Πέντε ιρανικές και μία ταινία από την Παλαιστίνη στο 13ο Διεθνές Φεστιβάλ Αρχαιολογικού και Πολιτιστικού Ντοκιμαντέρ ΑΓΩΝ

Το 13ο Διεθνές Φεστιβάλ Αρχαιολογικού και Πολιτιστικού Ντοκιμαντέρ ΑΓΩΝ επιστρέφει δυναμικά, και ξανασυναντά το κοινό του στα τέλη Μαΐου. Από τις 25 έως τις 30 Μαΐου, στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος, θα παρουσιαστούν ταινίες που επιλέχθηκαν προσεκτικά ανάμεσα σε προτάσεις συμμετοχών από όλο τον κόσμο, προσκαλώντας το κοινό σε μια συναρπαστική κινηματογραφική εμπειρία, ενώ η διοργάνωση θα κορυφωθεί με την τελετή απονομής βραβείων στις 31 Μαΐου στο Θέατρο Ολύμπια – Μαρία Κάλλας.

Με δεκάδες συμμετοχές από διεθνείς παραγωγές και θεματικές που εκτείνονται από την αρχαιολογία και την ιστορική μνήμη έως τη σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα, το Φεστιβάλ ΑΓΩΝ συνεχίζει να αποτελεί έναν σημαντικό θεσμό πολιτιστικού διαλόγου και δημιουργικής έκφρασης.

Στην αφίσα του φετινού ΑΓΩΝΑ βρίσκουμε τη «φεύγουσα κόρη», μαρμάρινο γλυπτό από το χαμένο αέτωμα μικρού κτηρίου του Ελευσινιακού Ιερού, που χρονολογείται στις πρώτες δεκαετίες του 5ου αι. π.Χ.. Το γλυπτό απεικονίζει πιθανώς την Περσεφόνη (Κόρη), που τρέχει εναγωνίως να ξεφύγει από το θεό του Κάτω Κόσμου, τον Πλούτωνα, και η φωτογραφία είναι ευγενική παραχώρηση από το Φωτογραφικό αρχείο του Αρχαιολογικού Χώρου και Μουσείου Ελευσίνας. Η επιλογή της φωτογραφία ως κεντρική εικόνα του φετινού φεστιβάλ είναι μία αφιέρωση προς τις “φεύγουσες” κακοποιημένες γυναίκες απανταχού της Γης.

Όλες οι ιρανικές ταινίες που συμμετέχουν φέτος είναι από το 2022 έως το 2025 και κατατάθηκαν έως τον Δεκέμβρη του 2025 στην πλατφόρμα συμμετοχών του ΑΓΩΝΑ. Κανείς από τους καλλιτέχνες δεν μπορεί να είναι παρών στο Φεστιβάλ, λόγω πολέμου

Το Ιράν είναι και παρόν καλλιτεχνικά

Πιο αναλυτικά, θα παρουσιαστούν 5 ιρανικές ταινίες στο πρόγραμμα, που επιλέχθηκαν σε σύνολο 250 προτάσεων που έφτασαν από τη χώρα. Όλες οι ταινίες που συμμετέχουν φέτος είναι από το 2022 έως το 2025 και κατατάθηκαν έως τον Δεκέμβρη του 2025 στην πλατφόρμα συμμετοχών του ΑΓΩΝΑ. Κανείς από τους καλλιτέχνες δεν μπορεί να είναι παρών στο Φεστιβάλ, λόγω πολέμου. Παράλληλα, θα παρουσιαστεί μία ταινία από την Παλαιστίνη, που η δημιουργός της αναζητείται. Φαίνεται να ανεβάζει στο instagram της, αλλά δεν έχει καταφέρει να βρεθεί, μετά την αποστολή της συμμετοχής της.

Οι 5 ιρανικές ταινίες είναι οι εξής:

Nechir – Η οργή του κάπρου (Nechir – The Wrath of the Boar)
Τετάρτη 27 Μαΐου, 17:53

Στο ποιητικό αυτό ντοκιμαντέρ, ο σκηνοθέτης Keyvan Shamshirbeigi εξερευνά τα λαξευμένα πετρογλυφικά της περιοχής Taq Bostan μέσα από την οπτική ενός ανώνυμου λιθοξόου της Σασσανιδικής εποχής. Η αφήγηση είναι λιτή και απολύτως εστιασμένη στα ανάγλυφα, όπου το παρελθόν αναδύεται μέσα από την ύλη της πέτρας. Η ταινία συνδέει την πέτρα, την τέχνη και την πολιτιστική μνήμη με ιδιαίτερα ατμοσφαιρικό τρόπο.

