Όρους και προϋποθέσεις για την προσφυγή στη βία προτείνει στον ΟΗΕ ο Κ.Ανάν

31

Ένας κώδικας που θα καθορίζει τους όρους και τις προϋποθέσεις προσφυγής στη βία, η διεύρυνση του Συμβουλίου Ασφαλείας και η σύναψη αντιτρομοκρατικής συνθήκης είναι τα κύρια σημεία της πρότασης Ανάν για μεταρρύθμιση του ΟΗΕ, το κύρος του οποίου έχει τρωθεί τα τελευταία χρόνια.

Η 63σέλιδη έκθεση του Κόφι Ανάν αποτελεί την πλέον φιλόδοξη προσπάθεια του Γενικού Γραμματέα να αποκαταστήσει τη διεθνή εμπιστοσύνη σε έναν οργανισμό, που «τραυματίστηκε» από τις διαφωνίες στους κόλπους του Συμβουλίου Ασφαλείας σχετικά με τον πόλεμο στο Ιράκ και ταλανίστηκε από οικονομικά και σεξουαλικά σκάνδαλα με πρωταγωνιστές το προσωπικό του ΟΗΕ.

Ο Ανάν υποστήριξε ότι η πρότασή του παρέχει μία μοναδική ευκαιρία για μεταρρύθμιση στα Ηνωμένα Έθνη, προκειμένου να ανταποκρίνονται με επιτυχία στις σημερινές προκλήσεις. Η προώθηση του σχεδίου θα είναι μία από τις πιο «υψηλές προτεραιότητες» για τους επόμενους μήνες.

«Αυτές οι μεταρρυθμίσεις μπορούν να υλοποιηθούν. Εάν δράσουμε με τόλμη -και αν δράσουμε μαζί- μπορούμε να κάνουμε τους πολίτες πιο ασφαλείς οπουδήποτε, να τους παρέχουμε συνθήκες ευημερίας και να απολαμβάνουν τα βασικά τους δικαιώματα» γράφει στη ο Κόφι Ανάν σχετική έκθεση, αποσπάσματα της οποίας δημοσιεύει η Washington Post.

Ειδικότερα, ο Γενικός Γραμματέας καλεί το Συμβούλιο Ασφαλείας να καταλήξει σε συμφωνία για το «πότε και πώς μπορεί να γίνει προσφυγή στη στρατιωτική βία». Προτείνει την υιοθέτηση ψηφίσματος αρχών -μεταξύ αυτών, να καθορίζεται εάν η επιλογή στρατιωτικών μέσων είναι αναλογική με την απειλή- που θα καθοδηγούν το Συμβούλιο Ασφαλείας στην κρίσιμη απόφαση.

Πάντως, αξιωματούχοι του ΟΗΕ ανέφεραν ότι αναμένουν σθεναρή αντίσταση στην πρόταση Ανάν από την κυβέρνηση Μπους, που επιφυλάσσεται του δικαιώματός της χρήσης στρατιωτικής βίας μονομερώς για την προάσπισης συμφερόντων εθνικής ασφάλειας.

Όσον αφορά στην τρομοκρατία, οι ΗΠΑ διάκεινται θετικά στην έκκληση Ανάν για τη σύναψη αντιτρομοκρατικής συνθήκης, η οποία θα ορίζει την τρομοκρατία ως κάθε πράξη που «αποσκοπεί στο θάνατο ή το σοβαρό τραυματισμό πολιτών ή αμάχων», που έχει στόχο την τρομοκράτηση μιας κοινωνίας, μιας κυβέρνησης ή ενός οργανισμού.

Στο ζήτημα αυτό όμως, αναμένεται η αντίθεση των αραβικών κυβερνήσεων, οι οποίες αποφεύγουν διαρκώς να χαρακτηρίζουν τρομοκρατικές τους αντι-ισραηλινούς μαχητές -συμπεριλαμβανομένης της Ισλαμικής Τζιχάντ και των Ταξιαρχιών Μαρτύρων του Αλ Ακσά, οργανώσεις που είχαν συχνά στόχο πολίτες.

Περαιτέρω, ο Κόφι Ανάν εισηγείται τη διεύρυνση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ με στόχο να εξασφαλιστεί η πλέον δημοκρατική αντιπροσώπευση στο πιο ισχυρό όργανο των Ηνωμένων Εθνών.

Αν και ο Ανάν δήλωσε ότι θα αφήσει στις εκάστοτε κυβερνήσεις την αρμοδιότητα να καθορίσουν τη δομή ενός διευρυμένου Συμβουλίου Ασφαλείας, υποστήριξε τις προσπάθειες της Ινδίας, της Βραζιλίας, της Γερμανίας και της Ιαπωνίας -που διεκδικούν θέση μόνιμου μέλους στο ΣΑ- προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι μία συμφωνία δεν θα μπορεί να μπλοκαριστεί από ένα και μοναδικό μέλος, που αντιτίθεται στις υποψηφιότητές τους.

«Θα ήταν σαφώς προτιμότερο για τα κράτη-μέλη να λάβουν αυτή τη ζωτική απόφαση με ομοφωνία. Αλλά εάν δεν καταστεί δυνατό να υπάρξει ομοφωνία, αυτό δεν πρέπει να αποτελέσει δικαιολογία για αναβολή της απόφασης» εξήγησε ο Γενικός Γραμματέας.

Σύμφωνα με τον ίδιο, μελετώνται δύο προτάσεις από τα κράτη-μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας που θα αυξήσουν τον αριθμό των χωρών, οι οποίες συμμετέχουν στο όργανο, από 15 σε 24.

Δημοσκόπηση του BBC που διενεργήθηκε σε 23 χώρες το διάστημα Νοεμβρίου-Ιανουαρίου καταδεικνύει σημαντική διεθνή στήριξη στις εισηγήσεις του Κόφι Ανάν. Ειδικά η διεύρυνση του Συμβουλίου Ασφαλείας υποστηρίζεται κατά μέσο όρο από το 69% των 23.500 ερωτηθέντων με τα μεγαλύτερη ποσοστά στήριξης να καταγράφονται σε Ιταλία, Καναδά, Γερμανία και Αυστρία.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