Γιατί οι παραδοσιακές συμβουλές σταδιοδρομίας αποτυγχάνουν στη Gen Z

Η Gen Z εισέρχεται στο εργατικό δυναμικό σε μια εποχή που όλα αλλάζουν ραγδαία.

Η Tεχνητή Nοημοσύνη αντικαθιστά τους εργαζόμενους σε ορισμένους κλάδους και τα πτυχία πανεπιστημίου δεν εγγυώνται πλέον εργασία. Ωστόσο, πολλοί από τη Γενιά Z εξακολουθούν να ακολουθούν τις ίδιες ξεπερασμένες συμβουλές που τους έδωσαν οι γονείς, οι δάσκαλοι και οι σύμβουλοι σταδιοδρομίας τους.

Το πρόβλημα είναι ότι αυτές οι συμβουλές δεν συμβαδίζουν με τη σημερινή οικονομία και θα μπορούσαν να αφήνουν τους νέους απροετοίμαστους και να αγωνίζονται να βρουν τις θέσεις εργασίας που θέλουν.

Το γνωστό «ακολούθησε τα όνειρά σου» ίσως τελικά να μην είναι η ιδανική λύση. Αντ’ αυτού, το «ακολούθησε τα πάθη σου» μπορεί να αποδειχθεί πιο έξυπνο και πιο προσοδοφόρο.

Η στιγμή που ένας φοιτητής παίρνει πτυχίο εκτός από το ότι είναι ιδιαίτερα έντονη, είναι εξίσου ιδιαίτερα ενθαρρυντική. Ωστόσο, δεν μπορεί κάθε απόφοιτος να ακολουθήσει το επάγγελμα στο οποίο αναφέρεται το πτυχίο του.

Η Τεχνητή Νοημοσύνη κάνει τη μετάβαση ακόμη πιο δύσκολη, αυτοματοποιώντας θέσεις εργασίας εισαγωγικού επιπέδου και υπόσχεται να εξαφανίσει ολόκληρες καριέρες.

Στις 13 Ιουλίου, περισσότεροι από 200 οικονομολόγοι και διακεκριμένοι ειδήμονες της τεχνολογίας προειδοποίησαν ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη θα μπορούσε να προκαλέσει «μεγάλης κλίμακας μετατόπιση θέσεων εργασίας». Η εύρεση της δουλειάς της ζωής σας δεν ήταν ποτέ τόσο δύσκολη.

Καθώς ψάχνουν στο LinkedIn, οι απόφοιτοι μπορεί να αναρωτιούνται γιατί ασχολήθηκαν εξ’ αρχής με το να σπουδάσουν στο πανεπιστήμιο. Μεταξύ των πρόσφατων Αμερικανών αποφοίτων, το 40% απασχολείται σε ρόλους που δεν απαιτούν πτυχίο πανεπιστημίου, σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα της Fed της Νέας Υόρκης.

Οι νέες συμβουλές προς την Gen Z

Οι επαγγελματικές προκλήσεις της Γενιάς Ζ έχουν προκαλέσει μια πληθώρα βιβλίων με συμβουλές.

Ο Μπιλ Γκέρλεϊ, πρώην επενδυτής επιχειρηματικών κεφαλαίων από τη Σίλικον Βάλεϊ, εξηγεί «πώς να ευδοκιμήσετε σε μια καριέρα που πραγματικά αγαπάτε».

Η Τζόντι Κάντορ, δημοσιογράφος που βοήθησε στην αποκάλυψη των εγκλημάτων του Χάρβεϊ Γουάινσταϊν, δημοσίευσε μια συνοπτική ενθαρρυντική ομιλία για φοιτητές που χαρακτηρίζεται ως «μια επιστολή από έναν παλαιότερο σύμμαχο».

Η καριέρα σου είναι η πιο σημαντική σου απόφαση. Ειδικά για την επίδρασή σου. Αλλά οι περισσότερες συμβουλές για την καριέρα σου είναι χάλια, οπότε εκατομμύρια άνθρωποι τις σπαταλούν… λέει ο Μπέντζαμιν Τοντ, συγγραφέας του βιβλίου «80.000 Ώρες» το οποίο αναφέρεται στις ώρες εργασίας που δουλεύει ένας άνθρωπος

Ο Μπέντζαμιν Τοντ, ιδρυτής ενός μη κερδοσκοπικού οργανισμού που ονομάζεται «80.000 Ώρες», έχει γράψει ένα βιβλίο με το ίδιο όνομα (80.000 ώρες είναι ο χρόνος που μπορείτε να περιμένετε να αφιερώσετε στην εργασία, αν εργάζεστε 40 ώρες την εβδομάδα, 50 εβδομάδες το χρόνο, για 40 χρόνια).