Το ξύλο της ζωής (The Wood of Life)
Τετάρτη 27 Μαΐου, 20:54

Ένας μοναχικός τυφλός άνδρας και μια τυφλή γυναίκα που ζουν στο δάσος, συνδεδεμένοι με ένα ραβδί, εργάζονται συλλέγοντας φαρμακευτικά βότανα. Οι δυο άνθρωποι κρατιούνται από τις άκρες του ξύλου ακόμη και όταν κοιμούνται. Σε αυτή τη μικρού μήκους ταινία του, ο Hossein Gholami εστιάζει συμβολικά στη σχέση ανθρώπου και φύσης, προσεγγίζοντας τη μνήμη, την ύλη και τον κύκλο της ζωής μέσα από ποιητική κινηματογραφική γραφή.  Ο υλικός πολιτισμός (το ξύλο) παρουσιάζεται ως μέσο κοινωνικής σύνδεσης/όρασης υπηρετεί την επιβίωση. Το φιλμ αναδεικνύει την πολυσημία των υλικών καταλοίπων και τα όρια της αρχαιολογικής ερμηνείας.

Η σκιά του βασιλιά (Shadow of the King)
Τετάρτη 27 Μαΐου, 21:11

Ταινία του Hadi Shariati που χρησιμοποιεί το παρελθόν ως καθρέφτη των συνεπειών της ανθρώπινης παρέμβασης στη φύση. Με εντυπωσιακή φωτογραφία και συμβολισμούς, δημιουργεί μια σχεδόν σουρεαλιστική ατμόσφαιρα οικολογικού και υπαρξιακού στοχασμού. Ο πρίγκιπας των Καζάρ, Ζελαλ-Σουλτάν, έχτισε ένα κάστρο σε περιοχή κυνηγιού λόγω του πάθους του για το κυνήγι. Οι υπερβολικές του δραστηριότητες προκάλεσαν σοβαρή ζημιά στο περιβάλλον του Ιράν και οδήγησαν σε εξαφάνιση ή απειλή τίγρεις, λεοπαρδάλεις, ελάφια, αίγαγρους και άλλα ζώα. Στην ταινία, η οικολογική ανησυχία παρουσιάζεται με ιδιαίτερα ποιητικό τρόπο. Ο σκηνοθέτης Hadi Shariati  αυτός είναι ιδιαίτερα δημοφιλής και δραστήριος, ενώ η ταινία έλαβε Special Jury Award στην κατηγορία Best International Film, στο 18ο NDU International Film Festival-From Youth to Legacy. Έχει συμμετάσχει και στο Ethnological Film Festival Risan στο Μαυροβούνιο και στο Istanbul International Architecture and Urban Films Festival.

Η συγκάτοικος (The House Mate)
Πέμπτη 28 Μαΐου, 20:06

Σε ένα ήσυχο σπίτι, μια γυναίκα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια επίμονη μύγα – ανεπιθύμητο εισβολέα στα μάτια της, ένα πλάσμα που πιστεύει ότι πρέπει να εκδιωχθεί. Ωστόσο, η μύγα είναι απλώς ένα μικρό κομμάτι της φύσης που η γυναίκα αρνείται να αναγνωρίσει. Και ενώ αντιδρά με εκνευρισμό και δύναμη, η μύγα την βλέπει ως συγκάτοικο που μπορεί να εμπιστευτεί, να παίξει και να μείνει κοντά της. Η μύγα περιπλανιέται στα αντικείμενα και τις γωνίες του σπιτιού, πλησιάζοντας σταδιακά την γυναίκα, ελπίζοντας ότι μια μέρα μπορεί να δει την παρουσία της όχι ως ενόχληση, αλλά ως φυσικό σύντροφο που μοιράζεται τον χώρο της. Αυτή η απαλή εγγύτητα παίρνει σιγά- σιγά μορφή, σχηματίζοντας μιαλεπτή και παραγνωρισμένη σύνδεση μεταξύ τους.
Ο Hamed Ghonuei αφηγείται με αλληγορικό τρόπο τη σχέση ανθρώπου και φύσης, χρησιμοποιώντας τη μορφή της μύγας ως κεντρικό αφηγηματικό στοιχείο. Τα υποκειμενικά πλάνα και η συμβολική ματιά δίνουν ιδιαίτερη πρωτοτυπία στην ταινία. Η ταινία ήταν φιναλίστ για καλύτερη μικρού μήκους στο ORION International Film Festival 2026 στην Αυστραλία και έχει συμμετάσχει επίσης και σε άλλα φεστιβάλ όπως το VisiOn international film festival στην Ιταλία

