Με συμφωνία ολοκληρώνεται ο «μαραθώνιος» της διαφγανικής διάσκεψης στη Βόννη

34

Στην τελική ευθεία φαίνεται ότι έχει μπει πλέον ο «μαραθώνιος» της διάσκεψης στο Πέτερσμπεργκ και -μετά τη συμφωνία που επιτεύχθηκε χθες επί του λεγόμενου «οδικού χάρτη» και του χρονοδιαγράμματος για την πολιτική και τη θεσμική τάξη πραγμάτων στο Αφγανιστάν στην μετα-Ταλιμπάν εποχή- στο τραπέζι βρίσκεται αυτήν τη στιγμή μία συγκεκριμένη πρόταση για τη σύνθεση της λεγόμενης μεταβατικής διοίκησης, την οποία κατέθεσε το μεσημέρι της Τρίτης ο επικεφαλής της ομάδας των διαμεσολαβητών των Ηνωμένων Εθνών, Λαχντάρ Μπραχίμι.

Το βήμα αυτό -η κατάθεση δηλαδή μιας συνολικής πρότασης- κρίνεται ως αποφασιστικό και έγινε δυνατό ύστερα από το «πράσινο φως» που έδωσε από την Καμπούλ ο τύποις ακόμη πρόεδρος Ραμπάνι, ύστερα από διαδοχικές τηλεφωνικές επαφές με τον Μπραχίμι και το Γερμανό υπουργό εξωτερικών, Γιόσκα Φίσερ, ο οποίος παρενέβη προκειμένου να αποτραπεί το «ναυάγιο» της διάσκεψης.

Επικεφαλής ο Καρσάι με τα πόστα – κλειδιά στους Αμπντούλα, Κανούνι, Φαχίμ

Στην πρόταση Μπραχίμι -που αποτελεί πλέον σύνθεση των προτάσεων της φιλομαναρχικής Ομάδας της Ρώμης και της πρότασης που κατέθεσε τις πρωινές ώρες η de facto εξουσία στο Αφγανιστάν, η Βόρεια Συμμαχία που έχει μετονομαστεί σε Ενωμένο Μέτωπο- προβλέπεται ότι επικεφαλής της μεταβατικής διοίκησης θα τεθεί ο 46χρονος Χαμίντ Καρσάι, Παστούνος πολέμαρχος από το νοτιοανατολικό Αφγανιστάν που δεν μετέχει στη διάσκεψη.

Στα υπέρ του μετρούν ότι είναι Παστούνος, δεν ανήκει οργανωτικά στη Βόρεια Συμμαχία, είναι μακρινός συγγενής του πρώην βασιλιά Ζαχέρ Σαχ, έχει αναγνωρισμένο αγωνιστικό παρελθόν τόσο ως μουτζαχεντίν εναντίον των Σοβιετικών όσο και ως αντίπαλος των Ταλιμπάν, καθώς και το γεγονός ότι δεν βρίσκεται σε αντιπαράθεση με κάποιο σημαντικό «κλαν» ή φυλή της περιοχής. Στα αρνητικά του μετρά το ότι θεωρείται «χαϊδεμένο παιδί» των Αμερικανών -πολλοί αναλυτές μιλούν για χρηματοδότησή του από τη CIA- και το ότι θα είναι ευάλωτος ως «έξωθεν επιβεβλημένος».

Η Βόρεια Συμμαχία ωστόσο έχει συμφωνήσει, υπό την αίρεση βεβαίως ότι το «τρίο» των Τατζίκων σαραντάρηδων, του υπουργού Εξωτερικών, Αμπντούλα Αμπντούλα, του υπουργού Εσωτερικών και επικεφαλής της αντιπροσωπείας στο Πέτερσμπεργκ, Γιούνους Κανούνι, και του στρατιωτικού διοικητή της Συμμαχίας, Μοχάμεντ Φαχίμ, θα διατηρήσουν τα πόστα – κλειδιά που κατέχουν.

Με βάση αυτό τον κορμό, η συγκρότηση της μεταβατικής διοίκησης θεωρείται πλέον εφικτή και αφήνοντας ίσως μερικές από τις 29 θέσεις κενές προς συμπλήρωση αργότερα, ο Μπραχίμι μπορεί απόψε να ανακοινώσει την επιτυχή λήξη των εργασιών της διάσκεψης του Πέτερσμπεργκ και να πάρει μέρος στην επόμενη, της λεγόμενης Διεθνούς Ομάδας Υποστήριξης (Afganistan Support Group) για την παροχή ανθρωπιστικής και οικονομικής βοήθειας, που αρχίζει ούτως ή άλλως αύριο στο Βερολίνο.

