βιέννη

Η Βιέννη επέλεξε, για μόλις μερικές χιλιάδες ψήφους, για πρόεδρο έναν ανεξάρτητο υποψήφιο απέναντι στο «φιλικό πρόσωπο της ακροδεξιάς» και η κατάληξη του θρίλερ έκανε -όπως λένε Παρίσι ή Βερολίνο- την Ευρώπη «να αναπνεύσει ανακουφισμένη». Ο νέος πρόεδρος υπόσχεται ενωτική στάση, όμως η ανακούφιση στην υπόλοιπη Ευρώπη είναι περιορισμένη: Η περίπτωση της ευημερούσας Αυστρίας -στερώντας την «εξήγηση» της οικονομικής κρίσης- φωτίζει κάποιες από τις ρίζες του προβλήματος σε ολόκληρη την ήπειρο. 

Οι υπουργοί Εξωτερικών ευρωπαϊκών χωρών, των ΗΠΑ και κρατών που γειτονεύουν με τη Λιβύη συναντώνται σήμερα στη Βιέννη για να συζητήσουν σχετικά με τη χαοτική κατάσταση που επικρατεί στη χώρα -ακόμη διαιρεμένη και με ζωντανή την απειλή της τζιχαντιστικής ISIS. Της συνάντησης προεδρεύουν οι ΥΠΕΞ των ΗΠΑ και της Ιταλίας, με τη δεύτερη να επείγεται ιδιαίτερα για τρόπους αντιμετώπισης της κρίσης.

Πώς εξηγείται η γοητεία που ασκεί η «νέα μόδα» εθνικισμού που εκπροσωπούν πολιτικοί όπως ο Ντόναλντ Τραμπ στις ΗΠΑ, η Μαρίν Λεπέν στη Γαλλία ή ο Νόρμπερτ Χόφερ στην Αυστρία; Ο ιστορικός Μαρκ Μαζάουερ προσπαθεί να δώσει την απάντηση.

Τέλος καλό όλα καλά. Αυτό προκύπτει από την σημερινή επιστροφή της πρεσβευτού της Ελλάδας Χρ.Αλιφέρη στη Βιέννη. Η ανάκλησή της στην Αθήνα πριν δυόμιση περίπου μήνες είχε κλονίσει τις ελληνοαυστριακές σχέσεις. Ο λόγος της ανάκλησης ήταν το γεγονός ότι η Βιέννη δεν είχε προσκαλέσει την Αθήνα στην «διάσκεψη των χωρών των Δυτ.Βαλκανίων» για το προσφυγικό με την αιτιολογία ότι η προσφυγική πολιτική της Ελλάδας συγκρούεται με εκείνη των άλλων οκτώ συμμετεχόντων χωρών.

Ο ασκών χρέη καγκελαρίου της Αυστρίας, Ράινχολντ Μιτερλένερ, δεν μπόρεσε να αποκλείσει ακόμη και το ενδεχόμενο προκήρυξης πρόωρων εκλογών μετά την παραίτηση του καγκελαρίου Βέρνερ Φάιμαν, υπογραμμίζοντας ωστόσο πως περιμένει ότι θα υπάρξει συμφωνία στις συνομιλίες με τους Σοσιαλδημοκράτες εταίρους του στον κυβερνητικό συνασπισμό.

Το σχέδιο της Αυστρίας αντιβαίνει «με τρόπο επαίσχυντο στους ευρωπαϊκούς κανονισμούς, όπως επίσης στην Ιστορία, τη λογική και το μέλλον» δηλώνει ο Ματέο Ρέντσι κατακεραυνώνοντας την Βιέννη για την πρόθεση να κλείσει το πέρασμα Μπρένερ και να ανεγείρει μεθοριακό φράχτη 400 μέτρων για να αναχαιτίσει τις προσφυγικές-μεταναστευτικές ροές.

Τον κώδωνα κινδύνου και για πλήγμα στην οικονομία κρούει η ιταλική πλευρά προειδοποιεί από το ενδεχόμενο να «σφίξει» η Αυστρία τα σύνορα στο Μπρένερ, λέγοντας πως οι έλεγχοι θα έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο εμπόριο και τον τουρισμό. Την ίδια στιγμή, λάδι στη φωτιά ρίχνει στη Βιέννη ο ακροδεξιός προπορευόμενος υποψήφιος για την προεδρία Νόρμπερτ Χόφερ, χαρακτηρίζοντας τους ελέγχους «αναπόφευκτους».

Όσο μικρός κι αν είναι ο ουσιαστικός ρόλος του προέδρου στην Αυστρία, τόσο ηχηρά έχει αντηχήσει σε όλη την Ευρώπη το σοκ του πρώτου γύρου στις προεδρικές κάλπες: Τα δύο μεγάλα κόμματα στη Βιέννη εξαφανίστηκαν και πάνω στο πτώμα του «κατεστημένου» χορεύει όχι μόνο ο ακροδεξιός Χόφερ αλλά και όλες οι ακροδεξιές δυνάμεις στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Η ίδια η Βιέννη μοιάζει χαμένη και αναρωτιέται εάν μετατρέπεται σε Ουγγαρία...

