οικονομία

Στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 14 μηνών έναντι του δολαρίου και 2,5 ετών έναντι του γεν, σκαρφάλωσε την Παρασκευή το ευρώ, έπειτα από τα θετικά στοιχεία που ανακοινώθηκαν για την ευρωπαϊκή οικονομία.

Συγκρατημένη αισιοδοξία για την επανάκαμψη της ηρεμίας και της ρευστότητας στο τραπεζικό σύστημα ώστε αυτό να συμβάλει στις αναπτυξιακές προσπάθειες, εξέφρασε ο πρόεδρος της Εθνικής Τράπεζας Γ.Ζανιάς, ο οποίος έγινε δεκτός από τον Πρόεδρο. Οι καταθέσεις επιστρέφουν, προχωρά η ανακεφαλαιοποίηση και το οικονομικό κλίμα σιγά-σιγά αλλάζει είπε ο κ. Ζανιάς.

Απροσδόκητη μείωση σημείωσε τον Ιανουάριο η ανεργία στη Γερμανία, για πρώτη φορά μετά από 10 μήνες, γεγονός το οποίο ερμηνεύεται ως μια πρόσθετη ένδειξη ότι η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπη είναι σε τροχιά ανάκαμψης.

Την πεποίθηση ότι η Τράπεζα Πειραιώς θα καλύψει το 10% της ιδιωτικής συμμετοχής στην αύξηση μετοχικού κεφαλαίου, εξέφρασε την Πέμπτη ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της τράπεζας Μιχάλης Σάλλας. Ο κ. Σάλλας εκτίμησε ότι τους επόμενους μήνες  το σύνολο του τραπεζικού συστήματος θα μπορεί να αντλήσει κεφάλαια από το εξωτερικό ώστε να στηρίξει την ελληνική οικονομία.

«Όλες οι προβλέψεις είναι σε μια και μόνη κατεύθυνση, δηλαδή ότι το 2014 η πορτογαλική οικονομία θα ανακάμψει με όρους ανάπτυξης και ότι όλη τη φετινή χρονιά θα ανακοπεί η υφεσιακή τάση», επισήμανε ο πρωθυπουργός της Πορτογαλίας. Ωστόσο, οικονομολόγοι στο Citi όχι απλώς δεν συμμερίζονται την άποψη αυτή, αλλά μιλούν για ύφεση 3,7% του ΑΕΠ φέτος, τη στιγμή που οι προβλέψεις της πορτογαλικής κυβέρνησης μιλούν για 1% του ΑΕΠ, ενώ κάποιοι δεν αποκλείουν η χώρα να χρειασθεί και νέο πακέτο διάσωσης.

Συρρίκνωση της τάξης του 0,1% παρουσίασε η οικονομία των ΗΠΑ στο τελευταίο τρίμηνο του 2012, γεγονός που προκάλεσε έκπληξη στους αναλυτές, οι οποίοι ανέμεναν θετικό ρυθμό της τάξης του 1,1%. Πάντως, συνολικά για το 2012 η αμερικανική οικονομία σημείωσε ρυθμούς ανάπτυξης 2,2% έναντι 1,8% το 2011.

Η ύφεση της ισπανικής οικονομίας έγινε βαθύτερη στο τέταρτο τρίμηνο του 2012, καθώς η εγχώρια ζήτηση επιβαρύνθηκε από την προσπάθεια της κυβέρνησης της χώρας να μειώσει το δημοσιονομικό έλλειμμα, που είναι το δεύτερο υψηλότερο στην Ευρωζώνη.

Ακόμη και από την μικρή οικονομία της Κύπρου υπάρχει κίνδυνος διάχυσης της κρίσης χρέους, επισημαίνει ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, μέχρι πρότινος επικεφαλής του Eurogroup -εν όψει των αναφορών για «διάσταση απόψεων» με τη Γερμανία περί συστημικής σημασίας της Λευκωσίας και, ως εκ τούτου, ανάγκη ή μη στήριξής της. Ο Λουξεμβούργιος αναγνωρίζει μεν ότι, «όπως συνέβη και με την Ελλάδα, η Κύπρος δεν χρειάζεται να σωθεί πάση θυσία, αλλά πρέπει να διαπραγματευτούμε». Παράλληλα, γερμανική εφημερίδα υποστήριξε την Τετάρτη ότι το Βερολίνο είναι έτοιμο να υποχωρήσει και να δώσει το πράσινο φως στο κυπριακό πρόγραμμα.