Συμφωνία και για πολυεθνική ειρηνευτική δύναμη

Το θέμα της λεγόμενης «παραμέτρου ασφαλείας», της διεθνούς στρατιωτικής παρουσίας στο Αφγανιστάν στη μεταβατική περίοδο, φαίνεται επίσης ότι έχει ρυθμιστεί με μία συμβιβαστική διατύπωση, που περιλαμβάνεται ως παράρτημα στη συμφωνία, βάσει της οποίας αναγνωρίζεται η αναγκαιότητα αποστολής μιας ειρηνευτικής δύναμης με νομιμοποιητική εντολή των Ηνωμένων Εθνών, χωρίς ωστόσο ούτε να καθορίζεται η αριθμητική της ισχύς ούτε η σύνθεσή της και, κυρίως, χωρίς να αποτελεί προϋπόθεση για την εγκατάσταση της μεταβατικής διοίκησης στην Καμπούλ, κάτι που αρχικά είχε τεθεί ως όρος από την πλευρά των αντιπροσωπειών που βρίσκονται εκτός Αφγανιστάν.

Διαδικαστικά έχει συμφωνηθεί -σύμφωνα με πληροφορίες από Γερμανούς και Ιταλούς διπλωμάτες που συνοδεύουν τις εργασίες της Διάσκεψης- ότι η νέα μεταβατική διοίκηση θα υποβάλει σχετικό αίτημα προς τα Ηνωμένα Έθνη, αλλά μέχρι τη λήψη της σχετικής απόφασης για την αποστολή κυανόκρανων, θα μεσολαβήσει η αποστολή μιας πολυεθνικής ειρηνευτικής δύναμης με μία περισσότερο «εύρωστη» εντολή -μεταξύ Peacekeeping και Peacemaking- που θα επιληφθεί επικουρικά της ενίσχυσης των συνθηκών ασφάλειας στην πρωτεύουσα της χώρας.

Από τη σύνθεση και πολύ περισσότερο από την ηγεσία αυτής της στρατιωτικής δύναμης -σύμφωνα με τις ίδιες πηγές- αποκλείονται «εξ ορισμού» οι ΗΠΑ και η Βρετανία, ενώ και τα «χαρτιά» της Τουρκίας (ως Leed Nation) δεν θεωρούνται ικανοποιητικά, λόγω των ιδιαίτερων σχέσεων που είχε με τον αμφιλεγόμενο Ουσμπέκο στρατηγό Ρασίντ Ντόσταμ.

Η ανάθεση στη Γερμανία του ρόλου του επικεφαλής -υπέρ της οποίας έχουν ταχθεί τόσο οι αφγανικές αντιπροσωπείες όσο και ο αναπληρωτής του Μπραχίμι, διπλωμάτης του ΟΗΕ, Φραντσέσκ Βεντρέλ- θεωρείται η καταλληλότερη, λόγω της γενικής αποδοχής της λύσης, κάτι όμως που προκαλεί ανάμεικτα συναισθήματα στη γερμανική κυβέρνηση τόσο για αντικειμενικούς όσο και υποκειμενικούς λόγους.

De facto καθαίρεση του Ραμπανί

Από την ενημέρωση των Γερμανών και των Ιταλών διπλωματών κατέστη σαφές ότι η νέα μεταβατική κυβέρνηση θα αναλάβει άμεσα τα καθήκοντά της, αναγνωριζόμενη αυτομάτως διπλωματικά ως η «νόμιμη εκπροσώπηση της χώρας» και καταλαμβάνοντας τη θέση της στα Ηνωμένα Έθνη και τους άλλους διεθνείς οργανισμούς.

Η ρύθμιση αυτή συνεπάγεται εκ των πραγμάτων την «καθαίρεση» του μέχρι τώρα τυπικά αναγνωριζόμενου ως προέδρου της χώρας, Μπουρχανουντίν Ραμπάνι, δεδομένου ότι το ζήτημα του αρχηγού του κράτους θα ρυθμιστεί μέσω του νέου Συντάγματος, που τοποθετείται χρονικά προς το τέλος της διετούς μεταβατικής περιόδου μέχρι τη διεξαγωγή βουλευτικών εκλογών.

ΑΠΕ