Ρωσία

Εν μέσω του ψυχροπολεμικού κλίματος στη διεθνή διπλωματία λόγω της κρίσης στην Κριμαία, ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Τζον Κέρι θα συναντήσει τελικά τον ρώσο ομόλογό του Σεργκέι Λαβρόφ στο Λονδίνο την Παρασκευή. Οι ΗΠΑ είχαν απορρίψει τη συνάντηση εάν η Μόσχα δεν έδινε «σημάδια πως επιδιώκει διπλωματική λύση». Ο Πούτιν συνομιλησε με τον ΟΑΣΕ για τις «δυνατότητες συνδρομής του», την ώρα που η ΕΕ αλλά και η G7 απειλούν με «συνέπειες» τη Ρωσία.

Την εκτίμηση ότι υπάρχει «πολύ σοβαρός» κίνδυνος η αντιπαράθεση με τη Ρωσία για την Ουκρανία να έχει οικονομικές επιπτώσεις στην Ευρώπη, εξέφρασε ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Β.Σόιμπλε, προσθέτοντας όμως ότι αυτές θα είναι διαχειρίσιμες και δεν αναμένεται να επηρεάσουν τα δημοσιονομικά της Γερμανίας, αλλά και της Ευρώπης στο σύνολό της.

Σε συμφωνία για τη μορφή των κυρώσεων σε βάρος ρώσων αξιωματούχων -μέχρι και του στενού περιβάλλοντος του Πούτιν- κατέληξαν, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, οι «28» με στόχο να πιέσουν τη Μόσχα να προχωρήσει σε κινήσεις αποκλιμάκωσης στην Κριμαία. Την ίδια ώρα η Κριμαία, που ετοιμάζεται για το δημοψήφισμα, σκοπεύει να αναλάβει την ιδιοκτησία των περιουσιακών στοιχείων του ουκρανικού Δημοσίου που βρίσκονται στη χερσόνησο. Πυρά της G7 και προειδοποιήσεις στη Ρωσία για «συνέπειες», «αποκλιμάκωση ή κυρώσεις» επαναλαμβάνουν Βερολίνο και Παρίσι.

Στις ΗΠΑ θα βρεθεί ο εκτελών χρέη πρωθυπουργού της Ουκρανίας, Αρσένι Γιατσένιουκ, ο οποίος αναμένεται να συναντηθεί με τον Μπαράκ Ομπάμα, ενώ θα απευθυνθεί και στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Την ίδια ώρα, ο εκτελών χρέη προέδρου της χώρας, επανέλαβε ότι το δημοψήφισμα της Κυριακής στην Κριμαία είναι μια φάρσα, αλλά διευκρίνισε ότι το Κίεβο δεν πρόκειται να παρέμβει στρατιωτικά.

Το επίμαχο δημοψήφισμα της Κυριακής στην Κριμαία παρουσιάζεται από τις φιλορωσικές Αρχές ως ευκαιρία προς τους κατοίκους της χερσονήσου να αποφασίσουν δίκαια και ελεύθερα για το μέλλον τους. Στην πραγματικότητα όμως δεν υπάρχει καν η επιλογή του «όχι» στην ένωση με τη Ρωσία στο ψηφοδέλτιο που θα αναρτήθηκε στο δικτυακό τόπο της τοπικής Βουλής.

Ψυχροπολεμικό το κλίμα στις σχέσεις ΗΠΑ - Ρωσίας για το θέμα της Κριμαίας, λίγες ημέρες πριν από τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος για την προσάρτηση της περιοχής από τη Ρωσία. Ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών απέρριψε ρωσική πρόταση για συνομιλίες με τον Βλαντιμίρ Πούτιν, μέχρι η Μόσχα να ασχοληθεί με τις αμερικανικές προτάσεις για την ουκρανική κρίση. Σε τηλεφωνική συνομιλία που είχε με τον Λαβρόφ, ο Κέρι είπε ότι η στρατιωτική επέμβαση της Ρωσίας στην Κριμαία έκανε τυχόν διαπραγματεύσεις εξαιρετικά δύσκολες.

Με το δημοψήφισμα για προσάρτηση της Κριμαίας στη Ρωσία να πλησιάζει -παρά την καταδίκη του ως παράνομο από Κίεβο και δυτικές κυβερνήσεις- η εικόνα διάσπασης εντείνεται: Η μεν Βουλή της Κριμαίας υπερψήφισε «διακήρυξη ανεξαρτησίας» ενώ το Κίεβο προαναγγέλλει πως θα σχηματίσει νέα εθνοφρουρά εξαιτίας της «κακοδιαχείρισης» της προηγούμενης περιόδου.

