34

Αθήνα: Η Ελλάδα είναι υπέρ της πολιτικής ένωσης της Ευρώπης χωρίς να εγκαταλειφθεί το κοινοτικό όραμα της πραγματικής σύγκλισης. Αυτό δηλώνει στο news.in.gr η ΑΝΥΠΕΞ, Ελισάβετ Παπαζώη, απαντώντας στην πρόταση Σρέντερ για την ΕΕ. Για τα ελληνοτουρκικά επισημαίνει ότι υπάρχουν και «κακοί» πολιτικοί, ενώ για την Κύπρο τονίζει ότι η Τουρκία είναι αυτή που πιέζεται πλέον χρονικά και όχι «εμείς που αντέχαμε τόσα χρόνια».

news.in.gr: Ο Γερμανός καγκελάριος Γκέρχαρντ Σρέντερ παρουσίασε πρόσφατα το όραμά του για το μέλλον την ενωμένης Ευρώπης. Πώς απαντά η Ελλάδα στη ρηξικέλευθη -όπως χαρακτηρίστηκε- αυτή πρόταση;


Ελ.Παπαζώη: Η Ελλάδα είναι απολύτως θετική σε ό,τι αφορά την πολιτική ένωση, και άρα σε κάποια μορφή ομοσπονδίας. Ωστόσο, πιο κρίσιμο αυτήν τη στιγμή δεν είναι να προτάξουμε ένα θεσμικό πρότυπο -ο καθένας όπως το φαντάζεται- αλλά να βρούμε εκείνα τα στοιχεία που ενώνουν τις περισσότερες χώρες – μέλη.


Αντί, λοιπόν, να μιλάμε για το ένα ή το άλλο είδος ομοσπονδίας, έχει μεγαλύτερη σημασία να ενισχύσουμε την αμυντική μας πολιτική ως τμήμα της εξωτερικής μας πολιτικής, το κοινωνικό μοντέλο, και στη συνέχεια να ενισχύσουμε την οικονομική μας πολιτική μέσα και από το ενιαίο νόμισμα. Εδώ υπάρχει μεγαλύτερη συναίνεση.


Σε ό,τι αφορά τη συγκεκριμένη πρόταση του Σρέντερ, αλλά και των Ράου και Φίσερ:


– Η Ελλάδα δεν επιθυμεί να απομακρυνθεί από το αποκαλούμενο κοινοτικό μοντέλο. O ρόλος της Επιτροπής πρέπει να παραμείνει ενισχυμένος.


– Δεν πρέπει να εγκαταλείψουμε πολιτικές, όπως η συνοχή και η σύγκλιση, και γενικότερα είμαστε αντίθετοι σε κάθε απεθνικοποίηση πολιτικών, όπως για παράδειγμα η Κοινή Αγροτική Πολιτική.


Σημασία, πάντως, έχει ότι ο διάλογος άνοιξε σε πολύ μεγαλύτερο βάθος από ό,τι στη Νίκαια, και καλούμαστε όλοι να προσέλθουμε με θετικό τρόπο.


news.in.gr: Τι σημαίνει διπλωματικά η πρόσφατη απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων για την Κύπρο; Πώς αξιοποιείται;


Ε.Π.: Eίκοσι έξι χρόνια μετά την εισβολή και την κατοχή, η Τουρκία δεν κατάφερε να επιβάλει αυτό που αποκαλεί «πραγματικότητες», δύο κράτη, στην Κύπρο.


Αναγνωρίστηκε ότι υπάρχει κατάφωρη παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όχι μόνο των Ελληνοκυπρίων (αγνοούμενοι, εγκλωβισμένοι, περιουσίες) αλλά και των Τουρκοκυπρίων, ιδιαίτερα στο θέμα των στρατοδικείων που δικάζουν πολίτες.


Επιπλέον, αναγνωρίζεται για μία ακόμη φορά ότι η Τουρκία είναι η μοναδική υπεύθυνη για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Κύπρο και όχι το ψευδοκράτος, όπως ισχυρίζεται η Αγκυρα, και παράλληλα αναγνωρίζεται ως μοναδική νομική προσωπικότητα στη νήσο η Κυπριακή Δημοκρατία.


