ασαντ

Ένοπλοι της μετριοπαθούς αντιπολίτευσης στη Συρία και ένοπλοι των ακραίων ισλαμιστικών ομάδων που επίσης πολεμούν εναντίον του Άσαντ έφτασαν σε συμφωνία για «εκεχειρία» στο Αζάζ, πόλη στη βόρεια Συρία, τον έλεγχο της οποίας έχει χάσει το καθεστώς. Η πόλη είχε αρχικά καταληφθεί από τους μετριοπαθείς, αλλά την Τετάρτη επιτέθηκαν οι ισλαμιστές.

Ο αναπληρωτής πρωθυπουργός της Συρίας Καντρί Τζαμίλ δηλώνει σε βρετανική εφημερίδα πως στην παρούσα φάση καμία από τις δύο αντιμαχόμενες πλευρές στη συριακή σύρραξη δεν μπορεί να επικρατήσει: «Το μηδενικό άθροισμα δυνάμεων δεν θα αλλάξει για το επόμενο διάστημα» υποστηρίζει, λέγοντας πως ο Άσαντ προτίθεται να προτείνει παύση πυρός στην ειρηνευτική διάσκεψη στη Γενεύη (η οποία είναι προς το παρόν ακόμη στα χαρτιά). Η αντιπολίτευση έχει αρνηθεί να πάρει μέρος σε διάσκεψη εάν δεν αποχωρήσει ο Άσαντ.

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Τζον Κέρι καλεί το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ να προετοιμαστεί για να εγκρίνει την επόμενη εβδομάδα απόφαση που να δεσμεύει το καθεστώς του Μπασάρ αλ-Άσαντ να εφαρμόσει την ρωσοαμερικανική συμφωνία για την παράδοση και καταστροφή του συριακού χημικού οπλοστασίου.

Δηλώνοντας πως προτίθεται να τηρήσει τη συμφωνία για καταστροφή του συριακού χημικού οπλοστασίου, ο Μπασάρ αλ Άσαντ τόνισε ότι η διαδικασία χρειάζεται περίπου έναν χρόνο και θα στοιχίσει σχεδόν ένα δισ. δολάρια. Ο σύρος πρόεδρος επέρριψε ξανά την επίθεση με χημικά όπλα στην Γκούτα στους αντικαθεστωτικούς, λέγοντας χαρακτηριστικά πως το σαρίν «μπορεί να κατασκευαστεί από οποιονδήποτε στην κουζίνα του σπιτιού του», και ανέφερε πως παρέδωσε στη Ρωσία αποδείξεις πως υπεύθυνοι για την επίθεση είναι οι αντάρτες.

Με πρώτο βήμα τον έλεγχο του συριακού χημικού οπλοστασίου, ο αμερικανός πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα υπογράμμισε τη θέση του ότι δεν μπορεί να υπάρξει έξοδος από τον εμφύλιο στη Συρία χωρίς αποχώρηση του Μπασάρ αλ Άσαντ. Η διπλωματική μάχη για το Συριακό συνεχίζεται στον ΟΗΕ, καθώς τα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας συζητούν για το ψήφισμα που θα καλεί τη Δαμασκό σε παράδοση του χημικού της οπλοστασίου -με άγνωστο το πότε θα γίνει ψηφοφορία και το πώς θα επηρεάσει την τελική απόφαση η αντίθεση της Ρωσίας σε «ρήτρα» για στρατιωτική δράση.

Επιμένει η Ουάσινγκτον πως το πόρισμα του ΟΗΕ «ενοχοποιεί» τον Άσαντ για την επίθεση με το συριακό χημικό οπλοστάσιο, απορρίπτει τα «βιαστικά συμπεράσματα» η Μόσχα: Η έκθεση των επιθεωρητών επιβεβαιώνει πως στον εμφύλιο έχουν χρησιμοποιηθεί χημικά όπλα αφήνοντας όμως ανοικτό, όπως αναμενόταν, ποιος την εξαπέλυσε και έτσι αφήνει το πεδίο ελεύθερο, επίσης όπως αναμενόταν, για να ξεκινήσει νέα διπλωματική μάχη για την ερμηνεία της.

