Στο 45,3% του ΑΕΠ ανήλθε ο δανεισμός των νοικοκυριών το 2007

27

Στο 45,3% του ΑΕΠ αυξήθηκε ο ο δανεισμός των νοικοκυριών το 2007, έναντι 34,7% το 2005, σύμφωνα με τη μελέτη της Τράπεζας της Ελλάδος «Δανεισμός και χρηματοοικονομική πίεση στα νοικοκυριά: Αποτελέσματα από τη δειγματοληπτική έρευνα του 2007».

Εάν εξαιρεθούν τα τιτλοποιημένα δάνεια, ο δανεισμός άγγιξε το 41% του ΑΕΠ, έναντι 54,3% στην ευρωζώνη.

Η ΤτΕ εκτιμά ότι η επιβάρυνση από τα δάνεια (δηλαδή οι τόκοι και τα χρεολύσια ως ποσοστό του διαθέσιμου εισοδήματος) θα αυξηθεί στο μέλλον και θα επηρεάσει περισσότερο τα νοικοκυριά που έχουν υπερδανειστεί ή έχουν χαμηλά εισοδήματα. Η σχετική τάση αποτυπώνεται και στην συγκεκριμένη έρευνα, καθώς το ποσοστό των νοικοκυριών για τα οποία το κόστος εξυπηρέτησης υπερβαίνει το 1/3 του εισοδήματος έχει αυξηθεί μέσα στην τελευταία διετία από 19% στο 22%.

Πάντως από την έρευνα που διεξήγαγε η ΤτΕ σε δείγμα 6.000 νοικοκυριών, προκύπτει ότι τα ελληνικά νοικοκυριά είναι χρεωμένα, αλλά όχι υπερδανεισμένα.

Ένα στα δύο νοικοκυριά έχουν συνάψει κάποιο είδος δανείου. Ωστόσο, διαπιστώνεται ότι παρά την αύξηση του χρέους των νοικοκυριών προς τις τράπεζες, το οποίο έφθασε το 45,3% του ΑΕΠ το 2007 από 34,7% το 2005, αλλά και την άνοδο των επιτοκίων, η πίεση που προκαλεί η εξυπηρέτηση των δανείων αυτών στο εισόδημά τους έχει παρουσιάσει μικρή μόνο αύξηση.

Συγκεκριμένα, το ποσοστό των νοικοκυριών για τα οποία το κόστος εξυπηρέτησης των δανείων του υπερβαίνει το 40% του εισοδήματός του αυξήθηκε στο 16% το 2007 έναντι 12% που ήταν το 2005.

Γενικώς, όμως, διαπιστώνεται ότι «ένα πολύ υψηλό ποσοστό (πάνω από 50%) των νοικοκυριών ιδίως στα χαμηλά εισοδηματικά κλιμάκια, αντιμετωπίζει δυσκολία στην εξυπηρέτηση των υποχρεώσεών του.

Στη μελέτη, η Τράπεζα της Ελλάδος επισημαίνει σχετικά με τον δανεισμό των νοικοκυριών τα εξής:

1) Το ποσοστό που δήλωσε ότι οφείλει κάποιο δάνειο παρουσιάζει σημαντική αύξηση σε σύγκριση με την έρευνα του 2005 (2007: 51,4%, 2005: 46,9%).

Ωστόσο, ένας σημαντικός αριθμός νοικοκυριών (τα μισά σχεδόν νοικοκυριά, το 48,6% κατά την έρευνα) δεν έχουν δανειακές υποχρεώσεις.

2) Η πιο διαδεδομένη κατηγορία δανείων είναι οι πιστωτικές κάρτες και ακολουθούν τα στεγαστικά δάνεια. Το ποσοστό των υπόχρεων νοικοκυριών με δάνεια αυτού του είδους έχει αυξηθεί σε σχέση με το 2005), ενώ τα 2/3 όσων έχουν δανειστεί δηλώνουν πλέον οφειλές από κάρτες.