Στο κίνδυνο μιας νέας ελληνικής χρεοκοπίας λόγω της αδύναμης ελληνικής οικονομίας, της εύθραυστης κοινωνικής σταθερότητας και του τεταμένου πολιτικού κλίματος αναφέρεται ο οίκος αξιολόγησης Moody’s σε έκθεσή του, με τίτλο «Ελλάδα: Η χρηματοδότηση του ΔΝΤ και του EFSF βελτιώνει τη ρευστότητα, αλλά το απόθεμα χρέους παραμένει ευάλωτο σε σημαντικούς κινδύνους». 

Τις επενδυτικές ευκαιρίες που κρύβει η ελληνική οικονομία αναδεικνύει σε ειδικές παρουσιάσεις με διεθνείς επενδυτές και αναλυτές ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος. Ο κ. Προβόπουλος είχε τη Δευτέρα επαφές με υψηλόβαθμα στελέχη της Goldman Sachs και της JP Morgan, ενώ το επόμενο διήμερο θα έχει συναντήσεις με στελέχη των Deutsche Bank, Credit Suisse και Citibank.

Εντολή σε ΚΕΠΕ και ΙΟΒΕ να συντάξουν εντός πενταμήνου μελέτη για το αναπτυξιακό πλάνο της χώρας τα επόμενα χρόνια έδωσαν οι υπουργοί Οικονομικών και Ανάπτυξης, μετά από ευρεία σύσκεψη. Όπως εξήγησε ο Γ.Στουρνάρας, τρία είναι τα θέματα που πρέπει να μελετηθούν: πώς θέλουμε να είναι η οικονομία το 2020, ποιοι κλάδοι θα τραβήξουν το "κάρο" της ανάπτυξης τα επόμενα χρόνια και με τι τρόπο θα φτάσουμε εκεί. Εν συνεχεία το σχέδιο θα τεθεί σε δημόσια διαβούλευση. Ως συντονιστές ορίστηκαν το Σώμα Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων και η ΓΓ Δημοσίων Επενδύσεων (για το ΕΣΠΑ).

Αύξηση του κόστους χρήματος με αύξηση των επιτοκίων και ανατιμήσεις στις αξίες νομισμάτων προβλέπει ο μεγαλοεπενδυτής Τζορτζ Σόρος, συνδέοντας τις εξελίξεις αυτές με την υπέρβαση των δημοσιονομικών προβλημάτων στις ΗΠΑ. Ο Σόρος τάχθηκε κατά της λιτότητας ως τρόπου αντιμετώπισης του υπερβολικού χρέους στις αναπτυγμένες οικονομίες, τονίζοντας πως αν η οικονομία υποχωρεί, τότε το χρέος στην πραγματικότητα αυξάνεται. Προειδοποίησε δε ότι η πολιτική κατάσταση στην Ευρώπη θα μπορούσε να επιδεινωθεί τα επόμενα δυο χρόνια.

Οι προοπτικές της ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας βρίσκονται στο επίκεντρο εκδήλωσης που διοργανώνουν σήμερα, Πέμπτη, το ΙΟΒΕ και το γερμανικό πολιτικό ίδρυμα Konrad-Adenauer-Stiftung (KAS) στην Αθήνα. Ο πρόεδρος του ΙΟΒΕ Οδυσσέας Κυριακόπουλος, επισήμανε ότι το 2013 ξεκίνησε με θετικά δεδομένα, μεταξύ των οποίων η επιτάχυνση των διαδικασιών αξιοποίησης ακίνητης περιουσίας του δημοσίου, η συνέχιση της επιστροφής καταθέσεων (έχουν εισρεύσει 11 δισ. ευρώ), καθώς και η δρομολόγηση των διαδικασιών ανακεφαλαιοποίησης του τραπεζικού συστήματος.

