Ευρώπη

Πλήρη τήρηση της συνταγματικής τάξης στην Τουρκία και σεβασμό του κράτους δικαίου ζητούν οι «28» από την Τουρκία με κοινή ανακοίνωση μετά το πέρας του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων στις Βρυξέλλες, και διαμηνύουν πως η κατάργηση της θανατικής ποινής αποτελεί βασικό στοιχείο του κεκτημένου της Ένωσης. Τηλεφωνική επικοινωνία Μέρκελ-Ερντογάν με την Γερμανίδα καγκελάριο να τονίζει πως ενταξιακή πορεία με θανατική ποινή δεν υπάρχει. Ως προς το εάν η Τουρκία παραμένει για την ΕΕ «ασφαλής τρίτη χώρα», σχετική συζήτηση δεν έγινε, σύμφωνα με την Φεντερίκα Μογκερίνι.

O άνδρας που σκότωσε 84 ανθρώπους στη Νίκαια στις 14 Ιουλίου είχε προσχεδιάσει την επίθεση, ενώ είχε πρόσφατα εκδηλώσει ενδιαφέρον για το ριζοσπαστικό Ισλάμ, ανακοίνωσε ο εισαγγελέας του Παρισιού.

Δεν ομολόγησε τελικά ο συλληφθείς πρώην αρχηγός της τουρκικής Πολεμικής Αεροπορίας, πτέραρχος Ακίν Οζτούρκ, όπως προκύπτει από το κείμενο της κατάθεσής του που διέρρευσε και στο οποίο αρνείται οποιαδήποτε ανάμειξη στην απόπειρα πραξικοπήματος. Σύγχυση προκλήθηκε επί ώρα έπειτα από τηλεγράφημα του πρακτορείου Anadolu περί ομολογίας, το οποίο αντέκρουαν πληροφορίες των ιδιωτικών δικτύων Haberturk και NTV. Στη δημοσιότητα φωτογραφίες του Οζτούρκ μετά τη σύλληψη με κακώσεις στο πρόσωπο.

Η συμμετοχή στο ΝΑΤΟ συνδέεται με το σεβασμό των δημοκρατικών αρχών διαμηνύουν στον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν οι Ηνωμένες Πολιτείες, με τον επικεφαλής διπλωματίας Τζον Κέρι να υπογραμμίζει ότι η Συμμαχία θα παρακολουθεί στενά την κατάσταση στην Τουρκία. «Και το ΝΑΤΟ [σ.σ. όπως η ΕΕ] έχει ως απαίτηση το σεβασμό της δημοκρατίας» δήλωσε ο Κέρι σε κοινή συνέντευξη Τύπου στις Βρυξέλλες με την Φεντερίκα Μογκερίνι, η οποία προειδοποίησε εξίσου την Άγκυρα για το σεβασμό της δημοκρατίας και των θεμελιωδών ελευθεριών.

Εμφανή σημάδια κακοποίησης φέρουν υψηλόβαθμοι αξιωματικοί που συνελήφθησαν ως ύποπτοι για εμπλοκή στο αποτυχημένο πραξικόπημα, σε φωτογραφίες και βίντεο που δίνει στη δημοσιότητα η τουρκική κυβέρνηση.

Χιλιάδες δημόσιοι υπάλληλοι και αστυνομικοί έχουν καθαιρεθεί στην Τουρκία, μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα. Σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων Anadolu, 8.777 υπάλληλοι του υπουργείου Εσωτερικών καθαιρέθηκαν, ενώ ανακλήθηκαν οι άδειες εκατομμυρίων δημοσίων υπαλλήλων. Πληροφορίες αναφέρουν ότι απαγορεύτηκε η έξοδος από τη χώρα σε δημοσίους υπαλλήλους. Όλες οι εξελίξεις

Περιορισμοί και προϋποθέσεις για την έξοδο από τη χώρα επιβλήθηκαν στην Τουρκία. Πληροφορίες αναφέρουν ότι αυξημένος είναι ο έλεγχος σε κατόχους διπλωματικών διαβατηρίων, ενώ απαγόρευση εξόδου από τη χώρα επιβλήθηκε στους δημοσίους υπαλλήλους.

