ανακάλυψη

Την αξία της ανακάλυψης του DNA και την επίδραση που έχει στη καθημερινότητα του σύγχρονου ανθρώπου πραγματεύεται η δεύτερη εκδήλωση του Cafe Scientifique, η οποία θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη 19 Μαρτίου.

Ρώσοι επιστήμονες αναγκάστηκαν να διαψεύσουν τις αρχικές δηλώσεις της περασμένης εβδομάδας, σύμφωνα με τις οποίες είχαν ανακαλύψει άγνωστα ως σήμερα βακτήρια στη μυστηριώδη Λίμνη Βοστόκ της Ανταρκτικής, έναν όγκο νερού που παραμένει εγκλωβισμένος κάτω από χιλιόμετρα πάγου εδώ και εκατομμύρια χρόνια.

Έντονο προβληματισμό και ποικίλες συζητήσεις έχει προκαλέσει ο εντοπισμός της αρχαίας Εγνατίας, κάτω ακριβώς από την νέα, στο σημείο του σταθμού Βενιζέλος του Μετρό Θεσσαλονίκης. Το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο έχει γνωμοδοτήσει υπέρ της μεταφοράς αυτούσιου του δρόμου στο στρατόπεδο Παύλου Μελά, προκειμένου να ανασυσταθεί εκ νέου, ωστόσο η απόφαση αυτή θεωρείται από πολλούς ένα «σκηνικό, που δεν συνάδει με την πολιτιστική κληρονομιά και την ιστορία της πόλης».

Ακριβώς 60 χρόνια μετά τον προσδιορισμό της δομής του DNA, μια ιστορική εξέλιξη που άνοιξε το δρόμο για τη σύγχρονη γενετική, ένα από τα τρία Νόμπελ που απονεμήθηκαν για την ανακάλυψη, με το όνομα του Βρετανού βιολόγου Φράνσις Κρικ, βγαίνει σε δημοπρασία στις ΗΠΑ, με τις εκτιμήσεις για την αξία του να κυμαίνονται από 500.000 έως 5 εκατ. δολάρια.

Ενας εξωπλανήτης μικρότερος από τον Ερμή εντοπίστηκε να περιφέρεται γύρω από ένα άστρο παρόμοιο με τον δικό μας. Η ανακάλυψη, η οποία έγινε από διεθνή ομάδα ερευνητών με τη συνδρομή του διαστημικού τηλεσκοπίου Kepler, θεωρείται σημαντική γιατί επιβεβαιώνει κάτι που οι επιστήμονες έχουν αρχίσει να συνειδητοποιούν όλο και περισσότερο: ότι τα ηλιακά συστήματα που μας περιβάλλουν στο Διάστημα δεν μοιάζουν απαραίτητα με το δικό μας.

Πυραμίδα ηλικίας μεγαλύτερης των 3.000 χρόνων, που ανήκε σε αξιωματούχο του φαραώ Ραμσή ΙΙ, ανακαλύφθηκε στο Λούξορ στη νότια Αίγυπτο, σύμφωνα με ανακοίνωση του αιγύπτιου υπουργού Αρχαιοτήτων Μοχάμεντ Ιμπραχίμ. Τα ερείπια της πυραμίδας, ύψους 15 μέτρων και πλάτους 12 μέτρων, ανακαλύφθηκαν στη διάρκεια των ανασκαφών της κοινής αρχαιολογικής αποστολής του Ελεύθερου Πανεπιστημίου των Βρυξελλών και του Πανεπιστημίου της Λιέγης.

Μπορεί το κάστρο Highclere να έχει γίνει πασίγνωστο χάρη στα γυρίσματα της δημοφιλούς βρετανικής σειράς «Downton Abbey» (Ο Πύργος του Ντάουντον), που προβάλλεται και στην Ελλάδα, τώρα όμως θα αποκτήσει έναν ακόμη λόγο για να το επισκέπτονται οι τουρίστες. Πρόκειται για την έκθεση αιγυπτιακών αρχαιοτήτων που οργανώνεται στα κελάρια του, με αφορμή τη συμπλήρωση 90 χρόνων από την ανακάλυψη του τάφου του Τουταγχαμών στην Κοιλάδα των Βασιλέων της Αιγύπτου.

Λίγους μήνες μετά την ανακάλυψη ενός νέου ιού που κατατάσσεται στην ίδια οικογένεια με τον ιό του SARS, η ασθένεια διαγνώστηκε σε έναν ακόμα άτομο στη Βρετανία. Από τα δέκα κρούσματα πνευμονικής λοίμωξης που έχουν επιβεβαιωθεί από το Σεπτέμβριο, κυρίως στη Μέση Ανατολή, τα πέντε ήταν θανατηφόρα.

