Απολαμβάνουμε τα πλεονεκτήματα ενός Δυτικού κράτους Δικαίου, γιατί ο Νόμος και η Δικονομία ορίζουν σαφέστατα κάτω από ποιες προϋποθέσεις μπορούμε να χάσουμε την προσωπική μας ελευθερία.  Έτσι είμαστε ( (υπαρξιακά) σίγουροι, ότι δεν θα μπει ξαφνικά η αστυνομία στο σπίτι μας για να μας συλλάβει!

Αντίθετα η φιλοσοφία ενός ολοκληρωτικού κράτους χαρακτηρίζεται ποιοτικά από αυτό που έξοχα αναφέρει ο παλιός Γάλλος ιστορικός Ζαν Έλενσταιν για να περιγράψει την απεχθή σταλινική περίοδο  .

Τι ακριβώς λέει ο Έλενσταιν ; « Έφευγε κανείς το πρωί από το σπίτι του και δεν ήξερε αν θα γυρίσει το βράδυ»!

Γιατί; Γιατί ανά πάσα στιγμή μπορούσε να συλληφθεί , όχι γιατί είχε διαπράξει κάποιο έγκλημα ( αλλά γιατί είχε ενοχλήσει ενδεχόμενα με τη δράση του την κομματική νομενκλατούρα).

Ωστόσο κάτι παρόμοιο συνέβη προχθές και στην Ελλάδα , το οποίο θυμίζει τη αντιδημοκρατική λογική του κράτους «της πρώτη φορά Αριστεράς»! Τι ακριβώς συνέβη;

Ο Υπουργός Ναυτιλίας Φώτης Κουβέλης πήγε να μιλήσει στα Γιαννιτσά μαζί με κάποιους Βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ και η Ελληνική Αστυνομία διενήργησε εντελώς αυθαίρετα κάποιες «προληπτικές προσαγωγές»!

Τι σημαίνει αυτό με απλά λόγια; Δεκαέξι (16) άτομα συνελήφθησαν και κρατήθηκαν  επί 2,5 ώρες στο Αστυνομικό Τμήμα Γιαννιτσών ! Για ποιο λόγο; Η επίσημη πληροφόρηση που τους έγινε ήταν η ακόλουθη : Η κράτηση έγινε για να μη εκφράσουν την αντίθετη άποψή τους για τη Συμφωνία των Πρεσπών και για την αποφυγή επεισοδίων ( ενόψει της ομιλίας του Υπουργού Κουβέλη)!

Και το κρίσιμο ερώτημα το οποίο τίθεται είναι το εξής : Επιτρέπεται κάτι τέτοιο από νομική άποψη; Η απάντηση είναι ένα κατηγορηματικό όχι! Και θα εξηγήσω για ποιο λόγο.

Με άλλα λόγια : Η στέρηση της προσωπικής ελευθερίας ενός ατόμου μπορεί να διενεργηθεί είτε με Ένταλμα σύλληψης του Ανακριτή ( άρθρο 270 παρ.2  ΚΠΔ), είτε με Εισαγγελική Διάταξη  (αλλά μόνο στο πλαίσιο της αυτόφωρης διαδικασίας, άρθρο 419 ΚΠΔ). Εδώ αυτά τα μεγέθη δεν συνέτρεχαν.

Επιπλέον: Η Ελληνική Αστυνομία μπορεί στο πλαίσιο της προληπτικής δράσης της να λαμβάνει διάφορα μέτρα για την εξασφάλιση της «δημόσιας ειρήνης» ή της « δημόσιας ευταξίας», όπως π.χ. τη διενέργεια ενός «αλκοτέστ»( άρθρο 94 του ΠΔ 141/1991)!

Όμως σε καμία περίπτωσή η Ελληνική Αστυνομία ( με βάση και την αρχή της αναλογικότητας) δεν μπορεί να λαμβάνει προληπτικά μέτρα τα οποία οδηγούν στη στέρηση της προσωπικής ελευθερίας ενός ατόμου (έστω και για 2,5 ώρες), αν δεν υπάρχουν ενδείξεις ενοχής για την τέλεση ενός εγκλήματος !

Πολύ περισσότερο τα ανωτέρω αστυνομικά μέτρα είναι εντελώς αντιδικονομικά και απαράδεκτα, όταν καταλύουν τα θεμελιώδη συνταγματικά δικαιώματα του «συναθροίζεσθαι» και  της ελευθερίας της έκφρασης!

Επομένως είναι αναγκαίο να διερευνηθεί ποιοι διέταξαν τις ανωτέρω  προληπτικές προσαγωγές και εάν έχουν τελεστει τα εγκλήματα της παράνομης κατακράτησης και της κατάχρησης εξουσίας !

Και υπό αυτό το πρίσμα είναι εντελώς ακατανόητο και επικίνδυνο να υποστηρίζεται από την Υπουργό Προστασίας του πολίτη κ. Γεροβασίλη , ότι οι προληπτικές προσαγωγές είναι μέρος του σχεδίου της Ελληνικής Αστυνομίας !

Μια τέτοια παραδοχή μας γυρίζει στη πιο σκοτεινή σταλινική περίοδο και συνιστά ντροπή για τη Δημοκρατία μας!

 

Ο Γρηγόρης Καλφέλης είναι Καθηγητής  της  Νομικής  Σχολής  του  ΑΠΘ (kalfelis@law.auth.gr)