Οι υποψηφιότητες για τα Όσκαρ έχουν ανακοινωθεί επίσημα, πράγμα που σημαίνει ότι τους επόμενους δύο μήνες τα κοινωνικά δίκτυα θα κατακλυστούν από συζητήσεις για το ποιος και τι αξίζει ένα βραβείο. Στην κορυφή αυτής της συζήτησης βρίσκεται ένα άλλο αριστούργημα του Ράιαν Κούγκλερ, αυτή τη φορά το «Sinners», το οποίο έχει υποψηφιότητες για 16 βραβεία, συμπεριλαμβανομένου του βραβείου καλύτερης ταινίας.

Μια ταινία εποχής με βρικόλακες

Με φόντο το Δέλτα του Μισισιπή κατά την εποχή των Νόμων του Τζιμ Κρόου, η ταινία χαρακτηρίζεται συχνά ως ταινία τρόμου, κάτι που είναι κατανοητό δεδομένου ότι ο κακός είναι ένας βρικόλακας.

Ωστόσο, αυτό που ανυψώνει το «Sinners» πέρα από το γκορ του πράγματος — αυτό που το καθιστά ένα απολαυστικό έργο ιστορικής φαντασίας — είναι οι λεπτομέρειες που εξυφαίνονται στο πατρόν της ιστορίας.

Από την παρουσία των ιθαγενών Choctaw έως τις διαχωρισμένες πλευρές του ίδιου δρόμου, ο Κούγκλερ ζωγραφίζει μια εικόνα της Αμερικής της δεκαετίας του 1930 με το πινέλο ενός ντοκιμαντερίστα. Στις παραδοσιακές ταινίες τρόμου, ο φόβος είναι στο επίκεντρο και ο διάλογος αποτελεί φόντο.

Το «Sinners» δίνει προτεραιότητα στη στιγμή που συμβαίνει ο φόβος — τόσο οπτικά όσο και ακουστικά — καθιστώντας το τόσο μια ταινία εποχής όσο και μια ταινία με βρικόλακες.

Ήταν πάντα ένα πολυφυλετικό καλειδοσκόπιο

«Πόσα Όσκαρ θα κερδίσει το «Sinners» είναι ένα καλό θέμα συζήτησης για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Ωστόσο, αυτό που δεν είναι συζητήσιμο — στην πραγματικότητα, αυτό που είναι οδυνηρά σαφές — είναι ότι ο Κούγκλερ έφτιαξε την καλύτερη ταινία για την εποχή μας» σχολιάζει ο συγγραφέας LZ Granderson στους Los Angeles Times.

Αυτό συμβαίνει επειδή στην ουσία το «Sinners» είναι μια ιστορία για την έννοια του «ανήκειν» — τόσο για όσους ανήκουν όσο και για όσους δεν ανήκουν. Δεν υπάρχουν μεγαλοπρεπείς ομιλίες για τη διαφορετικότητα που συνοδεύονται από ενθουσιώδη μουσική.

Αντ’ αυτού, ο Κούγκλερ υπενθυμίζει μεθοδικά στο κοινό ότι η Αμερική ήταν πάντα ένα πολυφυλετικό καλειδοσκόπιο, απεικονίζοντας με ακρίβεια τη ζωή στις ΗΠΑ πριν από έναν αιώνα.

Από την παρουσία των ιθαγενών Choctaw έως τις διαχωρισμένες πλευρές του ίδιου δρόμου, ο Κούγκλερ ζωγραφίζει μια εικόνα της Αμερικής της δεκαετίας του 1930 με το πινέλο ενός ντοκιμαντερίστα. Στις παραδοσιακές ταινίες τρόμου, ο φόβος είναι στο επίκεντρο και ο διάλογος αποτελεί φόντο

Μεταξύ 1846 και 1851, περισσότεροι από ένα εκατομμύριο Ιρλανδοί πέθαναν

Ο βρικόλακας Remmick είναι κάτι περισσότερο από ένας εχθρός με κυνόδοντες. Είναι ο μετανάστης γιος ενός Ιρλανδού, του οποίου η πατρίδα εκλάπη και η πίστη του αφαιρέθηκε κατά τη διάρκεια των αιώνων της αγγλικής κυριαρχίας.

