Το τελετουργικό της αλλαγής προέδρου στις ΗΠΑ

95

Το μεσημέρι της Τρίτης 20ής Ιανουαρίου 2009, ο Μπαράκ Χουσεΐν Ομπάμα δίνει τον επίσημο όρκο και ξεκινά η θητεία του ως ο 44ος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών.

Εκατομμύρια Αμερικανοί αναμένεται να παρακολουθήσουν από κοντά την εκδήλωση, αποκορύφωμα μίας μακράς πολιτικής και πολιτειακής διαδικασίας που άρχισε από το τελος του 2007 και κορυφώθηκε στις 4 Νοεμβρίου.

Το Σάββατο άρχισε το ταξίδι με τρένο που θα πραγματοποιήσει η οικογένεια του Μπαράκ Ομπάμα από τη Φιλαδέλφεια προς την Ουάσιγκτον με ενδιάμεσες στάσεις για ομιλίες.

Το απόγευμα της Κυριακής 18 Ιανουαρίου ο εκλεγμένος πρόεδρος θα δώσει το παρών σε εκδήλωση στο Μνημείο του Λινκολν στην Ουάσιγκτον. Θα ακολουθήσει συναυλία με τη συμμετοχή, μεταξύ άλλων, του Μπρους Σπρίνγκστιν, των U2, της Μπιγιονσέ και της Σέριλ Κρόου.

Η ημέρα της ορκωμοσίας

Η τελετή της ορκωμοσίας του νέου προέδρου γίνεται καιρού επιτρέποντος μπροστά από το Καπιτώλιο το μεσημέρι της 20ής Ιανουαρίου, όπως ορίζει το Σύνταγμα των ΗΠΑ. Μέχρι το 1937 η ορκωμοσία γινόταν στις 4 Μαρτίου αλλά με την Εικοστή Αναθεώρηση (1933) η ημερομηνία επαναπροσδιορίστηκε για τον Ιανουάριο ώστε ο νέος πρόεδρος να αναλαμβάνει ταχύτερα τα καθήκοντά του.

Οι ορκωμοσίες δεν διεξάγονται αν η 20ή Ιανουαρίου είναι Κυριακή. Σε αυτή τη περίπτωση ο πρόεδρος ορκίζεται το Σάββατο και οι επίσημες τελετές γίνονται τη Δευτέρα. Η ημέρα των τελετών είναι επίσημη αργία για την περιφέρεια της πρωτεύουσας Ουάσιγκτον.

Όλα αυτά φυσικά με την προϋπόθεση ότι ο καιρός την ημέρα της ορκωμοσίας θα είναι ευνοϊκός. Ο Ιανουάριος στην Ουάσιγκτον είναι ψυχρός μήνας με τις θερμοκρασίες, ακόμα και το μεσημέρι, να είναι στους 5 βαθμούς στην καλύτερη περίπτωση. Το χιόνι είναι σπάνιο αλλά όχι απίθανο.

Η προσέλευση του κοινού στην ορκωμοσία του Μπαράκ Ομπάμα θα αρχίσει στις οκτώ το πρωί της Τρίτης. Οι εορταστικές εκδηλώσεις αρχίζουν στις 10 το πρωί.

Προηγείται ο όρκος του αντιπροέδρου, λίγο πριν τις 12 το μεσημέρι, ένας όρκος ελαφρά διαφορετικός από αυτόν του προέδρου που δίνεται σε μέλος του Ανώτατου Δικαστηρίου.

Ο νέος πρόεδρος ορκίζεται από τον πρόεδρο του Ανώτατου Δικαστηρίου της χώρας, που είναι και η κεφαλή της δικαστικής εξουσίας (Chief Justice). Τον Μπαράκ Ομπάμα θα ορκίσει ο δικαστής Τζον Ρόμπερτς.

Ο όρκος, όπως τον ορίζει το Σύνταγμα (άρθρο II,1) έχει ως εξής: «Ορκίζομαι με πάσα ειλικρίνεια ότι θα εκτελώ πιστά τα καθήκοντα του προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών και στο μέτρο των δυνατοτήτων μου θα τηρώ, θα προστατεύω και θα υπερασπίζομαι το Σύνταγμα των Ηνωμένων Πολιτειών». Πολλές φορές –σχεδόν πάντα τα τελευταία χρόνια– ο νέος πρόεδρος προσθέτει «So help me God».