Στις 4 Ιουλίου 2012, οι επιστήμονες του CERN επιβεβαίωσαν την ανακάλυψη ενός νέου σωματιδίου. Πρόκειται για το μποζόνιο, το γνωστό ως «σωματίδιο του Θεού». Η ανακάλυψη αυτή οδήγησε την ομάδα «κι όμΩς κινείται» να δημιουργήσει μια παράσταση βασισμένη στη διήγηση του πανάρχαιου παραμυθιού της δημιουργίας του σύμπαντος στη σημερινή του μορφή, έτσι όπως το διηγείται η επιστήμη της φυσικής. Η παράσταση «Το σωματίδιο του Θεού», ο οποία θα ανέβει στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης από τις 21 έως τις 24 Φεβρουαρίου βασίζεται σε ιδέα του Χαΐνη Δ.Αποστολάκη, ερευνητή του CERN.

Λίγους μήνες μετά την ιστορική ανακάλυψη ενός σωματιδίου που θα μπορούσε να είναι το μποζόνιο του Χιγκς, ο Μεγάλος Επιταχυντής Αδρονίων (LHC)  πρόκειται να τεθεί εκτός λειτουργίας στις 11 Φεβρουαρίου, προκειμένου να πραγματοποιηθούν εργασίες αναβάθμισης που θα διαρκέσουν δύο χρόνια. Το γιγάντιο μηχάνημα θα επιστρέψει το 2015 πιο ισχυρό από ποτέ.

Ερευνητές του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ ανακάλυψαν ότι το DNA είναι δυνατόν να πάρει το σχήμα τετραπλής έλικας. Η ανακάλυψη-«ορόσημο» για τη βιολογία, γίνεται 60 χρόνια μετά την ανακάλυψη της διπλής έλικας του DNA από τους Δρ Φράνσις Κρικ και Τζέημς Γουότσον.

Λιγότερο από μια δεκαετία από την ανακάλυψή του, το εξωτικό γραφένιο έχει ξεσηκώσει το ενδιαφέρον πανεπιστημίων και εταιρειών που σπεύδουν τώρα να κατοχυρώσουν διπλώματα ευρεσιτεχνίας για την εμπορική αξιοποίησή του.

Διεθνής ομάδα αστρονόμων ανακοίνωσε την ανακάλυψη της μεγαλύτερης γνωστής δομής στο ορατό Σύμπαν: μια ομάδα από κβάζαρ που καλύπτει απόσταση τεσσάρων δισεκατομμυρίων ετών φωτός. Η ανακάλυψη, λένε οι ερευνητές, δείχνει να αψηφά την Κοσμολογική Αρχή, μια βασική υπόθεση της κοσμολογίας για τη φύση του Σύμπαντος.

Σχεδόν κατά τύχη, διεθνής ομάδα αστρονόμων ανακάλυψε ότι ένας σπειροειδής γαλαξίας που βρίσκεται σε απόσταση 212 εκατομμυρίων ετών φωτός είναι ο μεγαλύτερος που έχει εντοπιστεί ως σήμερα στο ορατό Σύμπαν. Το πιθανότερο είναι ότι ο γίγαντας προέκυψε από τη σύγκρουση μικρότερων γαλαξιών.

Ομάδα επιστημόνων στις ΗΠΑ μελετώντας εικόνες και δεδομένα του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble εντόπισε έναν υπερκαινοφανή αστέρα (σουπερνόβα) στα βάθη του Σύμπαντος. Βρίσκεται σε απόσταση δέκα δισ. ετών φωτός και είναι το πιο απομακρυσμένο και αρχαιότερο σουπερνόβα που έχει εντοπιστεί μέχρι σήμερα. Η κωδική ονομασία του υπερκαινοφανούς αστέρα είναι SN SCP-0401 αλλά η επιστημονική κοινότητα το βάφτισε «Mingus».

Αυστραλοί επιστήμονες ανακάλυψαν με ποιον τρόπο απορροφάται η ινσουλίνη από τα κύτταρα, γεγονός που μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για την ανάπτυξη νέων μη ενέσιμων φαρμάκων για τη θεραπεία του διαβήτη.

