«Όμηροι» ενός ακήρυχτου πολέμου η παγκόσμια οικονομία και οι αγορές

27

Η παράταση της ενδεχόμενης επέμβασης στο Ιράκ ενδέχεται να προκαλέσει εξίσου σοβαρές επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία με τις συνέπειες που θα υπάρξουν όταν και εάν πραγματοποιηθεί τελικά η πολεμική σύρραξη στην περιοχή.

Ο τίτλος «τα χρηματιστήρια και οι επενδυτές είναι όμηροι ενός ακήρυχτου πολέμου» εμφανίζεται με διάφορες μικρές παραλλαγές στις σελίδες του διεθνούς και ελληνικού Τύπου, έπειτα και από την ομιλία του Τζορτζ Μπους στο Κογκρέσο που χαρακτηρίζεται ως προσπάθεια του Αμερικανου προέδρου να προετοιμάσει την κοινή γνώμη των ΗΠΑ για πολεμική σύγκρουση.

Πού εστιάζονται όμως οι σημαντικότερες επιπτώσεις στην διεθνή οικονομία και κατ επέκταση στην ελληνική;

Τα διεθνή χρηματιστήρια, με μεγάλες απώλειες στη διάρκεια της τελευταίας τριετίας, δεν υποβοηθούνται στην προσπάθεια τους να ανακάμψουν σε σταθερή βάση από το κλίμα αβεβαιότητας που δημιουργεί η πολεμική ατμόσφαιρα γύρω από το Ιράκ. Οι περισσότερες μετοχές των μεγάλων ευρωπαϊκών εταιρειών βρίσκονται κοντά στα χαμηλότερα επίπεδα της εξαετίας και η συνέχεια δύσκολα μπορεί να προβλεφθεί.

Οι ισχυροί ασφαλιστικοί όμιλοι γνωρίζουν και πάλι δύσκολες στιγμές στα ταμπλό των χρηματιστηρίων, καθώς δέχονται σημαντικές πιέσεις λόγω της συρρίκνωσης της αξίας των χαρτοφυλακίων τους και της ενδεχόμενης ανάληψης αυξανόμενων κινδύνων σε περίπτωση που γίνει ο πόλεμος στο Ιράκ.

Σε γενικές γραμμές οι αγορές δεν μπορούν να βρουν κατεύθυνση και οι όποιες ανοδικές τάσεις που παρατηρούνται σε ημερήσια βάση, αντιστρέφονται την επόμενη ή μεθεπόμενη ημέρα, λόγω της αβεβαιότητας. Το κλίμα στις διεθνείς αγορές έχει φυσικά αρνητικές επιπτώσεις και στην απόδοση του ευάλωτου γενικού δείκτη τιμών του ελληνικού χρηματιστηρίου που κυμαίνεται πλέον λίγο κάτω από τις 1.700 μονάδες και κατ επέκταση σε μία σειρά άλλων επενδυτικών προϊόντων όπως τα αμοιβαία και μικτά μετοχικά κεφάλαια εξωτερικού και τα προϊόντα εγγυημένου κεφαλαίου, οι αποδόσεις των οποίων ακολουθούν πτωτική πορεία στη διάρκεια των τελευταίων 40 μηνών, επηρεάζοντας το εισόδημα και την καταναλωτική συμπεριφορά των επενδυτών.

Στον καθαρά επιχειρηματικό τομέα η αναμονή του πολέμου και η αβεβαιότητα που προκαλεί έχει ως αποτέλεσμα την αναβολή επιχειρηματικών κινήσεων και επενδύσεων, ενώ επιβαρύνει την ήδη κακή ψυχολογία των επιχειρηματιών σε διεθνές επίπεδο. Είναι χαρακτηριστικά τα αποτελέσματα έρευνας της Grant Thornton, σύμφωνα με την οποία η ψυχολογία Ευρωπαίων επιχειρηματιών όσον αφορά τις προσδοκίες για τις προοπτικές των εθνικών τους οικονομιών στη διάρκεια του έτους βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο της δεκαετίας. Δηλώνουν δε περισσότερο απαισιόδοξοι ακόμη και μετά την περίοδο που ακολούθησε τα γεγονότα των τρομοκρατικών επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου στις ΗΠΑ.

Ενδεχόμενη αναβολή των επενδυτικών σχεδίων σε μακροπρόθεσμη βάση, υπογραμμίζουν οι αναλυτές, θα έχει ως αποτέλεσμα την αποδυνάμωση των δυνάμεων που τροφοδοτούν την ανάπτυξη σε διεθνές επίπεδο σε μία εποχή μάλιστα όπου οι παγκόσμιες οικονομικές δυνάμεις δίνουν «μάχη» να επιταχύνουν τους αναπτυξιακούς ρυθμούς.

Οι επιπτώσεις στο τουρισμό, που αφορούν άμεσα και την Ελλάδα, δεν μπορούν ακόμη να εκτιμηθούν. Ιδιαίτερα αρνητικό θεωρείται πάντως το γεγονός ότι ο άνεμος του πολέμου πνέει σε μία χρονική περίοδο όπου οι μεγάλοι tour operators προετοιμάζονται για τις κρατήσεις τους για τη φετινή τουριστική περίοδο.

Στη χώρα μας το αρμόδιο υπουργείο Ανάπτυξης βρίσκεται σε επαφές με τους τουριστικούς φορείς, ενώ στο Εθνικό Συμβούλιο Τουρισμού που θα γίνει την πρώτη εβδομάδα του Φεβρουαρίου με τη συμμετοχή όλων των επαγγελματικών ενώσεων θα συζητηθούν μεταξύ άλλων και οι επιπτώσεις από τον ενδεχόμενο πόλεμο στο Ιράκ.

Η άνοδος των τιμών του πετρελαίου επίσης αποτελεί μία αρνητική εξέλιξη που συνδέεται άμεσα με την απειλή του πολέμου. Στην Ελλάδα μία ενδεχόμενη παρατεταμένη άνοδος των τιμών του πετρελαίου σε συνδυασμό με τις ανατιμήσεις τιμών προϊόντων που προκλήθηκαν λόγω της κακοκαιρίας εκτιμάται ότι θα επηρεάσουν τον δείκτη πληθωρισμού του Φεβρουαρίου.

Οι εκτιμήσεις του υπουργείου Οικονομίας μέχρι σήμερα έδειχναν ότι ο πληθωρισμός τον Ιανουάριο, εάν δεν προφθάσουν να ενσωματωθούν οι παραπάνω επιπτώσεις, θα παρουσιάσει κάμψη σε σχέση με το Δεκέμβριο που έκλεισε στο 3,4%.

ΑΠΕ