ομολόγων

Κέρδη σημειώνουν την Παρασκευή το ευρώ και τα τα χρηματιστήρια, ενώ οι αποδόσεις των ομολόγων που είχαν εκτοξευθεί σε επίπεδα-ρεκόρ υποχωρούν, καθώς οι πολιτικές εξελίξεις σε Ελλάδα και Ιταλία ενισχύουν τις ελπίδες για πολιτική σταθερότητα, μία από τις απαραίτητες προϋπόθέσεις για να καταφέρει η Ευρώπη να αντιμετωπίσει την κρίση χρέους.

Σημαντικές αποφάσεις που θα καθορίσουν την πορεία της ελληνικής οικονομίας τα επόμενα χρόνια, καλείται να λάβει η νέα κυβέρνηση υπό τον Λουκά Παπαδήμο. Πέρα από τη νέα δανειακή σύμβαση που θα έρθει προς κύρωση στη Βουλή και την εκταμίευση της 6ης δόσης του δανείου, ύψους 8 δισ. ευρώ, εκκρεμούν ο προϋπολογισμός του 2012, το νέο εθνικό φορολογικό σύστημα, το πρόγραμμα ανταλλαγής ομολόγων και το πακέτο των αποκρατικοποιήσεων. Σε ό,τι αφορά την τρόικα, αναμένεται να επιστρέψει στην Αθήνα την επόμενη εβδομάδα.

Ο Πορτογάλος πρόεδρος Άνιβαλ Καβάκο Σίλβα προσθέτει τη φωνή τους σε όσους ζητούν από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να δράσει ως «πιστωτής έσχατης ανάγκης» και να αγοράσει σε μαζική κλίμακα ομολόγα των υπερχρεωμένων χωρών της Ευρωζώνης, προκειμένου να «φρενάρει» τη ραγδαία επιδείνωση της κρίσης χρέους και να δώσει τον απαραίτητο χρόνο στις κυβερνήσεις να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα προς την κατεύθυνση της εμβάθυνσης της πολιτικής και δημοσιονομικής ένωσης. Στο ίδιο μήκος κύματος και ο νομπελίστας οικονομολόγος Πολ Κρούγκμαν, που τονίζει ότι το μέλλον της Ευρωζώνης εξαρτάται από την ΕΚΤ, όπως και ο γνωστός οικονομολόγος Νουριέλ Ρουμπίνι.

Τους χειρότερους φόβους για την Ιταλία διέψευσε η δημοπρασία ομολόγων στην οποία προχώρησε η Ρώμη, καταφέρνοντας να δανειστεί από τις αγορές με σχεδόν διπλάσια μεν επιτόκια από πριν αλλά σε επίπεδα χαμηλότερα από εκείνα που έδειχναν τα spread και με ικανοποιητική κάλυψη. Τα επιτόκια διαμορφώθηκαν στο 6,087%, ενώ μόλις την προηγούμενη ημέρα τα spread είχαν φτάσει επίπεδα άνω του 7%, καταπραΰνοντας το κλίμα στις αγορές για τα υπόλοιπα ομόλογα της Ευρωζώνης.

Ο επικεφαλής του Διεθνούς Χρηματοπιστωτικού Ινστιτούτου (IIF), το οποίο αντιπροσωπεύει τις ιδιωτικές τράπεζες που συμμετέχουν στο πρόγραμμα ανταλλαγής ελληνικών ομολόγων (ΡSI), είπε την Τετάρτη ότι απέχουμε ακόμη εβδομάδες από την ολοκλήρωσή του, αν και εξέφρασε την αισιοδοξία του για την συνεργασία με τη νέα κυβέρνηση που θα προκύψει στην Ελλάδα.

Μολονότι οι δηλώσεις του Σίλβιο Μπερλουσκόνι περί παραίτησής του από την πρωθυπουργία της Ιταλίας εκτόνωσαν προσωρινά το κλίμα στις αγορές, το κύμα φυγής των επενδυτών από τα ιταλικά κρατικά ομόλογα προκαλεί έντονες αμφιβολίες για τις δυνατότητες της χώρας να ανακάμψει από την κρίση χρέους. Όπως τονίζουν οι αναλυτές, εφόσον ακόμα και μετά το σχηματισμό μίας νέας κυβέρνησης δεν σταματήσουν οι εκροές κεφαλαίων, θεωρείται σίγουρο ότι η Ιταλία θα χρειαστεί τη διεθνή οικονομική στήριξη και όχι μόνο την «τεχνική βοήθεια» της ΕΕ και του ΔΝΤ. Στις 575 μονάδες σκαρφάλωσε το spread, στο 7,48% τα 10ετή ομόλογα, απώλειες 3% στο χρηματιστήριο.