Τέλος, πολύ σημαντικό είναι ότι εξειδικεύονται πλέον οι παραβιάσεις της Τουρκίας, 14 συγκεκριμένες παραβιάσεις, και για μεγάλο αριθμό ατομικών προσφυγών αποτελεί απόφαση – πλαίσιο. Βεβαίως, βοηθά πολύ στην υπόθεση Λοϊζίδου.


news.in.gr: Θα απαιτήσει η Ελλάδα την αποπομπή της Τουρκίας από το Συμβούλιο της Ευρώπης, εάν αυτή δεν συμμορφωθεί με την απόφαση του ΕΔΑΔ υπέρ της Ελληνοκύπριας ξεναγού;


Ε.Π.: Το ζήτημα είναι πώς θα καταφέρουμε να μην είμαστε μόνοι μας σε αυτές τις αποφάσεις.


news.in.gr: Η αδιαλλαξία της Τουρκίας και του Ντενκτάς έχει τελματώσει τη διαδικασία των διακοινοτικών συνομιλιών. Ωστόσο, η Αθήνα εμμένει στην πολιτική προσέγγισης με την Αγκυρα. Πώς εκτιμά το υπουργείο Εξωτερικών ότι θα επιτευχθεί η επανέναρξη του διαλόγου για το Κυπριακό;


Ε.Π.: Το Κυπριακό δεν λύθηκε 26 χρόνια τώρα· είναι πιθανόν να μην λυθεί μέχρι την ένταξη της Κύπρου στην ΕΕ. Το θέμα είναι ότι οι ευθύνες για τη μη επίλυσή του βαρύνουν αποκλειστικά την Τουρκία. Χαρακτηριστικό είναι ότι στο πρόσφατο Συμβούλιο Σύνδεσης Κύπρου – ΕΕ υπάρχει ρητή αναφορά στην ευθύνη της τουρκοκυπριακής πλευράς.


Πρωτοβουλίες, πάντως, υπάρχουν από πολλές πλευρές για την επανέναρξη του διαλόγου. Η Ελλάδα και η Κύπρος θα εμμένουν στην επίλυση πριν από την ένταξη. Η Τουρκία, όμως, είναι αυτή που για πρώτη φορά πιέζεται χρονικά. Εμείς τόσα χρόνια αντέχαμε και πιέζαμε, αλλά ο χρόνος δεν δούλευε υπέρ μας. Για πρώτη φορά ο χρόνος δουλεύει υπέρ της Κύπρου και της Ελλάδας.


news.in.gr: Σε κάθε ευκαιρία το τουρκικό Γενικό Επιτελείο Ενόπλων Δυνάμεων επαναφέρει τις διεκδικήσεις του στο Αιγαίο (Λευκή Βίβλος, αποστρατιωτικοποίηση Δωδεκανήσων, κ.λπ.). Πρόκειται για διγλωσσία της τουρκικής ηγεσίας ή για συνειδητή επιλογή του κατεστημένου της Αγκυρας στη λογική του «καλού» πολιτικού και του «κακού» στρατηγού;


Ε.Π.: Πολλές φορές και οι πολιτικοί είναι κακοί, αν κρίνει κανείς από δηλώσεις που έχουν γίνει από επίσημα χείλη. Οπωσδήποτε συνυπάρχουν αντιφατικές απόψεις και στάσεις στην τουρκική πραγματικότητα σε ό,τι αφορά τις ελληνοτουρκικές σχέσεις και το Κυπριακό. Είναι πολύ δύσκολο και πολύ σύνθετο να κάνουμε το ψυχογράφημα της Τουρκίας.


Αυτό όμως που έχουμε καταφέρει με τη στάση μας για διάλογο είναι να αποφύγουμε το κλίμα έντασης και συνεχούς αντιπαράθεσης. Δεν χρεώνεται η Ελλάδα για την έλλειψη αποτελεσμάτων, ενώ παράλληλα κάποια πρακτικά ζητήματα αρχίζουν να επιλύονται μέσα από τις συμφωνίες και υπάρχει προσέγγιση των δύο λαών σε όλα τα επίπεδα.


news.in.gr: Πρόσφατα ακούστηκε το όνομα «Ανω Μακεδονία» για την ΠΓΔΜ. Θα γίνει κάτι τέτοιο αποδεκτό από την κυβέρνηση των Σκοπίων, με δεδομένες τις διαψεύσεις από την κυβέρνηση της γειτονικής χώρας; Kαι τελικά, πόσο κοντά βρισκόμαστε στη λύση;


Ε.Π.: Για την Ελλάδα πρώτο ζητούμενο είναι η σταθεροποίηση και η διατήρηση του κράτους της ΠΓΔΜ. Ωστόσο, αυτήν τη στιγμή επικρατεί μία λογική που θα μπορούσε να επιτρέψει μεγαλύτερη κινητικότητα στο θέμα της ονομασίας, δεδομένου ότι θα υπάρξει -όπως φαίνεται- κάποια αλλαγή στο Σύνταγμα της γειτονικής χώρας.


news.in.gr: Η κατάσταση στην ΠΓΔΜ και τη νότια Σερβία βαίνει προς εκτόνωση ή θα επαληθευτούν όσοι κάνουν λόγο για τρίτο βαλκανικό πόλεμο;


Ε.Π.: Θα ήταν πολύ δύσκολο να προχωρήσει κανείς σε προβλέψεις. Κάποτε ο Βρετανός υπουργός Εξωτερικών Ρόμπιν Κουκ είχε πει ότι «κάθε φορά που είμαστε αισιόδοξοι για τα Βαλκάνια, αποδεικνύεται εκ των υστέρων ότι δεν γνωρίζαμε αρκετά».


