φόροι

Έναν φιλόδοξο προϋπολογισμό που προβλέπει πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% του ΑΕΠ και στηρίζεται για άλλη μια φορά στις εισπράξεις υπέρογκων φόρων και εισφορών, καταθέτει σήμερα στη Βουλή ο Ευκλείδης Τσακαλώτος. Το σχέδιο του Προϋπολογισμού του 2018 ενσωματώνει επώδυνα μέτρα τα οποία έχουν ψηφιστεί από τον περασμένο Μάιο αλλά ακόμη τα νοικοκυριά δεν τα έχουν βιώσει στην τσέπη τους.

«Τσουχτερούς» φόρους αναμένεται να πληρώσουν το 2018 οι ιδιοκτήτες ακινήτων καθώς η κυβέρνηση προχωράει στην αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών την άνοιξη του επόμενου έτους και επιβάλλει φόρο υπεραξίας.

Πριν από μερικά χρόνια η κατοχή ενός ακινήτου ήταν όνειρο ζωής αλλά και η πιο σίγουρη επένδυση για τους Έλληνες. Όμως στα χρόνια της κρίσης και των Μνημονίων το ακίνητο από όνειρο έχει μετατραπεί σε… εφιάλτη.

Με τα ειδοποιητήρια πληρωμής των τελών κυκλοφορίας του 2018 να βρίσκονται προ των ηλεκτρονικών πυλών του Taxisnet, δεν είναι λίγοι οι φορολογούμενοι που σκέφτονται να καταθέσουν τις πινακίδες κυκλοφορίας των αυτοκινήτων τους στην εφορία.

Πρωτογενές πλεόνασμα ύψους 4,543 δισ. ευρώ παρουσίασε ο προϋπολογισμός το εννεάμηνο Ιανουάριος Σεπτέμβριος 2017 έναντι πρωτογενούς πλεονάσματος 3,806 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο πέρυσι και στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 4,556 δισ. ευρώ.

Είναι παντρεμένοι ή έχουν υπογράψει σύμφωνο συμβίωσης, κατοικούν στο ίδιο σπίτι, μπορεί να μοιράζονται τα οικογενειακά έξοδα, αλλά η εφορία τους αντιμετωπίζει ξεχωριστά αν έχουν περιουσιακά στοιχεία ή χρωστάνε στο Δημόσιο.

Τα στοιχεία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων αποκαλύπτουν ότι τον Αύγουστο, πριν δηλαδή ξεκινήσει η πληρωμή των δόσεων του φετινού λογαριασμού του ΕΝΦΙΑ, οι φόροι που έμειναν απλήρωτοι άγγιξαν το 1 δισ. ευρώ.

Το αργότερο μέχρι το φθινόπωρο του 2018 αναμένεται να υλοποιηθεί η δέσμευση που έχει αναλάβει το ελληνικό δημόσιο για την κάλυψη των υποχρεώσεών του προς τους φορολογούμενους εντός 90 ημερών, όπως επισήμανε ο διοικητής της ΑΑΔΕ, Γεώργιος Πιτσιλής, απαντώντας σε σχετικό ερώτημα στο περιθώριο του 2ου Thessaloniki Summit.

Από 1,8 έως και 2 δισ. ευρώ εσωτερικής κατανάλωσης εκτιμάται ότι θα στερηθεί η αγορά και ειδικότερα το εμπόριο, το 2018, λόγω της ενεργοποίησης των νέων μέτρων λιτότητας με τις περικοπές βασικών επιδομάτων, αλλά και εξαιτίας της άμεσης και έμμεσης αύξησης της φορολογίας.

Οι μειωμένες εισπράξεις από το φόρο εισοδήματος των φυσικών και νομικών προσώπων (587 εκατ. ευρώ κάτω από στόχο) και η μη είσπραξη της πρώτης δόσης του ΕΝΦΙΑ (1 δισ. ευρώ) τον Αύγουστο όπως αρχικά είχε προγραμματιστεί βούλιαξαν τα έσοδα στο 8μηνο που εμφάνισαν τρύπα 1,748 δισ. ευρώ σε σχέση με το στόχο.

