ευρωζώνη

Η Κύπρος δεν αναμένεται να είναι η τελευταία χώρα της Ευρωζώνης που ζητεί διεθνή βοήθεια, με επικρατέστερους υποψηφίους για νέες διασώσεις την Ισπανία και τη Σλοβενία, όπως προβλέπουν οικονομολόγοι σε δημοσκόπηση του Reuters.

Ο αδέξιος χειρισμός από την Ευρωζώνη του προγράμματος διάσωσης της Κύπρου θέτει πρόσθετη πίεση στο αξιόχρεο των χωρών της περιοχής που απειλούνται με υποβάθμιση και δείχνει ότι οι πολιτικοί υπερεκτιμούν την ικανότητά τους να περιορίσουν την κρίση, προειδοποιεί ο οίκος πιστοληπτικής αξιολόγησης Moody's.

Για τον κίνδυνο επιπτώσεων σε ολόκληρη την Ευρωζώνη από το σχέδιο διάσωσης της Κύπρου με τη συμμετοχή των καταθετών των τραπεζών, προειδοποιεί ο οικονομολόγος Πέτερ Μπόφινγκερ, μέλος της επιτροπής «σοφών» που συμβουλεύουν τη γερμανική κυβέρνηση. Χαρακτηρίζει δε «απρόσεχτη» τη δήλωση του επικεφαλής του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ περί εφαρμογής του μοντέλου διάσωσης της Κύπρου σε άλλες χώρες.

Σφοδρή επίθεση κατά της Γερμανίας, δευτερευόντως και άλλων ισχυρών κρατών της ΕΕ, εξαπέλυσε ο υπουργός Εξωτερικών του Λουξεμβούργου, Ζαν Άσελμπορν, τονίζοντας ότι το Βερολίνο επιδιώκει την ηγεμονία στην ευρωζώνη και ότι δεν έχει το δικαίωμα να υπαγορεύει επιχειρηματικά μοντέλα σε άλλες χώρες στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Δεν υπάρχουν ενδείξεις για ασυνήθιστα μεγάλες αναλήψεις από τραπεζικές καταθέσεις στην Ευρωζώνη, είπε την Τρίτη ο επικεφαλής του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ, μία ημέρα μετά την αναστάτωση που προκάλεσε με τις δηλώσεις του ότι το πρόγραμμα διάσωσης που συμφωνήθηκε για την Κύπρο συνιστά ένα νέο πρότυπο για την επίλυση τραπεζικών προβλημάτων.

Ο αυστριακός κεντρικός τραπεζίτης, και μέλος της ΕΚΤ, Έβαλντ Νοβότνι αποκλείει το ενδεχόμενο «διάχυσης προβλημάτων από την Κύπρο στην υπόλοιπη Ευρωζώνη» μετά τη συμφωνία στο Eurogroup. Απηχώντας μάλιστα και τη θέση του Μπενουά Κερέ, επίσης της ΕΚΤ, τόνισε ότι η Κύπρος είναι «ειδική περίπτωση και δεν αποτελεί πρότυπο για άλλες περιπτώσεις».

«Οι εξελίξεις στην Κύπρο καταγράφουν την ανάγκη για συνολική αντιμετώπιση της κρίσης του χρηματοπιστωτικού συστήματος και του χρέους στην Ευρώπη» αναφέρει σε ανακοίνωσή της η Εκτελεστική Επιτροπή της ΔΗΜΑΡ, στον απόηχο των αποφάσεων για την Κύπρο.

Ανικανότητα να συνεκτιμήσει όλες τις παραμέτρους της κυπριακής κρίσης καταλογίζει στην Ευρωζώνη ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Ευάγγελος Βενιζέλος, με δήλωσή του σχετικά με τις τελευταίες εξελίξεις στην Κύπρο. Όπως τονίζει ο κ. Βενιζέλος, η πλειοψηφία της ευρωζώνης, με κέντρο τη Γερμανία, επέβαλαν μια τιμωρητική λύση στην Κύπρο, μετατρέποντας «μια τραπεζική και δημοσιονομική κρίση σε εθνική δοκιμασία».

Βαρύ είναι το κλίμα στην Κύπρο μετά τις οδυνηρές αποφάσεις που έλαβαν Ευρωζώνη και ΔΝΤ για το πρόγραμμα διάσωσης ύψους 10 δισ. ευρώ. Η κυπριακή κυβέρνηση υποδέχθηκε τη συμφωνία με ανακούφιση, καθώς αποφεύχθηκε ο κίνδυνος της άτακτης χρεοκοπίας, ωστόσο οι όροι που επιβλήθηκαν, κυρίως σε ό,τι αφορά τις τράπεζες, θα οδηγήσουν σε βαθιά ύφεση και αύξηση της ανεργίας, ενώ ανεπανόρθωτη είναι η ζημιά που δέχθηκε η χώρα ως χρηματοοικονομικό κέντρο.

