Δέσμευση της Τουρκίας απέναντι στην Κύπρο ζητά η Λευκωσία – Αδιαλλαξία Ερντογάν
Σε διατύπωση, στα συμπεράσματα της Συνόδου Κορυφής, που θα προβλέπει ομαλοποίηση των σχέσεων Αγκυρας - Λευκωσίας μέσω συγκεκριμένης δέσμευσης της Τουρκίας επιμένει ο Τάσσος Παπαδόπουλος, ωστόσο ο Ταγίπ Ερντογάν παραμένει αδιάλλακτος.
Σε διατύπωση, στα συμπεράσματα της Συνόδου Κορυφής, που θα προβλέπει ομαλοποίηση των σχέσεων Αγκυρας – Λευκωσίας μέσω συγκεκριμένης δέσμευσης της Τουρκίας επιμένει ο Τάσσος Παπαδόπουλος, ωστόσο ο Ταγίπ Ερντογάν παραμένει αδιάλλακτος.
Όπως αναφέρει η εφημερίδα Τα Νέα, την Πέμπτη, το αίτημα της Λευκωσίας για τη συμπερίληψη, στα τελικά συμπεράσματα της Συνόδου Κορυφής, αναφορών που θα προβλέπουν ένα είδος δέσμευσης της Τουρκίας για αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας και ομαλοποίηση των σχέσεων των δύο χωρών, θα είναι το βασικό αντικείμενο της συζήτησης κατά το δείπνο των ηγετών την Πέμπτη.
O Κύπριος πρόεδρος Τάσσος Παπαδόπουλος, ύστερα από τηλεφωνική συνομιλία που είχε την Τετάρτη με τον υπουργό Εξωτερικών της προεδρεύουσας Oλλανδίας Μπ.Μποτ, έχει σκληρύνει τη στάση του. Σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές, μέσα σε επτά ώρες πραγματοποίησε έναν τηλεφωνικό μαραθώνιο, μιλώντας με τους περισσότερους ηγέτες των χωρών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
O κ. Μποτ μετέφερε στον Τ.Παπαδόπουλο την αρνητική απάντηση της Αγκυρας, και συγκεκριμένα του υπ.Εξωτερικών Αμπντουλάχ Γκιουλ, στην πρόταση της ολλανδικής προεδρίας να κάνει η Τουρκία μία χειρονομία καλής θελήσεως, υπογράφοντας κατά τη διάρκεια της Συνόδου το Πρωτόκολλο Επέκτασης της Τελωνειακής Σύνδεσής της με τα δέκα νέα μέλη, επομένως και της Κύπρου, γεγονός που θα ικανοποιούσε τη Λευκωσία.
Σύμφωνα με πηγές του κυπριακού προεδρικού μεγάρου, ο κ. Παπαδόπουλος στις τηλεφωνικές του συνδιαλέξεις με Ευρωπαίους ηγέτες ζήτησε την υποστήριξή τους ώστε να υπάρξει στα τελικά συμπεράσματα διατύπωση που να προβλέπει την ομαλοποίηση των σχέσεων Αγκυρας- Λευκωσίας (μία προσθήκη π.χ. στο άρθρο 20 του προσχεδίου). Διαφορετικά, όπως έλεγε στους συνομιλητές του: «Είμαι υποχρεωμένος να υπερασπίσω τα συμφέροντα της χώρας μου». Έτσι, άφησε να διαφανεί ότι αντιμετωπίζει ακόμη και το ενδεχόμενο προβολής βέτο.
Παρά ταύτα, διπλωματικές πηγές στη Λευκωσία εκτιμούσαν ότι μάλλον δεν υπάρχει αδιέξοδο, καθώς η Αγκυρα αποκλείει μεν οποιαδήποτε κίνηση για την Κύπρο προτού λάβει την ημερομηνία έναρξης διαπραγματεύσεων, αλλά συζητά το θέμα για μετά. Από την άλλη, η Λευκωσία δεν επιμένει σε αναγνώριση και ομαλοποίηση εδώ και τώρα, αλλά μπορεί να περιμένει τουλάχιστον μέχρι την ημερομηνία έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων της Τουρκίας, η οποία τοποθετείται τον Oκτώβριο ή τον Νοέμβριο του 2005.
Έτσι, ο κοινός τόπος και ο συμβιβασμός που μπορεί να επιτευχθεί ακόμη και το βράδυ της Πέμπτης είναι μία αναφορά που θα καλωσόριζε την πρόθεση της Αγκυρας να προχωρήσει στην υπογραφή του Πρωτοκόλλου Τελωνειακής Ένωσης, όπως αναφέρει το προσχέδιο συμπερασμάτων. Πάντως, η Λευκωσία επιμένει πως σε αυτήν την περίπτωση, η ΑΆγκυρα δεν θα μπορεί να αρχίσει διαπραγματεύσεις αν προηγουμένως δεν συμμορφωθεί.
Αναχώρηση από Κύπρο
Λίγο πριν αναχωρήσει απο το αεροδρόμιο της Λάρνακας, ο Κύπριος πρόεδρος τόνισε ότι η διαπραγμάτευση στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο των Βρυξελλών για την ενταξιακή πορεία της Τουρκίας διαφαίνεται σκληρή μέχρι την τελευταία στιγμή.
