ουκρανία

O 91χρονος βετεράνος πολιτικός μίλησε στο Spiegel για τη νέα γεωπολιτική τάξη πραγμάτων στο κόσμο, τις εστίες συγκρούσεων ανά την υφήλιο, την Χίλαρι Κλίντον και τον πόλεμο του Βιετνάμ.

Σε υψηλούς τόνους καταφέρθηκε εναντίον της στάσης της Ρωσίας η γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ από το περιθώριο της G20 στην Αυστραλία, κατηγορώντας τον Βλαντιμίρ Πούτιν ότι «εφαρμόζει το δίκαιου του δυνατού» και πως θεωρεί την Ουκρανία «τμήμα της σφαίρας επιρροής της». Η κρίση με το Κίεβο, είπε χαρακτηριστικά, δεν είναι περιφερειακό ζήτημα αλλά «έχει να κάνει με την Μολδαβία, την Γεωργία, και εάν συνεχιστεί αυτό θα πρέπει να ρωτά κανείς και για τη Σερβία και τα δυτικά Βαλκάνια».

Σε μία σπάνια συνέντευξή του στη γερμανική τηλεόραση, ο ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν δήλωσε «πεπεισμένος» πως υπάρχει διέξοδος από την ουκρανική κρίση, αλλά υποστήριξε ότι υπάρχει κίνδυνος εθνοκάθαρσης στην Ουκρανία. Υπερασπιζόμενος την ρωσική στάση στην κρίση, απέρριψε πως η Ρωσία παραβίασε το Διεθνές Δίκαιο και είπε ότι στην Κριμαία «οι ρώσοι στρατιώτες "μπλόκαραν" τους ουκρανούς στρατιώτες ώστε να αποφευχθεί αιματοχυσία».

Ξεκίνησε η επιχείρηση απομάκρυνσης των συντριμμιών του αεροσκάφους της Malaysia Airlines που κατερρίφθη τον Ιούλιο στην ανατολική Ουκρανία, ανακοίνωσαν την Κυριακή ολλανδοί αξιωματούχοι. Τα συντρίμμια θα μεταφερθούν στην Ολλανδία για να εξεταστούν, ανακοίνωσε το Συμβούλιο Ασφαλείας της Ολλανδίας.

Ο ρώσος πρόεδρος ήταν ο πρώτος που έφυγε από τη Σύνοδο Κορυφής της G20 στο Μπρισμπέιν της Αυστραλίας. Ο Βλαντιμίρ Πούτιν εξήρε την «εποικοδομητική ατμόσφαιρα» της Συνόδου, χαρακτηρίζοντας «υπερβολικές» τις πληροφορίες για ένταση ανάμεσα στον ίδιο και τους ηγέτες των δυτικών χωρών. Ο Πούτιν δέχθηκε έντονες πιέσεις από τους δυτικούς ηγέτες για την κατάσταση στην ανατολική Ουκρανία.

Το ενδεχόμενο νέων κυρώσεων σε βάρος της Ρωσίας με φόντο την ουκρανική κρίση της εγείρουν η ΕΕ και οι ΗΠΑ, με «ομοβροντιά» σκληρών δηλώσεων στην G20 του Μπρίσμπεϊν την ώρα που η Μόσχα «νίπτει τας χείρας της» για τη νέα κλιμάκωση και επικαλείται στήριξη των μεγάλων αναπτυσσόμενων οικονομιών κατά των οικονομικών μέτρων εναντίον της.

Eνδείξεις ότι κοντά στο Boeing της Malaysia Airlines που συνετρίβη στην ανατολική Ουκρανία πετούσαν στρατιωτικά αεροσκάφη ισχυρίζεται ότι διαθέτει ρωσική εταιρεία που ειδικεύεται σε θέματα ασφάλειας. Η εταιρεία, όπως μετέδωσε το Russia Today, έδωσε στη δημοσιότητα χάρτη με τα δεδομένα που συνέλεξε το ραντάρ στο Ροστόβ, κοντά στα σύνορα της Ρωσίας με την Ουκρανία, «δείχνοντας» την Ουκρανία.