Δεν γνωρίζουμε πόσο χρονών είναι ο βρικόλακας. Γνωρίζουμε όμως ότι μέχρι το 1690 περίπου το 80% των καλύτερων αγροτικών εκτάσεων της Ιρλανδίας είχε κατασχεθεί και μετατραπεί σε μεγάλες εκτάσεις για πλούσιους αποικιοκράτες, εκτοπίζοντας εκατομμύρια ανθρώπους στη διαδικασία.

Γνωρίζουμε ότι το 1845, τα χωράφια με πατάτες — η κύρια πηγή τροφής για τους φτωχούς — μολύνθηκαν από έναν καταστροφικό μύκητα που κατέστρεψε το 40% της σοδειάς. Τον επόμενο χρόνο, σχεδόν όλα τα χωράφια με πατάτες είχαν μολυνθεί, οδηγώντας σε χρόνια λιμού.

Μεταξύ 1846 και 1851, περισσότεροι από ένα εκατομμύριο Ιρλανδοί πέθαναν από την πείνα ή από ασθένειες. Και γνωρίζουμε ότι η συντριπτική πλειοψηφία τους δεν έπρεπε να πεθάνει.

Η μετανάστευση στις ΗΠΑ

Γιατί ενώ ο ιρλανδικός λαός πέθαινε από την πείνα, οι υγιείς σοδειές που καλλιεργούνταν στη γη τους μεταφέρονταν στην Αγγλία, για να ταΐσουν τους καταπιεστές τους.

Οι μαζικές εκδιώξεις — με γυναίκες και παιδιά να σύρονται από τα σπίτια τους στο καταχείμωνο από Βρετανούς στρατιώτες — επιδείνωσαν την καταστροφή που υπέστησαν.

Αμέτρητοι έφυγαν στην Αμερική και αλλού με την ελπίδα για μια καλύτερη ζωή. Με τα σημερινά πρότυπα, ορισμένοι μετανάστευσαν στις ΗΠΑ νόμιμα. Οι περισσότεροι όμως όχι.

Κάποια ψευδοεπιστήμη στα τέλη του 1800 παρουσίαζε τους Ιρλανδοαμερικανούς ως μέλη μιας διαφορετικής φυλής από τους άλλους μετανάστες της Βόρειας Ευρώπης. Δεν θεωρούνταν κοινωνικά ως «πλήρως λευκοί» μέχρι τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο

Το Κόμμα Know Nothing

Σχεδόν όλοι αντιμετωπίστηκαν με ρατσιστική εχθρότητα, μερικές φορές από Ιρλανδοαμερικανούς που πίστευαν ότι αποστασιοποιούμενοι από τους απελπισμένους συμπατριώτες τους θα κέρδιζαν την εύνοια των ίδιων των ανθρώπων που τους περιφρονούσαν.

Κάποια ψευδοεπιστήμη στα τέλη του 1800 παρουσίαζε τους Ιρλανδοαμερικανούς ως μέλη μιας διαφορετικής φυλής από τους άλλους μετανάστες της Βόρειας Ευρώπης. Δεν θεωρούνταν κοινωνικά ως «πλήρως λευκοί» μέχρι τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Αυτό γινόταν σαφές από τις πινακίδες «Οι Ιρλανδοί δεν χρειάζεται να υποβάλουν αίτηση» που ήταν αναρτημένες στα παράθυρα. Ήταν εμφανές από την αντιμεταναστευτική πλατφόρμα που υιοθέτησε το Κόμμα Know Nothing, των μέσων του 19ου αιώνα.

Ποιοι είναι αυτοί, ρωτάτε;

«Θυμάστε τον τρόπο με τον οποίο ο τότε υποψήφιος Ντόναλντ Τραμπ ισχυριζόταν ότι δεν γνώριζε τίποτα για το Project 2025* ή τον τρόπο με τον οποίο οι Ρεπουμπλικανοί του MAGA, όπως ο Πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων Μάικ Τζόνσον, απαντούν σε δύσκολα ερωτήματα με ισχυρισμούς του τύπου “δεν γνωρίζω” ή “δεν θυμάμαι”;» διερωτάται ο LZ Granderson και συνεχίζει:

«Αυτή είναι μια στρατηγική που έχει αντληθεί από μερικές από τις πιο άσχημες στιγμές της αμερικανικής ιστορίας, μερικές από τις οποίες είχαν ως πρωτεργάτες το Κόμμα των Know Nothing.