Η γρηά και το δεντρόκλαδο (Pirezan va shakhe derakht)
Πέμπτη 28 Μαΐου, 20:39

Ταινία κινουμένου σχεδίου της Robabe Hashemi με οικολογικό και ποιητικό χαρακτήρα. Η σκηνοθέτις, με στόχο την οικολογική αφύπνιση για την αλληλεπίδραση ανθρώπου –περιβάλλοντος, αφηγείται συμβολικά τη σχέση μιας μοναχικής ηλικιωμένης γυναίκας με ένα κλαδί δέντρου, που εισβάλλει απρόσμενα στον προσωπικό της χώρο. Μέσα από αυτή την παράδοξη σχέση, αγγίζει θέματα μοναξιάς, μνήμης, φθοράς και αναγέννησης, ενώ αποφεύγοντας τις λεκτικές εξηγήσεις αφήνει χώρο για προσωπικό στοχασμό.

Η  ταινία από την Παλαιστίνη

Πού πήγε ο κροκόδειλος; (Where Did the Crocodile Go?) της May Herbawe
Τρίτη 26 Μαΐου, 20:14

Όταν οι Ισραηλινοί  έφτασαν στη νέα τους χώρα για να εγκατασταθούν, αποξήραναν τα έλη όπου ζούσε ο κροκόδειλος προκειμένου να χτίσουν, οδηγώντας το είδος σε εξαφάνιση. Η σκηνοθέτις χρησιμοποιεί την εξαφάνιση του είδους συμβολικά, ως μεταφορά για τη μνήμη, την αποικιοκρατική βία, την απώλεια γης, αλλά και την πολιτισμική επιβίωση των Παλαιστινίων. Πρόκειται για το πρώτο οπτικοακουστικό κομμάτι ενός συνεχιζόμενου ερευνητικού έργου, που ξεκίνησε το 2022 όταν η Herbawe βρισκόταν σε residency στη Dar Jacir στη Βηθλεέμ. Το ντοκιμαντέρ παρακολουθεί την εξαφάνιση του τελευταίου παλαιστινιακού κροκοδείλου από την Τζισράλ-Ζάρκα, την μόνη εναπομείνασα παραθαλάσσια παλαιστινιακή πόλη στα κατεχόμενα εδάφη του 1948. Μέσα από τη συμβολική απώλεια αυτού του πλάσματος, η ταινία διερευνά θέματα όπως η διαγραφή, η μνήμη και η φαντασία υπό τον ισραηλινό αποικισμό, ενώ ξεχωρίζει για την ατμόσφαιρα, τον πολιτικό της χαρακτήρα και το ιδιαίτερο μαύρο χιούμορ της.

Θα παρουσιαστεί μία ταινία από την Παλαιστίνη, που η δημιουργός της αναζητείται. Φαίνεται να ανεβάζει στο instagram της, αλλά δεν έχει καταφέρει να βρεθεί, μετά την αποστολή της συμμετοχής της