Οι πετρελαιοπαραγωγές χώρες που συμμετείχαν στη σύνοδο της Ντόχα δεν κατάφεραν να καταλήξουν σε συμφωνία για το «πάγωμα» της παραγωγής πετρελαίου στα επίπεδα του περασμένου Ιανουαρίου.

Σκληρή στάση κρατά η Αυστρία απέναντι στην Ιταλία για τους συνοριακούς ελέγχους στο Μπρένερ ελέω μεταναστευτικού, με τον υπουργό Άμυνας να τονίζει ότι η Βιέννη είναι έτοιμη «σε ακραία κατάσταση» ακόμη και να κλείσει τα σύνορα.

Με επιστολή τους στην Κομισιόν, οι ιταλοί υπουργοί Εξωτερικών και Εσωτερικών διαμαρτύρονται για την πρόθεση της Αυστρίας να «σφίξει» τα σύνορα στο Μπρένερ και να προετοιμάσει την κατασκευή φράχτη. Η Βιέννη υπερασπίζεται τις κινήσεις της ως «αναγκαίες».

Συγκρούσεις μεταξύ διαδηλωτών και αυστριακής αστυνομίας ξέσπασαν την Κυριακή στο πέρασμα Μπρένερο (Μπρένερ) στα ιταλο-αυστριακά σύνορα, κατά τη διάρκεια συγκέντρωσης ενάντια στη στάση της Βιέννης στο Προσφυγικό και την επαναφορά των ελέγχων στο μεθοριακό πέρασμα με την Ιταλία -όπου σχεδιάζεται να αναπτυχθούν και στρατιώτες. Γκλομπ και σπρέι κατά των διαδηλωτών. Εικόνες και πλάνα...

Με σκεπτικισμό αντιμετωπίζει ο πρόεδρος της Αυστρίας Χάιντς Φίσερ τη συμφωνία Ευρωπαϊκής Ένωσης-Τουρκίας, που προβλέπει την επαναπροώθηση προσφύγων από την Ελλάδα και η οποία τίθεται σε πλήρη εφαρμογή από τη Δευτέρα. Την ίδια στιγμή, ο αυστριακός υπουργός Άμυνας δηλώνει πως η Βιέννη σκοπεύει να αναπτύξει στρατιωτικές δυνάμεις στα σύνορα με την Ιταλία.

...

Θα ήταν λάθος μήνυμα εάν η Αυστρία δεχόταν πρόσφυγες από την Ελλάδα, υποστήριξε ο αυστριακός υπουργός Άμυνας Χανς Πέτερ Ντόσκοτσιλ σε συνέντευξή του που δημοσιεύεται την Κυριακή στην εφημερίδα Österreich, αντιδρώντας στην πρόταση του προέδρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Μάρτιν Σουλτς, για ανακατανομή σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης των προσφύγων που εγκλωβίζονται στην Ελλάδα.

Συνέχεια στους υψηλούς τόνους που έχουν επικρατήσει με τις χώρες του διαδρόμους των Δυτικών Βαλκανίων και με την Αυστρία φαίνεται ότι επιθυμεί να δώσει η Αθήνα. Σύμφωνα με πληροφορίες του Βήματος, η ελληνική κυβέρνηση ζήτησε πριν από λίγες ημέρες, μέσω της Μόνιμης Αντιπροσωπείας της χώρας μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τη γνώμη της Νομικής Υπηρεσίας του Συμβουλίου σχετικά με το αν η πρόσφατη απόφαση της Βιέννης για την επιβολή οροφών στους μετανάστες που θα δέχεται είναι σύννομη με το Διεθνές Δίκαιο.

Η Αυστρία και η Ελλάδα είναι εταίροι και όχι αντίπαλοι και πρέπει να συνεννοηθούν για την εξεύρεση από κοινού μίας ευρωπαϊκής λύσης στο προσφυγικό και όχι μίας λύσης με την οποία ο ένας θα θέλει να επιβάλλεται στον άλλο, διαμηνύει ο Νίκος Κοτζιάς σε συνέντευξή του στη δημόσια Αυστριακή Τηλεόραση, αναφερόμενος στην ένταση στις διμερείς σχέσεις μετά τον αποκλεισμό της Αθήνας από την αμφιλεγόμενη Διάσκεψη της Βιέννης για τα Δυτικά Βαλκάνια.

Από τη Βιέννη και τη Λιουμπλιάνα αρχίζει την Τρίτη η περιοδεία του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ εν όψει της κρίσιμης Συνόδου ΕΕ-Τουρκίας της 7ης Μαρτίου για το προσφυγικό. Την Τετάρτη επισκέπτεται Ζάγκρεμπ και Σκόπια, ακολουθεί την Πέμπτη η Αθήνα και η Άγκυρα για συνομιλίες με τους Αλέξη Τσίπρα και Αχμέτ Νταβούτογλου, ενώ την Παρασκευή ο Ντόναλντ Τουσκ θα έλθει ενώπιος ενωπίω με τον Ταγίπ Ερντογάν.

