Εμπόδια στη νομική εκπροσώπηση των αιτούντων άσυλο – Τι προβλέπει η νέα ΚΥΑ

Νέα Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) που συνυπογράφουν ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, ο υπουργός Δικαιοσύνης, Γιώργος Φλωρίδης και ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης καθορίζει ότι μόνο δικηγόροι ενταγμένοι σε ειδικό μητρώο θα παρέχουν από εδώ και πέρα νομική καθοδήγηση σε αιτούντες άσυλο στο πρώτο στάδιο της σχετικής διοικητικής διαδικασίας.

«Η νομική καθοδήγηση δεν περιλαμβάνει την προετοιμασία του αιτούντος για τη συνέντευξη επί της ουσίας, την κατάρτιση υπομνημάτων ή άλλων εγγράφων καθώς και την παροχή συγκεκριμένων συμβουλών και την υπόδειξη συγκεκριμένων ενεργειών για την υποστήριξη της υπόθεσης κάθε αιτούντος»

Μάλιστα, σύμφωνα με την ΚΥΑ, προβλέπεται μπόνους αμοιβή 250 ευρώ, όταν μετά την προβλεπόμενη συνεδρία ενημέρωσης, ο αιτών άσυλο θα επιλέγει την εθελούσια ή οικειοθελή αναχώρησή του από την Ελλάδα και η επιστροφή του θα ολοκληρώνεται.

• Δείτε την ΚΥΑ αναλυτικά εδώ

Το ειδικό μητρώο

Η ΚΥΑ προβλέπει τη σύσταση του «Μητρώου Δικηγόρων Νομικής Καθοδήγησης».

Σύμφωνα με το άρθρο 3.2 της απόφασης: «Σε εκτέλεση της ανάθεσης της παρ. 1, συστήνεται ‘Μητρώο Δικηγόρων Νομικής Καθοδήγησης’ (εφεξής ‘Μητρώο’), το οποίο τηρείται στον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών. Η ορθή τήρηση, εποπτεία και διαχείριση του Μητρώου αποτελεί αποκλειστική ευθύνη της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων της Ελλάδας (εφεξής ‘Ολομέλεια’) και ανατίθεται σε τριμελή επιτροπή που συγκροτείται με απόφασή της».

Στο άρθρο 4 αναφέρονται οι προϋποθέσεις εγγραφής και διαγραφής των δικηγόρων από το μητρώο, ενώ στο άρθρο 5 σημειώνεται ότι θα υπάρχουν ειδικά σεμινάρια επιμόρφωσης.

Στιγμιότυπο έπειτα από ναυάγιο με νεκρούς μετανάστες και πρόσφυγες ανοικτά των Καλών Λιμένων Κρήτης, Σάββατο 21 Φεβρουαρίου 2026 (ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΡΑΠΑΝΗΣ / EUROKINISSI)

Οι περιορισμοί στο περιεχόμενο της δωρεάν νομικής καθοδήγησης

Ένα από τα πιο σημαντικά σημεία της ΚΥΑ, είναι οι περιορισμοί που βάζει στο περιεχόμενο της νομικής καθοδήγησης.

Αυτή περιλαμβάνει: «Καθοδήγηση και επεξήγηση της διοικητικής διαδικασίας, συμπεριλαμβανομένων πληροφοριών σχετικά με τα στάδια αυτής, με τα δικαιώματα, τις διαδικαστικές εγγυήσεις και τις υποχρεώσεις των αιτούντων κατά τη διάρκειά της», «συνδρομή σχετικά με την κατάθεση της αίτησης» και «ενημέρωση για τη συνδρομή ισχυρού ή μη προσφυγικού προφίλ στο πρόσωπο εκάστοτε αιτούντα και, ιδίως, για τις αυστηρές ποινικές κυρώσεις των αδικημάτων παράνομης εισόδου και παραμονής στη χώρα».