Δεν υιοθετώ αυτή την άποψη, ωστόσο μπορούμε να κάνουμε κάποιες διαπιστώσεις:


– Η κατάσταση στο Κόσοβο, τη Ν.Σερβία και την ΠΓΔΜ είναι ενιαία· υπάρχουν συγκοινωνούντα δοχεία. Συνεπώς, παρά τις διαφορετικές τακτικές που πρέπει να ακολουθήσουμε για κάθε περιοχή, η λύση πρέπει να είναι συνολική.


– Για πρώτη φορά έπειτα από πολλά χρόνια υπάρχει αυτοσυγκράτηση και επιλέγεται η ειρηνική λύση τόσο από τις εμπλεκόμενες κυβερνήσεις και τα πολιτικά κόμματα όσο και από πλευράς της διεθνούς κοινότητας (ΝΑΤΟ, ΗΠΑ, ΕΕ).


Ωστόσο, αρνητικά παραμένουν τα μεγάλα οράματα, οι μεγαλοϊδεατισμοί που ενισχύθηκαν, αλλά όλα αυτά συνδέονται με οικονομικά συμφέροντα που έχουν να κάνουν με το κοινό έγκλημα, όπως εμπόριο όπλων, διακίνηση ναρκωτικών, κ.λπ.


news.in.gr: Aπό το καλοκαίρι νέος πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Αθήνα είναι ο Τομ Μίλερ. Τι σημαίνει η αντικατάσταση του Νίκολας Μπερνς για τα ελληνικά συμφέροντα;


Ε.Π.: Οι σχέσεις μας με τις Ηνωμένες Πολιτείες είναι μάλλον σε ένα σταθερό επίπεδο. Οι πρεσβευτές πάντοτε βοηθούν γιατί δίνουν την εικόνα της χώρας, ωστόσο οι σχέσεις δεν περιορίζονται σε επίπεδο πρεσβειών, είναι πολλαπλές.


Έχω την εντύπωση ότι πολλοί έρχονται στην Ελλάδα με συγκεκριμένη διάθεση, αλλά η επαφή τους με την ελληνική πραγματικότητα αλλάζει αυτήν τους τη στάση. Αυτό το ελπίζουμε για κάθε πρέσβη κάθε χώρας.


news.in.gr: Στο εσωτερικό μέτωπο τώρα. Οι συνδικαλιστές είναι αποφασισμένοι να ικανοποιήσουν τις διεκδικήσεις, όπως φάνηκε από τις μαζικές απεργιακές κινητοποιήσεις. Πόσο αποφασισμένη είναι η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ να προχωρήσει στις ρήξεις που απαιτεί η ασφαλιστική μεταρρύθμιση;


Ε.Π.: Η κυβέρνηση αναγνώρισε ότι δεν μπορεί να υπάρξει τελική λύση του προβλήματος χωρίς ένα ελάχιστο επίπεδο συναίνεσης και κλίματος εμπιστοσύνης και διαλόγου. Και αυτό σημαίνει αλλαγή στις προτάσεις της και έναρξη του διαλόγου χωρίς προαπαιτούμενα.


Εγώ βλέπω ότι υπάρχει κάτι πολύ θετικό από αυτήν τη μεγάλη αντίδραση του ελληνικού λαού απέναντι στις κυβερνητικές προτάσεις. Έγινε κατανοητό ότι το πρόβλημα είναι υπαρκτό και ίσως για πρώτη φορά οι Έλληνες θα αποφασίσουμε να λύσουμε κάτι σήμερα για τις επόμενες γενιές και όχι να το μεταθέσουμε, όπως βολευόμαστε με πρόχειρες λύσεις.


Για μένα αυτό είναι ίσως το πιο προοδευτικό μέτρο, δηλαδή η αλληλεγγύη με τις επόμενες γενιές. Και το πιο σοσιαλιστικό μέτρο, γιατί μέσα από αυτήν τη σύγκρουση και το σοκ που υπέστη η κυβέρνηση, δεν το αρνείται κανείς αυτό, τελικά βγήκε κάτι θετικό για την ελληνική κοινωνία.


Εύη Κούρτη

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