Στόχος των πραξικοπηματιών έγινε το βράδυ της Παρασκευής ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Σύμφωνα με βίντεο που έδωσε στη δημοσιότητα το πρακτορείο ειδήσεων Anadolu, στρατιώτες επιχείρησαν να εισβάλουν στο ξενοδοχείο στη Μαρμαρίδα όπου βρισκόταν ο τούρκος πρόεδρος στη διάρκεια του αποτυχημένου πραξικοπήματος.

Πέθανε ο αντιδήμαρχος της περιφέρειας Σισλί της Κωνσταντινούπολης, τον οποίο άγνωστος πυροβόλησε νωρίτερα στο κεφάλι. Ο Τσεμίλ Τσαντάς βρισκόταν σε κρίσιμη κατάσταση έπειτα από την επίθεση, η οποία δεν έχει καταστεί ακόμη σαφές αν συνδέεται με το αποτυχημένο πραξικόπημα της Παρασκευής.

Επίθεση κατά αστυνομικών πραγματοποίησαν ένοπλοι στην οικονομική πρωτεύουσα του Καζακστάν, Αλμάτι. Πηγή στις υπηρεσίες επιβολής του νόμου δήλωσε στο πρακτορείο Reuters πως οι Αρχές πιστεύουν πως ισλαμιστές μαχητές πραγματοποίησαν τις επιθέσεις.

Να συνεχίσουν τους «δημοκρατικούς ελέγχους» στις πλατείες, το βράδυ μετά τις δουλειές τους, κάλεσε τη Δευτέρα τους πολίτες ο τούρκος πρωθυπουργός Μπιναλί Γιλντιρίμ. Ο πρωθυπουργός της Τουρκίας σημείωσε ότι δεν είναι σωστό να ληφθούν βιαστικές αποφάσεις σχετικά με την επαναφορά της θανατικής ποινής, αλλά πρόσθεσε ότι η Τουρκία δεν μπορεί να αγνοήσει τις απαιτήσεις των πολιτών της. Ο Γιλντιρίμ επιμένει στην έκδοση του Φετουλάχ Γκιουλέν, λέγοντας ότι η Άγκυρα έχει αποδείξεις για την εμπλοκή του στο αποτυχημένο πραξικόπημα.

Τούρκος στρατιώτης άνοιξε τη Δευτέρα πυρ έξω από το δικαστικό μέγαρο στην πρωτεύουσα Άγκυρα. Δεν υπήρξαν θύματα, πρόσθεσε ο ίδιος. Πληροφορίες του Γαλλικού Πρακτορείου Ειδήσεων αναφέρουν ότι οι τουρκικές δυνάμεις ασφαλείας σκότωσαν τον φερόμενο ως δράστη.

Τα ευρωπαϊκά κράτη και οι ΗΠΑ καλούν την Τουρκία να σεβαστεί τα συνταγματικά και θεμελιώδη δικαιώματα μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα. Η επικεφαλής της διπλωματίας της ΕΕ Φεντερίκα Μογκερίνι δήλωσε σε κοινή συνέντευξη Τύπου με τον αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Τζον Κέρι: «Ζητούμε την πλήρη τήρηση της συνταγματικής τάξης και εμείς ως ΕΕ υπογραμμίζουμε τη σημασία του έχει η κυριαρχία του κράτους δικαίου στη χώρα». Οι εξελίξεις στην Τουρκία και η επίθεση στη Νίκαια βρίσκονται στο επίκεντρο συνάντησης των ευρωπαίων υπουργών Εξωτερικών στις Βρυξέλλες.