Στο υψηλότερο επίπεδο από το Μάιο του 2010 σκαρφάλωσε τον Ιανουάριο ο μηνιαίος δείκτης ZEW του οικονομικού κλίματος στη Γερμανία, σημάδι ότι η κρίση της Ευρωζώνης δεν πλήττει πλέον τη γερμανική οικονομία τόσο σφοδρά όσο το 2012.

Το πρωτότυπο plug-in hybrid που πρωτοσυστήθηκε από τους Γερμανούς ως το αυτοκίνητο του ενός λίτρου εξαιτίας της δυνατότητας του να διανύει 100 χλμ. με ένα λίτρο καυσίμου πλησιάζει προς την -περιορισμένη- παραγωγή του, υποσχόμενο ακόμα περισσότερη οικονομία (0,9 λίτρο/100 χλμ.) και την εμφάνιση ενός ιδιότυπου coupe με διαστάσεις ανάλογες του γνωστού supermini της VW.

Υποχώρηση της βαθιάς αβεβαιότητας για την ελληνική οικονομία και το μέλλον της στο ευρώ και κατ' επέκταση άρση των κινδύνων, βλέπει η Morgan Stanley, τονίζοντας ότι το γεγονός αυτό αποτελεί παράγοντα-κλειδί για την σταθεροποίηση και ανάκαμψη της Ελλάδας. Ο οίκος καταγράφει σειρά θετικών εξελίξεων, όπως σημάδια ότι η ύφεση επιβραδύνεται και η ανταγωνιστικότητα αποκαθίσταται. Η στήριξη από τους εταίρους έχει μετατραπεί σε «ημιμόνιμη» λέει χαρακτηριστικά, αναφέροντας, ωστόσο, και τους κινδύνους που εξακολουθούν να απειλούν το πρόγραμμα.

Μετά τον πρωθυπουργό και τους υπουργούς της κυβέρνησης, η σκυτάλη της ενημέρωσης για την πορεία της ελληνικής οικονομίας και της προσπάθειας προσέλκυσης επενδύσεων περνά στον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος Γιώργο Προβόπουλο, ο οποίος στο τέλος της εβδομάδας ταξιδεύει στο Λονδίνο όπου θα έχει συναντήσεις με κορυφαίους παράγοντες του Σίτι.

Ο χρόνος είναι σκληρός με τους προέδρους. Οι φωτογραφίες του Μπαράκ Ομπάμα από τη βραδιά της εκλογικής νίκης του 2008 φαίνεται σήμερα σαν να έχουν τραβηχτεί πολλά περισσότερα χρόνια πριν. Τώρα το πρόσωπο του προέδρου έχει βαθύτερες ρυτίδες και τα μαλλιά του έχουν ασπρίσει. «Είναι σαν να μπαίνουν σε μηχανή του χρόνου και να γερνούν σε μία τετραετία οκτώ χρόνια» λέει γιατρός του Λευκού Οίκου. Με φόντο την ορκωμοσία της Δευτέρας, η Washington Post παρουσιάζει ένα timelapse δείχνοντας τον Ομπάμα να αλλάζει στα τέσσερα χρόνια της προεδρίας του.

Το συνολικό ακαθάριστο κόστος των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 ανήλθε στο ποσό των 8,5 δισεκατομμυρίων ευρώ, συμπεριλαμβανομένων τόσο των δαπανών που καλύφθηκαν από το Ελληνικό Δημόσιο (Τακτικός Προϋπολογισμός και Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων), όσο και των δαπανών της Οργανωτικής Επιτροπής «ΑΘΗΝΑ 2004», σύμφωνα με την απάντηση του υπουργού Οικονομικών Γ. Στουρνάρα, σε επίκαιρη ερώτηση στη Βουλή.