Κλίμα ευφορίας επικράτησε στις ασιατικές αγορές, μετά την ανακοίνωση της επικείμενης παραίτησης του Σίλβιο Μπερλουσκόνι, μόλις ψηφιστούν τα μέτρα λιτότητας. Τα ασιατικά χρηματιστήρια άνοιξαν με μεγάλη άνοδο παρότι κατά τη συνεδρίασή τους οι δείκτες τους σημείωναν μικρές απώλειες. Το επιτόκιο των δεκαετών ομολόγων της Ιταλίας υποχώρησε ελαφρά στην αγορά ομολόγων, οι τιμές του πετρελαίου αυξήθηκαν και το ευρώ έμεινε σταθερό.

Σε νέα υψηλά σκαρφάλωσαν την Τρίτη οι αποδόσεις των ιταλικών κρατικών ομολόγων, με την απόδοση του 10ετούς ομολόγου αναφοράς να ανέρχεται στο 6,74%, το spread να σημειώνει ένα ακόμη ρεκόρ και τους επενδυτές να εστιάζουν την προσοχή τους στις ραγδαίες πολιτικές εξελίξεις που ενδέχεται να οδηγήσουν τον Σίλβιο Μπερλουσκόνι στην παραίτησή του από την πρωθυπουργία. Εσπευσμένη επιστροφή του υπουργού Οικονομικών Τζούλιο Τρεμόντι από τις Βρυξέλλες.

Την ενεργοποίηση του νέου διευρυμένου μηχανισμού ευρωστήριξης από τον Δεκέμβριο προωθούν οι Ευρωπαίοι υπουργοί Οικονομικών, την ίδια ώρα που Ελλάδα και Ιταλία αντιμετωπίζουν τη σφοδρή επίθεση των αγορών, καθώς εντείνεται η κρίση χρέους στην Ευρωζώνη. Παράλληλα αυξάνονται οι πιέσεις στην ΕΚΤ να παρέμβει αποφασιστικά, αγοράζοντας περισσότερα ομόλογα από τις χώρες της υπερχρεωμένης ευρωπεριφέρειας. Στο επίκεντρο του Ecofin, την Τρίτη στις Βρυξέλλες, θα βρεθούν οι δύο τρόποι με τους οποίους θα αυξηθεί η «δύναμη πυρός» του EFSF.

Με την πίεση των αγορών σε βάρος των ιταλικών ομολόγων να γίνονται ασφυκτικές, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αύξησε την περασμένη εβδομάδα την αγορά ομολόγων της Ευρωζώνης -όπως είχε «δείξει» ο νέος πρόεδρός της Μάριο Ντράγκι στην πρώτη του συνέντευξη κατά την ανάληψη των καθηκόντων του. Η ΕΚΤ παρενέβη στις αγορές ομολόγων αγοράζοντας χρεόγραφα ύψους 9,5 δισ. ευρώ.

Σε νέα υψηλά σκαρφάλωσαν τα spread των ιταλικών ομολόγων μετά την «πρόσκληση» της Ρώμης σε ΔΝΤ και Κομισιόν για επιτήρηση της εφαρμογής των μεταρρυθμίσεων. Εάν η Ιταλία έβγαινε στις αγορές με βάση τα επίπεδα των spread της την Παρασκευή, το επιτόκιο των δεκαετών ομολόγων της θα διαμορφωνόταν σε 6,362% -το υψηλότερο για την Ιταλία από τη δημιουργία της Ευρωζώνης.

Η γερμανική τράπεζα Commerzbank και η βρετανική Royal Bank of Scotland (RBS) ανακοίνωσαν, με τη δημοσίευση των οικονομικών αποτελεσμάτων τους για το γ' τρίμηνο του 2011, περαιτέρω «κούρεμα» της ονομαστικής αξίας των ομολόγων του ελληνικού Δημοσίου που έχουν στο χαρτοφυλάκιό τους, μεταδίδει το πρακτορείο Bloomberg. Η Commerzbank προχώρησε σε «κούρεμα» 52% και η RBS σε «κούρεμα» 63%.

