Οι ειδικοί απαντούν

Ακάλυπτες επιταγές αξίας 2,08 δισ. ευρώ σφραγίστηκαν το 2011 ενώ, αν συνυπολογισθούν και οι απλήρωτες συναλλαγματικές, τα «φέσια» διαμορφώνονται σε 2,41 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με την Τειρεσίας ΑΕ, το 2011 σφραγίστηκαν συνολικά 178.412 επιταγές συνολικού ποσού 2,08 δισ. ευρώ. Το ποσό αυτό είναι μειωμένο κατά 11,92% σε σχέση με το 2010, ενώ μειωμένα κατά 21,60% είναι τα τεμάχια των επιταγών σε ετήσια βάση. Επίσης, το 2011 διαμαρτυρήθηκαν 145.759 συναλλαγματικές, συνολικής αξίας 233 εκατ. ευρώ.

Ο στόχος για μείωση του ελληνικού χρέους κατά 50% δεν θα πρέπει να κινδυνεύσει από την απαίτηση των ιδιωτών πιστωτών για πολύ υψηλά επιτόκια στα ομόλογα που θα ανταλλαγούν, τόνισε σε δηλώσεις του τη Δευτέρα ο υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας Βόλφγκανγκ Σόιμπλε,  καθώς η γερμανική κυβέρνηση πιέζει ώστε το επιτόκιο να διαμορφωθεί κάτω από 3% και να είναι βιώσιμο το ελληνικό χρέος.

Πτωτικές τάσεις επικρατούν στο Χρηματιστήριο τη Δευτέρα, με τις τραπεζικές μετοχές να σημειώνουν υψηλές απώλειες, ενώ η προσοχή της αγοράς παραμένει επικεντρωμένη στις διαπραγματεύσεις με το IIF για το «κούρεμα» του χρέους και στην άφιξη των επικεφαλής της τρόικας στα τέλη της εβδομάδας για την έκτη αξιολόγηση του Μνημονίου που θα κρίνει σε μεγάλο βαθμό την διαπραγμάτευση για το νέο πρόγραμμα και τη δανειακή σύμβαση.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα είναι ο μεγαλύτερος κάτοχος ελληνικών κρατικών ομολόγων, με την -ονομαστική- αξία των τίτλων που έχει στο χαρτοφυλάκιο της να εκτιμάται στα 45 δισ. ευρώ περίπου, ωστόσο δεν συμμετέχει στο σχέδιο για την ανταλλαγή ομολόγων, καθώς, όπως λένε στη Φρανφκούρτη, «είναι ένα πρόγραμμα που αφορά τον ιδιωτικό τομέα». Κυβερνήσεις και παράγοντες της αγοράς πιέζουν ασφυκτικά ώστε η ΕΚΤ να μην εξαιρεθεί από το PSI+ και να βρεθεί η κατάλληλη φόρμουλα που δεν θα επιβαρύνει την ευρωτράπεζα και ταυτόχρονα θα μειώσει περαιτέρω το ελληνικό δημόσιο χρέος.

Η Τράπεζα της Ελλάδας έλαβε τα αποτελέσματα της έκθεσης της BlackRock από τα στοιχεία της οποίας θα προσδιοριστούν οι πρόσθετες κεφαλαιακές ανάγκες των ιδρυμάτων. Η ΤτΕ θα συνεκτιμήσει τα μακροοικονομικά δεδομένα, τις επισφάλειες των τραπεζών και τις ζημιές από το PSI και θα υπολογίσει τα πρόσθετα κεφάλαια που θα απαιτηθούν ώστε τα πιστωτικά ιδρύματα να έχουν βασικά ίδια κεφάλαια Core Tier 1 στο 10%. Η διαδικασία αυτή θα ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος Φεβρουαρίου, οπότε θα παραδοθούν τα αποτελέσματα και στις τράπεζες. Από τις αρχές Μαρτίου και μέχρι τα τέλη Απριλίου οι τράπεζες θα πρέπει να καταθέσουν στην εποπτική αρχή αναλυτικές μελέτες που θα περιλαμβάνουν τρόπους για την εξεύρεση κεφαλαίων.

Σε κρίσιμο σταυροδρόμι βρίσκονται οι διαπραγματεύσεις της κυβέρνησης με τους ιδιώτες πιστωτές που εκπροσωπεί το IIF για το «κούρεμα» του ελληνικού χρέους, καθώς μεταξύ των δύο πλευρών υπάρχει χάσμα σε ό,τι αφορά το ύψος του κουπονιού (επιτοκίου) που θα έχουν τα νέα ομόλογα, ενώ έντονος είναι ο προβληματισμός για το ποσοστό συμμετοχής που δεν φαίνεται να διαμορφώνεται σε ικανοποιητικά επίπεδα, φέροντας πιο κοντά τις ρήτρες συλλογικής δράσης. Την Τετάρτη αναμένεται το νέο ραντεβού με τον Τσαρλς Νταλάρα του IIF, ενώ οι κ.κ. Ζανιάς και Χριστοδούλου θα πάνε την Δευτέρα στην Ουάσινγκτον για διαβουλεύσεις με το ΔΝΤ.

