Ιθαγένεια, εδαφικό και προεδρία τα τρία «αγκάθια» στο σχέδιο Ανάν για το Κυπριακό
Σε συναγερμό βρίσκονται οι κυβερνήσεις Ελλάδας, Κύπρου και Τουρκίας εν όψει των τελικών προτάσεων του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για την επίλυση του Κυπριακού. «Αγκάθια» στο σχέδιο αποτελούν το εδαφικό, η ιθαγένεια και η εναλλαγή στην προεδρία.
Σε συναγερμό βρίσκονται οι κυβερνήσεις Ελλάδας, Κύπρου και Τουρκίας εν όψει των τελικών προτάσεων του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για την επίλυση του Κυπριακού. «Αγκάθια» στο σχέδιο Ανάν αποτελούν το εδαφικό, η ιθαγένεια και η εναλλαγή στην προεδρία. Από την πλευρά τους, οι ΗΠΑ βλέπουν «αυξημένες πιθανότητες για λύση».
Όπως αναφέρεται σε ρεπορτάζ των Νέων της Πέμπτης, η πρόταση του κορυφαίου διπλωμάτη των Ηνωμένων Εθνών βασίζεται στο λεγόμενο «βελγικό μοντέλο», την ύπαρξη τριών κρατών -δύο εθνικών και ενός κεντρικού- με ισότιμο καθεστώς και ενιαία εκπροσώπηση στην Ευρώπη σε ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και άμυνας.
Τα βασικότερα προβλήματα στην υιοθέτηση αυτού του μοντέλου αφορούν στην ιθαγένεια, στο εδαφικό και στην εναλλαγή στην προεδρία της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Σχετικά με την ιθαγένεια, ο Ραούφ Ντενκτάς επιμένει ότι τα κρατίδια θα πρέπει να έχουν αρμοδιότητα παροχής ιθαγένειας. Από την πλευρά της η κυβέρνηση της Κύπρου δεν δέχεται να αφεθεί η συγκεκριμένη αρμοδιότητα στα ομόσπονδα κράτη που θα συνθέτουν την Κυπριακή Ομοσπονδία ούτε διπλή ή τριπλή ιθαγένεια.
Στο εδαφικό, σημείο αναφοράς για τα Ηνωμένα Έθνη παραμένει ο χάρτης του τέως ΓΓ του Οργανισμού Μπούτρος Μπούτρος Γκάλι, που περιόριζε την υπό τουρκοκυπριακό έλεγχο περιοχή σε 28% από 37%. Από την πλευρά του, ο Γλαύκος Κληρίδης έχει καταθέσει χάρτη στον οποίο «κατεβάζει» το σχετικό ποσοστό σε 24%, ενώ επιστρέφει υπό ελληνοκυπριακή διοίκηση η πλειοψηφία των Ελληνοκύπριων προσφύγων.
Παράλληλα, για το θέμα των περιουσιών των προσφύγων που θα παραμείνουν υπό τουρκοκυπριακή διοίκηση, η φόρμουλα των ξένων μεσολαβητών προβλέπει ότι «θα αφεθεί στις δυνάμεις της αγοράς να διευθετήσουν μέσω του χρόνου το θέμα αυτό». Όσον αφορά το δικαίωμα επιστροφής στις περιουσίες, αυτό θα αναγνωρίζεται αλλά μετά την παρέλευση μακρόχρονης μεταβατικής περιόδου.
Κρίσιμη για την ελληνοκυπριακή πλευρά θεωρείται και η λύση που θα προταθεί στην αξίωση του Ραούφ Ντενκτάς για εκ περιτροπής προεδρία. Οι ξένοι μεσολαβητές προτείνουν να γίνει δεκτό το αίτημα, ωστόσο, ο πρόεδρος θα έχει τελετουργικό ρόλο και το σύνολο των εξουσιών θα βρίσκεται στα χέρια του πρωθυπουργού.
Τα επόμενα βήματα
Το πρώτο βήμα στο πλαίσιο της λύσης που προτείνεται για το Κυπριακό θα γίνει σήμερα στην Κωνσταντινούπολη, όπου η «τρόικα» της ΕΕ -περιλαμβανομένου του Έλληνα ΥΠΕΞ Γιώργου Παπανδρέου- θα συναντηθεί με τον υφυπουργό Εξωτερικών της Τουρκίας κ. Ζιγιάλ.
Παράλληλα, θα υπάρξει συνάντηση της αντιπροσωπείας των Ηνωμένων Εθνών με επικεφαλής τον απεσταλμένο του Κόφι Ανάν με υπηρεσιακούς παράγοντες του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών.
Η στάση των ΗΠΑ
Παρέμβαση στο θέμα του Κυπριακού έκανε και η αμερικανική κυβέρνηση. Αναχωρώντας από τη Λευκωσία όπου είχε επαφές τις δύο πλευρές, ο ειδικός απεσταλμένος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Τόμας Γουέστον σημείωσε ότι βλέπει ένα «αίσθημα αυξημένων πιθανοτήτων για λύση και ευρεία επιθυμία και συνείδηση του κατεπείγοντος της υπόθεσης».
Όπως αναφέρει η εφημερίδα Τα Νέα επικαλούμενη διπλωματικές πηγές, η Ουάσινγκτον πιέζει την Αγκυρα να δεχθεί το σχέδιο του Κόφι Ανάν, προεκειμένου να δοθεί στην Τουρκία ακριβής ημερομηνία έναρξης διαπραγματεύσεων για την είσοδο στην ΕΕ.
Μάλιστα, ανώτατος Αμερικανός αξιωματούχος φέρεται να δήλωσε σε εκπροσώπους της τουρκικής κυβέρνησης ότι τώρα είναι η ιστορική ευκαιρία για λύση. Την είδηση αυτή δημοσιεύει η εφημερίδα Hurriyet.
Λύση «βλέπουν» οι πολίτες
Ιδιαίτερα αυξημένο είναι το ποσοστό των Ελληνοκυπρίων που θεωρεί ότι το πρόβλημα της Κύπρου οδεύει προς λύση έως τα τέλη Δεκεμβρίου.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση που διενεργήθηκε για λογαριασμό του τηλεοπτικού σταθμού Mega Κύπρου, τo 36% των ερωτηθέντων θεωρεί πιθανή τη λύση, το 21% αρκετά πιθανή και το 11% πολύ πιθανή. Αντίθετα, το 31% των πολιτών που ερωτήθηκαν εκτιμά ότι δεν θα υπάρξουν εξελίξεις μέχρι τον Δεκέμβριο.
Αξίζει να σημειωθεί ότι πριν από ένα μήνα, μόνο το 19% των Ελληνοκυπρίων θεωρούσε πολύ ή αρκετά πιθανή τη λύση μέχρι τα τέλη του έτους. Τώρα το ποσοστό αγγίζει το 32% με τις έξι ποσοστιαίες μονάδες ανόδου να σημειώνονται από την περασμένη Παρασκευή έως τη Δευτέρα.
Αντίστοιχα, ομαλή ένταξη στην ΕΕ «έβλεπε» το 27% πριν από ένα μήνα, ενώ τώρα το ποσοστό έφτασε το 57%.
Το «Τάμα» μια θεατρική εμπειρία που υπόσχεται να συγκινήσει και να κρατήσει αμείωτο το ενδιαφέρον των θεατών. Το κοινό θα έχει την ευκαιρία να την απολαύσει για λίγες παραστάσεις στο Σύγχρονο Θέατρο.