Η κυβέρνηση Τραμπ έδωσε διακριτικά οδηγίες στους ομοσπονδιακούς εισαγγελείς στο Μαϊάμι να αποφύγουν τη διεξαγωγή ποινικών ερευνών κατά της αναπληρώτριας προέδρου της Βενεζουέλας Ντέλσι Ροντρίγκεζ, η οποία αποτελεί από καιρό στόχο της Υπηρεσίας Δίωξης Ναρκωτικών -DEA, σύμφωνα με νυν και πρώην αξιωματούχους των ΗΠΑ, σε ένα ακόμη σημάδι της βελτίωσης των σχέσεων μεταξύ του Λευκού Οίκου και της πετρελαιοπαραγωγού χώρας.

Δεν είναι σαφές αν οι εισαγγελείς είχαν εμπλέξει τη Ροντρίγκεζ σε κάποιο αδίκημα ή αν οι ερευνητές προχωρούσαν προς την κατεύθυνση της απαγγελίας κατηγοριών. Ένας εκπρόσωπος του υπουργείου Δικαιοσύνης δήλωσε σε ένα email ότι «ποτέ δεν υπήρξε έρευνα εναντίον της που να πρέπει να τερματιστεί».

Ωστόσο, αρχεία της DEA που απέκτησε το Associated Press νωρίτερα φέτος δείχνουν ότι η Ροντρίγκες εμφανιζόταν συνεχώς στο ραντάρ των ομοσπονδιακών αρχών επιβολής του νόμου τουλάχιστον από το 2018, αν και ποτέ δεν έχει κατηγορηθεί ποινικά στις ΗΠΑ όπως αρκετοί άλλοι ανώτεροι αξιωματούχοι της Βενεζουέλας.

Η οδηγία να διακοπεί η έρευνα για την Ροντρίγκεζ είχε ως στόχο, μεταξύ άλλων, να μην διαταραχθούν οι προσπάθειες της κυβέρνησης για τη σταθεροποίηση της Βενεζουέλας μετά τη σύλληψη του προκατόχου της, Νικολάς Μαδούρο, δήλωσε ο αξιωματούχος. Δεν ήταν σαφές εάν ο Λευκός Οίκος, συμμετείχε στη λήψη της απόφασης.

«Όλοι έλαβαν εντολή να παραμείνουν σε αναμονή», δήλωσε ένας από τους πρώην αξιωματούχους.

Οι πρώην αξιωματούχοι, οι οποίοι είχαν ενημερωθεί για την εξέλιξη, καθώς και ο νυν αξιωματούχος, μίλησαν όλοι στο Associated Press υπό τον όρο της ανωνυμίας, καθώς δεν είχαν εξουσιοδότηση να συζητήσουν δημοσίως εσωτερικές διαβουλεύσεις.

Λιγότερη πίεση για την Ροντρίγκεζ

Η άρση της απειλής πιθανής απαγγελίας κατηγοριών, έστω και προσωρινά, ανακουφίζει την πίεση που ασκείται στην Ροντρίγκεζ, καθώς η κυβέρνηση Τραμπ επιδιώκει να συνεργαστεί με την αναπληρώτρια ηγέτιδα για να σταθεροποιήσει τη Βενεζουέλα μετά την ανατροπή του Μαδούρο και να ανοίξει τη χώρα στις αμερικανικές επενδύσεις.

Ο pρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ εξήρε την Ροντρίγκεζ ως «υπέροχο άτομο» λίγο μετά την μεταφορά του Μαδούρο και της συζύγου του στη Νέα Υόρκη από τον αμερικανικό στρατό, προκειμένου να αντιμετωπίσουν ομοσπονδιακές κατηγορίες για ναρκωτικά. Και οι δύο έχουν δηλώσει αθώοι.

Τους τελευταίους μήνες, οι ΗΠΑ ήραν τις κυρώσεις κατά της Ροντρίγκεζ και την αναγνώρισαν ως τη μοναδική αρχηγό κράτους της Βενεζουέλας, επιτρέποντάς της να αποκαταστήσει τις σχέσεις με δυτικές τράπεζες και να συνεργαστεί πιο ελεύθερα με αμερικανούς επενδυτές που επιδιώκουν να αξιοποιήσουν τα μεγαλύτερα αποθέματα πετρελαίου στον κόσμο.