Οι γονείς και οι δάσκαλοι ώθησαν τους μαθητές σε μαθήματα όπως η πληροφορική και η νομική. Τώρα, αυτοί οι τομείς είναι από τους πιο ευάλωτους στις αναταραχές από την Τεχνητή Νοημοσύνη.

Όπως το θέτει ο κ. Γκέρλεϊ, ο καθησυχαστικός ιμάντας μεταφοράς του πανεπιστημίου οδηγεί σε μια αγορά εργασίας που μοιάζει με αυτοκινητόδρομο οκτώ λωρίδων.

Αυτός και η κ. Κάντορ ενθαρρύνουν τους φοιτητές να ακολουθήσουν τα πάθη τους.

«Τίποτα δεν θα σας κάνει πιο επιτυχημένους από το να αγαπάτε αυτό που κάνετε για να ζήσετε», υποστηρίζει ο κ. Γκέρλεϊ, μιλώντας στον Economist, ο οποίος ερωτεύτηκε τους υπολογιστές όταν έπαιξε για πρώτη φορά «Pong» σε ένα Atari.

Πολλοί απόφοιτοι βλέπουν μια επιλογή ανάμεσα σε μια εργασία που τους ικανοποιεί και μια εργασία που αμείβεται καλά. Στην πραγματικότητα, μπορεί να είναι και τα δύο, υποστηρίζει η κ. Κάντορ, επικαλούμενη δικηγόρους που γνώρισε κατά τη διάρκεια των ερευνών της για το #MeToo. «Όταν με καλούν από τα εξοχικά τους, διαπιστώνω πόσο επικερδής μπορεί να είναι αυτή η μορφή φεμινισμού», σημειώνει.

Κακοί σύμβουλοι σταδιοδρομίας οι επιτυχημένοι άνθρωποι

Ωστόσο, και οι δύο συγγραφείς καταδεικνύουν γιατί οι επιτυχημένοι άνθρωποι γίνονται κακοί σύμβουλοι σταδιοδρομίας.

«Ασχολήθηκα με έναν τομέα που όλοι μου έλεγαν ότι ήταν μια καταστροφή και βίωσα δύναμη και ένα μέτρο επιχειρηματικής επιτυχίας», γράφει η Κάντορ, της οποίας η δημοσιογραφική καριέρα -οι New York Times , ένα βραβείο Πούλιτζερ και ένα βιβλίο, το «She Said», που μετατράπηκε σε ταινία- είναι άτυπη. Η προκατάληψη της επιβίωσης διαπερνά τις αναλύσεις της ίδιας και του κ. Γκέρλεϊ.

Και οι δύο παρουσιάζουν ανθρώπους που τα κατάφεραν στον επιρρεπή στην πτώχευση κλάδο της εστίασης, προφανώς χάρη στη σκληρή δουλειά και το πάθος. Ο κ. Γκέρλεϊ αναφέρει δύο διάσημους podcasters που «κατάλαβαν τι αγαπούσαν και μετά βρήκαν έναν τρόπο να βγάλουν χρήματα». Είναι δύσκολο να σκεφτεί κανείς καλύτερο παράδειγμα από το podcasting για να δείξει πώς το να κάνεις αυτό που αγαπάς δεν οδηγεί πάντα σε μια βιώσιμη δουλειά.

Η Μάγια Αγγέλου ήταν μαγείρισσα πριν γίνει μεγάλη και διάσημη συγγραφέας

Το βιβλίο του κ. Τοντ, το πιο πρωτότυπο και χρήσιμο από τα τρία, υιοθετεί την αντίθετη προσέγγιση.

Βασιζόμενο σε 15 χρόνια παροχής συμβουλών σε ανθρώπους στην αρχή της εργασιακής τους ζωής, το «80.000 Ώρες» εξετάζει την επαγγελματική σταδιοδρομία όχι από πάνω προς τα κάτω αλλά από κάτω προς τα πάνω — με εκπληκτικά συμπεράσματα.

Από το μπεστ σέλερ «Τι χρώμα είναι το αλεξίπτωτό σας;» (1970), τα βιβλία σταδιοδρομίας λένε στους ανθρώπους να σκεφτούν τι τους αρέσει και στη συνέχεια να αναζητήσουν δουλειές που τους ταιριάζουν.

Αλλά πολλοί άνθρωποι δεν είναι σίγουροι τι θέλουν. Και ακόμα κι αν έχουν ένα ισχυρό ενδιαφέρον, μπορεί να μην οδηγήσει σε μια δουλειά.

Παραδείγματα…

Σε μια έρευνα του 2003, σχεδόν το 90% των Καναδών φοιτητών δήλωσαν ότι αγαπούσαν τη μουσική, την τέχνη ή τον αθλητισμό – τομείς που αντιπροσώπευαν μόνο το 3% των θέσεων εργασίας στον Καναδά.