Την απειλή άμεσης διεύρυνσης των κυρώσεων σε βάρος της Μόσχας εγείρουν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εάν η Ρωσία δεν αλλάξει στάση με κινήσεις «αποκλιμάκωσης» στην Κριμαία. Το Βερολίνο διαμηνύει ότι η ΕΕ «προτιμά να αποφύγει τη σύγκρουση, αλλά πρέπει να είναι προετοιμασμένη», ενώ το Παρίσι προειδοποιεί ότι οι κυρώσεις μπορεί να έρθουν ακόμη και εντός της εβδομάδας.

Διπλωματικός παγετός με φόντο την κρίση στην Κριμαία: Η Ουάσινγκτον απορρίπτει συνάντηση με τον ρώσο υπουργό Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ εάν η Μόσχα δεν δείξει «σοβαρή πρόθεση να επιδιώξει διπλωματική λύση». Η Ρωσία απορρίπτει τη βάση στην οποία θέτουν οι ΗΠΑ το ζήτημα της Ουκρανίας και ετοιμάζει «αντιπροτάσεις», λέγοντας πως «δεν μπορεί να λαμβάνεται ως αφετηρία το πραξικόπημα στο Κίεβο». Την ίδια ώρα, η υπό ρωσικό έλεγχο Κριμαία ορκίζει ως στρατιώτες της μέλη των «δυνάμεων αυτοάμυνας» ενώ η ΕΕ απειλεί με διεύρυνση των κυρώσεων.

Ιπτάμενα ραντάρ AWACS στέλνει η Συμμαχία σε αναγνωριστικές πτήσεις πάνω από την Πολωνία και τη Ρουμανία λόγω της ουκρανικής κρίσης. Η ΝΑΤΟϊκή ανακοίνωση έρχεται καθώς η Ρωσία σφίγγει τον κλοιό στην κριμαϊκή χερσόνησο εν όψει του δημοψηφίσματος της Κυριακής που πυροδοτεί διπλωματικό «πόλεμο» Κρεμλίνου-Δύσης. Την Τετάρτη στις ΗΠΑ ο Ουκρανός πρωθυπουργός. Πιθανή νέα συνάντηση Κέρι-Λαβρόφ εντός της εβδομάδας...

Δεν προτίθεται προς το παρόν η Κομισιόν να αλλάξει το σύστημα θεωρήσεων διαβατηρίων (visa) σε ό,τι αφορά τις ελεύσεις από Ρωσία και Ουκρανία, τόνισε η Ελληνίδα επίτροπος Μαρία Δαμανάκη σε συνέντευξη Τύπου με αφορμή τη διάσκεψη-ημερίδα για τον θαλάσσιο και παράκτιο τουρισμό που διοργάνωσε το υπουργείο Τουρισμού, επ' ευκαιρία της ελληνικής προεδρίας.

Οξύνεται επικίνδυνα το κλίμα στην ανατολική Ουκρανία με αντίπαλες διαδηλώσεις εν όψει του δημοψηφίσματος της επόμενης Κυριακής για την προσάρτηση της Κριμαίας από τη Ρωσία. Φιλορώσοι επιτέθηκαν και ξυλοκόπησαν άγρια Ουκρανούς διαδηλωτές την Κυριακή στη Σεβαστούπολη, την ώρα που στο διπλωματικό πεδίο Μέρκελ και Κάμερον επαναλάμβαναν σε επικοινωνία με τον Πούτιν πως το δημοψήφισμα είναι παράνομο για να εισπράξουν στην άλλη άκρη της τηλεφωνικής γραμμής πως οι κινήσεις των «νόμιμων αρχών της Κριμαίας είναι συμβατές με το Διεθνές Δίκαιο»...

Η Ρωσία ήταν συνένοχος της αστυνομίας στα βίαια επεισόδια εναντίον των φιλοευρωπαίων διαδηλωτών στο Κίεβο, δήλωσε ο Μιχαήλ Χοντορκόφσκι, πρώην μεγιστάνας του πετρελαίου και σφοδρός επικριτής του Κρεμλίνου, απευθυνόμενος σε πλήθος συγκεντρωμένων στην πλατεία Ανεξαρτησίας της ουκρανικής πρωτεύουσας.

Ο Αρσένι Γιατσένιουκ, μεταβατικός πρωθυπουργός στην Ουκρανία, σκοπεύει να πάει στην Ουάσινγκτον με φόντο το αδιέξοδο στην Κριμαία -η οποία οδεύει προς απόσχιση και προσάρτηση στη Ρωσία. Ο Λευκός Οίκος επιβεβαίωσε πως η συνάντηση θα γίνει αυτήν την εβδομάδα, ενώ η Βουλή της Κριμαίας προαναγγέλει άμεση «επιστροφή στη μητέρα πατρίδα Ρωσία».

Χωρίς συγκρούσεις κατέλαβαν φιλορωσικές μονάδες φυλάκιο στη δυτική Κριμαία, σύμφωνα με αναφορές από την ουκρανική συνοριοφυλακή, με το ουκρανικό προσωπικό του να έχει αποκλειστεί εντός -ενώ η Κριμαία οδεύει προς προσάρτηση στη Ρωσία και η Δύση αντιδρά. Παράλληλα, τα ρωσικά ΜΜΕ μεταδίδουν ότι το Κίεβο έχει παγώσει τους τραπεζικούς λογαριασμούς των αρχών της Κριμαίας, οι οποίες όμως, όπως αναφέρεται, έχουν αρχίσει να ανοίγουν λογαριασμούς σε ρωσικές τράπεζες. Ένταση σε φιλορωσική διαδήλωση στη Συμφερόπολη, στις ΗΠΑ τις επόμενες ημέρες ο Γιατσένιουκ.

Ενώ η κρίση στην Ουκρανία συνεχίζεται, οι ΗΠΑ ασκούν πιέσεις στη Ρωσία, προειδοποιώντας ότι πιθανές κινήσεις προσάρτησης της Κριμαίας θα κλείσει την πόρτα στη διπλωματία. Με οικονομικές κυρώσεις μεγάλης εμβέλειας από τη Δύση προειδοποιεί η Βρετανία. Συνομιλίες με ξένους ηγέτες -ανάμεσά τους και ηγέτες χωρών της Βαλτικής- είχε ο Μπαράκ Ομπάμα.

Πυρά δέχτηκε ουκρανικό αεροσκάφος που περιπολούσε στα σύνορα της Κριμαίας και στη συνέχεια τυλίχτηκε στις φλόγες. Σύμφωνα με συνοριοφύλακες δεν υπήρξε κανένας τραυματίας. Ένοπλοι εμπόδισαν για τρίτη φορά τους στρατιωτικούς παρατηρητές του ΟΑΣΕ να μπουν στην Κριμαία. Νέες κυρώσεις εις βάρος της Ρωσίας σχεδιάζει η Δύση, εάν δεν υπάρξει πρόοδος. Τηλεφωνικές επικοινωνίες Ομπάμα με ηγέτες ευρωπαϊκών χωρών.

Φανατικοί εθνικιστές κατευθύνουν την προσωρινή κυβέρνηση της Ουκρανίας, δήλωσε το Σάββατο ο επικεφαλής της ρωσικής διπλωματίας, Σεργκέι Λαβρόφ, αρνούμενος για μια ακόμα φορά οποιαδήποτε εμπλοκή του Κρεμλίνου στην υποθεση της Κριμαίας. O ίδιος πάντως δηλώνει ότι η Μόσχα είναι ανοικτή σε ειλικρινή διάλογο με τη διεθνή κοινότητα για να βγει η Ουκρανία από την κρίση.

Κίνδυνο «εθνικών διωγμών» εις βάρος Ρώσων και ρωσόφωνων στην Κριμαία και την ανατολική Ουκρανία επικαλείται πλέον το Κρεμλίνο ως βάση των κινήσεών του στη γεωπολιτική σκακιέρα. «Η Ρωσία δεν μπορεί να αγνοήσει τις εκκλήσεις για βοήθεια» ισχυρίζεται ο Πούτιν σε νέα τηλεφωνική επικοινωνία με τον Ομπάμα. «Μας κάνουν να γελάμε» λέει ο εκπρόσωπός του για τις εκκλήσεις διαλόγου με το Κίεβο. Και ο Σεργκέι Λαβρόφ προειδοποιεί τις ΗΠΑ: «Οι κυρώσεις θα γυρίσουν μπούμπερανγκ»...

Η ηγέτιδα της ουκρανικής αντιπολίτευσης Γιούλια Τιμοσένκο δήλωσε την Παρασκευή ότι υπάρχει κίνδυνος να ξεσπάσει ανταρτοπόλεμος στην Κριμαία εάν αυτή ενταχθεί στη Ρωσία και κάλεσε τη Γερμανία και άλλες χώρες να επιβάλουν αμέσως οικονομικές κυρώσεις στη Μόσχα. Η Τιμοσένκο έκανε τις δηλώσεις αυτές μετά τη συνάντησή της με τη γερμανίδα καγκελάριο, Άνγκελα Μέρκελ, από το Δουβλίνο όπου πραγματοποιείται η σύνοδος του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος. «Ο Πούτιν θα πάει τόσο μακριά όσο του επιτρέψουν» προσθέτει.

Οι στρατιωτικοί παρατηρητές του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) δεν κατάφεραν ούτε την Παρασκευή να περάσουν στην Κριμαία, όπως είχε συμβεί και την Πέμπτη. «Δεν έχουν λάβει επίσημη πρόσκληση» λέει για τους παρατηρητές η Ρωσία. Εν τω μεταξύ, οι υπουργοί Εξωτερικών 12 κρατών της κεντρικής και της βόρειας Ευρώπης τάχθηκαν υπέρ της αποστολής το συντομότερο δυνατό μιας ομάδας παρατηρητών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Ουκρανία.

Οργισμένη εμφανίζεται η Μόσχα μπροστά στις πρώτες κυρώσεις της ΕΕ με φόντο τις εξελίξεις στην Κριμαία και απειλεί με αντίποινα. Σε δηλώσεις του ο ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, κατηγόρησε την ΕΕ για «μη εποικοδομητικές θέσεις» και τόνισε ότι «η Ρωσία δεν θα δεχτεί τη γλώσσα των κυρώσεων και των απειλών». Ο Λαβρόφ προειδοποιεί, μάλιστα, ότι η Μόσχα θα προβεί σε αντίποινα σε περίπτωση επιβολής των κυρώσεων.

Ο μεταβατικός πρωθυπουργός της Ουκρανίας κάλεσε τη Μόσχα να αποσύρει τα στρατεύματά της από τους δρόμους της Κριμαίας και να αρχίσει διάλογο με τη νέα ηγεσία στο Κίεβο. Η ουκρανική κυβέρνηση κατηγόρησε τη Ρωσία για υποστήριξη αποσχιστικών ομάδων και κατακεραύνωσε εκ νέου το δημοψήφισμα στην Κριμαία ως παράνομο, λέγοντας πως «κανείς στον πολιτισμένο κόσμο» δεν θα το αναγνωρίσει.

Διαμετρικά αντίθετες παραμένουν οι θέσεις μεταξύ Ουάσινγκτον και Βρυξελλών από τη μία πλευρά και Μόσχας από την άλλη για την κρίση στην Κριμαία, ενώ ο διπλωματικός πόλεμος μαίνεται: «Δεν μπορούμε να αγνοήσουμε τις εκκλήσεις ρωσόφωνων για βοήθεια» λέει ο Πούτιν στον Ομπάμα, «παράνομη» η Ρωσία και το δημοψήφισμα επιμένει ο Λευκός Οίκος. Πρώτη γεύση κυρώσεων στη Μόσχα από την ΕΕ, με τη Γαλλία να διαμηνύει πως οι τόνοι θα ανέβουν εάν δεν υπάρξουν αποτελέσματα. «Ευπρόσδεκτη η Κριμαία» λέει η ρωσική Βουλή, καταδικάζουν ως παράνομο το δημοψήφισμα χώρες της ΕΕ.

Τη στιγμή που η ουκρανική μεταβατική κυβέρνηση και η Δύση καταγγέλλουν ως παράνομο το δημοψήφισμα προσάρτησης στη Ρωσία, η τοπική Βουλή της Κριμαίας κόβει όλους τους δεσμούς με την Ουκρανία, δημιουργεί το δικό της στρατό και εθνικοποιεί τις κρατικές εταιρείες. «Το διάταγμα βάσει του οποίου η Κριμαία είναι ρωσική ισχύει ήδη» λέει ο αντιπρόεδρος της τοπικής κυβέρνησης, διαμηνύοντας ότι τα ουκρανικά στρατεύματα στην περιοχή θα αντιμετωπίζονται ως κατακτητές και πρέπει είτε να παραδοθούν είτε να φύγουν...