ουκρανία

Το Κοινοβούλιο της Ουκρανίας ενέκρινε σε πρώτη ανάγνωση νομοσχέδιο που θα επιτρέπει σε ευρωπαϊκούς ή αμερικανικούς ομίλους να επενδύσουν στο απαρχαιωμένο δίκτυο διανομής και αποθήκευσης αερίου της χώρας. Επίσης, ενέκρινε σε πρώτη ανάγνωση νομοσχέδιο που επιτρέπει στο Κίεβο να ασκήσει αυστηρότερο έλεγχο στη διανομή φυσικού αερίου της χώρας.

Την ώρα που Ρωσία και Ουκρανία διατείνονται ότι επιθυμούν την κατάπαυση πυρός ανάμεσα στις ουκρανικές δυνάμεις και τους φιλορώσους αξιωματούχους, η «αντιτρομοκρατική» επιχείρηση συνεχίζεται στην ανατολική Ουκρανία και οι πληροφορίες κάνουν λόγο για δεκάδες νεκρούς. Σύμφωνα με την Kyiv Post, ο στρατός υποστηρίζει ότι σκότωσε 150 ένοπλους αυτονομιστές.

Την κήρυξη εκεχειρίας στην ανατολική Ουκρανία που θα γίνει σεβαστή «και από την πλευρά των φιλορώσων ενόπλων» ζήτησαν ο Μπαράκ Ομπάμα και η Άνγκελα Μέρκελ δείχνοντας ιδιαίτερα προς την πλευρά της Μόσχας, την οποία καλούν να ασκήσει επιρροή προς αυτήν την κατεύθυνση και να εμποδίσει τη διεύλευση όπλων και μαχητών στην Ουκρανία. Σε συνομιλία του με τον Ποροσένκο, ο Μπάιντεν κάλεσε στην εφαρμογή του ειρηνευτικού σχεδίου του Κιέβου.

Ένα βήμα προς την επανάληψη της εκεχειρίας έκαναν το βράδυ της Τετάρτης Ρωσία και Ουκρανία. Σε συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών των δύο χωρών με τους υπουργούς Εξωτερικών της Γαλλίας και της Γερμανίας στο Βερολίνο, Κίεβο και Μόσχα συμφώνησαν να ξεκινήσουν τριμερείς επαφές, με τη συμμετοχή και των φιλορώσων αυτονομιστών, για εφαρμογή «μιας άνευ όρων και αμοιβαία αποδεκτής βιώσιμης κατάπαυσης του πυρός».

Οι υπουργοί Εξωτερικών της Ρωσίας, της Ουκρανίας, της Γερμανίας και της Γαλλίας θα συναντηθούν στο Βερολίνο την Τετάρτη, σε μια προσπάθεια επίλυσης της κρίσης στην Ουκρανία, μετά τον τερματισμό της εκεχειρίας και την επανέναρξη των επιχειρήσεων κατά φιλορώσων στην ανατολική Ουκρανία.

Ο πρόεδρος της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν δήλωσε ότι ο ίδιος και οι ευρωπαίοι ηγέτες δεν κατάφεραν να πείσουν τον ουκρανό πρόεδρο Πέτρο Ποροσένκο να παρατείνει την κατάπαυση του πυρός στην ανατολική Ουκρανία και κατηγόρησε τον ουκρανό ηγέτη ότι φέρει πλέον όλη την ευθύνη για τη βία στην περιοχή. Ο Βλ.Πούτιν, μετά από τραυματισμό δύο ρώσων δημοσιογράφων, είπε ότι το Κίεβο έχει θέσει στο στόχαστρο τους ρώσους εκπροσώπους του Τύπου. Ξεκίνησαν ξανά οι επιχειρήσεις κατά των φιλορώσων στα ανατολικά της Ουκρανίας.

Στον τερματισμό, και τυπικά, της εκεχειρίας στην ανατολική Ουκρανία προχώρησε το Κίεβο, προαναγγέλλοντας την επανέναρξη των στρατιωτικών επιχειρήσεων εναντίον των φιλορώσων ενόπλων σε Λουχάνσκ και Ντονέτσκ. «Θα επιτεθούμε και θα απελευθερώσουμε τα εδάφη μας» ανακοίνωσε ο ουκρανός πρόεδρος Πέτρο Ποροσένκο.

Η Ουκρανία και η Ρωσία συμφώνησαν να συνεργαστούν για να επιτύχουν παράταση της εκεχειρίας, με στόχο να τηρηθεί αυτή και από τις δύο πλευρές -τόσο από τις ουκρανικές δυνάμεις, όσο και από τους φιλορώσους αυτονομιστές στα ανατολικά της χώρας, ανακοίνωσε το γραφείο της Γαλλικής Προεδρίας. Είχε προηγηθεί τηλεφωνική διάσκεψη ανάμεσα στους προέδρους της Ουκρανίας και της Ρωσίας, τον γάλλο πρόεδρο και τη γερμανίδα καγκελάριο.

Με συνομιλίες του ουκρανού προέδρου Ποροσένκο με Πούτιν, Μέρκελ και Ολάντ πλησιάζει η εκπνοή της παράτασης που έδωσε το Κίεβο στην εκεχειρία στα ανατολικά μέχρι το βράδυ της Δευτέρας, η οποία έχει στιγματιστεί από συνεχιζόμενες συγκρούσεις. Στο ίδιο το Κίεβο, η εκεχειρία φαίνεται να προκαλεί αντιδράσεις. Νεκρός ρώσος καμεραμάν στο Ντονετσκ.

Τέσσερις παρατηρητές του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ), οι οποίοι είχαν απαχθεί τέλη Μαΐου από τους φιλορώσους αντάρτες, αφέθηκαν τελικά ελεύθεροι, ανακοίνωσε το Σάββατο ο Οργανισμός.

Μέχρι το πρωί της Δευτέρας παρέτεινε η ουκρανική κυβέρνηση την εκεχειρία που είχε κηρύξει μονομερώς για το ανατολικό τμήμα της χώρας, το οποίο μένει μετέωρο στον έλεγχο φιλορώσων ενόπλων. Η νέα προθεσμία κινείται «παράλληλα» με τη διορία που έθεσε η ΕΕ στη Μόσχα επίσης μέχρι τη Δευτέρα για κινήσεις αποκλιμάκωσης, απειλώντας στην αντίθετη περίπτωση με κυρώσεις. Δεν λείπουν περιστατικά έντασης στα ανατολικά, τα οποία πάντως μένουν ακόμη σχετικά περιορισμένα.

Με νέες κυρώσεις προειδοποιούν τη Μόσχα οι ευρωπαίοι ηγέτες από την Υπρ του Βελγίου, δηλώνοντας ότι θέλουν να δουν βήματα από τη Ρωσία για αποκλιμάκωση της κρίσης στην Ουκρανία. Η Άνγκελα Μέρκελ έκανε λόγο για  «δραστικά μέτρα» σε περίπτωση που δεν δουν γρήγορη εξέλιξη στην εφαρμογή του ειρηνευτικού σχεδίου του ουκρανού προέδρου.

Μακροπρόθεσμη κατάπαυση του πυρός, ώστε να επιτραπεί η διεξαγωγή ειρηνευτικών συνομιλιών στην Ουκρανία, ζητεί ο Βλαντιμίρ Πούτιν λίγο πριν φτάσει στο τέλος της η μονομερής εκεχειρία που είχε κηρύξει το Κίεβο. «Πασχίζουμε ειλικρινά να βοηθήσουμε την ειρηνευτική διαδικασία» είπε ο ρώσος πρόεδρος. Αναφορές για σφοδρές μάχες στα ανατολικά λίγη ώρα πριν εκπνεύσει η εκεχειρία.