Επαφές στο εξωτερικό ξεκινά η πρωθυπουργός της Βρετανίας, Τερέζα Μέι, έχοντας να διαχειριστεί το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος στη Βρετανία που φέρνει τη χώρα εκτός ΕΕ. Η Μέι θα συναντήσει την Τετάρτη τη γερμανίδα καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ και στη συνέχεια θα μεταβεί στη Γαλλία για συνομιλίες με τον Φρανσουά Ολάντ. Ωστόσο, εκπρόσωπος της Μέι είπε ότι αν και το Brexit θα συζητηθεί, δεν θα υπάρξουν «λεπτομερείς συζητήσεις» για το θέμα.

Τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις της Τουρκίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση θέτουν υπό αμφισβήτηση στελέχη των κομμάτων του κυβερνητικού συνασπισμού στη Γερμανία, μετά τις τελευταίες εξελίξεις, αναφερόμενοι κυρίως στη μεταχείριση που επιφυλάσσει ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στους αντιπάλους του. «Μια χώρα που έχει τη θανατική ποινή, δεν μπορεί να είναι μέλος της ΕΕ και η επαναφορά της θανατικής ποινής στην Τουρκίας θα σήμαινε το τέλος των ενταξιακών διαπραγματεύσεων», τόνισε ο γερμανός κυβερνητικός εκπρόσωπος Στέφεν Ζάιμπερτ.

Τη διαρροή πάνω από 100.000 αρχείων και εγγράφων σχετικά με τη δομή της εξουσίας στην Τουρκία προαναγγέλλουν μέσω Twitter οι διαχειριστές της ιστοσελίδας Wikileaks.  «Ετοιμαστείτε για μάχη, καθώς θα δημοσιεύσουμε πάνω από 100.000 έγγραφα για τη δομή της πολιτικής εξουσίας στην Τουρκία», αναφέρεται στο Twitter.

Η αξιωματική αντιπολίτευση στην Τουρκία, το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα, τόνισε σε ανακοίνωσή του τη Δευτέρα ότι η απάντηση στο αποτυχημένο πραξικόπημα πρέπει να είναι μέσα από τις διαδικασίες του κράτους δικαίου. Σε αυτό το πλαίσιο, ζήτησε οι πραξικοπηματίες να παραπεμφθούν σε δίκη.

Το φιλοκουρδικό κόμμα HDP ανακοίνωσε επισήμως ότι δεν πρόκειται να υποστηρίξει οποιαδήποτε πρόταση φθάσει στην Εθνοσυνέλευση περί επαναφοράς της θανατικής ποινής, μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα στην Τουρκία. Σε κάθε περίπτωση, οποιοσδήποτε νέος νόμος δεν μπορεί να έχει αναδρομική ισχύ, τονίζει.

Τα πρώτα του βήματα στην ευρωπαϊκή διπλωματική σκηνή κάνει ο νέος υπουργός Εξωτερικών, Μπόρις Τζόνσον με αφορμή την σύνοδο των 28 ΥΠΕΞ της ΕΕ στις Βρυξέλλες. «Σε καμία περίπτωση δεν θα εγκαταλείψουμε τον ηγετικό μας ρόλο στην Ευρώπη» τόνισε προσερχόμενος στη σύνοδο, σημειώνοντας ότι η αποχώρηση από την ΕΕ «δεν σημαίνει αποχώρηση από την Ευρώπη».

Σε απομακρυσμένες περιοχές συνεχίζονται οι έρευνες των τουρκικών υπηρεσιών ασφαλείας για τον εντοπισμό στρατιωτικών που πήραν μέρος στο αποτυχημένο πραξικόπημα της Παρασκευής. Υψηλόβαθμος αξιωματούχος δηλώνει ότι μερικοί αξιωματικοί που συμμετείχαν στην προσπάθεια του πραξικοπήματος έχουν διαφύγει στο εξωτερικό. Εν τω μεταξύ «ξηλώθηκαν» 8.000 αστυνομικοί ανά τη χώρα, ενώ οι διώξεις εξαπλώνονται σε όλο το δημόσιο τομέα. Αναστέλλονται οι άδειες των δημοσίων υπαλλήλων. Πληροφορίες και για συλλήψεις επιχειρηματιών.