ευρωζώνη

Η κρίση χρέους στην ευρωζώνη έχει γίνει συστημική και απαιτεί να ληφθούν μέτρα τόσο για το σύνολο της, όσο και για συγκεκριμένα κράτη-μέλη, αναμένεται να δηλώσει στους ηγέτες της ΕΕ ο πρόεδρος της Κομισιόν Ζοζέ Μπαρόζο. Κοινό στόχο από τη Σύνοδο ζητά η Ανγκελα Μέρκελ, εμμένοντας όμως στις θέσεις της για το Μηχανισμό Στήριξης.

Μείωση από 5,2% σε 4,8% σημείωσε ο πληθωρισμός στην Ελλάδα το Νοέμβριο σε σχέση με τον Οκτώβριο, σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat. Στην ευρωζώνη, ο πληθωρισμός παρέμεινε στο 1,9%.

Σκληρή επίθεση στην Γερμανίδα καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ για την αντιμετώπιση της κρίσης στην Ευρωζώνη και την ευρωπαϊκή πολιτική της εξαπέλυσε ο πρόεδρος των Σοσιαλδημοκρατών Ζίγκμαρ Γκάμπριελ, λέγοντας πως η στάση της απέναντι στην ευρωπαϊκή κρίση βλάπτει όχι μόνο την Ευρωζώνη αλλά και τη Γερμανία. «Το χαμηλό δημόσιο χρέος δεν είναι ασφαλές δείγμα για την ποιότητα μιας οικονομίας» υποστηρίζει ο Ζ.Γκάμπριελ, τονίζοντας πως το ουσιαστικό πρόβλημα του ευρώ είναι «η απουσία μίας αποτελεσματικής κοινής οικονομικής και δημοσιονομικής πολιτικής».

Την «προετοιμασία» της Σλοβακίας για πιθανή εγκατάλειψη του ευρώ και επιστροφή στη σλοβακική κορόνα ζητά ο πρόεδρος του Κοινοβουλίου της χώρας, σε περίπτωση που η κρίση δημοσιονομικού χρέους επιδεινωθεί στην Ευρωζώνη. Ο αξιωματούχος εξέφρασε την άποψη πως η Σλοβακία χρειάζεται «εναλλακτικό σχέδιο εξόδου», λέγοντας πως η χώρα είναι πολύ μικρή για να επηρεάσει την οικονομική πολιτική των Βρυξελλών.

Σοβαρό παράγοντα έντασης της κρίσης του χρέους στην Ευρωζώνη χαρακτηρίζει η Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών (BIS) την θέση των κυβερνήσεων της Γερμανίας και της Γαλλίας για συμμετοχή των ιδιωτών επενδυτών στους μηχανισμούς διάσωσης οικονομιών με μεγάλο κρατικό χρέος. Στην τριμηνιαία έκθεσή της, αναφέρει πως η γερμανο-γαλλική σύμπλευση στο συγκεκριμένο θέμα και η επιδεινούμενη δημοσιονομική κατάσταση στην Ιρλανδία, αποτελούν τους βασικούς λόγους αύξησης του κόστους δανεισμού των κρατών της Ευρωζώνης.

Η έκδοση κοινών ευρωομολόγων, με βάση την πρόταση που παρουσίασαν την περασμένη Δευτέρα, με άρθρο τους στους  Financial Times, ο πρωθυπουργός του Λουξεμβούργου και επικεφαλής του Eurogroup, Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ και ο Ιταλός υπουργός Οικονομικών, Τζούλιο Τρεμόντι, θα μπορούσε να δώσει τέλος στην κρίση χρέους που μαστίζει την Ευρωζώνη, σύμφωνα με αναλυτές διεθνών επενδυτικών τραπεζών.

Ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Βίτορ Κονστάντσιο, διαμηνύει στις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ότι πρέπει να είναι έτοιμες να αυξήσουν το μέγεθος του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας των 750 δισ. ευρώ για τη διάσωση χωρών με δημοσιονομικά προβλήματα, ενώ το μέλος του ΔΣ της ΕΚΤ Υβς Μερς λέει ότι, βραχυπρόθεσμα τουλάχιστον, είναι καλύτερη επιλογή η επέκταση του μηχανισμού, παρά η έκδοση ευρω-ομολόγων.