»Η ιστορία μας είναι μια ιστορία στην οποία οι ληστές βαρόνοι της Νέας Υόρκης χρησιμοποίησαν την υπόσχεση της ένταξης για να χωρίσουν τους φτωχούς σε φατρίες και να τους χειραγωγήσουν ώστε να πολεμήσουν μεταξύ τους κατά τη διάρκεια της Χρυσής Εποχής».

(*Το Σχέδιο Μετάβασης της Προεδρίας 2025, επίσης γνωστό ως Project 2025, είναι μία πρωτοβουλία που οργανώθηκε από το Heritage Foundation, με στόχο την προώθηση μιας συλλογής συντηρητικών και δεξιών προτάσεων πολιτικής για την αναμόρφωση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης των Ηνωμένων Πολιτειών και την εδραίωση της εκτελεστικής εξουσίας, με την προϋπόθεση ότι ο Ντόναλντ Τραμπ θα κερδίσει τις προεδρικές εκλογές του 2024 και θα αναλάβει την εξουσία των ΗΠΑ).

«Σκλάβοι του σπιτιού»

Ίσως γι’ αυτό ο Τζέικ Ο’Κέιν, κωμικός και αρθρογράφος με έδρα τη Βόρεια Ιρλανδία, είπε πρόσφατα για τους ιρλανδοαμερικανούς υπαλλήλους της υπηρεσίας μετανάστευσης: «Έχετε προδώσει τους προπάππους και τις προγιαγιάδες σας που ταξίδεψαν με πλοία ως μετανάστες στη χώρα όπου τώρα κυνηγάτε μετανάστες. Δεν έχετε καθόλου ιρλανδική καταγωγή. Είστε σκλάβοι του σπιτιού… Οι σκλάβοι των χωραφιών δεν θέλουν να φροντίζουν τον αφέντη. Δεν θέλουν να φροντίζουν το σπίτι. Θέλουν να κάψουν το σπίτι. Και από εκεί προέρχεστε. Αυτοί είναι οι άνθρωποι από τους οποίους κατάγεστε και τώρα δεν είστε παρά… σκλάβοι του σπιτιού».

«Μαζί για πάντα»

Η ιστορία των Ιρλανδών στην Αμερική είναι επίσης ο λόγος για τον οποίο ο βρικόλακας Remmick από το «Sinners» — σε μια προσπάθεια να πείσει τους μαύρους που ζούσαν υπό το καθεστώς του Τζιμ Κρόου να τον ακολουθήσουν — είπε: «Εγώ είμαι η διέξοδος σας. Αυτός ο κόσμος σας έχει ήδη εγκαταλείψει. Δεν σας αφήνει να χτίσετε. Δεν σας αφήνει να συναναστραφείτε. Εμείς θα το κάνουμε. Μαζί. Για πάντα».

«Το επιχείρημά του βασιζόταν σε μια αλήθεια που είναι εμφανής σήμερα, και γι’ αυτό το “Sinners” άγγιξε όσους από εμάς γνωρίζουμε πώς είναι να είσαι διαφορετικός στην κοινωνία» συνεχίζει ο LZ Granderson.

«Όσους από εμάς βλέπουμε μερικές από τις χειρότερες στιγμές στην ιστορία αυτής της χώρας να επαναλαμβάνονται υπό τις διαταγές των σύγχρονων ληστών βαρόνων που βγάζουν δισεκατομμύρια, ενώ τα παιδιά αρπάζονται από τα σχολεία και οι φτωχοί μαλώνουν μεταξύ τους.

»Θα περάσουν εβδομάδες μέχρι να μάθουμε αν το “Sinners” θα ανακηρυχθεί καλύτερη ταινία του 2025. Αλλά ήδη γνωρίζουμε ότι προσφέρει την πιο ξεκάθαρη εικόνα του κακού που βλέπουμε γύρω μας».

*Με στοιχεία από latimes.com