Το Ευρωπαϊκό Ίδρυμα για τον Πολιτισμό (European Cultural Foundation - ECF) ανακοινώνει ότι οι νικητές του βραβείου ECF Princess Margriet για το 2015 είναι η Μπιενάλε της Αθήνας και το Visual Culture Research Center (Κίεβο, Ουκρανία).

Αντιμέτωπους θα φέρει τους ηγέτες της Δύσης και τον Βλαντιμίρ Πούτιν η σύνοδος κορυφής της G20 το Σαββατοκύριακο στο Μπρισμπέιν της Αυστραλίας, η οποία αναπόφευκτα θα επισκιαστεί από το σκηνικό πολέμου που στήνεται στην ανατολική Ουκρανία. Κατ' ιδίαν συναντήσεις με την Άνγκελα Μέρκελ και τον Φρανσουά Ολάντ θα έχει ο Πούτιν, ο οποίος αναχωρεί για το Μπρισμπέιν προειδοποιώντας ότι οι κυρώσεις της Δύσης δεν θα πλήξουν μόνο τη Ρωσία, αλλά την παγκόσμια οικονομία. Στη Μόσχα την προσεχή εβδομάδα ο Γερμανός ΥΠΕΞ.

Στην ανατολική Ουκρανία στήνεται επί μέρες σκηνικό πολέμου ωστόσο η Ρωσία επιμένει να διαψεύδει ότι έχει στείλει στρατιώτες, βαρύ οπλισμό και εναέρια αμυντικά συστήματα στη χώρα προς υποστήριξη των αυτονομιστών. Αρνούμενη τις σχετικές ανακοινώσεις του ΝΑΤΟ και τις κατηγορίες των ΗΠΑ ότι υπονομεύει την εκεχειρία επιδιώκοντας πόλεμο ενώ μιλά για ειρήνη, η Μόσχα δηλώνει ότι η ίδια κάνει ό,τι είναι δυνατόν για να αποτρέψει τις εχθροπραξίες και στρέφεται κατά του Κιέβου.

Οι αναφορές του ΝΑΤΟ ότι ρωσικά στρατεύματα πέρασαν τα σύνορα της Ουκρανίας οδηγούν σε έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Η Μόσχα απορρίπτει κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς της Συμμαχίας, όμως, οι ίδιοι οι αντάρτες αναγνωρίζουν ότι δέχθηκαν βοήθεια από «εθελοντές» που πέρασαν τα σύνορα. «Πρόκειται για ρώσους μισθοφόρους» απαντά το Κίεβο.

Φόβοι νέας σύγκρουσης στο μέτωπο της Ουκρανίας. Οι κυβερνητικές δυνάμεις ανασυντάσσονται για να αποκρούσουν πιθανή επίθεση των φιλορώσων στις ανατολικές επαρχίες. Οι αυτονομιστές έχουν λάβει ενισχύσεις, ο στρατός προετοιμάζεται για να απαντήσει, δηλώνει ο ουκρανός υπουργός Άμυνας. Οι αυτονομιστές ενισχύουν τις θέσεις τους και γύρω από την Μαριούπολη στα νοτιοανατολικά, ο έλεγχος της οποίας θα άνοιγε το δρόμο προς τη διεκδίκηση επικράτειας στη νότια Ουκρανία. Συνεδριάζει εκτάκτως το βράδυ το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Την ειδική μόνιμη επιτροπή Απόδημου Ελληνισμού της Βουλής για το θέμα της κατάστασης στην Ουκρανία ενημέρωσε ο υφυπουργός Εξωτερικών Κυριάκος Γεροντόπουλος. «Οι Έλληνες της Ουκρανίας είναι η άμεση προτεραιότητά μας» είπε ο κ. Γεροντόπουλος, λέγοντας ότι οι ομογενείς δεν διατρέχουν μέχρι στιγμής κίνδυνο.