3) Το μέσο χρέος κατά νοικοκυριό αυξάνει με την αύξηση του εισοδήματος και της περιουσίας. Σε σύγκριση όμως με τις προηγούμενες έρευνες, η τελευταία έρευνα δείχνει μια σημαντική μεταβολή στη δανειοδοτική πολιτική των τραπεζών, η οποία, στο πλαίσιο της πιο αποτελεσματικής διαχείρισης του πιστωτικού κινδύνου, δείχνει να συγκεντρώνεται περισσότερο τώρα από ό,τι στο παρελθόν στην προσέλκυση πελατείας από τα υψηλότερα εισοδηματικά κλιμάκια.

Τα αποτελέσματα πιστοποιούν ότι η πρόσβαση στο τραπεζικό σύστημα των νοικοκυριών με χαμηλά εισοδήματα είναι σχετικά μικρή και μειώνεται σταδιακά. Σύμφωνα με στοιχεία της ΤτΕ, οι τράπεζες απορρίπτουν σήμερα περίπου το 40% των αιτήσεων για νέα δάνεια

4) Για το 84% των υπόχρεων νοικοκυριών ο λόγος των δόσεων για την εξυπηρέτηση των δανείων προς το εισόδημα διαμορφώνεται μέσα σε όρια που γενικά θεωρούνται αποδεκτά (κάτω από 40%), παρά τη μικρή επιδείνωσή του σε σχέση με το 2005, η οποία, όμως, συνδέεται άμεσα με την αύξηση των τραπεζικών επιτοκίων.

Για το 16% των νοικοκυριών το κόστος εξυπηρέτησης των δανείων υπερβαίνει το 40% του εισοδήματός τους, το μερίδιό τους στο συνολικό χρέος των νοικοκυριών είναι σχετικά υψηλό (36,6%), ενώ σε σημαντικό βαθμό αφορά σε μη ενυπόθηκα δάνεια.

«Χιλιάδες νοικοκυριά στα όρια της απελπισίας»

«Η καλπάζουσα χρόνο με το χρόνο αύξηση, αν και με μειούμενους ρυθμούς, του δανεισμού των νοικοκυριών έχει προσλάβει άκρως ανησυχητικές διαστάσεις, τη στιγμή μάλιστα που το 16% περίπου των νοικοκυριών και για δάνεια που ανέρχονται στο 36%, περίπου, του συνόλου, καταβάλλουν πάνω από το 40 % του εισοδήματός τους για την αποπληρωμή των δανείων τους» δήλωσε ο Παν.Λαφαζάνης του ΣΥΡΙΖΑ.

«Η κατάσταση αυτή υπερδανεισμού των νοικοκυριών δημιουργεί μια εφιαλτική πραγματικότητα για δεκάδες χιλιάδες νοικοκυριά σε συνθήκες συνεχούς ανόδου των ήδη ληστρικών επιτοκίων, πράγμα που διαπιστώνεται και από τον διαρκώς αυξανόμενο ρυθμό των πλειστηριασμών και των κατασχέσεων» επισημαίνει ο ίδιος.

«Γίνεται, πλέον, ορατός ο κίνδυνος σε μια περίοδο οικονομικής υποχώρησης και μείωσης των εισοδημάτων των νοικοκυριών, να γνωρίσει η χώρα μας μια οδυνηρή κατάσταση ανάλογη με την κρίση των δανείων μειωμένης εξασφάλισης στις ΗΠΑ, ιδιαίτερα αν συμβεί στην Ελλάδα μια σημαντική διόρθωση προς τα κάτω στις τιμές των ακινήτων, επί των οποίων έχει διαμορφωθεί μια φούσκα» προειδοποιεί ο κ. Λαφαζάνης.

«Αυτήν την ώρα χρειάζονται να ληφθούν ειδικά έκτακτα μέτρα για να χαλιναγωγηθούν η ασυδοσία και τα υπερκέρδη των τραπεζών, με τον έλεγχο των επιτοκίων και την προστασία των δανειοληπτών, για τα οποία ο ΣΥΝ έχει καταθέσει συγκεκριμένη δέσμη προτάσεων» κατέληξε ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