Αναλυτικό πρόγραμμα

25-30 Μαΐου: Ένα πλούσιο και πολυθεματικό πρόγραμμα προβολών από όλο τον κόσμο Από τις σχεδόν 1300 προτάσεις συμμετοχής που υποβλήθηκαν μετά το φετινό κάλεσμα, επιλέχθηκαν 62 ταινίες από 27 χώρες (Αυστρία, Βενεζουέλα, Βραζιλία, Γαλλία, Γεωργία, Δομινικανή Δημοκρατία, Ελλάδα, Ελβετία, Ηνωμένες Πολιτείες, Ηνωμένο Βασίλειο, Ιράκ, Ιράν, Ισπανία, Ιταλία, Κίνα, Κύπρος, Νορβηγία, Ολλανδία, Παλαιστίνη, Περού, Σερβία, Ταϊβάν, Τατζικιστάν, Τουρκία, Φιλιππίνες, Φινλανδία). Το πρόγραμμα προβολών θα ξεκινήσει τη Δευτέρα 25 Μαΐου, στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος και θα διαρκέσει έως και το Σάββατο 30 Μαΐου, με εισιτήριο μόλις 5 ευρώ ανά ημέρα προβολής.

Θα απολαύσουμε ταινίες για την ιστορική μνήμη και την ταυτότητα, την αρχαιολογία και την πολιτιστική κληρονομιά, την οικολογία και τη βιωσιμότητα, την παράδοση και τα έθιμα, τον
πόλεμο και το τραύμα, τη μυθολογία και τις τέχνες. Μέσα από τις ταινίες του φετινού ΑΓΩΝΑ, θα ταξιδέψουμε από την αρχαία Αθήνα και τη Μικρά Ασία έως τη μεταπολεμική και σύγχρονη
εποχή, θα περιηγηθούμε σε αρχαίους πολιτισμούς και θα ακολουθήσουμε τα ίχνη της επιστημονικής έρευνας, θα εξερευνήσουμε παραδοσιακές πρακτικές και τη διαχρονική σχέση του ανθρώπου με τη φύση, θα ανακαλύψουμε προσωπικές και συλλογικές ιστορίες που φωτίζουν το παρελθόν και συνομιλούν με το παρόν. Όπως πάντα, θα δούμε ταινίες κάθε είδους, με κύριο άξονα το ντοκιμαντέρ — όπως ιστορικές, ερευνητικές, καλλιτεχνικές και κοινωνικές — καθώς και έργα κινουμένου σχεδίου και υβριδικές μορφές, ανεξαρτήτως διάρκειας, που έχουν ολοκληρωθεί από το 2022 και μετά. Και φέτος, το Φεστιβάλ ΑΓΩΝ συμπεριλαμβάνει μαθητικές ταινίες του Νεανικού Πλάνου του Διεθνούς Φεστιβάλ Ολυμπίας για Παιδιά και Νέους.

31 Μαΐου: Η λαμπρή τελετή λήξης στο Θέατρο Ολύμπια

Το πρόγραμμα του Φεστιβάλ θα κορυφωθεί την Κυριακή 31 Μαΐου στο Δημοτικό Θέατρο Ολύμπια – Μαρία Κάλλας, με μία λαμπρή γιορτή όπου θα ανακοινωθούν οι νικήτριες ταινίες. Και φέτος τα επτά βραβεία του ΑΓΩΝΑ συνοδεύονται από χρηματικό έπαθλο και αντιστοιχούν σε εννέα κατηγορίες: Αρχαιολογικής Ταινίας «Περιοδικό Αρχαιολογία και Τέχνες», Σκηνοθεσίας, Σεναρίου, Εκπαιδευτικής Ταινίας «Χρήστος Λαμπράκης», Φωτογραφίας, Βραβείο «Τα μικρά του Αγώνα» (έως 10΄), Πρωτοτυπίας στη σύλληψη, Βραβείο Κοινού (απονέμεται στην ταινία που θα συγκεντρώσει το υψηλότερο ποσοστό προτίμησης του κοινού, με ψηφοφορία που διεξάγεται κατά τη διάρκεια του φεστιβάλ), Μεγάλο Βραβείο Κριτικής Επιτροπής (GRAND PRIX) «Λένα Σαββίδη».