Η έξοδος οποιασδήποτε χώρας από το ευρώ δεν προβλέπεται από τη Συνθήκη, τόνισε την Πέμπτη ο πρόεδρος της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι, στη συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε την απόφαση-έκπληξη για μείωση των επιτοκίων κατά 0,25% σε 1,25%. Ο κ. Ντράγκι εμφανίστηκε συγκρατημένος σε ό,τι αφορά τις αγορές ομολόγων στη δευτερογενή αγορά, λέγοντας ότι το σχετικό πρόγραμμα είναι «προσωρινό» και «περιορισμένο ως προς το ποσό» που μπορεί να διατεθεί.

Σε νέο ύψος - ρεκόρ αυξήθηκε η απόδοση των ιταλικών ομολόγων, καθώς οι επενδυτές ανησυχούν για το ενδεχόμενο μίας άτακτης χρεοκοπίας της Ελλάδας. Παράλληλα, το spread των γαλλλικών ομολόγων με τα γαλλικά ενισχύθηκε στο επίπεδο - ρεκόρ των 135 μονάδων βάσης.

Ο διευθύνων σύμβουλος της γαλλικής τράπεζας BNP Paribas Μποντουάν Πρότ δήλωσε την Πέμπτη ότι το «κούρεμα» 50% των ελληνικών κρατικών ομολόγων που διακρατούνται από ιδιώτες,  θα είναι η «τελευταία προσφορά» στην οποία θα συμμετάσχει η τράπεζα. Η μεγαλύτερη γαλλική τράπεζα σχημάτισε προβλέψεις ύψους 2,26 δισ. ευρώ για την έκθεση της στο ελληνικό χρέος, ενώ όπως προκύπτεοι από τις ανακοινώσεις της, προχώρησε σε μαζικές πωλήσεις ομολόγων της ευρωπεριφέρειας.

Η πρώτη συνεδρίαση του ΔΣ της ΕΚΤ υπό τον Ιταλό Μάριο Ντράγκι θα γίνει την Πέμπτη και ενώ η ελληνική κρίση βρίσκεται στο «κόκκινο» μετά τις καταιγιστικές εξελίξεις που πυροδότησαν οι ανακοινώσεις για δημοψήφισμα στην Ελλάδα. Κυβερνήσεις και αγορές ζητούν από την ευρωτράπεζα να μειώσει τα επιτόκια και επιπλέον να αυξήσει τις αγορές ομολόγων της Ευρωζώνης προκειμένου να μην εκτροχιασθεί η χρηματοπιστωτική σταθερότητα.

Η επιδείνωση της κρίσης χρέους στην Ευρωζώνη εντείνει αντικειμενικά τις πιέσεις προς την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και τον νέο πρόεδρο της Μάριο Ντράγκι να συνεχίσει τις αγορές ομολόγων στη δευτερογενή αγορά και να προχωρήσει σε όλα τα αναγκαία μέτρα για να διασφαλισθεί η χρηματοπιστωτική σταθερότητα. Εκτός από τις φωνές που ζητούν μείωση επιτοκίων, πληθαίνουν και οι φωνές όσων τονίζουν ότι η ΕΚΤ κρατά στα χέρια της ένα από τα «κλειδιά» για την επίλυση της κρίσης και ζητούν από το ΔΣ της ευρωτράπεζας να ακολουθήσει το παράδειγμα της Fed και της Τράπεζας της Αγγλίας και να προχωρήσει ουσιαστικά στην εκτύπωση νέου χρήματος.

«Θαρραλέα έξοδο» στις αγορές θα επιχειρήσει σύντομα το EFSF, ο προσωρινός μηχανισμός στήριξης για την ευρωζώνη, που αναμένεται να προχωρήσει μέχρι τα μέσα Νοεμβρίου σε έκδοση ομολόγων για τη χρηματοδότηση της επόμενης δόσης του δανείου στήριξης στην Ιρλανδία -δοκιμάζοντας έτσι στην πράξη το κλίμα στις διεθνείς αγορές.