Στην ΚΥΑ διευκρινίζεται ότι: «Οι αιτούντες δικαιούνται να συμμετέχουν με διευκρινιστικές ερωτήσεις ως προς το περιεχόμενο της νομικής καθοδήγησης της παρ. 1 που τους παρέχεται, εντός του χρονικού διαστήματος της συνεδρίας και εφόσον οι ερωτήσεις δεν περιλαμβάνουν εξιστόρηση προσωπικών περιστάσεων.

Η νομική καθοδήγηση δεν περιλαμβάνει την προετοιμασία του αιτούντος για τη συνέντευξη επί της ουσίας, την κατάρτιση υπομνημάτων ή άλλων εγγράφων καθώς και την παροχή συγκεκριμένων συμβουλών και την υπόδειξη συγκεκριμένων ενεργειών για την υποστήριξη της υπόθεσης κάθε αιτούντος. Ο παρέχων την νομική καθοδήγηση δεν έχει πρόσβαση στα στοιχεία του φακέλου του αιτούντος και δεν ενεργεί εξ ονόματός του».

Οι αμοιβές

Το άρθρο 9 αναφέρεται στις αμοιβές των δικηγόρων, 160 ευρώ ανά συνεδρία και, όπως προαναφέρθηκε, μπόνους 250 ευρώ αν ο αιτών άσυλο αποχωρήσει από τη χώρα.

«Για την παροχή νομικής καθοδήγησης στο πλαίσιο της παρούσας καταβάλλεται από την Υπηρεσία Ασύλου στον δικηγόρο αμοιβή ύψους εκατό εξήντα ευρώ (160,00€) πλέον ΦΠΑ, ανά συνεδρία, ανεξαρτήτως του αν η συνεδρία είναι ατομική ή ομαδική», αναφέρεται.

«Σε περίπτωση μη διενέργειας της συνεδρίας νομικής συμβουλευτικής λόγω απουσίας των αιτούντων ωφελουμένων που έχουν προσκληθεί νομίμως σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 6, καταβάλλεται στο δικηγόρο πλήρης αμοιβή. Σε περίπτωση μη διενέργειας της συνεδρίας για λόγους τεχνικής αδυναμίας, στην επαναληπτική συνεδρία συμμετέχει ο ίδιος δικηγόρος και αμείβεται αποκλειστικά ως προς αυτήν σύμφωνα με το παρόν άρθρο», προστίθεται.

«Σε περίπτωση που αιτούντες ωφελούμενοι, οι οποίοι υπάγονται στη διαδικασία συνόρων και, συνεπώς, στερούνται ισχυρού προσφυγικού προφίλ, υποβάλλουν αίτηση εθελούσιας/οικειοθελούς αναχώρησης, εντός δύο (2) μηνών από την παροχή νομικής καθοδήγησης προς αυτούς, θα καταβάλλεται στον δικηγόρο που την παρείχε επιπλέον αμοιβή της προβλεπόμενης στην παρ. 1, ποσού διακοσίων πενήντα ευρώ (250,00€), πλέον Φ.Π.Α.. Η επιπλέον αμοιβή του προηγούμενου εδαφίου θα είναι καταβλητέα με την ολοκλήρωση της διαδικασίας εθελούσιας/οικειοθελούς αναχώρησης», τονίζεται.

Υπό την εποπτεία του υπουργείου Μετανάστευσης οι συνεδρίες

Στην ΚΥΑ ακόμη τονίζεται ότι: «Κάθε πληροφορία που γνωστοποιείται στον δικηγόρο κατά τη συνεδρία νομικής καθοδήγησης είναι εμπιστευτική» και ότι: «Η εποπτεία και αξιολόγηση της εφαρμογής της παρούσας ασκείται από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου σε συνεργασία με την Ολομέλεια. Για τους σκοπούς της εποπτείας και αξιολόγησης, εξουσιοδοτημένο προσωπικό του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου δύναται να παρίσταται κατά τη διάρκεια συνεδρίας νομικής καθοδήγησης».