Η διεθνής κριτική επιτροπή του ΑΓΩΝΑ 2026 αποτελείται από τους (αλφαβητικά):

Δρ. Αναστασία Γκαδόλου, Αρχαιολόγος ΥΠΠΟ – Γενική Διευθύντρια Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης
Tony Coe, Σκηνοθέτης-Παραγωγός (Αγγλία)
Dario di Blasi, Επίτιμος Επιμελητής Δημοτικού Μουσείου Rovereto, ιδρυτής του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Rovereto, πρώην επιμελητής των Αρχαιολογικών Μουσείων Κινηματογράφου στη Φλωρεντία και στο Βacoli (Ιταλία)
Βασίλης Καραμητσάνης, Πρόεδρος Διεθνούς Φεστιβάλ Κινουμένων Σχεδίων Animasyros
Lada Laura, Διευθύντρια του Διεθνούς Φεστιβάλ Αρχαιολογικής Ταινίας του Σπλιτ (Κροατία)
Δέσποινα Μουζάκη, Παραγωγός, Κοσμήτορας της Σχολής Καλών Τεχνών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, πρώην Διευθύντρια του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης
Διονύσης Πετρουτσόπουλος, Φωτογράφος-Διευθυντής Φωτογραφίας
Pedro Olalla, Συγγραφέας, Κινηματογραφιστής (Ισπανία)
Μέμη Σπυράτου, Σκηνοθέτης-Πρόεδρος του Φεστιβάλ ΑΓΩΝ
Μιράντα Τερζοπούλου, Λαογράφος-Εθνολόγος

Επιπλέον, το Φεστιβάλ θα τιμήσει δύο σημαντικές προσωπικότητες: τον Γιώργο Αρβανίτη, πολυβραβευμένο διευθυντή φωτογραφίας και εμβληματική μορφή του ελληνικού και διεθνούς κινηματογράφου και τον επιφανή αιγυπτιολόγο και αρχαιολόγο, ερευνητή, Λέκτορα και συγγραφέας, Πρέσβη του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού (UNWTO) για τον Υπεύθυνο Τουρισμό, Δρ. Zahi Hawass.

Η τελετή θα ολοκληρωθεί με μια ξεχωριστή συναυλία-αφιέρωμα από το μουσικό σύνολο Λιποτάκτες, που συγκροτήθηκε από την Ανεξάρτητη Λαϊκή Ορχήστρα «Μίκης Θεοδωράκης».

Θα παρουσιάσουν ένα ξεχωριστό πρόγραμμα με τίτλο «Οι στίχοι αυτοί μπορεί και να ’ναι οι τελευταίοι», αφιερωμένο στους Μίκη Θεοδωράκη και Δημήτρη Λάγιο, δύο καλλιτέχνες και στοχαστές που έχουν σημαδέψει τη μνήμη, αλλά και το παρόν και το μέλλον μας. Θα τραγουδήσουν ο Βασίλης Λέκκας, ο Παναγιώτης Πετράκης, η Υακίνθη Λάγιου και ο Άγγελος Θεοδωράκης.

Πληροφορίες:

Προβολές: Ταινιοθήκη της Ελλάδος, Δευτέρα 25 – Σάββατο 30 Μαΐου
Ζώνες Προβολών: Καθημερινές 16:30-22:30 και Σάββατο 10:00-14:30 και 16:30-21:30
Εισιτήρια: 5€ ανά ζώνη προβολής στο tickets.tainiothiki.gr
Τελετή απονομής βραβείων / συναυλία Λαϊκής Ορχήστρας «Μίκης Θεοδωράκης», Κυριακή 31 Μαίου ΟΛΥΜΠΙΑ, Δημοτικό Μουσικό Θέατρο «Μαρία Κάλλας», στις 19:00

Ελεύθερη είσοδος, με απαραίτητη την έκδοση δελτίου εισόδου από το ticketplus.gr

Αναλυτικό πρόγραμμα προβολών στην ιστοσελίδα του ΑΓΩΝΑ: agonfestival.com
Βρείτε τον ΑΓΩΝΑ στα socialmedia:
Facebook
Instagram
YouTube

Ο ΑΓΩΝ τελεί υπό την Αιγίδα του Α.Ε. του Προέδρου της Ελληνικής Δημοκρατίας και του Α.Ε. του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Με την οικονομική υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού.
Με την στήριξη του Δήμου Αθηναίων και της Περιφέρειας Αττικής.
Συνδιοργανωτές: ΟΠΑΝΔΑ, Μουσείο Ακρόπολης

Χορηγοί Επικοινωνίας και Οργάνωσης: Περιοδικό «Αρχαιολογία και Τέχνες», Αρχαιολογικό Μουσείο Ελευσίνας,  Webst