Τα χρέη των χωρών αποτελούν τον υπ' αριθμόν ένα κίνδυνο για το χρηματοοικονομικό σύστημα της ευρωζώνης, ανέφερε η ΕΚΤ σε έκθεσή της, και προειδοποίησε ότι οι τράπεζες με μεγάλη εξάρτηση από αυτή αντιμετωπίζουν σημαντικές προκλήσεις. «Η βασική πηγή ανησυχίας πηγάζει από την αλληλεπίδραση μεταξύ των προβλημάτων χρέους των χωρών και των αδυναμιών σε τμήματα του τραπεζικού κλάδου στην ευρωζώνη», δήλωσε το μέλος της ΕΚΤ Βιτόρ Κονστάντσιο και τάχθηκε υπέρ της ενίσχυσης του ευρωπαϊκού μηχανισμού διάσωσης.

Η Γαλλία κρίνει ότι δεν υπάρχει λόγος, προς το παρόν, να προστεθεί η έκδοση ευρω-ομολόγων στο ευρωπαϊκό οπλοστάσιο για την αντιμετώπιση της χρηματοπιστωτικής κρίσης που πλήττει την Ευρωζώνη, όπως ανακοίνωσε την Πέμπτη το γραφείο του Γάλλου προέδρου Νικολά Σαρκοζί.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει «θετική άποψη» σε ό,τι αφορά την επιμήκυνση της αποπληρωμής του δανείου των 110 δισ. ευρώ που πήρε η Ελλάδα από τον μηχανισμό στήριξης ΕΕ-ΔΝΤ, είπε την Πέμπτη ο Ευρωπαίος επίτροπος, Όλι Ρεν και σημείωσε πως η σχετική απόφαση θα ληφθεί στις αρχές του 2011. Παράλληλα, δήλωσε πως η Κομισιόν έχει εγκρίνει το σχέδιο του υπουργείου Εργασίας για τις επιχειρησιακές συμβάσεις.

«Λανθασμένα και εκκεντρικά» χαρακτήρισε τα επιχειρήματα υπέρ εθελούσιας στάσης πληρωμών και εξόδου από την ευρωζώνη ο γενικός διευθυντής του ΙΟΒΕ, Ι.Στουρνάρας. Εξέφρασε την αισιοδοξία του ότι οι μεταρρυθμίσεις θα ολοκληρωθούν, η Ελλάδα θα επιστρέψει σε υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης και θα αποπληρώσει το χρέος. Συμφώνησε ότι η βασική δυσκολία έγκειται στη δυναμική του χρέους, σημειώνοντας όμως ότι κανείς δεν μπορεί να προεξοφλήσει την αντίδραση των αγορών σε δύο-τρία χρόνια. Αργά ή γρήγορα το δίλημμα θα είναι: περισσότερο ομοσπονδιακή Ευρωζώνη ή διάλυση του ευρώ, υπογράμμισε.

Την άποψη ότι τα δύο πλέον πιθανά σενάρια για την Ελλάδα είναι είτε η ελεγχόμενη αναδιάρθρωση του χρέους της, είτε η έξοδος από την Ευρωζώνη εξέφρασε την Τρίτη ο διάσημος οικονομολόγος Νουριέλ Ρουμπινί. Ο καθηγητής του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης βρίσκεται στην Αθήνα και χθες μίλησε σε κλειστή εκδήλωση στην οποία μετείχαν στελέχη από τον επιχειρηματικό και τραπεζικό χώρο. Σήμερα, Τετάρτη, αναμένεται να συναντηθεί με τον πρωθυπουργό Γ.Παπανδρέου και τον υπουργό Οικονομικών Γ. Παπακωνσταντίνου. Ο κ. Ρουμπινί υποστήριξε χθες ότι μόνη λύση για την ανάταξη της ελληνικής οικονομίας είναι η υποτίμηση του νομίσματος, κάτι που σημαίνει έξοδο της χώρας από την Ευρωζώνη και επιστροφή στη δραχμή.

