51

Πενήντα χρόνια μετά την ιδρυτική πράξη της ενωμένης Ευρώπης, την υπογραφή της Συνθήκης της Ρώμης στις 25 Μαρτίου του 1957, η καρδιά των εορτασμών για τη «χρυσή» επέτειο χτυπά στο Βερολίνο. «Εμείς οι λαοί της Ευρώπης βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μεγάλες προκλήσεις. Τις αντιμετωπίζουμε όντας Ευρωπαϊκή Ένωση» λέει η Διακήρυξη του Βερολίνου.

Η γερμανική προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης συγκεντρώνει το Σαββατοκύριακο στο Βερολίνο τους ηγέτες των «27» σε μία άτυπη σύνοδο με τη συμπλήρωση 50 ετών «ζωής» της ΕΕ. Στη γερμανική πρωτεύουσα επικρατεί ατμόσφαιρα ενός μεγάλου πάρτι με πλήθος εκδήλωσεων και πολύ μουσική.

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες θα παρακαθήσουν την παραμονή της επετείου σε δείπνο και θα παρακολουθήσουν συναυλία της Φιλαρμονικής του Βερολίνου με την 5η Συμφωνία του Μπετόβεν.

Η επίσημη υπογραφή της Διακήρυξης των αξιών της ΕΕ, την Κυριακή, θα συνοδεύεται από πολιτιστικές εκδηλώσεις στις οποίες συμπεριλαμβάνονται συναυλίες κλασικής μουσικής, εκθέσεις σε μουσεία και μία υπαίθρια ποπ συναυλία κοντά στην Πύλη του Βρανδεμβούργου με συγκροτήματα από όλη την Ευρώπη.

Στο …παρασκήνιο των εορτασμών βρίσκονται οι προβληματισμοί για μία Ευρωπαϊκή Ένωση που διανύει κρίση μέσης ηλικίας. Τα μεγάλα επιτεύγματα της ΕΕ, ειρήνη, ευημερία, επανένωση της ηπείρου μετά τους πολέμους του 20ού αιώνα, είναι σήμερα δεδομένα για τους περισσότερους Ευρωπαίους πολίτες.

Και οι ηγέτες τους έχουν δύο μεγάλα καθήκοντα. Το πρώτο είναι να ενισχύσουν τις οικονομίες τους και το δεύτερο είναι να πείσουν τους ψηφοφόρους τους ότι έχουν ωφεληθεί από τη διεύρυνση, η οποία ουσιαστικά έχει παγώσει και δεν πρόκειται να προχωρήσει περαιτέρω δίχως νέους θεσμικούς κανόνες.

Η Γερμανίδα καγκελάριος έχει συνδέσει την προεδρία στην Ένωση με κινήσεις αναβίωσης της Συνταγματικής Συνθήκης, η οποία έχει κηρυχθεί «νεκρή» τουλάχιστον στη μορφή που απερρίφθη από τους πολίτες Γαλλίας και Ολλανδίας. Οι διαφωνίες είναι έντονες, ενώ η επερχόμενη αλλαγή «φρουράς» σε Γαλλία και Βρετανία καθιστά ακόμη δυσκολότερη μία συμφωνία για ένα νέο κείμενο.

Το προσχέδιο της Διακήρυξης του Βερολίνου περιλαμβάνει δέσμευση για ανανέωση των «θεμελίων» της Ευρωπαϊκής Ένωσης έως το 2009, χωρίς όμως να γίνεται ρητή αναφορά στη Συνταγματική Συνθήκη. Δίδεται έμφαση σε «ό,τι ενώνει και όχι σε ό,τι χωρίζει» σε ένα κείμενο που οι επικριτές του δηλώνουν ότι «σκεπάζει» τις διαιρέσεις του σήμερα.

Πενήντα χρόνια ενωμένη Ευρώπη

Στις 25 Μαρτίου του 1957 το Βέλγιο, η Γαλλία, η Ομοσπονδιακή Γερμανία, η Ιταλία, το Λουξεμβούργο και οι χώρες της Μπενελούξ (Βέλγιο, Ολλανδία και Λουξεμβούργο» έβαλαν στην αίθουσα του Καπιτωλίου της Ρώμης την υπογραφή τους στη συνθήκη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας (ΕΟΚ) και στη συνθήκη της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας (Ευρατόμ).

Είχε προηγηθεί το 1951 η υπογραφή από τις ανωτέρω χώρες της ιδρυτικής Συνθήκης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ανθρακα και Χάλυβα (ΕΚΑΧ).

Το 1967 η ΕΚΑΧ, η ΕΟΚ και η Ευρατόμ γίνονται ένα και γεννιέται η Ευρωπαϊκή Κοινότητα, στην οποία θα προσχωρήσουν το 1973 η Δανία, η Ιρλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Το 1981 η Ελλάδα γίνεται το δέκατο μέλος της ΕΟΚ και ακολουθούν το 1986 η Ισπανία και η Πορτογαλία.

Το 1991, ένα χρόνο μετά την ένωση της Γερμανίας, υπογράφεται η Συνθήκη του Μάαστριχτ και η ΕΟΚ γίνεται πλέον Ευρωπαϊκή Ένωση. Το 1995 δέχεται στους κόλπους της την Αυστρία, την Φινλανδία και τη Σουηδία.