Ξεκινά την Τρίτη η έκτη αξιολόγηση του Μνημονίου από την τρόικα που θα κρίνει σε σημαντικό βαθμό την διαπραγμάτευση για το νέο πρόγραμμα και για την νέα δανειακή σύμβαση. Τα χαμηλόβαθμα στελέχη της τρόικας ξεκινούν την Τρίτη τους ελέγχους τους, ενώ οι επικεφαλής των κλιμακίων Πολ Τόμσεν (ΔΝΤ), Ματίας Μορς (Ευρωπαϊκή Επιτροπή) και Κλάους Μαζούχ (ΕΚΤ) αναμένεται να έρθουν στην Ελλάδα την ερχόμενη εβδομάδα. Βάρος θα δοθεί στην αναδιάρθρωση των ΔΕΚΟ και των συγχωνεύσεων ή καταργήσεων δημοσίων οργανισμών και στην επικαιροποίηση του Μεσοπρόθεσμου Προγράμματος 2011-2015. Σειρά συσκέψεων έχει τη Δευτέρα ο πρωθυπουργός με υπουργούς εν όψει της έλευσης της τρόικας.

Επίσημη πρεμιέρα σήμερα, Δευτέρα, για τις χειμερινές εκπτώσεις που θα διαρκέσουν μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου, και οι έμποροι αναμένεται να προχωρήσουν σε μειώσεις έως και 70%, σε μία προσπάθεια να τονώσουν τον τζίρο τους και να καταφέρουν να καλύψουν τις αυξημένες υποχρεώσεις τους.

Δεν υπάρχουν περιθώρια για περαιτέρω μειώσεις στις κύριες συντάξεις, δήλωσε ο υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Γιώργος Κουτρουμάνης, σημειώνοντας ότι η σύνταξη στην Ελλάδα αποτελεί το μοναδικό ή το κύριο εισόδημα του 75% περίπου των ηλικιωμένων και πως η μεσοσταθμική μείωση στις συντάξεις κατά 10% τα τελευταία χρόνια είχε αρνητικές συνέπειες στο βιοτικό επίπεδο των συνταξιούχων.

Η Γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ υποστήριξε σε συνέντευξη της ότι η Ελλάδα μπορεί να επιστρέψει στην ανάπτυξη μέσα από το πρόγραμμα λιτότητας που ακολουθείται και έδωσε εκ νέου έμφαση στην ανάγκη υλοποίησης δομικών μεταρρυθμίσεων.

Πρόκληση προς τα κόμματα για την έναρξη διαλόγου για τη διαμόρφωση του Εθνικού Φορολογικού Συστήματος θα αποστείλει την εντός της εβδομάδας ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Οικονομικών Ευάγγελος Βενιζέλος. Οι αλλαγές θα περιλαµβάνουν φορολογικές ελαφρύνσεις σε τοµείς που έπληξαν την οικονοµική δραστηριότητα.

Τις επιπτώσεις των σαρωτικών υποβαθμίσεων χωρών της Ευρωζώνης -ανάμεσά τους και των δύο «πρώην αρίστων» Γαλλίας και Αυστρίας- στην αξιολόγηση του μηχανισμού στήριξης για την Ευρωζώνη (EFSF) ανέφερε πως «αξιολογεί ακόμη» η Standard & Poor's, λέγοντας πως θα δημοσιεύσει «σύντομα» την απόφασή της. Η άριστη αξιολόγηση του EFSF βασιζόταν στην αξιολόγηση των χωρών που συνεισφέρουν τα περισσότερα κεφάλαια στο ταμείο του, δηλαδή της Γερμανίας και της Γαλλίας.

Τη θέση πως η συγκράτηση των μισθών και η αύξηση της παραγωγικότητας θα βοηθήσουν στην κάλυψη του χάσματος της ελληνικής ανταγωνιστικότητας σε σύγκριση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο εκφράζει ο Χορστ Ράιχνεμπαχ, επικεφαλής της «Ομάδας Εργασίας» της Κομισιόν για την Ελλάδα. Ο αξιωματούχος προανήγγειλε επίσης παρεμβάσεις για άρση γραφειοκρατικών εμποδίων, πριν την επικείμενη επιστροφή του στην Αθήνα, υπογράμμιζοντας επίσης την ανάγκη βελτίωσης του φοροεισπρακτικού μηχανισμού και της απορρόφησης των κοινοτικών κονδυλίων.