Την αντίδρασή της έδειξε η Μόσχα στη συμφωνία διασύνδεσης της ΕΕ με Ουκρανία, Μολδαβία και Γεωργία, κυριολεκτικά πριν ακόμη στεγνώσει το μελάνι, προειδοποιώντας το Κίεβο πως θα υπάρχουν «βαριές συνέπειες». Το Κρεμλίνο ανέφερε πως θα λάβει μέτρα να προστατεύσει τη ρωσική οικονομία εάν η συμφωνία έχει αρνητικές επιπτώσεις στη ρωσική οικονομική δραστηριότητα.

Στην υπογραφή της συμφωνίας εμπορικής σύνδεσης με τον ευρωπαϊκό οικονομικό χώρο προχωρούν οι «28» και η Ουκρανία, η Μολδαβία και η Γεωργία. Η συμφωνία έχει κεντρική σημασία για το Κίεβο, με τον πρόεδρο Ποροσένκο να υπογράφει το κείμενο, από το οποίο ο Γιανουκόβιτς είχε απομακρυνθεί, πυροδοτώντας την εσωτερική σύγκρουση που έφερε τη χώρα σε διαμελισμό. Πριν ακόμη στεγνώσει το μέλανι αντέδρασε η Ρωσία.

Τέσσερις από τους οκτώ παρατηρητές του ΟΑΣΕ που είχαν υπό την κράτησή τους απελευθέρωσαν οι φιλορτώσοι ένοπλοι στην ανατολική Ουρκανία, λίγο πριν φτάσει στο τέλος της η μονομερής εκεχειρία που είχε κηρύξει το Κίεβο.

Ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών κάλεσε τη Μόσχα απευθύνει «εντός των επόμενων ωρών» έκκληση στους φιλορώσους στην ανατολική Ουκρανία να αφοπλιστούν, την ώρα που Ουάσινγκτον και ΕΕ έχουν επανεφέρει την απειλή νέων κυρώσεων σε βάρος της Ρωσίας εάν δεν προχωρήσει σε κινήσεις για αποκλιμάκωση της κρίσης.

Ο Τζον Κέρι κάλεσε μετά τη Σύνοδο των ΥΠΕΞ του ΝΑΤΟ τον ρώσο πρόεδρο να ζητήσει από τους αυτονομιστές στην Ουκρανία να παραδώσουν τα όπλα και προειδοποίησε με κυρώσεις εάν κριθεί απαραίτητο. «Διατηρούμε την αναστολή της συνεργασίας με τη Ρωσία» λέει ο γγ του ΝΑΤΟ. Τηλεφωνική επικοινωνία Μέρκελ - Ολάντ - Πούτιν - Ποροσένκο, καθώς και Ομπάμα - Ρέντσι. Η Ουκρανία λέει ότι τηρεί την εκεχειρία, ωστόσο σημειώνονται νέες μάχες. Το δικαίωμα στρατιωτικής επέμβασης στην Ουκρανία ανακάλεσε η ρωσική Άνω Βουλή.

Η ουκρανική κυβέρνηση υπογραμμίζει την επιλογή που έχει να τερματίσει την εκεχειρία που είχε κηρύξει μονομερώς και είχαν αποδεχθεί οι φιλορώσοι ένοπλοι, στον απόηχο της κατάρριψης του στρατιωτικού ελικοπτέρου έξω από το Σλαβιάνσκ. Ο ουκρανός πρόεδρος πρόκειται να συνομιλήσει τηλεφωνικά με Πούτιν, Μέρκελ και Ολάντ και ελπίζει, όπως υπογράμμισε, «σε πρακτικά μέτρα για τον αφοπλισμό και την απόσυρση των μισθοφόρων» από την ανατολική Ουκρανία.