«Το “ακολουθήστε το πάθος σας” το πάει ανάποδα», γράφει ο κ. Τοντ. Αντί να κοιτάτε μέσα σας, “γίνετε καλοί σε κάτι που βοηθάει τους άλλους και το πάθος θα ακολουθήσει”. Το να βοηθάτε τους άλλους αυξάνει την ικανοποίηση από τη ζωή.

Η κατάκτηση μιας δεξιότητας είναι από μόνη της ικανοποιητική. Αν είστε καλοί στη δουλειά σας, θα έχετε μεγαλύτερο πλεονέκτημα για να κάνετε ευχάριστη δουλειά από ό,τι αν επιδιώκετε ένα πάθος και είστε μέτριοι σε αυτό (σκεφτείτε τους μουσικούς που καταλήγουν να παίζουν σε αίθουσες διδασκαλίας αντί για αρένες).

Για να δώσει συμβουλές σχετικά με το πώς να κάνει κανείς το καλό, ο κ. Τοντ βασίζεται στον «αποτελεσματικό αλτρουισμό», μια ωφελιμιστική φιλοσοφία την οποία το «80.000 Ώρες» βοήθησε να ξεκινήσει πριν από 15 χρόνια. Η δωρεά είναι μια επιλογή (υπολογίζει ότι η παροχή του 10% του τυπικού μισθού ενός Αμερικανού αποφοίτου, ύψους 77.000 δολαρίων, σε ένα φιλανθρωπικό ίδρυμα για την ελονοσία θα σώσει περίπου 20 φορές περισσότερες ζωές από την εργασία πλήρους απασχόλησης ως γιατρός).

Μια άλλη επιλογή είναι η εργασία σε έναν τομέα φιλανθρωπίας: η ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης και η αποφυγή συγκρούσεων μεταξύ μεγάλων δυνάμεων είναι μεταξύ των τομέων που, όπως υποστηρίζει, θα μπορούσαν να έχουν τον πιο θετικό αντίκτυπο.

Σχετικά με το δίλημμα των κερδών, ο κ. Τοντ υποστηρίζει ότι τα περισσότερα χρήματα είναι απίθανο να σας κάνουν πολύ πιο ευτυχισμένους: η αυτοαναφερόμενη ευτυχία μειώνεται όταν το εισόδημα των νοικοκυριών φτάσει περίπου τα 75.000 δολάρια ετησίως.

Η παρεξηγημένη Τεχνητή Νοημοσύνη

Το «80.000 Hours» έχει επίσης αντιφατικές ιδέες σχετικά με το πώς η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να διαταράξει τις σταδιοδρομίες.

Ο αυτοματισμός τελικά καταστρέφει θέσεις εργασίας. Αρχικά, όμως, αυξάνει τη ζήτηση για ορισμένες δεξιότητες.

Οι τράπεζες απασχολούσαν περισσότερους υπαλλήλους μετά την εφεύρεση των ΑΤΜ, επειδή έκαναν φθηνότερη τη λειτουργία υποκαταστημάτων, άρα άνοιξαν περισσότερα.

Μόνο με την ηλεκτρονική τραπεζική αντικαταστάθηκαν πλήρως οι υπάλληλοι. «Ο στόχος δεν είναι να βρεθεί ούτε μία θέση εργασίας που δεν θα αυτοματοποιηθεί ποτέ, αλλά μάλλον να καβαλήσουμε το κύμα, μεταβαίνοντας στις δεξιότητες που γίνονται πιο πολύτιμες κάθε φορά».

Αυτό θα μπορούσε να σημαίνει θέσεις εργασίας στην Τεχνητή Νοημοσύνη που σχετίζονται με την εκπαίδευση μοντέλων ή την κυβερνοασφάλεια ή σε υπηρεσίες όπου η ζήτηση θα αυξηθεί καθώς η Τεχνητή Νοημοσύνη μειώνει το κόστος, όπως η υγειονομική περίθαλψη.

Διάσημοι που άργησαν να βρουν το στοιχείο τους

Όσοι αναζητούν εργασία μπορούν να βεβαιωθούν ότι πολλοί άνθρωποι χρειάζονται χρόνο για να βρουν την εργασία της ζωής τους.

Ο Σερ Τόνι Μπλερ ήταν υποστηρικτής της ροκ μουσικής πριν γίνει πρωθυπουργός της Βρετανίας.

Η Μάγια Αγγέλου ήταν μαγείρισσα πριν γίνει διάσημη συγγραφέας.

Ο Συνταγματάρχης Σάντερς ίδρυσε το Kentucky Fried Chicken σε ηλικία 62 ετών. Το να γίνει σωστά απαιτεί χρόνο. Όποιος ανησυχεί για το πώς θα ξοδέψει τις 80.000 ώρες του μπορεί να ξεκινήσει επενδύοντας μερικές στο βιβλίο του κ. Τοντ.