Μεγάλες και μικρομεσαίες επιχειρήσεις: Δύο ταχύτητες στην ελληνική οικονομία

Αν και η εικόνα της ελληνικής οικονομίας παραμένει θετική, διατηρώντας την αναπτυξιακή της δυναμική, με τις επενδύσεις, τις εξαγωγές και την κατανάλωση να στηρίζουν την πορεία του ΑΕΠ, έχει ανάψει εδώ και καιρό μια ενδιαφέρουσα συζήτηση.

Πίσω από τη θετική μακροοικονομική πορεία διαμορφώνεται ένα επιχειρηματικό τοπίο δύο ταχυτήτων, με τις μεγάλες επιχειρήσεις να εμφανίζονται περισσότερο αισιόδοξες και επενδυτικά προσανατολισμένες, ενώ οι μικρομεσαίες να εξακολουθούν να βρίσκονται αντιμέτωπες με αυξημένο λειτουργικό κόστος και να έχουν δυσκολότερη πρόσβαση σε χρηματοδότηση και έλλειψη ανθρώπινου δυναμικού.

Η εικόνα αυτή φωτογραφίζεται στην 28η Global CEO Survey της PwC Ελλάδας. Σύμφωνα με την έρευνα, το 85% των Ελλήνων διευθυνόντων συμβούλων εκτιμά ότι η ελληνική οικονομία θα κινηθεί ανοδικά μέσα στους επόμενους δώδεκα μήνες, ποσοστό αισθητά υψηλότερο από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Παράλληλα, περισσότεροι από ένας στους δύο CEOs θεωρούν ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα ενισχύσει την παραγωγικότητα και την κερδοφορία των επιχειρήσεών τους, ενώ στον αντίποδα η έλλειψη εξειδικευμένων δεξιοτήτων αναδεικνύεται ως ένας από τους σημαντικότερους επιχειρηματικούς κινδύνους.

Η αισιοδοξία αυτή αποτυπώνεται και στις επενδυτικές επιλογές των μεγάλων επιχειρήσεων, οι οποίες κατευθύνουν ολοένα περισσότερους πόρους στον ψηφιακό μετασχηματισμό, στην αυτοματοποίηση διαδικασιών και στην ανάπτυξη ανθρώπινου κεφαλαίου. Η στρατηγική αυτή ενισχύει την ανταγωνιστικότητά τους σε μια περίοδο όπου η τεχνολογία και η καινοτομία αποτελούν βασικούς μοχλούς ανάπτυξης.

Στον αντίποδα, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν διαφορετικές προτεραιότητες. Σύμφωνα με τις τελευταίες έρευνες του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ, το αυξημένο ενεργειακό και λειτουργικό κόστος εξακολουθεί να αποτελεί το σημαντικότερο πρόβλημα για τις μικρές επιχειρήσεις, ενώ η περιορισμένη ρευστότητα και η δυσκολία χρηματοδότησης εξακολουθούν να περιορίζουν τις επενδυτικές τους δυνατότητες.

Η κατάσταση αυτή επηρεάζει κυρίως τις πολύ μικρές επιχειρήσεις, οι οποίες διαθέτουν μικρότερα περιθώρια απορρόφησης των αυξήσεων στο κόστος παραγωγής και λειτουργίας.

Παρόμοια εικόνα καταγράφει και η έρευνα της Εθνικής Τράπεζας για τις ελληνικές ΜμΕ. Παρότι ο δείκτης επιχειρηματικής εμπιστοσύνης παραμένει θετικός, οι επιχειρήσεις εμφανίζονται πιο συγκρατημένες ως προς τα επενδυτικά τους σχέδια, εξαιτίας του υψηλού κόστους χρηματοδότησης, της αβεβαιότητας στο διεθνές περιβάλλον και των δυσκολιών εύρεσης κατάλληλου προσωπικού.

Οι προκλήσεις αυτές συνδέονται άμεσα με τις διαπιστώσεις της Τράπεζας της Ελλάδος.

Στην τελευταία Έκθεση Νομισματικής Πολιτικής 2024-2025, η κεντρική τράπεζα επισημαίνει ότι, παρά τους ρυθμούς ανάπτυξης που εξακολουθούν να υπερβαίνουν τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, η ελληνική οικονομία καλείται να αντιμετωπίσει διαρθρωτικές αδυναμίες, όπως το επενδυτικό κενό, η χαμηλή παραγωγικότητα, οι ελλείψεις δεξιοτήτων στην αγορά εργασίας και η ανάγκη επιτάχυνσης του ψηφιακού μετασχηματισμού. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης για επενδύσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας, καθώς και στη βελτίωση της πρόσβασης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων σε χρηματοδότηση.

Η διαφορετική εικόνα μεγάλων και μικρομεσαίων επιχειρήσεων αναδεικνύει ότι η πρόκληση για το 2026 δεν είναι μόνο η διατήρηση της ανάπτυξης, αλλά η διάχυσή της σε ολόκληρη την επιχειρηματική βάση της χώρας.

Η ενίσχυση της παραγωγικότητας, η πρόσβαση σε κεφάλαια, η επιτάχυνση του ψηφιακού μετασχηματισμού και η επένδυση στο ανθρώπινο δυναμικό αποτελούν τους βασικούς παράγοντες που θα καθορίσουν εάν η ελληνική οικονομία θα συνεχίσει να αναπτύσσεται με μία κοινή ταχύτητα ή θα παγιωθεί η απόσταση μεταξύ των μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Με πληροφορίες από PwC Ελλάδας, ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ, Εθνική Τράπεζα – Survey of Greek SMEs, Τράπεζα της Ελλάδος – Έκθεση Νομισματικής Πολιτικής 2024-2025