Ήδη από το 1979 έχει υπάρξει συμφωνία για την προώθηση Ευρωπαϊκής Νομισματικής Ένωσης με υπογραφή σχετικής συμφωνίας το 1985. Το 2002 η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα κυκλοφορεί το ευρώ.

Η διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης προχωρά και το 2004 δέχεται στους κόλπους της την Κύπρο, την Τσεχία, την Εσθονία, την Ουγγαρία, τη Λετονία, τη Λιθουανία, τη Μάλτα, την Πολωνία, τη Σλοβακία και τη Σλοβενία. Το 2007 η Βουλγαρία και η Ρουμανία εντάσσονται στην ΕΕ που αριθμεί πλέον 27 κράτη-μέλη.

Η Διακήρυξη του Βερολίνου

Ο παλμός των διήμερων εορτασμών για τα 50ά γενέθλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης χτυπά στη γερμανική πρωτεύουσα, όπου συγκεντρώνονται οι ηγέτες των «27» για μία άτυπη σύνοδο υπό την προεδρεύουσα του Συμβουλίου Ανγκελα Μέρκελ, κατά τη διάρκεια της οποίας θα υπογραφεί η Διακήρυξη του Βερολίνου.

Η τελετή θα πραγματοποιηθεί σε ένα πρώην οπλοστάσιο του στρατού γνωστό ως Εθνικό Ιστορικό Μουσείο της Γερμανίας και θα σηματοδοτεί τα 50 χρόνια από τότε που η Γερμανία, η Γαλλία, η Ιταλία, το Βέλγιο, η Ολλανδία και το Λουξεμβούργο υπέγραψαν τη Συνθήκη της Ρώμης με την οποία ιδρύθηκε η ΕΕ.

Τη Διακήρυξη θα υπογράψουν η καγκελάριος της Γερμανίας Ανγκελα Μέρκελ, ως προεδρεύουσα του Συμβουλίου της ΕΕ, ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Χανς-Γκερτ Πέτερινγκ.

Η Διακήρυξη περιλαμβάνει δέσμευση για ανανέωση των «θεμελίων» της ΕΕ έως το 2009, χωρίς όμως να γίνεται ρητή αναφορά στο Ευρωσύνταγμα. Το πνεύμα της Διακήρυξης του Βερολίνου κινείται κοντά σε «ό,τι ενώνει και όχι σε ό,τι χωρίζει», πάντως το πανηγυρικό κείμενο δέχεται ήδη κριτική ως «αναμάσημα».

Το Βήμα αναδημοσιεύει από την ιταλική εφημερίδα La Repubblica τα βασικά σημεία της Διακήρυξης.

* Εμείς οι λαοί της Ευρώπης είμαστε ενωμένοι σε κοινή ευτυχή μοίρα ως κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση μας έφερε ειρήνη και ευημερία. Χάρη στη λαχτάρα των λαών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης για ελευθερία, καταφέραμε να ξεπεράσουμε τη διχόνοια στην Ευρώπη.

* Καθένα από τα κράτη-μέλη έχει συμβάλει στην ενοποίηση της Ευρώπης και στην ενίσχυση της δημοκρατίας και της νομιμότητας.

* Μέσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) εμείς οι λαοί της Ευρώπης ζούμε και εργαζόμαστε από κοινού κατά τρόπο μοναδικό. Η ΕΕ εδράζεται στην ισότητα και στη δικαιοσύνη, στην αμοιβαία κατανόηση και στην αλληλεγγύη.

* Η ολοκλήρωση δίνει τη δυνατότητα στην Ευρώπη να διατηρήσει τις ιδιαιτερότητες και τις πολλαπλές παραδόσεις των μελών της. Πολλοί στόχοι δεν είναι δυνατόν να επιτευχθούν παρά μόνο μέσω συνεργασίας. Εξασφαλίζουμε εξισορρόπηση συμφερόντων μεταξύ των κρατών-μελών.

*Εμείς οι λαοί της Ευρώπης βρισκόμαστε ενώπιον μεγάλων προκλήσεων. Τις αντιμετωπίζουμε όντας Ευρωπαϊκή Ένωση.

*Μόνο από κοινού μπορούμε να διατηρήσουμε το ευρωπαϊκό κοινωνικό μοντέλο στο μέλλον. Το μοντέλο αυτό συνδυάζει την οικονομική επιτυχία με την κοινωνική υπευθυνότητα προς όφελος όλων των κατοίκων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

* Ο πλούτος της Ευρώπης εδράζεται στη γνώση και στις ικανότητες των κατοίκων της και αυτό είναι το κλειδί για την ανάπτυξη, την καταπολέμηση της ανεργίας και την κοινωνική συνοχή. Για να το επιτύχουμε αυτό οφελείουμε να ανανεώνουμε ανελλιπώς την πολιτική μορφή της Ευρώπης.

Για τον λόγο αυτόν σήμερα, 50 χρόνια μετά την υπογραφή της Συνθήκης της Ρώμης, συγκεντρωθήκαμε εδώ με σκοπό την έγκαιρη, ως τις επόμενες εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο το 2009, ανανέωση των κοινών θεμελίων πάνω στα οποία έχει χιστεί η Ευρώπη.

*Εμείς οι λαοί της Ευρώπης γνωρίζουμε ότι η Ευρώπη αποτελεί την καλή μας τύχη!

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ

Ειδήσεις Σήμερα: