Μια εξαιρετικά σπάνια νεολιθική κατασκευή αποκάλυψαν αρχαιολόγοι στις ακτές του Σάφολκ, στην ανατολική Αγγλία, κατά τη διάρκεια ανασκαφών που πραγματοποιούνται πριν από την κατασκευή του πυρηνικού σταθμού Sizewell C. Σύμφωνα με το Art News, η ανακάλυψη αφορά έναν επιμήκη περίβολο, έναν τύπο μνημείου που συναντάται πολύ σπάνια και θεωρείται από τα αρχαιότερα τελετουργικά έργα της Νεολιθικής περιόδου στη Βρετανία.
Αρχαιολόγοι πεδίου της Oxford Cotswold Archaeology ανασκάπτουν τον νεολιθικό επιμήκη περίβολο, χρησιμοποιώντας εργαλεία όπως φτυάρια, καρότσια μεταφοράς και τσάπες. Πηγή φωτογραφίας: Oxford Cotswold Archaeology.
Ένα μνημείο ηλικίας άνω των 5.800 ετών
Η Νεολιθική περίοδος στη Βρετανία εκτείνεται περίπου από το 4000 έως το 2500 π.Χ. και σηματοδοτεί μια από τις σημαντικότερες αλλαγές στην ανθρώπινη ιστορία. Οι κυνηγοί-τροφοσυλλέκτες εγκατέλειψαν σταδιακά τον νομαδικό τρόπο ζωής, στράφηκαν στη γεωργία και την κτηνοτροφία, ανέπτυξαν την κεραμική και δημιούργησαν εντυπωσιακά μνημεία, όπως το Στόουνχεντζ.
Οι επιμήκεις περίβολοι ανήκουν στα πρώτα μεγάλα έργα που κατασκευάστηκαν εκείνη την εποχή. Πρόκειται για ορθογώνιους ανοιχτούς χώρους που περιβάλλονται από τάφρους και θεωρείται ότι είχαν τελετουργική ή κοινοτική χρήση. Επειδή δεν λειτουργούσαν ούτε ως οικισμοί ούτε ως χώροι ταφής, σπάνια αποδίδουν μεγάλο αριθμό αρχαιολογικών ευρημάτων.
Ο περίβολος που αποκαλύφθηκε στο εργοτάξιο του Sizewell C έχει διαστάσεις περίπου 50 επί 20 μέτρα (165 × 65 πόδια). Με το πέρασμα περισσότερων από πέντε χιλιάδων ετών τα ίχνη του είχαν σχεδόν εξαφανιστεί και οι αρχαιολόγοι κατάφεραν να εντοπίσουν το περίγραμμά του μόνο χάρη στις ανεπαίσθητες μεταβολές στο χρώμα και τη σύσταση του εδάφους.
Πώς προσδιορίστηκε η ηλικία του
Για τη χρονολόγηση του μνημείου οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τη μέθοδο της οπτικά διεγειρόμενης φωταύγειας (Optically Stimulated Luminescence – OSL), η οποία έδειξε ότι οι τάφροι του περιβόλου ανοίχθηκαν κατά την Πρώιμη έως Μέση Νεολιθική περίοδο, περίπου το 3800 π.Χ.
Παράλληλα, τα ανώτερα στρώματα που γέμισαν αργότερα τις τάφρους χρονολογούνται στην περίοδο του πολιτισμού Beaker (2450-1800 π.Χ.). Το εύρημα αυτό υποδηλώνει ότι το μνημείο παρέμεινε ορατό και αποτελούσε τμήμα του τοπίου για πολλούς αιώνες μετά την κατασκευή του.
Εικόνα: Ανατολικά προσανατολισμένη τομή του αυλακιού (τάφρου) του μνημείου, με κλίμακα μέτρησης 2 μέτρων. Πηγή φωτογραφίας: Oxford Cotswold Archaeology.
Τα ευρήματα των ανασκαφών
Τη χρονολόγηση ενίσχυσε και η ανακάλυψη μικρής ποσότητας κεραμικής μέσα στις τάφρους του περιβόλου. Οι αρχαιολόγοι εντόπισαν επίσης αρκετά επεξεργασμένα αντικείμενα από πυριτόλιθο, τα οποία όμως δεν κατέστη δυνατό να χρονολογηθούν με ακρίβεια.
Σύμφωνα με την Oxford Cotswold Archaeology, η ανακάλυψη αποτελεί ένα ιδιαίτερα σημαντικό παράθυρο στο παρελθόν της περιοχής.
«Αυτός ο νεολιθικός επιμήκης περίβολος είναι ένα σπάνιο και ιδιαίτερα σημαντικό εύρημα, που μας δείχνει πώς οι άνθρωποι πριν από περισσότερα από 5.000 χρόνια διαμόρφωσαν το ίδιο τοπίο στο οποίο σήμερα κατασκευάζεται το σύγχρονο ενεργειακό έργο του Sizewell C», αναφέρει χαρακτηριστικά ο οργανισμός.