Η οικονομία της Κίνας ανέβασε ξανά ταχύτητα στο τελευταίο τρίμηνο του 2012, ανακόπτοντας την τάση επιβράδυνσης μετά τη χρηματοπιστωτική κρίση, η οποία είχε ως αποτέλεσμα να σημειώσει πέρυσι τον χαμηλότερο ρυθμό ανάπτυξης από το 1999. Οι ενδείξεις αύξησης των εξαγωγών και των υψηλότερων του αναμενόμενου λιανικών πωλήσεων και βιομηχανικής παραγωγής, μαζί με τις ισχυρές επενδύσεις παγίου κεφαλαίου, δείχνουν ότι η αναπτυξιακή πολιτική του Πεκίνου έχει αποκτήσει σημαντική ορμή για τη στήριξη της ανάκαμψης της κινεζικής οικονομίας, χωρίς να προκαλούνται ακόμη πληθωριστικοί κίνδυνοι.

Οικονομία ακόμη και στα τρόφιμα κάνουν πλέον τα δημόσια νοσοκομεία στο πλαίσιο της περιστολής δαπανών, με αποτέλεσμα πολλοί ασθενείς να υποσιτίζονται. Οι εργαζόμενοι στο Σισμανόγλειο της Αθήνας καταγγέλλουν ότι από το μενού των αρρώστων λείπουν βασικά είδη διατροφής, όπως λάδι, ζυμαρικά και ρύζι, καθώς οι περικοπές στην παραγγελία των τροφίμων αγγίζουν το 60%-70%, ενώ σταδιακά οι αποθήκες αδειάζουν.

Την εκτίμηση ότι εφόσον το πρόγραμμα προσαρμογής εφαρμοστεί σωστά τα μέτρα δεν θα είναι τόσο σκληρά το 2014 δήλωσε στο CNN ο υπουργός Οικονομικών Γιάννης Στουρνάρας. Εμφανίζεται, δε, αισιόδοξος, καθώς η εκτέλεση του προϋπολογισμού του 2012 πήγε καλύτερα από τις εκτιμήσεις. Ο κ. Στουρνάρας αναφερόμενος στην ελληνική οικονομία έκανε λόγο για «την τελευταία σοβιετικού τύπου οικονομία της Ευρώπης» και εξήγησε ότι για το λόγο αυτό προωθήθηκε η απελευθέρωση των αγορών, συμπεριλαμβανομένου «μιας λελογισμένης απελευθέρωσης της αγοράς εργασία». 

Θα παραμείνει η Ελλάδα ως χώρα project ενδιαφέροντος των κεφαλαίων υψηλού κινδύνου ή θα ενταχθεί ξανά στην περιοχή των ανεπτυγμένων χωρών με οργανωμένες οικονομίες και προβλέψιμο μέλλον; Αυτό είναι το σημαντικό ζήτημα το οποίο θα καθορίσει η ελληνική οικονομική πολιτική το 2013 και όχι εάν θα δούμε θετικούς ρυθμούς μεγέθυνσης να εμφανίζονται μέσα στο έτος. Αυτούς τους έχουμε αφήσει για το 2014.

Η Ισπανία, η Ελλάδα και η Πορτογαλία είναι αντιμέτωπες με μία πιο δύσκολη χρονιά απ' ό,τι αρχικά αναμενόταν, σύμφωνα με δημοσκόπηση του Reuters. Η ελληνική οικονομία αναμένεται να συρρικνωθεί εφέτος κατά 4,3%, έναντι 3% που είχε προβλεφθεί τον Οκτώβριο. Οι οικονομολόγοι εκτιμούν ότι η ανεργία θα φτάσει στο 26,5% έως τα τέλη του έτους.

Τα μέτρα σκληρής λιτότητας, που εφαρμόζονται από την κυβέρνηση της Πορτογαλίας, αναμένεται να συρρικνώσουν την οικονομία της χώρας κατά 1,9% το 2013 αντί του 1,6% του ΑΕΠ, όπως ανακοίνωσε την Τρίτη η Τράπεζα της Πορτογαλίας.