Οι περισσότεροι Ολλανδοί πιστεύουν πως η Κύπρος πρέπει να εγκαταλείψει την Ευρωζώνη παρόλο που το κόστος της διάσωσης της χώρας θα ήταν ελάχιστο σε σχέση με το κόστος που θα είχε η διάσωση της Ελλάδας, δείχνει δημοσκόπηση που δόθηκε την Κυριακή στη δημοσιότητα.

Η Ευρώπη πρέπει να δείξει την αλληλεγγύη της στην Κύπρο, καθώς η κρίση στο νησί αφορά όλη την Ευρωζώνη, τονίζει σε ανακοίνωσή της η ΔΗΜΑΡ. Προσθέτει ότι «το χρέος των κρατών ή θα αντιμετωπιστεί από κοινού μέσα από την επιτάχυνση της οικονομικής και πολιτικής ενοποίησης ή θα πνίξει την οικονομία».

Σκληραίνει τη στάση του το Βερολίνο απέναντι στην Κύπρο, με τον Γερμανό υπουργό Οικονομικών Β.Σόιμπλε να επανέρχεται στα περί μικρής συστημικής σημασίας της, επικαλούμενος τις συγκρατημένες αντιδράσεις των αγορών. Άποψη πάντως που δεν συμμερίζεται η Κομισιόν και το Eurogroup.

«Αν και το θέμα της Κύπρου αφορά την Ευρωζώνη, είναι σημαντικό οι τράπεζες να διατηρήσουν την σταθερότητα τους και το θέμα να λυθεί το γρηγορότερο δυνατόν» επισήμανε ο βρετανός πρωθυπουργός Ντέιβιντ Κάμερον σε τηλεφωνική συνομιλία που είχε την Παρασκευή με τον ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν με φόντο τις δραματικές εξελίξεις στη Λευκωσία.

Ο επικεφαλής του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ δήλωσε την Παρασκευή ότι οι υπουργοί Οικονομικών των κρατών-μελών της ευρωζώνης παραμένουν προσηλωμένοι στην προσπάθεια να μείνει η Κύπρος στην ευρωζώνη. Η Γερμανία επιθυμεί την παραμονή της Κύπρου στην ευρωζώνη, δήλωσε και ο γερμανός κυβερνητικός εκπρόσωπος, ενώπρόσθεσε ότι το Βερολίνο δεν έχει καμία επίσημη ενημέρωση για τις προθέσεις της Κύπρου αναφορικά με την κάλυψη του ελλείμματος.

«H κατάσταση στην Κύπρο είναι σοβαρή και πρέπει να αντιμετωπιστεί επειγόντως», δήλωσε την Πέμπτη από τις Βρυξέλλες ο εκπρόσωπος του ευρωπαίου επίτροπου Όλι Ρεν, υπογραμμίζοντας παράλληλα τη βούληση της Κομισιόν να βοηθήσει στην εξεύρεση λύσης. Όπως ανέφερε, η Κομισιόν κρίνει «συστημικά σημαντική» την Κύπρο και πρόσθεσε ότι οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης είναι έτοιμοι να δώσουν λύση, λαμβάνοντας μια απόφαση είτε πραγματοποιώντας έκτακτη σύνοδο ή τηλεδιάσκεψη.

Η επιβολή ενός τέλους επί των τραπεζικών καταθέσεων, στο πλαίσιο εφαρμογής προγράμματος διάσωσης της Κύπρου, θα αύξανε τον κίνδυνο μετάδοσης της κρίσης στην ευρωζώνη, προειδοποιεί ο οίκος αξιολόγησης Fitch κάνοντας λόγο για δημιουργία προηγούμενου.

Η Κύπρος αποτελεί «συστημικό κίνδυνο» και το πρόβλημα αυτό πρέπει να αντιμετωπιστεί άμεσα ώστε να προστατευτεί η ευρωζώνη δήλωσε ο επικεφαλής του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ. Η κατάσταση στην Κύπρο «αποτελεί συστημικό κίνδυνο, όπως αποδείχτηκε τις τελευταίες ημέρες, και εμείς πρέπει να εργαστούμε ώστε να υπάρχει ένα σχέδιο που θα εξουδετερώσει τον κίνδυνο αυτό», τόνισε ο Ντάισελμπλουμ μιλώντας στο Ευρωκοινοβούλιο.

Η ευρωζώνη αναμένει μία «αντιπρόταση» από τις κυπριακές αρχές για την επιβολή εφάπαξ τέλους στις τραπεζικές καταθέσεις, έπειτα από την απόρριψη εκ μέρους του Κοινοβουλίου της χώρας του σχετικού νομοσχεδίου που αποτελεί προϋπόθεση για την εκχώρηση δανείου από την ΕΕ. «Αναμένουμε μία αντιπρόταση, που θα έχει ισοδύναμα αποτελέσματα» είπε ευρωπαϊκή πηγή. Την ίδια στιγμή ο ένας μετά τον άλλον υπουργός Οικονομικών «ευάλωτης» χώρας σπεύδει να καθησυχάσει τους καταθέτες, ενώ η Fitch επιβεβαιώνει την αξιολόγηση της ΕΕ των «27».