Ο Τάσσος Παπαδόπουλος επανέλαβε τη θέση της Κύπρου για αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας από την Τουρκία, τονίζοντας ότι «θα καταβληθεί κάθε προσπάθεια για να την εξασφαλίσουμε», και επανέλαβε ότι «Κύπρος και Ελλάδα βρίσκονται σε στενή επαφή για το θέμα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου».
Απαντώντας σε σχετική ερώτηση, ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας ανέφερε ότι την Τετάρτη είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Έλληνα πρωθυπουργό Κώστα Καραμανλή, με τον οποίο θα συναντηθεί μόλις φθάσει στις Βρυξέλλες.
Επιπλέον, επανέλαβε ότι, το αν θα δημιουργηθούν συνθήκες ή όχι για άσκηση του βέτο, δεν είναι γνωστό από τώρα.
Ερντογάν: Δεν αναγνωρίζω την Κύπρο
Σε συνέντευξη που παραχώρησε στην εφημερίδα Έθνος, την Πέμπτη, ο Τούρκος πρωθυπουργός Ταγίπ Ερντογάν εμφανίζεται ικανοποιημένος από τη στήριξη της Ελλάδας για την ευρωπαϊκή προοπτική της χώρα του, ωστόσο επιμένει ότι δεν προτίθεται να κάνει καμία κίνηση σχετικά με την αναγνώριση της Κύπρου.
«Η Ελλάδα έχει εκφράσει ήδη επίσημα και επανειλημμένα την υποστήριξή της στην ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ. Έχουμε εμπιστοσύνη στο ότι η υποστήριξη που μας παρέχει η Ελλάδα θα συνεχιστεί και κατά την διάρκεια της διαδικασίας των ενταξιακών διαπραγματεύσεων. Οι διμερείς σχέσεις μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας έχουν φθάσει σε ένα τέτοιο επίπεδο ωριμότητας, από το οποίο δεν επιθυμούμε να κάνουμε πίσω» επισημαίνει ο Τ.Ερντογάν.
Όσον αφορά στην Κύπρο, ο Τούρκος πρωθυπουργός αναφέρει ότι «η αναγνώριση είναι εφικτή μόνο έπειτα από περιεκτική λύση στο πλαίσιο του ΟΗΕ». Κατηγορεί για σφετερισμό τους Ελληνοκυπρίους , οι οποίοι -σύμφωνα με τον ίδιο- κατέλαβαν την Δημοκρατία της Κύπρου το 1963.
«Τη στιγμή που δεν υφίσταται μια νόμιμη κοινή εξουσία, ούτε οι Ελληνοκύπριοι, αλλά ούτε οι Τουρκοκύπριοι μπορούν να απαιτήσουν την εξουσία ή τη δικαιοδοσία απέναντι στην άλλη πλευρά ή για ολόκληρο το νησί. Αυτός είναι ο λόγος που η Τουρκία αρνήθηκε να αποδεχθεί τη Δημοκρατία της Κύπρου, όπως τη σφετερίστηκαν οι Ελληνοκύπριοι ως τη νόμιμη και μόνη εξουσία σε ολόκληρο το νησί».
»Αντιμετωπίζουμε το θέμα της αναγνώρισης μόνο ως αναπόσπαστο μέρος μιας τελειωτικής και περιεκτικής λύσης, η οποία θα επιτευχθεί υπό τις καλές υπηρεσίες του ΓΓ των Ηνωμένων Εθνών. Στην πραγματικότητα, η Τουρκία είχε σκοπό να αναγνωρίσει το νέο συνεταιριστικό κράτος, δηλαδή την Ενωμένη Δημοκρατία της Κύπρου, η οποία θα υφίστατο, αν το σχέδιο επίλυσης του Κυπριακού του ΟΗΕ είχε εγκριθεί και από τους δύο λαούς στο νησί» σημειώνει.
Μπαρόζο: Να αναγνωριστεί η Κύπρος
Ο πρόεδρος της Κομισιόν Χοσέ Μανουέλ Μπαρόζο κάλεσε την Τουρκία να «κάνει ένα βήμα παρά πάνω» προκειμένου να πείσει τους σκεπτικιστές για την ευρωπαϊκή προοπτική της, που υπάρχουν στους κόλπους της ΕΕ, ότι είναι έτοιμη για την έναρξη διαπραγματεύσεων.
Στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου πριν από την έναρξη των εργασιών της Συνόδου Κορυφής, ο Μπαρόζο δήλωσε: «Η πρόκληση για την Τουρκία είναι να κερδίσει την καρδιά και το μυαλό εκείνων των ευρωπαίων που είναι ανοιχτοί, αλλά όχι πεπεισμένοι για το ευρωπαϊκό μέλλον της».
Παράλληλα, ζήτησε την αναγνώριση της Κύπρου, επισημαίνοντας: «Η Κύπρος θα κάθεται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων όταν αρχίσει η διαδικασία για την Τουρκία. Το ερώτημα για την Τουρκία είναι: Τι είδους μήνυμα στέλνει όταν δεν αναγνωρίζει όλα τα μέλη που κάθονται στο τραπέζι της ομάδας που επιθυμεί να καταστεί μέλος;»
Και η απάντηση Παπαδόπουλου
Μη ικανοποιητική χαρακτήρισε ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας τη δήλωση του Ζοζέ Μπαρόζο. Οι δηλώσεις του Τάσσου Παπαδόπουλου έγιναν λίγο μετά την άφιξή του στις Βρυξέλλες.