Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Η γέννηση της ελληνικής γλώσσας (Μέρος Δ’)
Μερικά από τα πλέον παραγωγικά ονοματικά επιθήματα της ελληνικής δεν έχουν αντίστοιχο σε άλλες γλώσσες της ινδοευρωπαϊκής οικογένειας
Η τελευταία υποκατηγορία των ιδιαίτερων εξελίξεων στη μορφολογία της ελληνικής είναι εκείνη που σχετίζεται με τη χρήση επιθημάτων για το σχηματισμό νέων ονομάτων και ρημάτων. Η παραγωγική μορφολογία, περί ης ο λόγος, είναι εκείνη που περιγράφει τις διαδικασίες σχηματισμού νέων λέξεων με βάση τα παραγωγικά στοιχεία μιας γλώσσας, εν προκειμένω της ελληνικής.
Σε αυτό το πεδίο, λοιπόν, η ελληνική –πάντα σε συνάρτηση με την κοινή ινδοευρωπαϊκή γλώσσα, την «πρωτοϊνδοευρωπαϊκή»– ακολούθησε τρεις διαφορετικές κατευθύνσεις: α) επεξέτεινε ουσιωδώς τη χρήση ορισμένων μέσων που είχε κληρονομήσει προκειμένου να παραγάγει νέες λέξεις, β) περιόρισε την παραγωγικότητα άλλων μέσων και γ) προέβη στην ανάπτυξη νέων παραγωγικών διαδικασιών.
Καρπός της τελευταίας –εντελώς δικής της– διαδρομής που ακολούθησε η ελληνική υπήρξε το γεγονός ότι μερικά από τα πλέον παραγωγικά ονοματικά επιθήματά της δεν έχουν αντίστοιχο σε άλλες γλώσσες της ινδοευρωπαϊκής οικογένειας.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το επίθημα -ηυ- (ονομαστική ενικού των τριτόκλιτων αρσενικών με κατάληξη -εύς ή και -ής στην αρκαδοκυπριακή διάλεκτο), που χρησιμοποιείται ευρέως προκειμένου να δηλωθούν προσωπικά επαγγέλματα και ασχολίες, καθώς και ονόματα.
Ανάλογα επιθήματα της ελληνικής είναι το -ιδ- (μέσο για την παραγωγή επαγγελματικών τίτλων, θηλυκών ονομάτων και υποκοριστικών) και το -αδ- (μέσο για το σχηματισμό θηλυκών ουσιαστικών από ρηματικά ή ονοματικά θέματα).
*Στη φωτογραφία του παρόντος άρθρου εικονίζεται μαινάδα, δηλαδή κατώτερη γυναικεία θεότητα που συνόδευε τον Διόνυσο (το επίθημα -αδ- αποτελεί μέσο για το σχηματισμό του θηλυκού ουσιαστικού «μαινάς»).
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Η γέννηση της ελληνικής γλώσσας (Μέρος Α’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Η γέννηση της ελληνικής γλώσσας (Μέρος Β’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Η γέννηση της ελληνικής γλώσσας (Μέρος Γ’)
- Τσίπρας: Σήμερα ξέρω καλά και το τι θέλω να πετύχω και το πώς θα το κάνω
- Φωτιά σε αυτοκίνητο στη Λεωφόρο Συγγρού
- Οι αθλητικές μεταδόσεις της ημέρας (8/7): «Δράση» με το πρώτο φιλικό του Ολυμπιακού
- Greek Tax Authority: No Such Thing as Free Gifts for Influencers
- Σκύλος μόνος στο αυτοκίνητο το καλοκαίρι: Αρκούν 10 λεπτά για να απειληθεί η ζωή του
- Άργος: Αστυνομικοί πυροβόλησαν άνδρα που «προσπάθησε να διαφύγει τον έλεγχο» – Νοσηλεύεται στην Αττική
- Παναθηναϊκός: Πώς διαμορφώνεται το ρόστερ μετά τη διαφαινόμενη μεταγραφή του Γιαμπουσέλε
- Μύκονος: Κώστας Σλούκας, Jan Vesely και Bryant Dunston απολαμβάνουν χαλαρές στιγμές στο νησί
Ακολουθήστε το in.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
![Άκρως Ζωδιακό: Τα Do’s και Don’ts στα ζώδια σήμερα [Τετάρτη 08.07.2026]](https://www.in.gr/wp-content/uploads/2026/07/erik-mclean-go7GkMubo5c-unsplash-1-315x220.jpg)
