Από τα πρώτα χρόνια της κυκλοφορίας του στα τέλη των 60s τo Charlie Hebdo ήταν στην πρώτη γραμμή της πρόκλησης.

Υπό την καθοδήγηση του εμπνευσμένου Φρανσουά Καβανά – ο οποίος έφυγε από τη ζωή μόλις πριν από λίγους μήνες – τα πρωτοσέλιδά του άφηναν άφωνη τη συντηρητική κοινή γνώμη της Γαλλίας. 

Ίσως πιο χαρακτηριστικό το χλευαστικό εξώφυλλό του – υπό την επωνυμία Hara-Kiri Hebdo ακόμα – για τον θάνατο του Σαρλ ντε Γκολ τον Νοέμβριο του 1970. Το φύλλο, που χλεύαζε τα δάκρυα του συμβατικού γαλλικού Τύπου για μια πρόσφατη τραγωδία σε ένα νυχτερινό κλαμπ με τα συγκινητικά γραφόμενα για την απώλεια του Ντε Γκολ – απαγορεύτηκε άμεσα από το υπουργείο Εσωτερικών.

Έτσι οι εκδότες του το μετονόμασαν σε Charlie Hebdo για να παρακάμψουν τον νόμο.

Το Charlie Hebdo συνέχισε στον ίδιο δρόμο, αυτόν της πρόκλησης που θα ερεθίζει την κοινή γνώμη και θα παράγει δημόσια συζήτηση.

Τα τελευταία χρόνια η πολιτική ζωή της Γαλλίας – κυρίως με την άνοδο του Εθνικού Μετώπου – αλλά και τα προβλήματα με τη συνύπαρξη των θρησκειών και την υπεράσπιση του κοσμικού χαρακτήρα του γαλλικού κράτους, προσέφεραν στους δημιουργούς έναν ιδιαίτερο καμβά για να συνεχίσουν τα προκλητικά εξώφυλλα και σκίτσα.

Τα σκίτσα του Μωάμεθ

Το 2006, το περιοδικό είχε αναδημοσιεύσει τα 12 επίμαχα σκίτσα του προφήτη Μωάμεθ που είχαν δημοσιευθεί στον Τύπο σκανδιναβικών χωρών και είχαν προκαλέσει οργή στη μουσουλμανική κοινότητα.

Τότε, σε άρθρο υπό τον τίτλο «ο Μωάμεθ υπερφαλαγγίστηκε από τους φανατικούς», το γαλλικό σατιρικό περιοδικό δημοσίευσε στην πρώτη της σελίδα και ένα νέο σκίτσο του προφήτη που κρύβει με τα χέρια του το πρόσωπό του και δηλώνει: «Είναι δύσκολο να σε αγαπούν οι ηλίθιοι».

Το 2011, τα γραφεία του Charlie Hebdo δέχθηκαν επίθεση με βόμβες μολότοφ, μετά από ειδική έκδοση, λέγοντας ειρωνικά ότι το τεύχος το είχε επιμεληθεί ο προφήτης Μωάμεθ. Μάλιστα, είχαν αλλάξει το όνομα του περιοδικού σε Charia Hebdo, παραπέμποντας στη σαρία, τον ισλαμικό νόμο.

Το 2012, εν μέσω της θύελλας αντιδράσεων που είχε προκαλέσει στον μουσουλμανικό κόσμο η προβολή ταινίας που θεωρείται βλάσφημη και προσβλητική για το Ισλάμ, το γαλλικό σατιρικό περιοδικό Charlie Hebdo δημοσίευσε σκίτσα του προφήτη Μωάμεθ.

Τα γραφεία καταστράφηκαν, οι εργαζόμενοι στο περιοδικό δέχθηκαν απειλές και η ιστοσελίδα του δέχθηκε κυβερνοεπίθεση.

Έξι ημέρες μετά την επίθεση, το περιοδικό επανήλθε με νέο εξώφυλλο που έδειχνε έναν σκιτσογράφο του περιοδικού να φιλά παθιασμένα έναν γενειοφόρο μουσουλμάνο μπροστά στα κατεστραμμένα γραφεία. Ο τίτλος ήταν: «Η αγάπη είναι πιο δυνατή από το μίσος».

Το εξώφυλλο του περιοδικού φιλοξενούσε σκίτσο του γελοιογράφου και διευθυντή του, του Σαρμπ, που εικονίζει έναν μουσουλμάνο σε αναπηρική καρέκλα που την σπρώχνει ένας υπερορθόδοξος εβραίος.

Η γελοιογραφία έφερε τη λεζάντα «Άθικτοι 2», παραπέμποντας σε μια σκηνή από την γαλλική ταινία με τον ομώνυμο τίτλο. Στο «συννεφάκι» οι δύο «ήρωες» του σκίτσου δηλώνουν ταυτόχρονα: «Μην κάνετε πλάκα!».

Η γαλλική κυβέρνηση είχε κάνει τότε έκκληση στο περιοδικό να μην δημοσιεύσει τα σκίτσα και όταν το Charlie Hebdo αποφάσισε να προχωρήσει στη δημοσίευση, η Γαλλία έκλεισε πρεσβείες, πολιτιστικά κέντρα και σχολεία σε 20 χώρες υπό τον φόβο αντιποίνων.

«Αντιμετωπίζουμε τις ειδήσεις όπως οι δημοσιογράφοι. Κάποιοι χρησιμοποιούν κάμερες, κάποιοι υπολογιστές. Εμείς χρησιμοποιούμε χαρτί και μολύβι» είχε πει σκιτσογράφος με το ψευδώνυμο Luz στο Associated Press το 2012. «Ένα μολύβι δεν είναι όπλο. Είναι τρόπος έκφρασης» είχε δηλώσει.

Ο αρχισυντάκτης του περιοδικού Στεφάν Σαρμπονιέ, ο οποίος έχασε τη ζωή του στην επίθεση, είχε δηλώσει το 2012: «Ο Μωάμεθ δεν είναι ιερός για μένα. Δεν κατηγορώ τους μουσουλμάνους που δεν γελάνε με τα σκίτσα μας. Όμως, εγώ ζω κάτω από γαλλική νομοθεσία. Δεν ζω κάτω από τον νόμο του Κορανίου».

Τον Ιανουάριο του 2013, το περιοδικό δημοσίευσε ένα 64σέλιδο ειδικό τεύχος με σκίτσα για την ζωή του προφήτη Μωάμεθ.

Η εκπρόσωπος της γαλλικής κυβέρνησης, Ναζάτ Βαλό-Μπελκασέμ, είχε δηλώσει τότε στο τηλεοπτικό δίκτυο France 2: «Δεν είναι ανάγκη να ρίχνουμε λάδι στη φωτιά».

Λιγότερο από μία ώρα πριν την δολοφονική επίθεση στα γραφεία του περιοδικού, ο λογαριασμός του Hebdo στο Τwitter είχε αναρτήσει σατιρικό σκίτσο με «ευχές» του αρχηγού της τζιχαντιστικής ISIS (του αυτοαποκαλούμενου «χαλίφη της Βαγδάτης»).

Το Ισλάμ δεν ήταν η μοναδική θρησκεία που έχει σατιρίσει το περιοδικό. Το περιοδικό έχει δημοσιεύσει εξώφυλλο με τον Πάπα Βενέδικτο ΙΣτ’ να αγκαλιάζει έναν φρουρό του Βατικανού.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ

Γράψτε το σχόλιο σας