Οι κυβερνήσεις Βρετανίας, ΗΠΑ και Γαλλίας διακηρύσσουν εν χορώ που το περιεχόμενο της έκθεσης των επιθεωρητών του ΟΗΕ «δεν αφήνει καμία αμφιβολία» ότι το καθεστώς του Μπασάρ αλ-Άσαντ, και όχι οι δυνάμεις της αντιπολίτευσης, ευθύνεται για την επίθεση με χημικά όπλα της 21ης Αυγούστου. Το πόρισμα των εμπειρογνωμόνων επιβεβαιώνει πως «αναμφίβολα» έγινε χρήση του νευροπαραλυτικού αερίου σαρίν κοντά στη Δαμασκό, χωρίς εντούτοις να επιρρίπτει σε συγκεκριμένη πλευρά την ευθύνη. Για «επονείδιστο έγκλημα πολέμου» έκανε λόγο ο ΓΓ του ΟΗΕ ενημερώνοντας το Συμβούλιο Ασφαλείας.

Το καθεστώς Άσαντ θα πρέπει να παραδώσει μια «πλήρη λίστα» των χημικών του όπλων εντός μίας εβδομάδας, προβλέπει η συμφωνία στην οποία κατέληξαν το Σάββατο ΗΠΑ και Ρωσία. Σε κοινή συνέντευξή του με τον ρώσο ομόλογό του Σεργκέι Λαβρόφ, ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Τζον Κέρι παρέθεσε τα βασικά σημεία της συμφωνίας, η οποία προβλέπει ότι η καταστροφή του χημικού οπλοστασίου θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί μέχρι τα μέσα του 2014. Χαιρετίζει τη συμφωνία το Παρίσι.

Εφόσον το καθεστώς Άσαντ παραδώσει για καταστροφή το χημικό του οπλοστάσιο, οι ΗΠΑ θα υπαναχωρήσουν από την απαίτησή τους να υπάρχει η απειλή της στρατιωτικής δράσης στο τελικό ψήφισμα του ΟΗΕ για τη Συρία, ανακοίνωσαν το Σάββατο αμερικανοί αξιωματούχοι που διατηρούν την ανωνυμία τους.

Ξεκινά το απόγευμα της Παρασκευής η συνάντηση δυνάμεων της ευρωπαϊκής Ακροδεξιάς, η οποία οργανώνεται από το ιταλικό κόμμα Forza Nuova (Νέα Δύναμη) στην πόλη Καντού, έξω από το Κόμο της βόρειας Ιταλίας. Στην διήμερη συνάντηση θα συμμετάσχουν ακροδεξιές δυνάμεις από την Ουκρανία, την Σουηδία, την Αγγλία, τη Γαλλία, την Ισπανία, εκπρόσωπος της κυβέρνησης Άσαντ, καθώς και στελέχη της Χρυσής Αυγής.

Ενώ οι διαβουλεύσεις Κέρι και Λαβρόφ για τη Συρία συνεχίζονται για δεύτερη ημέρα στη Γενεύη, δημοσίευμα της Wall Street Journal θέλει το συριακό καθεστώς να διασκορπίζει το χημικό οπλοστάσιο σε διάφορες στρατιωτικές μονάδες. Η διαμάχη ΗΠΑ και Ρωσίας εστιάζεται σε αυτή την φάση στο χρονοδιάγραμμα που πρέπει να ακολουθήσει η Δαμασκός για την καταγραφή και καταστροφή του χημικού της οπλοστασίου: Η Ουάσινγκτον επιμένει ότι πρέπει να γίνει άμεσα, ενώ η Μόσχα δείχνει το συριακό αίτημα για συμμετοχή στη Συνθήκη κατά των χημικών όπλων ως απόδειξη της σοβαρότητας των προθέσεων της Δαμασκού.

Οι ΗΠΑ έχουν αναπτύξει ένα είδος φορητού εργοστασίου που μπορεί να εξουδετερώνει σαρίν και άλλα χημικά όπλα, αναφέρει το περιοδικό New Scientist, την ώρα που η Ρωσία και οι ΗΠΑ συζητούν το ενδεχόμενο παράδοσης του χημικού οπλοστασίου της Συρίας.

Την απόφαση της Συρίας να παραχωρήσει τον έλεγχο του χημικού της οπλοστασίου, επιβεβαίωσε ο Μπασάρ Αλ Άσαντ, σε συνέντευξή του στη ρωσική τηλεόραση, λέγοντας ότι αυτό θα συμβεί υπό τον όρο να σταματήσει η Ουάσινγκτον να βοηθά τους σύρους αντάρτες και να απειλεί με στρατιωτική δράση τη Δαμασκό. Ο ΟΗΕ ανακοίνωσε ότι έλαβε την αίτηση της Δαμασκού για συμμετοχή στην Σύμβαση απαγόρευσης χημικών όπλων.