Ο συντονισμός των οικονομικών πολιτικών είναι ο κρίκος που λείπει από την αλυσίδα της ζώνης του ευρώ, λέει ο πρώην πρόεδρος της Κομισιόν Ζακ Ντελόρ, τασσόμενος επίσης υπέρ της έκδοσης ευρωομολόγων και, ουσιαστικά, του κοινού δανεισμού των κρατών της Ευρωζώνης. Ο Γάλλος πολιτικός, ένας από τους πρωτεργάτες της σημερινής ΕΕ, λέει πως οι «16» της Ευρωζώνης, δεν καταλαβαίνουν πως έχουν να διαχειριστούν «το κοινό αγαθό του ευρώ».

Η ΕΕ θα μπορούσε να εξετάσει την ενίσχυση των διαθέσιμων του Μηχανισμού Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας για την Ευρωζώνη αλλά προς το παρόν κάτι τέτοιο δεν χρειάζεται, ανέφερε ο πρόεδρος της ΕΕ Χερμάν βαν Ρομπάι. Μόλις το ένα δέκατο του μηχανισμού έχει «δεσμευθεί» για την Ιρλανδία, ανέφερε ο υπουργός Οικονομικών της Ολλανδίας Γιαν Κες ντε Γιάχερ, λέγοντας πως το ζήτημα δεν είναι το ύψος των διαθέσιμων αλλά η αντιμετώπιση των ελλειμμάτων.

Ο Στρος-Καν δήλωσε εντυπωσιασμένος από τα όσα έγιναν στην Ελλάδα τους τελευταίους μήνες, σπεύδοντας, όμως, να προειδοποιήσει ότι οι κίνδυνοι δεν έχουν περάσει. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη «αποκατάστασης της ανάπτυξης» ζητώντας επίσπευση των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, ενώ πρόσθεσε ότι αναγκαία είναι η πολιτική συναίνεση. Σχετικά με την επιμήκυνση αποπληρωμής του δανείου είπε ότι το ΔΝΤ είναι έτοιμο να το πράξει. «Είμαστε εδώ για να βοηθήσουμε, δεν πάμε κάπου απρόσκλητοι» είπε δε σχολιάζοντας τις διαδηλώσεις εναντίον του Ταμείου. Το 2011 θα είναι η χρονιά των διαρθρωτικών αλλαγών επανέλαβε ο πρωθυπουργός.

Πάνω από το 1,3350 δολάριο ενισχύεται την Τρίτη το ευρώ, καθώς οι επενδυτές αναμένουν επιπλέον μέτρα από την Fed για τη στήριξη της αμερικανικής οικονομίας, ενώ την άνοδο συγκρατεί η απογοήτευση από την έλλειψη αποφάσεων στο Eurogroup για το ενδεχόμενο έκδοσης ευρω-ομολόγων ή την αύξηση των κεφαλαίων του ευρωπαϊκού μηχανισμού διάσωσης.

Η ευρωζώνη χρειάζεται μεγαλύτερα ποσά για τον μηχανισμό στήριξης υπογραμμίζει σε έκθεσή του το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο ενώ, ταυτόχρονα, τάσσεται υπέρ του προγράμματος αγοράς ομολόγων από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα και προτείνει να ενισχυθεί. Αδικαιολόγητες οι ανησυχίες των Γερμανών για το ευρώ, τονίζει ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε.

Η γερμανική κυβέρνηση είπε την Παρασκευή ότι δεν υπάρχουν «σχέδια, ούτε επιθυμία» για κοινή δημοσιονομική πολιτική στην Ευρωζώνη, υποστηρίζοντας ότι οι μεταρρυθμίσεις που έχουν δρομολογηθεί εξασφαλίζουν ήδη τη στενότερη συνεργασία των κρατών-μελών σε θέματα οικονομικής πολιτικής. Βοηθώντας άλλες χώρες, η Γερμανία εξυπηρετεί και τα δικά της συμφέροντα, τονίζει ο Βόλφγκαντ Σόιμπλε.