Καθώς οι σχέσεις μεταξύ των δύο κυβερνήσεων έχουν εμβαθυνθεί, ορισμένοι έχουν προτείνει το βενεζουελάνικο σενάριο — που χαρακτηρίζεται από πετρελαϊκούς αποκλεισμούς, κατηγορίες εναντίον κορυφαίων ηγετών και απειλές στρατιωτικής επέμβασης — ως πρότυπο για την προώθηση αλλαγής καθεστώτος από μέσα, καθώς οι ΗΠΑ ασκούν πιέσεις σε άλλους μακροχρόνιους αντιπάλους τους στο Ιράν και την Κούβα.

Η Ροντρίγκες και ο αδελφός της, Χόρχε Ροντρίγκες, πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης, υπέστησαν αμερικανικές κυρώσεις κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του Τραμπ, λόγω του φερόμενου ρόλου τους «στην υπονόμευση της δημοκρατίας στη Βενεζουέλα και στην εδραίωση του αυταρχικού καθεστώτος του Μαδούρο».

«Η Ροντρίγκες κάνει εξαιρετική δουλειά», έγραψε ο Τραμπ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στις αρχές Μαρτίου. «Το πετρέλαιο αρχίζει να ρέει, και ο επαγγελματισμός και η αφοσίωση μεταξύ των δύο χωρών είναι κάτι πολύ ευχάριστο να βλέπει κανείς!»

Τους τελευταίους μήνες, η Ροντρίγκεζ έχει φιλοξενήσει τελετές με συνεχή ροή Αμερικανών μεγιστάνων του πετρελαίου, μερικοί από τους οποίους συμμετείχαν σε υψηλού προφίλ αντιπροσωπείες με επικεφαλής τον υπουργό Ενέργειας των ΗΠΑ Κρις Ράιτ και τον υπουργό Εσωτερικών Νταγκ Μπουργκούμ.

Οι συζητήσεις για τις εκλογές αναβάλλονται εν μέσω των επαίνων προς τον Τραμπ

Από όλες αυτές τις αμοιβαίες συγχαρητήριες εκφράσεις απουσιάζει κάθε αναφορά στις εκλογές, παρότι η Ροντρίγκες ξεπέρασε τον περασμένο μήνα το όριο των 90 ημερών που είχε ορίσει το Ανώτατο Δικαστήριο της Βενεζουέλας για την προσωρινή κάλυψη της θέσης του Μαδούρο.

«Δεν ξέρω», απάντησε στα αγγλικά όταν ένας Αμερικανός δημοσιογράφος που την επισκέφθηκε νωρίτερα αυτό το μήνα της φώναξε μια ερώτηση σχετικά με το χρονοδιάγραμμα για τη διεξαγωγή εκλογών. «Κάποια στιγμή».

Η γερουσιαστής Τζιν Σέιν του Νιου Χάμσαϊρ, η κορυφαία Δημοκρατική στην Επιτροπή Εξωτερικών Σχέσεων της Γερουσίας, ζήτησε από την κυβέρνηση να εξηγήσει την ευνοϊκή μεταχείριση της Ροντρίγκεζ, αποκαλώντας την «κεντρική φιγούρα στο καταπιεστικό καθεστώς του Νικολά Μαδούρο».

«Οι κυρώσεις κατά της κας Ροντρίγκες έχουν αρθεί χωρίς να υπάρχει καμία ένδειξη ότι έχει λάβει συγκεκριμένα και ουσιαστικά μέτρα για την αποκατάσταση της δημοκρατικής τάξης», έγραψε η Σέιν, μαζί με τη γερουσιαστή Ελίζαμπεθ Γουόρεν από τη Μασαχουσέτη, σε επιστολή προς τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και τον υπουργό Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ την περασμένη εβδομάδα.