Δυναμιτίζει εκ νέου το κλίμα στην Ουκρανία η κατάρριψη ελικοπτέρου του ουκρανικού στρατού από πυρά αυτονομιστών κοντά στην πόλη Σλαβιάνσκ. Νεκροί είναι οι εννέα επιβαίνοντες. Με διακοπή της εκεχειρίας προειδοποιεί ο Ουκρανός πρόεδρος Πέτρο Ποροσένκο λόγω της επίθεσης. Τουλάχιστον 423 άνθρωποι έχουν χάσει μέχρι στιγμής τη ζωή τους από τις συγκρούσεις στα ανατολικά, σύμφωνα με τον ΟΗΕ.

Την ανάκληση του δικαιώματος στρατιωτικής επέμβασης στην Ουκρανία ζητεί από την άνω Βουλή της Ρωσίας ο Βλαντιμίρ Πούτιν, αίτημα που αναμένεται να εξεταστεί αύριο, Τετάρτη. Πρόκειται για μία κίνηση που στόχο έχει την ομαλοποίηση της κατάστασης στην ανατολική Ουκρανία, σύμφωνα με τον εκπρόσωπό του, Ντμίτρι Πεσκόφ. «Πρώτο πρακτικό βήμα» χαρακτήρισε την απόφαση Πούτιν ο νέος ουκρανός πρόεδρος, Πέτρο Ποροσένκο.

Η αποδοχή της εκεχειρίας, έστω και μέχρι την Παρασκευή, από τους φιλορώσους ενόπλους στην ανατολική Ουκρανία θέτει το πεδίο έντονης διπλωματικής κινητικότητας στις ευρωπαϊκές πρωτεύσουες για την αποκλιμάκωση της κρίσης. Ο ρώσος πρόεδρος πηγαίνει στη Βιέννη, ο γερμανός ΥΠΕΞ στο Κίεβο, οι Βρυξέλλες βρίσκονται σε αναμονή ενώ η Ουάσινγκτον εγείρει ξανά την απειλή κυρώσεων στη Μόσχα. Από το ουκρανικό έδαφος δεν έλειψαν πάντως επεισόδια κατά τη διάρκεια της νύχτας.

Όλα τα ανοιχτά ζητήματα, συμπεριλαμβανομένης της κατάστασης στην Ουκρανία, δηλώνει ότι θα θέσει επί τάπητος ο πρόεδρος της Αυστρίας Χάιντς Φίσερ στη συνάντησή του την Τρίτη στη Βιέννη με τον Βλαντιμίρ Πούτιν. Η Αυστρία υπογραμμίζει πως υποδεχόμενη τον Ρώσο πρόεδρο δεν παρεκκλίνει από τη γραμμή της ΕΕ, αλλά αντιθέτως προτίθεται να διαδραματίσει «γεφυροποιό» ρόλο.

Οι φιλορώσοι αυτονομιστές στην ανατολική Ουκρανία ανακοινώνουν ότι θα σεβαστούν έως το πρωί της Παρασκευής τη μονομερή εκεχειρία που κήρυξε την περασμένη εβδομάδα ο Ουκρανός πρόεδρος Πέτρο Ποροσένκο, στο πλαίσιο της προώθησης ειρηνευτικού σχεδίου για τον τερματισμό της κρίσης. Μπαράκ Ομπάμα και Βλαντιμίρ Πούτιν είχαν τηλεφωνική επικοινωνία επί του σχεδίου τη Δευτέρα.

Νέες κυρώσεις κατά των φιλορώσων στην ανατολική Ουκρανία επέβαλαν οι ΗΠΑ, καθώς η κρίση στην περιοχή δεν δείχνει σημάδια εκτόνωσης. Οι κυρώσεις περιλαμβάνουν πάγωμα των περιουσιακών στοιχείων επτά φιλορώσων. Την ίδια ώρα, ΗΠΑ, Γαλλία και Γερμανία συμφώνησαν ότι είναι έτοιμες για νέες κυρώσεις κατά της Ρωσίας, εάν η Μόσχα αποτύχει να εκτονώσεις τις εντάσεις στα σύνορα της Ουκρανίας. Σε κάτασταση ύψιστου συναγερμού έθεσε τις ένοπλες δυνάμεις της χώρας ο Πούτιν.