Η Ισπανία δεν θα χρειαστεί να προσφύγει στο μηχανισμό στήριξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης δήλωσε ο πρωθυπουργός Χοσέ Λουίς Ροντρίγκεζ Θαπατέρο, στη διάρκεια συνέντευξής του στο οικονομικό τηλεοπτικό δίκτυο CNBC. Ο Θαπατέρο επεσήμανε επίσης την ανάγκη μιας «πολύ πιο ολοκληρωμένης δημοσιονομικής πολιτικής» για την Ευρωζώνη.

Είναι ολοένα και πιο πιθανό να χρειαστεί να ενταχθεί και η Πορτογαλία στον μηχανισμό στήριξης ΕΕ-ΔΝΤ, μετά την Ιρλανδία, εκτιμά ο Αμερικανός οικονομολόγος, Νουριέλ Ρουμπινί, σε συνέντευξή του που δημοσιεύθηκε την Δευτέρα στην πορτογαλική οικονομική εφημερίδα Diario Economico.

Σε συμφωνία, μετά από τις δύσκολες διαπραγματεύσεις, κατέληξαν οι Ευρωπαίοι υπουργοί Οικονομικών στις Βρυξέλλες για τη διαμόρφωση του μόνιμου μηχανισμού στήριξης για την Ευρωζώνη μετά το 2013, αποφασίζοντας να συμμετέχουν μεν και οι ιδιώτες επενδυτές σε διασώσεις ευρωπαϊκών οικονομιών αλλά μόνο «κατά περίπτωση». Οι Βρυξέλλες απομακρύνθηκαν έτσι από τη θέση του Βερολίνου, που ζητούσε αυστηρότερους όρους για τη συμμετοχή τραπεζών, ενώ το άμεσο ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στην αντίδραση των αγορών.

Κρίσιμες διαπραγματεύσεις στις Βρυξέλλες για το μόνιμο «δίχτυ ασφαλείας» για την Ευρωζώνη, όπου το Ecofin προσανατολίζεται σε «κατά περίπτωση» συμμετοχή ιδιωτών στη βάση του πλαισίου που έχει ήδη συμφωνηθεί, απομακρυνόμενοι από τη γερμανική θέση για αυστηρότερους όρους συνεισφοράς των τραπεζών σε διασώσεις ευρωπαϊκών οικονομιών. «Η ζώνη του ευρώ πρέπει να αντιδράσει και να υπερασπιστεί το νόμισμά της», ανέφερε ο προεδρεύων του Ecofin και υπουργός Οικονομικών του Βελγίου Ντ.Ρέιντερς.

Με υποχώρηση σταμάτησαν την Παρασκευή την πορεία τους οι δείκτες των ευρωπαϊκών αγορών, στις οποίες οι φόβοι για τα δημοσιονομικά της Ευρωζώνης οδήγησε σε πτώση τις μετοχές των τραπεζών. Στο κόκκινο και οι δείκτες στη Νέα Υόρκη στο τέλος της σύντομης συνεδρίασης (λόγω της Παρασκευής μετά τις Ευχαριστίες).

Στο 1,32 δολάριο, χαμηλότερο επίπεδο από τα τέλη Σεπτεμβρίου, υποχώρησε την Παρασκευή το ευρώ, καθώς φημολογείται ότι ασκούνται ισχυρές πιέσεις στην Πορτογαλία για να ενταχθεί στον μηχανισμό στήριξης ΕΕ-ΔΝΤ, ενώ υπάρχουν έντονοι φόβοι και για την Ισπανία.

Σταθεροποιητικές τάσεις επικρατούν στο Χρηματιστήριο την Πέμπτη, καθώς στις διεθνείς αγορές κυριαρχούν οι φόβοι για εξάπλωση της κρίσης  χρέους στην Ευρωζώνη, παρά το πακέτο στήριξης της Ιρλανδίας.