Ο Ρικ ντε λα Τόρε, πρώην επικεφαλής του σταθμού της CIA στο Καράκας, δήλωσε ότι η απόφαση να προστατευθεί η Ροντρίγκες συνάδει απόλυτα με τους στόχους της εξωτερικής πολιτικής της κυβέρνησης Τραμπ στη Βενεζουέλα.

«Είναι μαρξίστρια από πάντα και ήταν ανώτερη ηγέτιδα ενός από τα πιο διεφθαρμένα καθεστώτα στον κόσμο, αλλά οι ΗΠΑ της παρέχουν περιθώριο ελιγμών και κίνητρα για να θέσει τα θεμέλια της δημοκρατίας και των αμερικανικών επενδύσεων», δήλωσε ο ντε λα Τόρε, διευθύνων σύμβουλος της Tower Strategy, η οποία παρέχει συμβουλές σε εταιρείες σχετικά με τη Βενεζουέλα.

«Ωστόσο, η χρησιμότητά της έχει ημερομηνία λήξης. Σε κάποιο σημείο θα αντιμετωπίσει τη δικαιοσύνη», πρόσθεσε.

Η Ροντρίγκεζ βρίσκεται στο στόχαστρο της DEA από το 2018

Η DEA φέρεται να είχε συγκεντρώσει έναν λεπτομερή φάκελο πληροφοριών για τη Ροντρίγκεζ, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, που χρονολογείται τουλάχιστον από το 2018, ενώ έχει λάβει καταγγελίες εναντίον της που κυμαίνονται από διακίνηση ναρκωτικών έως λαθρεμπόριο χρυσού. Ένας εμπιστευτικός πληροφοριοδότης είπε στη DEA στις αρχές του 2021 ότι η Ροντρίγκεζ χρησιμοποιούσε ξενοδοχεία στο παραθεριστικό θέρετρο της Καραϊβικής, Ίσλα Μαργκαρίτα, «ως βιτρίνα για ξέπλυμα χρημάτων», σύμφωνα με τα αρχεία.

Το όνομά της έχει εμφανιστεί σε σχεδόν μια ντουζίνα ερευνών της DEA — αρκετές από τις οποίες παρέμεναν σε εξέλιξη μέχρι και φέτος — στις οποίες συμμετείχαν τοπικά γραφεία από την Παραγουάη και τον Ισημερινό έως το Φοίνιξ και τη Νέα Υόρκη. Σύμφωνα με τα αρχεία, είχε ακόμη συνδεθεί με τον φερόμενο ως «ταμία» του Μαδούρο, Άλεξ Σαάμπ, τον οποίο οι αμερικανικές αρχές συνέλαβαν για πρώτη φορά το 2020 με την κατηγορία της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες.

Η Ροντρίγκεζ απέλασε τον Σαάμπ αυτό το μήνα στο πλαίσιο εκκαθάρισης επιχειρηματιών του στενού κύκλου του Μαδούρο, οι οποίοι κατηγορούνται ότι πλούτισαν μέσω διεφθαρμένων συναλλαγών με τον Μαδούρο.

Δεν είναι σαφές σε ποιες έρευνες στο Μαϊάμι εμφανίστηκε το όνομα της Ροντρίγκεζ. Δύο από τους πρώην αξιωματούχους δήλωσαν ότι το όνομα της Ροντρίγκεζ αναφέρθηκε επίσης σε συναντήσεις με ερευνητές στην Τάμπα, στους οποίους είχε ανατεθεί πέρυσι από την πρώην γενική εισαγγελέα Παμ Μπόντι η διερεύνηση οικονομικών εγκλημάτων στη Βενεζουέλα.

Εκείνη την εποχή, η Ροντρίγκεζ υπηρετούσε ως αντιπρόεδρος του Μαδούρο. Η πολιτική του Υπουργείου Δικαιοσύνης απαιτεί από τον γενικό εισαγγελέα να εγκρίνει προσωπικά την απαγγελία κατηγοριών εναντίον οποιουδήποτε ξένου αρχηγού κράτους, οι οποίοι συνήθως απολαμβάνουν ασυλία από τη δίωξη σύμφωνα με το διεθνές και το αμερικανικό δίκαιο.