Προχωρά η ιδέα του «διευθυντηρίου» στην ΕΕ, υποστηρίζει η Repubblica

34

Καπνός χωρίς φωτιά δεν υπάρχει, και το κύμα διαψεύσεων μιας είδησης είναι πολλές φορές ένδειξη της αληθοφάνειάς της. Αν λοιπόν το Λονδίνο και το Παρίσι έσπευσαν να διαψεύσουν τις πληροφορίες των Fianancial Times ότι συγκροτείται ένα υπερ-διευθυντήριο που θα διοικεί την αυριανή Ευρώπη, το βέβαιο είναι ότι η ιδέα ενός «Συμβουλίου Ασφαλείας» της Ευρώπης, στο οποίο θα συμμετέχουν οι μεγάλες χώρες της Ένωσης και θα διαχειρίζονται την εξωτερική και αμυντική πολιτική, έχει ήδη συζητηθεί σε περισσότερες από μία πόλεις. Αυτό υποστηρίζει την Πέμπτη η ιταλική εφημερίδα La Repubblica, επανερχόμενη στο θέμα.

Και στις πόλεις αυτές συμπεριλαμβάνεται οπωσδήποτε το Βερολίνο, αλλά και η Ρώμη, όπου ο Μπερλουσκόνι έχει συζητήσει το σχέδιο με τους στενούς του συνεργάτες. Η αρχική απάντηση του Iταλού πρωθυπουργού -γράφει η Repubblica- είναι αρνητική. Η Ιταλία φοβάται ότι η κατάληξη της συζήτησης θα είναι εκείνη ακριβώς που ανέφεραν οι Fianancial Times, δηλαδή ένα νέο διευθυντήριο της Βρετανίας, της Γερμανίας και της Γαλλίας. Και αυτή ακριβώς τη θέση θα μεταφέρει ο απεσταλμένος της ιταλικής κυβέρνησης στη Συνέλευση για το μέλλον της Ευρώπης (Συντακτική Συνέλευση) υπό τον Ζισκάρ Ντ Εστέν, που θα αρχίσει τις εργασίες της στις 28 Φεβρουαρίου.

Ποιος θα είναι αυτός ο απεσταλμένος; O Τζανφράνκο Φίνι, ο οποίος αφενός θα εγγυάται τη μέγιστη δυνατή αντιπροσώπευση της Ιταλίας στη Συνέλευση και αφετέρου θα κάνει ένα σημαντικό βήμα για την ανάληψη του υπουργείου Εξωτερικών. O διορισμός αυτός, πάντως, προκάλεσε τις σοβαρές αντιδράσεις της ιταλικής Αριστεράς.

Ο στόχος της Συντακτικής Συνέλευσης, όλοι πια το γνωρίζουν, θα είναι να συγκροτηθεί ένας «σκληρός πυρήνας» στο κέντρο αυτού του μάγματος, που θα αποτελεί η ΕΕ των 25 μελών. Ο πυρήνας αυτός θα επεξεργάζεται την εξωτερική και αμυντική πολιτική της Ενωσης. Το θέμα είναι ποιες χώρες θα συμμετέχουν σε αυτόν. Η Ιταλία πρόκειται να προτείνει διάφορα κριτήρια, όπως το
Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν, το μέγεθος των Ενόπλων Δυνάμεων ή η συμμετοχή σε ειρηνευτικές επιχειρήσεις.

Με τον τρόπο αυτόν, η Ρώμη ελπίζει ότι θα παραμείνει κοντά στους τρεις Μεγάλους. Και είναι αλήθεια, σημειώνει στην ιταλική εφημερίδα ο Αντόνιο Πολίτο, ότι αν συγκροτηθεί επισήμως ένα τέτοιο διευθυντήριο, θα είναι δύσκολο να αρνηθεί μία θέση στην Ιταλία, και ίσως στην Ισπανία.

Ακόμη και μερικοί Μικροί όμως, όπως οι τρεις χώρες της Μπενελούξ, θα προτιμούσαν ίσως οι άτυπες συζητήσεις, που έτσι κι αλλιώς γίνονται μεταξύ των Μεγάλων κατά τις διεθνείς κρίσεις και προκαλούν τριβές και διαμάχες, να αποκτήσουν έναν πιο επίσημο χαρακτήρα. Στη διάρκεια της βαλκανικής κρίσης, η Ιταλία λάμβανε μέρος σε αυτό το Διευθυντήριο, αφού συνεργαζόταν με την Ομάδα Επαφής. Κατά την αφγανική κρίση, η Ρώμη είχε αρχικά αποκλειστεί, για να κληθεί στη συνέχεια να προσφέρει τις υπηρεσίες της στο περίφημο «δείπνο του Τόνι Μπλερ».