Μπορεί αρκετές από τις μεγάλες επιχειρήσεις στο λιανεμπόριο τροφίμων να έχουν απορροφήσει μέρος των επιβαρύνσεων που έφεραν οι αυξήσεις από τον ΦΠΑ και τους Ειδικούς Φόρους Κατανάλωσης και σε σχέση με το 2012 οι τιμές στα ράφια των σουπερμάρκετ να εμφανίζονται μειωμένες κατά 1,5%, ωστόσο αν δεν είχαν γίνει οι αυξήσεις αυτές στη φορολογία, οι τιμές των προϊόντων θα μπορούσαν να είναι ακόμα και 4% χαμηλότερες.

Ο ΕΝΦΙΑ είναι ένας άδικος φόρος, όπως συνήθιζε να λέει και ο ΣΥΡΙΖΑ, και τα στοιχεία το αποδεικνύουν για άλλη μια φορά. Αφενός ο ΕΝΦΙΑ και οι λοιποί φόροι ακινήτων εξακολουθούν να επιβάλλονται επί εικονικών αξιών, ενώ ένας ιδιοκτήτης κατοικίας στους Αγίους Αναργύρους καλείται να πληρώσει περισσότερα από έναν ιδιοκτήτη βίλας στις Σπέτσες.

«Τα ποσά που καλούνται οι ιδιοκτήτες ακινήτων να πληρώσουν κάθε χρόνο, και ιδιαίτερα όσοι υπάγονται στο διπλό–συμπληρωματικό φόρο, δεν είναι φόροι, αλλά κυριολεκτικά «λύτρα», προκειμένου να διασώσουν την περιουσία τους από τη δήμευση και οι ίδιοι να μείνουν εκτός φυλακής» αναφέρει σε σκληρή ανακοίνωση η ΠΟΜΙΔΑ. Προειδοποιώντας δε ότι «η αντοχή τους όμως στην ετήσια αυτή αφαίμαξη δεν θα διαρκέσει για πολύ ακόμη» υπογραμμίζει ότι ο ΕΝΦΙΑ πρέπει να αρχίσει να μειώνεται σταδιακά μέχρι την κατάργησή του.

Καυτά ζητήματα που τους προβληματίζουν έντονα, όπως το θέμα του ακατάσχετου λογαριασμού, της φορολογίας και των ασφαλιστικών εισφορών έθεσαν στον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα κατά τη συνάντηση που είχαν στη Θεσσαλονίκη οι εκπρόσωποι των παραγωγικών φορέων.

Τρύπα στα έσοδα του τακτικού προϋπολογισμού κατά 682 εκατ. ευρώ, έναντι του στόχου, καταγράφηκε στο επτάμηνο, λόγω κυρίως της υστέρησης στις εισπράξεις από τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων, από ΦΠΑ, αλλά και από ιδιωτικοποιήσεις. Ωστόσο, η συγκράτηση δαπανών ισορρόπησε την υστέρηση των εσόδων, αλλά και την πίεση από τις αυξημένες επιστροφές φόρων με αποτέλεσμα το πρωτογενές πλεόνασμα να διαμορφωθεί στα 3 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας κατά περίπου 1 δισ. ευρώ τον επίσημο στόχο.

Aντιμέτωποι με τον γνωστό φορολογικό «γολγοθά» βρίσκονται από τη Δευτέρα 31 Ιουλίου και μέχρι την 31η Ιανουαρίου 2018 εκατομμύρια πολίτες, αφού κάθε μήνα θα υπάρχει και μία υποχρέωση.

Την ανάγκη προσήλωσης στην εφαρμογή του τρέχοντος προγράμματος, κυρίως των μεταρρυθμίσεων, υπογραμμίζει η επικεφαλής του ΔΝΤ για την Ελλάδα, Ντέλια Βελκουλέσκου. Η ίδια δηλώνει επίσης ότι «οι φόροι εμποδίζουν πλέον τις επενδύσεις».

Πρωτογενές αποτέλεσμα ύψους 1.936 εκατ. ευρώ, έναντι πρωτογενούς πλεονάσματος 1.632 εκατ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2016 και στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 431 εκατ. ευρώ, διαμορφώθηκε το α' εξάμηνο, σύμφωνα με τα στοιχεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού.