Καθόλου αιφνιδιασμένη από το μπαράζ υποβαθμίσεων χωρών της Ευρωζώνης από την Standard & Poor's εμφανίστηκε η Γερμανή καγκελάριος, Άνγκελα Μέρκελ, μιλώντας σε κομματική συνάντηση στο Κίελο. Είπε ότι η Standard & Poor's είναι «απλά ένας από τους τρεις» Οίκους Αξιολόγησης και τόνισε ότι τώρα θα πρέπει να πάμε πιο γρήγορα μπροστά με δημοσιονομική πειθαρχία. Δεν αιφνιδιαστήκαμε, έχουμε δρόμο μπροστά μας για να κερδίσουμε την εμπιστοσύνη των αγορών, είπε η Μέρκελ.

Ο Γάλλος πρωθυπουργός Φρανσουά Φιγιόν δήλωσε το Σάββατο ότι η υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Γαλλίας ήταν μια «αναμενόμενη» απόφαση, αλλά τόνισε πως ήρθε σε ακατάλληλη στιγμή και πρόσθεσε ότι δεν πρέπει να «δραματοποιηθεί, αλλά ούτε και να υποτιμηθεί».

Την αισιοδοξία του ότι θα «γεφυρωθεί η διαφορά» στην υπόθεση του PSI εκφράζει ο υπουργός Οικονομικών Ευάγγελος Βενιζέλος. «Παραμένω δεσμευμένος και βέβαιος ότι θα επικρατήσει ο κοινός νους, διότι η πρωτοβουλία αυτή είναι κοινού ενδιαφέροντος για την Ελλάδα, τους ιδιώτες πιστωτές της και για όλους τους θεσμικούς εταίρους της» τόνισε χαρακτηριστικά.

Αντιδράσεις, αλλά και υποσχέσεις για πιο αποφασιστικά βήματα προκάλεσε ο καταιγισμός υποβαθμίσεων χωρών της Ευρωζώνης από την Standard & Poor's. Ο Όλι Ρεν εξέφρασε τη λύπη του «για την παράλογη απόφαση», ενώ ο Γερμανός υπουργός, Β.Σόιμπλε, διαβεβαίωσε ότι η Ευρωζώνη θα σταθεροποιήσει τις οικονομίες της και «θα αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη των αγορών». Το βλέμμα όλων, όμως, στρέφεται στη Γαλλία με τον Τύπο να κάνει λόγο για τη «μαύρη Παρασκευή» του προέδρου. Όσο για το ζευγάρι Μέρκελ-Σαρκοζί, δεν είναι πλέον ισότιμο.

Σε πτωτική τροχιά κινήθηκαν οι δείκτες στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ μετά τις έντονες φήμες που κυκλοφορούσαν για επικείμενη υποβάθμιση μεγάλων ευρωπαϊκών χωρών όπως η Γαλλία και η Ιταλία.

Σε μαζικές υποβαθμίσεις χωρών της Ευρωζώνης προχώρησε μετά το κλείσιμο των αγορών την Παρασκευή ο οίκος Standard &Poor’s, ρίχνοντας δύο από τα έξι «κάστρα» άριστων αξιολογήσεων: Τη Γαλλία και την Αυστρία. Πλην της Γερμανίας, όσες χώρες απέμειναν με «ΑΑΑ», , απειλούνται πλέον με υποβάθμιση στο μέλλον, ενώ οι προοπτικές εμφανίζονται πλέον «αρνητικές» σχεδόν στο σύνολο της ζώνης του ευρώ. Ψαλίδι υπέστη επίσης το αξιόχρεο της Ιταλίας, της Ισπανίας, της Πορτογαλίας, της Κύπρου και της Μάλτας.

Ο υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας Φρανσουά Μπαρουέν επιβεβαίωσε το βράδυ της Παρασκευής ότι ο οίκος αξιολόγησης Standard and Poor’s προχώρησε στην υποβάθμιση της πιστοληπτικής αξιολόγησης της χώρας κατά μία μονάδα, με αποτέλεσμα η Γαλλία να γίνεται η πρώτη χώρα της Ευρωζώνης που χάνει την άριστη αξιολόγηση των «ΑΑΑ». Η S&P αναμένεται να προχωρήσει σε μία δέσμη υποβαθμίσεων, με την Αυστία να γίνεται η δεύτερη χώρα που χάνει την άριστη αξιολόγηση και την Ιταλία να πέφτει από το Α στο ΒΒΒ+.