Αμερικανοί γερουσιαστές έστειλαν επιστολή στον πρόεδρο της Sony Pictures Entertainment για να διαμαρτυρηθούν για το γεγονός ότι ταινία για τον Μπιν Λάντεν που σαρώνει τα κινηματογραφικά βραβεία αφήνει να εννοηθεί ότι οι ΗΠΑ οδηγήθηκαν στην ανακάλυψη του κρησφύγετου του ηγέτη της Αλ Κάιντα, χρησιμοποιώντας βασανιστήρια. «Αυτό είναι ανακριβές» αναφέρει η επιστολή. Ο λόγος για την ταινία Zero Dark Thirty της Κάθριν Μπίγκελοου που αναμένεται να φτάσει και μέχρι τα Όσκαρ.

Σε μια σπάνια ανακάλυψη νέου πρωτεύοντος θηλαστικού, διεθνής ερευνητική αποστολή εντόπισε στο νησί της Βόρνεο έναν νυχτόβιο πίθηκο που αναγνωρίστηκε ως νέο είδος. Είναι ο κοντόχοντρος κερκοπίθηκος Nycticebus kayan, ο οποίος μάλιστα έχει δηλητηριώδες δάγκωμα.

«Ίσως η μεγαλύτερη ανακάλυψη του 2012 να είναι ότι βρισκόμαστε ακόμα εδώ» δηλώνουν χαριτολογώντας οι συντάκτες του αμερικανικού περιοδικού «Archaeology» ως προς το πολυσυζητημένο ημερολόγιο των Μάγια που προφητεύει το τέλος του κόσμου σε λίγες μέρες. Αφορμή για το σχόλιο ήταν ο ετήσιος απολογισμός του περιοδικού για τις δέκα σημαντικότερες αρχαιολογικές ανακαλύψεις της χρονιάς, όπως η αποκάλυψη για τις φαρμακευτικές γνώσεις των Νεάντερνταλ ή ο εντοπισμός του αρχαιότερου πλοίου που έχει βρεθεί στην Αίγυπτο, καθώς χρονολογείται στο 2950 π.Χ.

Δεκάδες μέτρα κάτω από το βυθό του Ειρηνικού ωκεανού, συγγενείς του μύκητα που δίνει την ινσουλίνη βασιλεύουν στη θαμμένη λάσπη εδώ και 100 εκατομμύρια χρόνια, εκτιμούν Αμερικανοί ωκεανογράφοι. Η ανακάλυψη δημιουργεί τώρα ελπίδες ότι οι φαρμακοβιομηχανίες θα εντοπίσουν κάτω από το βυθό μύκητες που παράγουν νέα αντιβιοτικά.

Οι πρώτες ολοκληρωμένες αναλύσεις αρειανού εδάφους από το ρομπότ Curiosity έδωσαν ενδιαφέροντα αποτελέσματα, τα οποία όμως δεν φαίνεται να έχουν ιστορική σημασία, όπως είχε προαναγγείλει ένας υπερενθουσιώδης ερευνητής της NASA.

Οι εικασίες δίνουν και παίρνουν μετά τη δήλωση ενός ερευνητή της NASA ότι το ρομπότ Curiosity στον Άρη μετέδωσε δεδομένα που «θα μπουν στα βιβλία Ιστορίας». Ανεξάρτητος πλανητολόγος που κλήθηκε να σχολιάσει το δημοσίευμα εκτίμησε ότι η ανακάλυψη αφορά την παρουσία οργανικών μορίων στον Κόκκινο Πλανήτη. Το θέμα αναμένεται τώρα να αποσαφηνιστεί σε συνέντευξη Τύπου της NASA το Δεκέμβριο.

Ένας μεγαλόσωμος πλανήτης που εγκαταλείφθηκε στο Διάστημα λίγο μετά τη γέννησή του είναι το πρώτο επιβεβαιωμένο ορφανό που εντοπίζουν οι αστρονόμοι. Δυστυχώς, εκτιμούν ότι στο Σύμπαν υπάρχουν πολλά ακόμα.

'Ενα μόριο που μπορεί να σχηματίζει πολυμερείς ενώσεις ανιχνεύθηκε για πρώτη φορά στη φύση, ενισχύοντας έτσι την ανεπιβεβαίωτη θεωρία ότι ήταν ο χημικός πρόγονος του DNA. Το μόριο AEG, το οποίο θεωρούνται μέχρι τώρα συνθετική ουσία, χρησιμοποιείται ακόμα και σήμερα από τα κυανοβακτήρια, ανακάλυψε διεθνής ομάδα ερευνητών.

Η ανακάλυψη ενός σκελετού μαμούθ στα περίχωρα του Παρισιού είναι είδηση από μόνη της. Το συγκεκριμένο παχύδερμο όμως φαίνεται ότι έγινε μεζές για τους Νεάντερταλ που ζούσαν τότε στην Ευρώπη.