Την ώρα που το άρθρο του Βλαντιμίρ Πούτιν σε αμερικανική εφημερίδα προκαλεί πλήθος αντιδράσεων στις ΗΠΑ, ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Τζον Κέρι, συναντάται στη Γενεύη με τον Ρώσο ομόλογό του, σε μια προσπάθεια να ελέγξει τη σοβαρότητα της πρότασης της Μόσχας να τεθεί υπό διεθνή έλεγχο το συριακό χημικό οπλοστάσιο. «Αυτό δεν είναι παιχνίδι» προειδοποίησε ο Κέρι τον Άσαντ πριν από τις συνομιλίες που αναμένεται να διαρκέσουν τουλάχιστον δύο ημέρες. Εν τω μεταξύ, ποικίλες αντιδράσεις προκαλούν στις ΗΠΑ τα σχόλια του Βλαντιμίρ Πούτιν σε αμερικανική εφημερίδα.

Σφοδρές μάχες σημειώνονται στην χριστιανική κοινότητα Μααλούλα της Συρίας, με τις κυβερνητικές δυνάμεις να ανακτούν τον έλεγχο. Οι αντάρτες παραμένουν σε σημεία της κοινότητας και συνεχίζεται η ανταλλαγή πυρών με τον στρατό της Συρίας. Έκθεση του ΟΗΕ αναφέρει ότι για τις σφαγές στην Μπανιάς που σημειώθηκαν τον Μάιο ευθύνονται οι δυνάμεις που πρόσκεινται στον Άσαντ, ενώ κατηγορεί για σφαγή και τις δυνάμεις των ανταρτών.

Η διπλωματία μπήκε στο πρώτο πλάνο του τηλεοπτικού διαγγέλματος του Μπαράκ Ομπάμα στον αμερικανικό λαό σχετικά με τη Συρία. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ περιορίστηκε να εξηγήσει την ηθική υποχρέωση να μην μείνει ατιμώρητη η χρήση χημικών όπλων από το καθεστώς Ασαντ, επαναλαμβάνοντας ότι ακόμα είναι πολύ νωρίς για να ξέρουμε αν η ρωσική πρόταση θα φέρει αποτελέσματα.

Μετάθεση για την ερχόμενη Δευτέρα πήρε η ψηφοφορία στο Κογκρέσο για την επίθεση στη Συρία, καθώς ο Ομπάμα ανακοίνωσε ότι θα μελετήσει το σχέδιο της Μόσχας, εκφράζοντας πάντως αρκετές επιφυλάξεις. Η Δαμασκός επανέλαβε ότι αποδέχεται το ρωσικό σχέδιο, «ώστε να μην χυθεί αίμα». Ο Ασαντ απειλεί την ευρύτερη περιοχή, κατέθεσε στην Επιτροπή του Κογκρέσου ο Τζον Κέρι, ενώ η Human Rights Watch «έδειξε» το καθεστώς για την υπόθεση των χημικών όπλων.

Μοιάζει λιγότερο με αριστοτεχνική κίνηση διπλωματίας και περισσότερο με γκάφα, αλλά ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Τζον Κέρι κατάφερε να ανοίξει μία χαραμάδα για αποφυγή του αμερικανικού πλήγματος στη Συρία, οδηγώντας -ίσως άθελά του- σε πρόταση να τεθεί υπό διεθνή έλεγχο το συριακό χημικό οπλοστάσιο. Η έκβαση που θα έχει η ιδέα μένει να φανεί σύντομα, αλλά η ετοιμότητα με την οποία η Ρωσία «άρπαξε» τα λόγια του Κέρι και τα έκανε διπλωματική πρόταση, όπως και οι πρώτες αντιδράσεις σε Ουάσινγκτον και Δαμασκό, δείχνουν πόσο απελπισμένα ψάχνουν διέξοδο όλες οι πλευρές.

Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Τζον Κέρι, προειδοποίησε ότι το να μη δοθεί απάντηση στην καταγγελθείσα χρήση χημικών όπλων από τις συριακές δυνάμεις θα αποτελέσει μεγαλύτερο ρίσκο από την ανάληψη δράσης. Μιλώντας στο Λονδίνο πριν από την επιστροφή του στις ΗΠΑ, όπου αναμένεται να καλέσει το Κογκρέσο να ανάψει «πράσινο φως» σε στρατιωτικό πλήγμα περιορισμένης εμβέλειας, ο Τζ.Κέρι τόνισε ότι εάν δεν υπάρξει απάντηση στην επίθεση, τότε η Δαμασκός θα πιστέψει ότι μπορεί να εκφοβίσει οποιονδήποτε θέλει. Επιστροφή των επιθεωρητών του ΟΗΕ στη Συρία ζητούν Δαμασκός και Μόσχα.

