30

Στα χέρια Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων βρίσκεται ήδη το τέταρτο σχέδιο του Κόφι Ανάν για την επίλυση του Κυπριακού. Το συνολικό κείμενο αποτελείται από 9.000 σελίδες, ενώ τα κυριότερα σημεία του σχεδίου αναλύονται σε 900 σελίδες.

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, τα βασικά σημεία του κειμένου έχουν ως εξής:

Ασφάλεια

Στο νέο σχέδιο προβλέπεται η παραμονή τουρκικών και ελληνικών στρατευμάτων στην Κύπρο ακόμη και μετά την ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ. Ο αριθμός των τουρκικών στρατευμάτων θα μειωθεί από 35.000 που είναι σήμερα, σε 6.000 μέχρι το 2011 και σε 3.000 μέχρι το 2018.

Προβλέπεται, ωστόσο, μόνιμη παραμονή αγήματος στρατευμάτων σύμφωνα με τη Συνθήκη Συμμαχίας του 1960 και παραμονή 950 Ελλήνων στρατιωτών και 650 Τούρκων, ακόμη και μετά την ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ. Η αναθεώρηση της στρατιωτικής παρουσίας στο νησί θα γίνεται κάθε πέντε χρόνια.

Παρεκκλίσεις

Οι πρόνοιες του νέου σχεδίου όσον αφορά στις παρεκκλίσεις από το κοινοτικό κεκτημένο της ΕΕ καταργούνται όταν και εφόσον το κατά κεφαλήν εισόδημα του τουρκοκυπριακού συνιστώντος κρατιδίου φθάσει στο 85% του αντίστοιχου ελληνοκυπριακού.

Χάρτης

Δεν έχει διαφοροποιηθεί σχεδόν καθόλου ο χάρτης στο νέο σχέδιο, παρά μόνο στο σημείο, όπου αναφέρεται η επιστροφή επιπλέον εδάφους από τη βρετανική Βάση Ακρωτηρίου και αφαιρείται από τη Βάση της Δεκέλειας.

Λειτουργικότητα

Σχετικά με το ζήτημα αυτό, αρμόδιες πηγές από τη Λευκωσία καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι το τελικό αποτέλεσμα του νέου σχεδίου δεν εγγυάται πλήρη λειτουργικότητα, που θα επιτρέψει στο κράτος να λειτουργήσει ομαλά εντός της ΕΕ.

Επιστροφή προσφύγων

Η οροφή του 21% που προβλέπονταν για επιστροφή και εγκατάσταση Ελληνοκυπρίων στο τουρκοκυπριακό συνιστών κράτος, μειώνεται στο 18%, γεγονός που ενισχύει την «εθνική ομοιογένεια».

Ωστόσο, η οροφή του 18% καταργείται όταν και εφόσον το κατά κεφαλήν εισόδημα του τουρκοκυπριακού συνιστώντος κρατιδίου φθάσει στο 85% του αντίστοιχου ελληνοκυπριακού. Σημειώνεται ότι αυτή τη στιγμή το κατά κεφαλήν εισόδημα των Τουρκοκυπρίων αντιστοιχεί στο 30% του εισοδήματος των Ελληνοκυπρίων. Με αυτή την πρόνοια φαίνεται να είναι σύμφωνη και η ΕΕ.

Έποικοι

Δεν υπάρχει διαφοροποίηση στο θέμα των εποίκων, γεγονός που σημαίνει την παραμονή όλων των εποίκων.

Διζωνικότητα

Το αίτημα της τουρκοκυπριακής πλευράς για διζωνικότητα ικανοποιείται καθώς δίνει στους Τουρκοκύπριους τον κοινοτικό και εθνικό διαχωρισμό στο επίπεδο της Γερουσίας, όπου 24 γερουσιαστές πρέπει πάντα να προέρχονται από τη μία κοινότητα και 24 από την άλλη, στη βάση της εθνικής καταγωγής.

Η ελληνοκυπριακή πλευρά επιθυμούσε την δημιουργία μιας πολυπολιτισμικής κοινωνίας που να μπορεί να λειτουργήσει από κοινού στη βάση των ομοσπονδιακών κανόνων της συνεργασίας και του συντονισμού χωρίς να υπάρχει ο εθνικός διαχωρισμός που επεδίωκαν οι Τούρκοι.

Διπλωματικές πηγές σημειώνουν ότι η απαίτηση για διζωνικότητα ενισχύεται και από τη μείωση του ποσοστού των Ελληνοκυπρίων που θα μπορούν να επιστρέψουν στο τουρκοκυπριακό συνιστών κράτος.

Περιουσίες και ΕΔΑΔ

Όσον αφορά το θέμα των περιουσιών, το νέο σχέδιο προνοεί την απόσυρση των προσφυγών εκ μέρους Ελληνοκυπρίων στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και επιζητείται μια κοινή επιστολή των δύο συμπροέδρων προς το ΕΔΑΔ, με την οποία την ευθύνη για την απώλεια χρήσης περιουσίας θα την αναλαμβάνει το ομόσπονδο κράτος.

Προεδρικό Συμβούλιο

Την εκτελεστική εξουσία του ομόσπονδου κράτους θα την ασκεί το προεδρικό συμβούλιο με συμπροεδρία για την πρώτη πενταετία, η οποία θα εναλλάσσεται κάθε 10 μήνες. Τη δεύτερη πενταετία θα εκλέγεται ένας πρόεδρος και ένας αντιπρόεδρος, οι οποίοι θα προεδρεύουν εναλλάξ ανά 20 μήνες με πρώτο πρόεδρο ένα μέλος από την ελληνοκυπριακή κοινότητα, λόγω της πληθυσμιακής
διαφοράς.

Εδάφη υπό προσαρμογή

Τα εδάφη που θα επιστραφούν υπό τη διοίκηση του ελληνοκυπριακού συνιστώντος κρατιδίου θα παραμείνουν υπό τουρκοκυπριακή διοίκηση για τα πρώτα 3,5 χρόνια και στη συνέχεια ο ΟΗΕ θα αναλάβει τη διοίκηση και την επίβλεψη της εκκένωσης των εδαφών.

Σημειώνεται ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά ζητούσε όπως από την πρώτη ημέρα το υπό προσαρμογή έδαφος τεθεί υπό τη διοίκηση των Ηνωμένων Εθνών.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