Σφοδροί βομβαρδισμοί σημειώθηκαν την Τρίτη γύρω από το Ντονέτσκ, το προπύργιο των φιλορώσων αυτονομιστών στην ανατολική Ουκρανία, θέτοντας υπό αμφισβήτηση την εύθραυστη εκεχειρία. Η γερμανίδα καγκελάριος εξέφρασε τη δυσαρέσκειά της για την κατάσταση στην ανατολική Ουκρανία αλλά τόνισε ότι η ΕΕ δεν σχεδιάζει νέες κυρώσεις κατά της Ρωσίας.

Ο αυστραλός πρωθυπουργός Τόνι Άμποτ και ο ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν κάλεσαν τους εμπειρογνώμονες να επισπεύσουν την έρευνα για τα αίτια της συντριβής του αεροσκάφους των Μαλαισιανών Αερογραμμών τον περασμένο Ιούλιο, στην ανατολική Ουκρανία, σύμφωνα με το Κρεμλίνο. Η συνάντηση κύλησε χωρίς αναφορές για υψηλούς τόνους -προ εβδομάδων, είχε γίνει θέμα η αναφορά του Άμποτ πως... θα «τζάρτζαρε» τον ρώσο πρόεδρο σχετικά με το δυστύχημα.

Εκατοντάδες άτομα συμμετείχαν τη Δευτέρα σε τελετή στη μνήμη των θυμάτων της πτήσης ΜΗ17 της Malaysia Airlines στο Άμστερνταμ. Η πτήση κατερρίφθη τον Ιούλιο στην ανατολική Ουκρανία αφήνοντας πίσω της εκατοντάδες νεκρούς -τουλάχιστον τα δύο τρίτα είναι Ολλανδοί πολίτες. Ο Βλ.Πούτιν κατηγόρησε τη Δευτέρα τις ουκρανικές δυνάμεις ότι βομβαρδίζουν το σημείο της συντριβής.

Καθώς η Ευρώπη παρακολουθεί με ανησυχία τη νέα αναζωπύρωση στην ανατολική Ουκρανία, η Γερμανία σημειώνει πως και η Ρωσία έχει το καθήκον να δράσει προς τήρηση των συμφωνιών για εκεχειρία. «Δυστυχώς, η κατάσταση έχει γίνει ξανά σοβαρή» ανέφερε ο γερμανός ΥΠΕΞ, καλώντας όλες τις πλευρές να επιστρέψουν στη συμφωνία του Μινσκ.

Μία εβδομάδα μετά τις εκλογές στις περιοχές που ελέγχουν οι φιλορώσοι αυτονομιστές, η εκεχειρία στην ανατολική Ουκρανία δείχνει πιο αδύναμη από ποτέ. Ο ΟΑΣΕ κατέγραψε νέες κινήσεις στρατιωτικών δυνάμεων, τις οποίες το Κίεβο αποδίδει στη Μόσχα, ενώ την Κυριακή σημειώθηκε σφοδρή ανταλλαγή πυρών στο Ντονέτσκ. Υπό αυτές τις συνθήκες, η νέα επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Φεντερίκα Μογκερίνι κάλεσε τη Μόσχα να αναλάβει τις ευθύνες της και να εμποδίσει την μετάβαση ενισχύσεων προς την ανατολική Ουκρανία.

Σφοδρές μάχες με πυρά πυροβολικού ξέσπασαν τη νύχτα στο Ντονέτσκ, προπύργιο των φιλορώσων ένοπλων στην ανατολική Ουκρανία, όπου σημαντικές ενισχύσεις έφτασαν προς τις δυνάμεις των ανταρτών, σύμφωνα με τον Οργανισμό για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ). Ανταποκριτές ξένων δικτύων μιλούν για τις εντονότερες συγκρούσεις του τελευταίου μήνα, αναφέροντας πυρά και από τις δύο πλευρές.