Στο επίκεντρο των ανησυχιών για την επιδείνωση της κρίσης χρέους στην Ευρωζώνη είναι η Ιταλία, καθώς οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων ανεβαίνουν σε επίπεδα-ρεκόρ, λόγω των φόβων που υπάρχουν τόσο για το πολύ υψηλό κρατικό χρέος της χώρας (1,9 τρισ. ευρώ) όσο και την πολιτική αστάθεια στην οποία έχει βυθιστεί η κυβέρνηση Μπερλουσκόνι. Υπό πίεση είναι και τα ομόλογα χωρών όπως η Ισπανία και το Βέλγιο, καθώς οι επενδυτές αμφιβάλλουν ότι η Σύνοδος Κορυφής των Βρυξελλών έδωσε μία πειστική απάντηση στην κρίση. Παρέμβαση της ΕΚΤ.

Σε παρτίδα πόκερ για γερά νεύρα εξελίσσεται η διαπραγμάτευση για την αποφυγή της κρατικοποίησης των μεγάλων ιδιωτικών τραπεζών, ενώ την ίδια στιγμή οι εξελίξεις για την ανακεφαλαιοποίηση των πιστωτικών ιδρυμάτων σε Ελλάδα και Ευρώπη είναι καταιγιστικές. Στο πλαίσιο αυτό, η κυβέρνηση εξετάζει υβριδικά σχήματα για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών σε μια προσπάθεια να μην υπάρξει περαιτέρω επιβάρυνση του δημοσίου χρέους, αλλά και να διασφαλισθεί πως οι βασικοί μέτοχοι των ιδρυμάτων θα συνδράμουν με όλες τους τις δυνάμεις.

Νευρικότητα επικρατεί στην αγορά την Δευτέρα, με τις τραπεζικές μετοχές να σημειώνουν υψηλές απώλειες, καθώς οι επενδυτές για τις ανάγκες που θα προκύψουν από το «κούρεμα» 50% των ομολόγων και την ενδεχόμενη κρατικοποίηση των τραπεζών εφόσον η ενίσχυση τους γίνει με κοινές και όχι με προνομιούχες μετοχές.

Από την πρώτη ημέρα που θα αναλάβει την προεδρία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, την 1η Νοεμβρίου, αντικαθιστώντας τον Ζαν Κλοντ Τρισέ, ο Μάριο Ντράγκι θα ριχθεί στη μάχη κατά της κρίσης χρέους, σε μία περίοδο όπου το κύριο έργο της κεντρικής τράπεζας είναι η διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, βάζοντας σε δεύτερη μοίρα την προσπάθεια για χαμηλό πληθωρισμό. 

Σκληρό παζάρι ξεκινά από την Δευτέρα σχετικά με τους όρους ανταλλαγής των ελληνικών ομολόγων μετά την απόφαση της Συνόδου Κορυφής για «κούρεμα» 50% στο ελληνικό κρατικό χρέος που κατέχουν ιδιώτες. Το IIF δηλώνει αισιόδοξο για μεγάλο ποσοστό συμμετοχής, την ίδια ώρα που ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Β. Σόιμπλε, αφήνει ανοικτό το παράθυρο ενός ενδεχόμενου υποχρεωτικού «κουρέματος».

Τουλάχιστον 9 στις 10 τράπεζες αναμένεται να αποδεχθούν την απομείωση κατά 50% των ελληνικών ομολόγων που έχουν στα χαρτοφυλάκιά τους, εκτιμά ο διευθύνων σύμβουλος του Διεθνούς Χρηματοοικονομικού Ινστιτούτου (IIF) Τσάρλς Νταλάρα, με δηλώσεις του στην γερμανική εφημερίδα Welt am Sonntag. Ωστόσο, δεν εμφανίστηκε το ίδιο αισιόδοξος και σε ό,τι αφορά τις θέσεις των ασφαλιστικών εταιριών.

Πάνω από το 6% ανήλθε το επιτόκιο στη δημοπρασία ιταλικών 10ετών ομολόγων, για πρώτη φορά από την ένταξη της χώρας στην ευρωζώνη. Δεδομένου δε ότι πρόκειται για την πρώτη δημοπρασία κρατικών τίτλων που πραγματοποιείται μετά τη συμφωνία της Συνόδου Κορυφής για την αντιμετώπιση της κρίσης χρέους οι αναλυτές τη θεωρούν σημαντική και ενδεικτική για την υποδοχή των αποφάσεων των ηγετών της ευρωζώνης από τις αγορές ομολόγων.