Υπέρ της άμεσης αποχώρησης της Κύπρου από την ευρωζώνη, τάσσεται ο επικεφαλής του «Μετώπου Αλληλεγγύης και Ανατροπής», Αλέκος Αλαβάνος, τονίζοντας ότι «με δραματικό τρόπο οι εξελίξεις στην Κυπριακή Δημοκρατία υποδεικνύουν ότι για μια περιφερειακή χώρα σε κρίση ο μόνος δρόμος διάσωσης, ανασυγκρότησης και κοινωνικής προόδου είναι η άμεση αποχώρηση από την ευρωζώνη, το 'Σχέδιο Β'».

Την αναθεώρηση του προγράμματος διάσωσης της Κύπρου ζητεί ο καθηγητής Οικονομίας και μέλος της «Επιτροπής των Σοφών» που συμβουλεύουν τη γερμανική κυβέρνηση, Πέτερ Μπόφινγκερ, προειδοποιώντας για τον κίνδυνο εξάπλωσης της ανασφάλειας μεταξύ των καταθετών και σε άλλες χώρες. Προτείνει δε τη σταθεροποίηση της Κύπρου χωρίς τη συμμετοχή των ιδιωτών καταθετών.

Το πακέτο στήριξης της Κύπρου είναι αρνητικό (credit negative) για τις τράπεζες σε ολόκληρη την Ευρωζώνη, ενώ οι επιπτώσεις στις αξιολογήσεις (ratings) των χωρών είναι αβέβαιες, αναφέρει σε έκθεσή του o οίκος αξιολόγησης Moody’s. Όπως επισημαίνει, η απόφαση να επιβληθούν απώλειες στους καταθέτες σηματοδοτεί τη βούληση των κυβερνήσεων της Ευρωζώνης να διακινδυνεύσουν ακόμα και την αναταραχή στις αγορές προκειμένου να προωθήσουν τους πολιτικούς τους στόχους.

Έπειτα από τις σφοδρές αντιδράσεις που προκάλεσε η απόφαση να επιβληθεί κλιμακωτή εισφορά έως 9,9% στις καταθέσεις στις κυπριακές τράπεζες, στο πλαίσιο του πακέτου στήριξης της χώρας, η Κομισιόν τώρα, διά στόματος Όλι Ρεν, εμφανίζεται διατεθειμένη να συζητήσει αλλαγές στους συντελεστές, προς την κατεύθυνση της μικρότερης επιβάρυνσης για τις καταθέσεις κάτω των 100.000 ευρώ. Πιο διαλλακτική εμφανίζεται και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Η απρόσμενη απόφαση του Eurogroup να επιβάλει «κούρεμα» στις καταθέσεις στις κυπριακές τράπεζες προκάλεσε σοκ στις διεθνείς αγορές, απειλώντας εκ νέου να βυθίσει την Ευρωζώνη σε τραπεζική κρίση. Το ευρώ και τα χρηματιστήρια σημειώνουν υψηλές απώλειες, ενώ οι επενδυτές στρέφονται σε «ασφαλή» καταφύγια όπως ο χρυσός και τα γερμανικά κρατικά ομόλογα.

Ιδιαίτερα επικριτικός εμφανίζεται ο Economist με τις αποφάσεις που έλαβαν οι Ευρωπαίοι για την Κύπρο. Το σχέδιο διάσωσης της Λευκωσίας χαρακτηρίζεται κοντόφθαλμο, αυτοκαταστροφικό και άδικο, κυρίως σε σχέση με τη φορολόγηση των καταθέσεων έως 100 χιλιάδες ευρώ. Παράλληλα, υπογραμμίζεται ότι η απόφαση αυτή απομακρύνει την ΕΕ από τις θεσμικές αλλαγές που χρειάζεται για να τελειώσει μια και καλή η κρίση χρέους.

Το προεκλογικό του πρόγραμμα, ενόψει της αναμέτρησης του Σεπτεμβρίου, παρουσιάζει τη Δευτέρα νεότευκτο γερμανικό κόμμα το οποίο επιθυμεί την έξοδο από την ευρωζώνη και την επαναφορά του μάρκου. «Έχουμε προοπτική να γίνουμε ένα γνήσια λαϊκό κόμμα», είπε η συνιδρύτρια. Το κόμμα πρέπει τώρα να συγκεντρώσει πάνω από 30.000 υπογραφές από όλη τη χώρα για να έχει δικαίωμα συμμετοχής.