
Fahrenheit 9/11 – Κριτική
Ο τίτλος “Φαρενάιτ” παραπέμπει στην υπέροχη ταινία του Φρανσουά Τριφό “Φαρενάιτ 451” (1966), η οποία διαδραματιζόταν στο μέλλον και αναφερόταν σε ένα ολοκληρωτικό καθεστώς που απαγόρευε τη γνώση. Ένα παρεμφερές καθεστώς παρουσιάζει και ο Μάικλ Μουρ. Μια κυβέρνηση των ΗΠΑ, τα μέλη της οποίας εξυπηρετούν τα συμφέροντα συγκεκριμένων πολυεθνικών, ενώ παράλληλα σπέρνουν τον τρόμο στους […]
Ο τίτλος “Φαρενάιτ” παραπέμπει στην υπέροχη ταινία του Φρανσουά Τριφό “Φαρενάιτ 451” (1966), η οποία διαδραματιζόταν στο μέλλον και αναφερόταν σε ένα ολοκληρωτικό καθεστώς που απαγόρευε τη γνώση. Ένα παρεμφερές καθεστώς παρουσιάζει και ο Μάικλ Μουρ. Μια κυβέρνηση των ΗΠΑ, τα μέλη της οποίας εξυπηρετούν τα συμφέροντα συγκεκριμένων πολυεθνικών, ενώ παράλληλα σπέρνουν τον τρόμο στους πολίτες, με απώτερο στόχο να “περάσουν” νόμους που ουσιαστικά καταργούν βασικές ελευθερίες. Με το δικό του “Φαρενάιτ” ο Αμερικανός κινηματογραφιστής αγγίζει πάρα πολλά θέματα, χωρίς όμως να εμβαθύνει σε κανένα από αυτά. Παρ΄ όλα αυτά κερδίζει τις εντυπώσεις, άλλοτε αποκαλύπτοντας ζητήματα λίγο πολύ γνωστά (σχέσεις της οικογένειας Μπους με Σαουδάραβες ή με εταιρείες που εμπορεύονται πετρέλαιο και όπλα) και άλλοτε παραθέτοντας εικόνες που προκαλούν είτε το γέλιο (γκάφες του προέδρου) είτε τον αποτροπιασμό (σωρούς πολιτών και στρατιωτών, καθώς και ακρωτηριασμένα παιδιά στο Ιράκ).
Το φιλμ αρχίζει με τις εκλογές του 2000. Ο Τζορτζ Μπους ο νεότερος ανακηρύχθηκε πρόεδρος των ΗΠΑ με δικαστική απόφαση και εξαιτίας μιας “παραξενιάς” της νομοθεσίας: Κανένας γερουσιαστής δεν δέχτηκε να υπογράψει τις ενστάσεις που προήλθαν κυρίως από Αφροαμερικανούς ψηφοφόρους. Στη συνέχεια παρακολουθούμε την περίοδο απραξίας του “πλανητάρχη” μέχρι το χτύπημα στους δίδυμους πύργους της Νέας Υόρκης. Στο σημείο αυτό ανοίγει το κεφάλαιο “διαπλεκόμενα”: Η φυγάδευση των μελών της οικογένειας Λάντεν που ζούσαν στην Αμερική, το δείπνο του προέδρου των ΗΠΑ με τον πρέσβη της Σαουδικής Αραβίας, το επιχειρηματικό παρελθόν του Μπους και η προώθηση των χρηματοδοτών και των συμβούλων του, ο πόλεμος στο Αφγανιστάν, με απώτερο στόχο έναν αγωγό φυσικού αερίου. Το τελευταίο μέρος εστιάζει στον πόλεμο του Ιράκ, από τις εξαγγελίες σχετικά με τα όπλα ολέθρου που υποτίθεται ότι έκρυβε ο Σαντάμ Χουσεΐν μέχρι την επίσημη παραδοχή ότι στη Βαγδάτη σκοτώνονται Αμερικανοί στρατιώτες.
Το “Φαρενάιτ 9/11” έχει ψεγάδια. Δεν είναι ντοκιμαντέρ έρευνας, καταγγέλλει χωρίς να εμβαθύνει και επιστρατεύει συγκινησιακά κλισέ, όπως οι σκηνές με την Αμερικανίδα που αρχικά δηλώνει υπερήφανη για το στρατιώτη γιο της και αργότερα θρηνεί το χαμό του στη Βαγδάτη. Αξίζει ωστόσο τον κόπο να το παρακολουθήσει κανείς. Το χιούμορ του δημιουργού (θαυμάσια ιδέα η δημόσια ανάγνωση ενός νομοσχεδίου που “πέρασε” χωρίς να το έχουν διαβάσει εκείνοι που το ψήφισαν), η ικανότητά του στο μοντάζ και τα παραλειπόμενα των συνεντεύξεων συγκροτούν ένα φιλμ σαφώς μονόπλευρο και στρατευμένο, που όμως λέει και ορισμένες αλήθειες. Η Ευρώπη του χάρισε το Χρυσό Φοίνικα στις Κάννες του 2004. Οι συμπατριώτες του είχαν διαφορετική άποψη. Ως γνωστόν, επέλεξαν και πάλι ως πρόεδρό τους εκείνον που το συγκεκριμένο ντοκιμαντέρ “περνά γενεές δεκατέσσερις”.
Υπάρχει, τέλος, και το σχετικό παρασκήνιο. Με το φόβο ότι θα έχανε ορισμένες φοροαπαλλαγές για τις επιχειρήσεις της στη Φλόριντα (όπου κυβερνήτης ήταν ο αδελφός του Μπους), η Ντίσνεϊ απαγόρευσε στη θυγατρική της εταιρεία Miramax να διανείμει το φιλμ. Όσο για την επιτροπή λογοκρισίας, αυτή “στόλισε” το “Φαρενάιτ 9/11” με το χαρακτηρισμό R (αυστηρώς ακατάλληλο). Ο Μουρ πέρασε στην αντεπίθεση και ενέκρινε την ψηφιακή διάδοση της δουλειάς του, επιτρέποντας στους χρήστες να “κατεβάζουν” το φιλμ στους οικιακούς τους υπολογιστές.
Σε επίπεδο ποιότητας, η ελληνική έκδοση είναι εξαιρετική. Η αναμορφική εικόνα είναι πάρα πολύ πιστή στο πρωτότυπο, ενώ η ηχητική μπάντα ακούγεται κάτι παραπάνω από πλούσια για ταινία τεκμηρίωσης. Τα έξτρα είναι λίγα. Τη στιγμή που σε ξένες εκδόσεις συναντάμε αρκετά φιλμάκια με επιπλέον υλικό (εκτεταμένες συνεντεύξεις, λόγοι πολιτικών, πλάνα από την επέμβαση στο Ιράκ), ο ελληνικός δίσκος με τα bonus περιέχει μόνο μια συνέντευξη Τύπου, το τρέιλερ και μερικά τηλεοπτικά σποτ.
- Το θέατρο του παραλόγου με τους πίνακες διαιτητών της Super League
- Τα μαθηματικά του τέλειου εσπρέσο – Η επιστήμη του… καφέ
- «Σημειωτόν» η επιστροφή των εκδρομέων – Πού υπάρχουν ακόμα προβλήματα
- Οι σταρ του Χόλιγουντ τα βάζουν με τη συγχώνευση Paramount-Warner
- Σύνθημα ανατροπής από τον Γιαμάλ
- Γερμανία: Νέα απεργία των πληρωμάτων καμπίνας της Lufthansa