Εν όψει της κρίσιμης συνεδρίασης στο Κογκρέσο για πλήγμα στη Συρία, τόσο ο Μπαράκ Ομπάμα όσο όμως και ο Μπασάρ αλ Άσαντ αξιοποιούν το επικοινωνιακό τους οπλοστάσιο: Ο μεν αμερικανός πρόεδρος ετοιμάζει μπαράζ συνεντεύξεων, ενώ ο σύρος πρόεδρος προειδοποιεί σε αμερικανικό κανάλι πως θα υπάρξει απάντηση από τους συμμάχους του και επιμένει πως δεν υπάρχουν αποδείξεις για τη χρήση χημικού οπλοστασίου. «Μπερδεμένοι» δηλώνουν στο Καπιτώλιο ακόμη και υποστηρικτές του πλήγματος, να ακολουθηθεί η οδός του Συμβουλίου Ασφαλείας ζητά η Κίνα.

Αρνείται τη χρήση χημικών όπλων κατά του λαού του ο πρόεδρος της Συρίας Μπασάρ αλ Ασαντ, σε συνέντευξη που παραχώρησε στο CBS την Κυριακή και σημειώνει ότι δεν υπάρχουν αποδείξεις για κάτι τέτοιο. Την ίδια ώρα, προειδοποιεί ότι θα υπάρξει απάντηση από τους συμμάχους του στο ενδεχόμενο επίθεσης κατά της Συρίας. «Οι αποδείξεις μιλούν από μόνες τους», ήταν η απάντηση του Τζον Κέρι για τα χημικά όπλα.

Σε αναπροσαρμογή των σχεδίων για την επίθεση στη Συρία έχει προχωρήσει το Πεντάγωνο, σύμφωνα με τους Times του Λος Αντζελες. Το σχέδιο προβλέπει ένα πρώτο κύμα σφοδρών επιθέσεων 72 ωρών, το οποίο θα ακολουθηθεί και από δεύτερο κύμα στους στόχους που δεν επλήγησαν. Η εκτίμηση που διατυπώνεται πλέον είναι ότι χρειάζεται μεγαλύτερη δύναμη πυρός για το μίνιμουμ της ζημιάς στο καθεστώς Ασαντ. 

Κορυφώνονται οι διπλωματικές πρωτοβουλίες των ΗΠΑ, προκειμένου να πετύχουν τη μέγιστη στήριξη της διεθνούς κοινότητας στο συριακό ζήτημα. Ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ εκτίμησε ότι οι χώρες που είναι υπέρ της επέμβασης «κινούνται σε διψήφιο αριθμό». Ο Μπαράκ Ομπάμα έχει ξεκινήσει τη δική του «σταυροφορία» να πείσει το Κογκρέσο με διάγγελμα, συνεντεύξεις, αλλά και νέο βίντεο με τα θύματα των χημικών του Ασαντ.

Στο καθεστώς του Μπασάρ αλ-Άσαντ επιρρίπτει η Ευρωπαϊκή Ένωση την ευθύνη για τη χρήση χημικών όπλων στην επίθεση της 21ης Αυγούστου κοντά στη Δαμασκό. Η διεθνής κοινότητα δεν μπορεί να μείνει άπραγη, συμφώνησαν οι ΥΠΕΞ των «28» στο άτυπο Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων στο Βίλνιους παρόντος του Τζον Κέρι, και υπογράμμισαν την ανάγκη για σαφή και σθεναρή απάντηση -χωρίς όμως να στηρίξουν τη στρατιωτική δράση που εισηγούνται ΗΠΑ και Γαλλία και καλώντας την Ουάσινγκτον να αναμείνει την έκθεση των επιθεωρητών του ΟΗΕ.

Την τελευταία του ημέρα στην Ευρώπη χρησιμοποιεί ο Ομπάμα για να πείσει τους ξένους ηγέτες να του παρέχουν στήριξη σε στρατιωτικό πλήγμα κατά της Συρίας. Όμως, καθώς οι επαφές ολοκληρώθηκαν, η G20 εμφανίζεται διχασμένη και ο Ομπάμα δεν φαίνεται να έπεισε τους ξένους ηγέτες για δράση εκτός ΟΗΕ. Πλήρης είναι η διάσταση με τη Ρωσία, με σύμβουλο του Ομπάμα να δηλώνει ότι οι ΗΠΑ δεν περιμένουν συνεργασία με τους Ρώσους στο θέμα των χημικών όπλων.