Η αποκάλυψη των Financial Times ελήφθη πολύ σοβαρά υπόψη από τις ηγεσίες της Κομισιόν και της νεοσύστατης Συντακτικής Συνέλευσης. Ο Ρομάνο Πρόντι θεωρεί την ιδέα του διευθυντηρίου επικίνδυνη και «αντίθετη προς το πνεύμα των Συνθηκών». Στους κύκλους της Συνέλευσης, όμως, έγινε δεκτή με ενδιαφέρον, γιατί δείχνει να ανοίγει τον δρόμο σε μία πραγματική «κυβέρνηση», που θα ασκεί εξωτερική πολιτική.

Το μήνυμα της Βρετανίας, πάντως, είναι σαφές: Ένας «σκληρός πυρήνας» είναι αναγκαίος, όχι όμως για να διαχειρίζεται το ενιαίο νόμισμα, από το οποίο η Βρετανία είναι (προς το παρόν) αποκλεισμένη, αλλά ως φορέας εξωτερικής πολιτικής και σύμβολο διεθνούς κύρους, τομείς όπου ο Τόνι Μπλερ παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο. Για την ώρα, η μπάλα μοιάζει να ξεφούσκωσε προτού ακόμη μπει στο γήπεδο.

Στο γεγονός αυτό συνέβαλε η κάποια σύγχυση που υπήρχε στο άρθρο των Financial Times, σύμφωνα με το οποίο ο Μπλερ θα ήθελε να μετατρέψει το διευθυντήριο για την εξωτερική πολιτική σε ένα διευθυντήριο για το σύνολο της πολιτικής. Οι ιδέες του Λονδίνου, όμως, είναι διαφορετικές. Όπως ο Χοσέ Μαρία Αθνάρ και ο Ζισκάρ Ντ Εστέν, ο Μπλερ επιδιώκει μία μεταρρύθμιση του συστήματος της εξαμηνιαίας προεδρίας της ΕΕ. Πρώτον, γιατί το σύστημα αυτό προκαλεί χάος. Δεύτερον, γιατί σε μία Ευρώπη των 25 αυτό το σύστημα θα εξασφάλιζε στους Μεγάλους την προεδρία κάθε 12,5 χρόνια.

Το Λονδίνο θα ήθελε λοιπόν να δημιουργηθεί ένα είδος «inner cabinet«, ένα υπουργικό συμβούλιο περιορισμένης σύνθεσης, του οποίου θα ηγείται ένας γενικός γραμματέας (ο Σολάνα) ή ένας εκλεγμένος πρόεδρος ή μια ομάδα από μεγάλες και μικρές χώρες. Η πρόταση να αναλάβουν εξ ολοκλήρου την εξουσία οι Τρεις Μεγάλοι δεν είναι ρεαλιστική, και γι αυτό το Λονδίνο έσπευσε να τη διαψεύσει κατηγορηματικά.

Σε αυτήν τη φάση, οι συμμαχίες στην Ευρώπη είναι ρευστές. Παραδόξως, η γαλλική κυβέρνηση είναι σήμερα σε ορισμένες περιπτώσεις (όπως η διεύρυνση) πιο «ευρωσκεπτικίστρια» από το Λονδίνο. Και η Ιταλία αντιμετωπίζεται με επιφύλαξη από τους υπολοίπους, λόγω του πρωθυπουργού της. Στο Λονδίνο, για παράδειγμα, διερωτώνται: «Όταν ο Μπερλουσκόνι βλέπει τον Μέρντοχ, τον βλέπει άραγε ως πρωθυπουργός για να του πουλήσει την κρατική τηλεόραση, ως επιχειρηματίας για να του πουλήσει τα δικά του κανάλια ή ως χρηματιστής για να τον βοηθήσει να στριμώξει τον Λέο Κιρχ;»

Παρά ταύτα, ο Μπλερ ετοιμάζεται να παίξει το «χαρτί Μπερλουσκόνι» σέ έναν τομέα που τον συμφέρει: τις οικονομικές μεταρρυθμίσεις. Η συνάντηση Μπλερ-Μπερλουσκόνι καθορίστηκε τελικά για τις 15 Φεβρουαρίου στη Ρώμη, και θα οδηγήσει στη σύνταξη ενός κοινού ανακοινωθέντος, που θα παρουσιαστεί στη Σύνοδο Κορυφής της Βαρκελώνης.

Οι Αγγλοι έχουν ήδη γράψει το κεφάλαιο για την απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρισμού και φυσικού αερίου, όπου η Ιταλία διαφωνεί με τη Γαλλία. Οι Ιταλοί έχουν γράψει το κεφάλαιο που αφορά στην αγορά εργασίας, εμπνευσμένο από την ίδια φιλοσοφία. Το κοινό αυτό ντοκουμέντο θα αποτελέσει και την πρώτη ευρωπαϊκή επιτυχία του Μπερλουσκόνι ύστερα από τόσες κακοτοπιές.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,ΑΠΕ