Από τον Νείλο μέχρι τον Μισισιπή και τον Γάγγη, 236 εκατομμύρια άνθρωποι που ζουν στις εκβολές των μεγάλων ποταμών απειλούνται με πλημμύρες και εκτοπισμό καθώς το έδαφος υποχωρεί κάτω από τα πόδια τους, ένα φαινόμενο που έρχεται να προστεθεί στην άνοδο της στάθμης των θαλασσών για να επιταχύνει τη βύθιση.
Η υπεράντληση υπόγειων υδάτων, η μειωμένη ροή ιζημάτων προς τη θάλασσα και η δόμηση κοντά στις εκβολές είναι οι κύριοι παράγοντες της καθίζησης που καταγράφει η ανάλυση στο περιοδικό Nature.
«Τα αποτελέσματα του εδάφους δείχνουν ότι η υποχώρηση του εδάφους δεν είναι ένα πρόβλημα του μακρινού μέλλοντος. Συμβαίνει τώρα, σε κλίμακα που υπερβαίνει σε πολλά δέλτα την άνοδο της στάθμης λόγω της κλιματικής αλλαγής» δήλωσε ο Μανουχέρ Σιρζαέι του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Βιρτζίνια, μέλος της ερευνητικής ομάδας.
Η υποχώρηση του εδάφους είναι γενικά δύσκολο να διαχωριστεί από την άνοδο της στάθμης λόγω της έλλειψης τοπογραφικών μετρήσεων υψηλής ανάλυσης. Ερευνητές του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Ιρβαϊν και άλλων αμερικανών ιδρυμάτων βρήκαν τη λύση εξετάζοντας δεδομένα δορυφορικών ραντάρ, τα οποία προσφέρουν ανάλυση 75 τετραγωνικών μέτρων ανά εικονοστοιχείο.
Το δέλτα Γάγγη-Βραχμαπούτρα στη Βεγγάλη, ανάμεσα στην Ινδία και το Μπαγκλαντές, είναι το μεγαλύτερο του κόσμου (ESA)
Καθίζηση καταγράφηκε στα δέλτα και των 40 ποταμών που εξετάστηκαν, με τους υψηλότερους ρυθμούς υποχώρησης να απειλούν τον Νείλο, τον Μεκόνγκ που περνά από έξι χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας, τον Τσάο Πράγια της Ταϊλάνδης, τον Γάγγη που εκβάλλει ανάμεσα στην Ινδία και το Μπαγκλαντές, τον Μισισιπή στη Βόρεια Αμερική και τον Κίτρινο Ποταμό στην Κίνα.
Η Νέα Ορλεάνη, επιρρεπής στις πλημμύρες, βρίσκεται στο δέλτα του Μισισιπή
Σε κάποιες περιπτώσεις η υποχώρηση των εκβολών υπολογίζεται σε λιγότερο από ένα χιλιοστό τον χρόνο, ενώ στον Μισισιπή φτάνει τα 3,3 χιλιοστά ανά έτος και στον Κίτρινο Ποταμό ξεπερνά το ένα εκατοστό. Συγκριτικά, η άνοδος της στάθμης των ωκεανών –η οποία οφείλεται στην τήξη των πολικών πάγων και τη διαστολή του νερού λόγω ανόδου της θερμοκρασίας- περιορίζεται σήμερα στα 4 χιλιοστά ανά έτος, αν και ο ρυθμός αναμένεται να επιταχυνθεί στο μέλλον.
Για ένα στα τρία ποτάμια που εξέτασε η μελέτη, κύρια αιτία της καθίζησης είναι η υπεράντληση υπόγειων υδάτων, η οποία έχει ως αποτέλεσμα την αποσταθεροποίηση του εδάφους και την εισβολή θαλασσινού νερού στους υπόγειους υδροφορείς.
Δύο άλλοι παράγοντες είναι οι ανεξέλεγκτη δόμηση και τα φράγματα, τα οποία εμποδίζουν τη ροή των ιζημάτων από τα οποία αποτελείται το έδαφος στις εκβολές των ποταμών.
Κτήρια έχουν ήδη αρχίσει να καταρρέουν στην Αλεξάνδρεια, η οποία βρίσκεται στις εκβολές του Νείλου
«When groundwater is over-pumped or sediments fail to reach the coast, the land surface drops,» said Werth, who co-led the groundwater analysis. «These processes are directly linked to human decisions, which means the solutions also lie within our control.»
Στην περίπτωση της Αλεξάνδρειας, η οποία βρίσκεται στο δυτικό τμήμα του δέλτα του Νείλου, μελέτη που δημοσιεύτηκε πέρυσι στο Earth’s Future υπολόγιζε ότι η ακτογραμμή της πόλης έχει υποχωρήσει κατά δεκάδες μέτρα τις τελευταίες δύο δεκαετίες.
Ως αποτέλεσμα, πολλά παλιά κτήρια έχουν καταρρεύσει και χιλιάδες ακόμα κινδυνεύουν.