«Σε περίπτωση που η Γερμανία προτίθεται να συνεχίσει να δέχεται συντεταγμένα πρόσφυγες, θα πρέπει είτε να παίρνει τους ανθρώπους από την Ελλάδα είτε να τους χορηγεί βίζα διέλευσης. Αυτό, όμως, θα μπορεί να ισχύει μόνο για πρόσφυγες, οι οποίοι θα έχουν καταγραφεί στην Ελλάδα και θα περιμένουν στα hotspots» ανέφερε σε δηλώσεις του στο Αυστριακό Πρακτορείο Ειδήσεων ο υπουργός Καγκελαρίας της Αυστρίας Γιόζεφ Όστερμαϊερ.

Με φόντο την έντονη αντίδραση της Αθήνας στα μέτρα που έχει υιοθετήσει η Βιέννη στο προσφυγικό μετά την αμφιλεγόμενη Διάσκεψη με τις άλλες βαλκανικές χώρες, ο αυστριακός υπουργός Άμυνας λέει ότι ο ίδιος θα καλούσε την Ελλάδα στη συνάντηση. «Είμαι άνθρωπος του διαλόγου και της συναίνεσης» λέει, ενώ υπερασπίζεται την στάση της Αυστρίας στα σύνορα.

Με απόφαση του υπουργού Εξωτερικών, Νίκου Κοτζιά, η πρέσβυς της Ελλάδος στη Βιέννη, Χρυσούλα Αλειφέρη, ανακαλείται στην Αθήνα για διαβουλεύσεις, «προκειμένου να διαφυλαχθούν οι φιλικές σχέσεις μεταξύ των κρατών και των λαών της Ελλάδας και της Αυστρίας» -στον απόηχο της αμφιλεγόμενης Διάσκεψης των Χωρών των Δυτικών Βαλκανίων. Με νέα κριτική εις βάρος της Ελλάδας αντιδρά στην ανάκληση το αυστριακό υπουργείο Εξωτερικών.

Οι «προφητείες» τις ημέρες του καλοκαιριού πως η προσφυγική κρίση θα απειλούσε τα ίδια τα θεμέλια της ευρωπαϊκής ενοποίησης έχουν γίνει πλέον κοινοτοπίες: Η διάσκεψη στην Αυστρία με τις κυβερνήσεις βαλκανικών χωρών, πλην Ελλάδας, δείχνει πως το ρήγμα μεταξύ των «28» διερύνεται. Η Αθήνα αντιδρά απειλώντας με το χαρτί του βέτο, η Βιέννη προσέρχεται με την πίεση της συμφωνίας στη Διάσκεψη -την ώρα που η Ένωση ελπίζει στο Σχέδιο Δράσης με την Τουρκία.

«Πλήρης και εξ ολοκλήρου υποστήριξη» της ΠΓΔΜ στο πλαίσιο κινήσεων και μέτρων για τη «δραστική» μείωση της προσφυγικής ροής κατά μήκος του βαλκανικού διαδρόμου συμφωνήθηκε στην αμφιλεγόμενη διάσκεψη που συγκάλεσε η Αυστρία -αποκλείοντας την Ελλάδα. Λύσεις σε εθνικό επίπεδο προτάσσει η Βιέννη με νέες κατηγορίες κατά της Ελλάδας για έλλειψη συνεργασίας. Στη δικαιοδοσία των επί μέρους χωρών ποιος μπορεί να περάσει τα σύνορα... Κριτική Βερολίνου στη Βιέννη για μη πρόσκληση της Ελλάδας, επιμένοντας σε ευρωπαϊκή λύση.

Την πρότασή της για υποστήριξη με στρατιώτες στην ΠΓΔΜ για φύλαξη των συνόρων επανέλαβε η Βιέννη ενώ προετοιμάζεται για τη Διάσκεψη χωρών των Δυτικών Βαλκανίων -διάσκεψη που έχει προκαλέσει την αντίδραση της Αθήνας και ενόχληση στις Βρυξέλλες. Επικρίνει το Βερολίνο η Αυστρία: «Ας μας πει τι θα κάνει», λέει. «Δεν ήταν μονομερής η απόφασή μας» αναφέρουν τα Σκόπια για το μπλόκο σε Αφγανούς.

Η κυβέρνηση της Αυστρίας απέρριψε τις επικρίσεις της Αθήνας για τη συνεδρίαση που θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη με τις χώρες των Βαλκανίων που ενέχονται στη διαχείριση της μεταναστευτικής κρίσης, υπογραμμίζοντας πως το σχήμα αυτό, το οποίο δεν περιλαμβάνει την Ελλάδα, δεν συνεδριάζει για πρώτη φορά.