Άνω του στόχου διαμορφώθηκε το πρωτογενές πλεόνασμα στο πεντάμηνο, διαμορφούμενο στα 1,84 δισ. ευρώ. Σε αυτό συνέβαλε εκτός από τη συγκράτηση δαπανών (πολύ ηπιότερη πάντως σε σχέση με το παρελθόν) οι υπερβάσεις των εσόδων από τους φόρους στην περιουσία, από κατασχέσεις, καθώς και από ΦΠΑ δεδομένου ότι το Μάιο περιλαμβάνεται στην κατηγορία αυτή ποσό ύψους 296,16 εκατ. ευρώ που αφορά στην παραχώρηση των περιφερειακών αεροδρομίων.

Μειωμένα κατά 161 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου τα έσοδα του τακτικού προϋπολογισμού το α' τετράμηνο. Υστερούν, έναντι των στόχων, οι εισπράξεις από φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων, ΦΠΑ, φόρους κατανάλωσης. Την παρτίδα σώζουν οι αυξημένες εισπράξεις από φόρο εισοδήματος νομικών προσώπων, κατασχέσεις και οικειοθελή αποκάλυψη εισοδημάτων.

Ένα από τα μεγαλύτερα κυκλώματα διακίνησης φτηνών κινητών τηλεφώνων και άλλων ηλεκτρονικών συσκευών, κυρίως μέσω διαδικτύου, που εξαπάτησε με πολλά εκατομμύρια ευρώ το ελληνικό δημόσιο τα τελευταία τέσσερα χρόνια, εξαρθρώθηκε από την Οικονομική Αστυνομία, μετά από πολύμηνες έρευνες.

Σημαντικό στήριγμα για την ομαλή εκτέλεση του προϋπολογισμού το α' τρίμηνο του έτους ήταν οι εισπράξεις οφειλών παρελθόντων οικονομικών ετών μέσω και αναγκαστικών μέτρων είσπραξης, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών. Αντίθετα στους φόρους που απέδωσαν λιγότερα από το αναμενόμενο είναι οι εισπράξεις από ΦΠΑ και ειδικούς φόρους κατανάλωσης. Η καθυστέρηση δε στην είσπραξη του τιμήματος για τα περιφερειακά αεροδρόμια επιδείνωσε τη γενική εικόνα.

Η ιταλική κυβέρνηση ενέκρινε μέτρα που προμηνύουν ευρύτατες περικοπές μετά το Πάσχα, με το βλέμμα στραμμένο στο έλλειμμα. Στόχος είναι πάντως να μην αυξηθούν κι άλλο οι φόροι αλλά να μειωθούν οι κρατικές δαπάνες.

Υπέρβαση του στόχου για τα έσοδα του τακτικού προϋπολογισμού κατά 414 εκατ. ευρώ καταγράφηκε το πρώτο δίμηνο. Μεταξύ των φόρων που υπεραπέδωσαν συμβάλλοντας μαζί με τη συγκράτηση δαπανών στη διαμόρφωση πρωτογενούς πλεονάσματος 2,135 δισ. ευρώ, είναι ο φόρος εισοδήματος νομικών προσώπων, φόροι στην περιουσία και τέλη κυκλοφορίας. Αυξημένες εμφανίζονται και οι επιστροφές, ενώ οι σημαντικές αποκλίσεις στο ΠΔΕ συνεχίζονται. Η εικόνα τον Φεβρουάριο, όμως, δείχνει μάλλον κόπωση.

Με υπέρβαση του στόχου για τα έσοδα κατά 331 εκατ. ευρώ ξεκίνησε ο πρώτος μήνας του έτους. Ποιοι φόροι στήριξαν την επίτευξη πρωτογενούς πλεονάσματος 1 δισ. ευρώ για τον Ιανουάριο και ποιοι δεν απέδωσαν τα αναμενόμενα. Αυξημένες εμφανίζονται και οι επιστροφές φόρων. Σε δίαιτα, αν και λιγότερο αυστηρή, παραμένουν οι δαπάνες.