H κρίση στην Ουκρανία, η οποία έχει δυναμιτίσει τις διμερείς σχέσεις, βρέθηκε στο επίκεντρο της συνάντησης των υπουργών Εξωτερικών ΗΠΑ και Ρωσίας, η οποία έγινε στο Πεκίνο. Ο Σεργκέι Λαβρόφ δήλωσε αμέσως μετά ότι μια διαμεσολάβηση των ΗΠΑ στην επίλυση της κρίσης θα ήταν ένα «βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση».

Δύο νεαρά παιδιά 14 και 19 ετών έχασαν τη ζωή τους στο Ντόνετσκ, όταν εξερράγη όλμος στην αυλή του σχολείου στο οποίο έπαιζαν. Το σχολείο είχε ανοίξει πρόσφατα με δαπάνη ενός από τους ισχυρότερους ανθρώπους της χώρας. Η επίθεση βάζει για μια ακόμα φορά σε δοκιμασία την εύθραυστη εκεχειρία που πέτυχαν τον περασμένο Σεπτέμβριο το Κίεβο με τους φιλορώσους.

Ο Μπαράκ Ομπάμα δεν σκοπεύει να έχει επίσημη συνάντηση με τον Ρώσο ομόλογό του Βλαντίμιρ Πούτιν στις συνόδους Ασίας-Ειρηνικού και G20 την επόμενη εβδομάδα, δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος, αφήνοντας όμως ανοικτό το ενδεχόμενο άτυπης συνάντησης. Οι σχέσεις ΗΠΑ-Ρωσίας βρίσκονται σε περίοδο κρίσης, κυρίως λόγω των γεγονότων στην Ουκρανία.

Δυναμιτίζει το κλίμα στην Ουκρανία η επίσημη τελετή ορκωμοσίας του διοικητή των φιλορώσων αυτονομιστών Αλεξάντρ Ζαχαρτσένκο στην «προεδρία» της αυτοανακηρυχθείσας Λαϊκής Δημοκρατίας του Ντονέτσκ, ενώ επίκειται και η ορκωμοσία του Ιγκόρ Πλοτνίτσκι στο Λουχάνσκ. Καταδικάζουν εν χορώ ΟΗΕ, ΕΕ και ΗΠΑ τις κάλπες που έστησαν οι φιλορώσοι και το Κίεβο προειδοποιεί με συνέπειες, ωστόσο η Ρωσία δίνει νομιμοποίηση στις εκλογές και τους νικητές.

Το ουκρανικό κράτος τις απέρριψε ως φάρσα, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει επαναλάβει πως τις θεωρεί παράνομες αλλά οι εκλογές που έστησαν οι φιλορώσοι στην ανατολική Ουκρανία γίνονται λάδι στη φωτιά της σύγκρουσης με την στήριξη που βρίσκουν από τη Ρωσία: Η Μόσχα ανέφερε πως «σέβεται τη λαϊκή βούληση», δείχνοντας πως αναγνωρίζει το αποτέλεσμα -με φωνές από την Ευρώπη να εγείρουν ήδη το ενδεχόμενο νέων κυρώσεων. Δύο παράλληλους κόσμους περιγράφουν τα δυτικά και τα ρωσικά ΜΜΕ στην κάλυψη της κάλπης σε Ντονέτσκ και Λουγκάνσκ.

Ο ηγέτης των αυτονομιστών και «πρωθυπουργός» της αυτοανακηρυχθείσας «Λαϊκής Δημοκρατίας του Ντονέτσκ», Αλεξάντρ Ζαχαρτσένκο, εξελέγη «πρόεδρος» με ποσοστό 81,37%, σύμφωνα με exit poll που δημοσιοποίησαν οι φιλορώσοι στην ανατολική Ουκρανία. Κίεβο και Δύση τονίζουν ότι εκλογές είναι παράνομες με τον ουκρανό πρόεδρο Πέτρο Ποροσένκο να καλεί τη Ρωσία -η οποία στηρίζει την ψηφοφορία- να μην αναγνωρίσει το αποτέλεσμα.