Το Σύνταγμα δεν αναφέρει τίποτα για τη χρήση ενός ιερού βιβλίου ή οποιουδήποτε βιβλίου για την τήρηση του όρκου. Κατά παράδοση χρησιμοποιείται η Βίβλος, πολλές φορές το οικογενειακό αντίτυπο του προέδρου ή το αντίτυπο του Τζορτζ Ουάσιγκτον ή του Αβραάμ Λίνκολν (αυτό θα χρησιμοποιήσει ο Μπαράκ Ομπάμα).

Ο νέος πρόεδρος εκφωνεί στη συνέχεια την πρώτη επίσημη ομιλία του. Ακολουθούν 21 κανονιοβολισμοί για τον νέο ηγέτη ενώ στρατιωτική μπάντα παιανίζει. Ο Μπαράκ Ομπάμα θα συνοδεύσει μετά τον Τζορτζ Μπους σε αποχαιρετιστήρια δεξίωση.

Ακολουθεί παρέλαση στην Λεωφόρο Πενσυλβάνια, τον δρόμο που συνδέει το Καπιτώλιο με το Λευκό Οίκο όπου συμμετέχουν στρατιωτικά αγήματα αφού ο πρόεδρος είναι ο ανώτατος αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων. Στην παρέλαση θα συμμετάσχουν 13.000 μέλη των ενόπλων δυνάμεων και πολίτες. Για λόγους ασφαλείας οι πρόεδροι δεν ακολουθούν πλέον πεζή την διαδρομή.

Στις επίσημες τελετές για την ορκωμοσία δεν συμμετέχουν ξένοι ηγέτες. Προσκλήσεις έχουν δοθεί μόνο στους αρχηγούς των διπλωματικών αποστολών που θα εκπροσωπήσουν τις χώρες τους.

Τέλος, την 21η Ιανουαρίου, ο νέος πρόεδρος, ο αντιπρόεδρος και οι οικογένειές τους θα παραστούν σε λειτουργία στον Εθνικό Καθεδρικό Ναό στην Ουάσιγκτον.

Μία μεγάλη γιορτή

Εκτός από τον έντονα πολιτικό και θεσμικό χαρακτήρα της ορκωμοσίας του νέου προέδρου, η ημέρα είναι μία ευκαιρία για γιορτή στις ΗΠΑ.

Γύρω από τις πολυήμερες τελετές στήνεται μία ολόκληρη επιχείρηση για την μεταφορά των θεατών στην Ουάσιγκτον και την καλύτερη διαμονή όσων συρρεύσουν στην πόλη.

Το κόστος της ορκωμοσίας του 2009 με όλες τις τελετές και τις επίσημες δεξιώσεις φτάνει τα 75 εκατομμύρια δολάρια.

Τα ξενοδοχεία της Ουάσιγκτον έχουν προγραμματίσει να συγκεντρώσουν προμήθειες για να αντεπεξέλθουν στα κοσμοσυρροή των επισκεπτών αλλά και για τις δεκάδες δεξιώσεις που διοργανώνουν επίσημοι φορείς, ενώσεις και σωματεία προς τιμή του νέου προέδρου· πολλές από τις δεξιώσεις θα τμήσει με τη παρουσία του το προεδρικό ζεύγος.

Τα 5.000 εισιτήρια με κόστος 25 δολάρια το ένα που διέθεσε για αγορά από το Ίντερνετ και τηλεφωνικά η επιτροπή για την ορκωμοσία εξαντλήθηκαν σε ένα λεπτό.

Περισσότεροι από 9.000 αστυνομικοί θα επιφορτιστούν με τα καθήκοντα της τήρησης της τάξης σε μία εκτεταμένη επιχείρηση της οποίας το γενικό πρόσταγμα έχει η Μυστική Υπηρεσία για την ασφάλεια του Αμερικανού προέδρου. Ακόμη, 10.000 Εθνοφρουροί, για την περίσταση χωρίς τον οπλισμό τους, θα ασκήσουν καθήκοντα τήρησης της τάξης.

Μία περιοχή εννέα τετραγωνικών χιλιομέτρων στο κέντρο της Ουάσιγκτον θα αποκλειστεί για λόγους ασφάλειας την ημέρα της ορκωμοσίας, η μεγαλύτερη από κάθε άλλη φορά.

Η τελετή της ορκωμοσίας είναι μία ευκαιρία και για πωλήσεις. Εκατοντάδες χιλιάδες αναμνηστικές καρφίτσες, κονκάρδες, κοσμήματα, γραμματόσημα και νομίσματα έχουν ήδη πωληθεί και θα πωληθούν τις ημέρες πριν και μετά την ορκωμοσία.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