σειρά δολοφονιών γυναικών στην πόλη Χουάρες του Μεξικού που ξεκίνησε το 1994. Οι δολοφονίες, που παραμένουν ανεξιχνίαστες και συνεχίζονται, ξεκίνησαν ταυτόχρονα με την εφαρμογή στην περιοχή της Βορειοαμερικανικής Συμφωνίας Ελεύθερου Εμπορίου (NAFTA), που είχε ως αποτέλεσμα την εγκατάσταση πολλών εργοστασίων μεγάλων πολυεθνικών εταιρειών, τη συρροή μεταναστών από το Μεξικό σε μία πόλη που ήδη μαστίζεται από τη φτώχεια και τη διακίνηση κοκαΐνης. Η προβολή γίνεται σε συνεργασία με την Small Planet και την ΕΡΤ.
Τις ελληνικές ταινίες του αφιερώματος θα προλογίσουν οι σκηνοθέτες τους.
- Ρόδος: Τι υποστήριζε ο 49χρονος για τον θάνατο του ξενοδόχου – Είχε σκηνοθετήσει τη δολοφονία να δείχνει τροχαίο
- Τροχαία: Πότε θα σταλούν οι πρώτες κλήσεις από τις «έξυπνες» κάμερες σε κεντρικές λεωφόρους της Αττικής
- Κραν Μοντανά: Νέο βίντεο ντοκουμέντο από τα πρώτα λεπτά της φονικής πυρκαγιάς
- Η Αμερική του Τραμπ: Νέα πολιτική της ICE επιτρέπει στους πράκτορες να μπαίνουν σε σπίτια χωρίς ένταλμα
- Ελλάδα – Ουγγαρία 12-15: «Καθίζηση» στο 2ο ημίχρονο και αποκλεισμός από τον τελικό για την Εθνική (vid)
- Ενοίκια: Ο χάρτης των τιμών και οι περιοχές [πίνακες]