Τουρκία & Βαλκάνια

Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο καλύπτουν τις εκλογές αποφάσισαν να εφαρμόσουν τα αμερικανικά τηλεοπτικά δίκτυα CBS και NBC, αποδεχόμενα εν μέρει την ευθύνη για τα αλλεπάλληλα λάθη που διαπράχθηκαν τη νύχτα των προεδρικών εκλογών της 7ης Νοεμβρίου και είχαν αποτέλεσμα να παρουσιάζεται για αρκετές ώρες στις οθόνες των Αμερικανών τηλεθεατών ως νικητής ο Μπους.

Έως και 300 ασθενείς του ενδέχεται να έχει σκοτώσει με χορήγηση θανατηφόρας δόσης μορφίνης ο γιατρός «θάνατος» της Βρετανίας, Χάρολντ Σίπμαν, σύμφωνα με τα νέα ανατριχιαστικά στοιχεία της έρευνας που ανακοινώθηκε την Παρασκευή. Ο 55χρονος Σίπμαν, ο οποίος έχει χαρακτηριστεί ως ένας από τους χειρότερους μανιακούς δολοφόνους της σύγχρονης ιστορίας, καταδικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη πριν από ένα χρόνο για το θάνατο 15 γυναικών.

Τις κατηγορίες για απάτη εναντίον του Βλαντιμίρ Γκουζίνσκι επανέφερε την Παρασκευή δικαστήριο της Μόσχας, ανατρέποντας απόφαση κατώτερου δικαστηρίου, το οποίο είχε αποφανθεί ότι δεν υπάρχουν στοιχεία που να στηρίζουν τη δίωξη κατά του μεγιστάνα των ρωσικών ΜΜΕ.

Τουλάχιστον τρεις άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και 43 τραυματίστηκαν την Παρασκευή, όταν τουριστικό λεωφορείο ξέφυγε από την πορεία του στη διάρκεια σφοδρής καταιγίδας που πλήττει τη βόρεια Πορτογαλία. Σύμφωνα με τις Αρχές της χώρας, το λεωφορείο είχε ξεκινήσει από το Παρίσι και το δυστύχημα συνέβη 200χλμ. έξω από το Πόρτο, κοντά στην πόλη Μασέντο ντε Καβαλέιρος. Οι εθνικότητες των θυμάτων και των υπόλοιπων επιβατών δεν έχουν γίνει ακόμη γνωστές.

Αμφιβολίες για την επίτευξη ειρηνευτικής συμφωνίας μεταξύ Παλαιστινίων και Ισραηλινών στο χρόνο που απομένει έως την «αλλαγή φρουράς» στο Λευκό Οίκο (20 Ιανουαρίου) εξέφρασε από την αμερικανική πρωτεύουσα ο Ισραηλινός απεσταλμένος, Γκιλέντ Σερ, την Παρασκευή. Σε δηλώσεις του στο ισραηλινό ραδιόφωνο, εκτιμά πως «δεν υπάρχει μεγάλη πιθανότητα, στη διάρκεια των ερχόμενων εβδομάδων, να σημειωθεί σημαντική πρόοδος στις διαπραγματεύσεις».

Για ένα νέο ξεκίνημα στις σχέσεις Ηνωμένων Πολιτειών και Γιουγκοσλαβίας έκαναν λόγο οι υπουργοί Εξωτερικών των δύο χωρών Μάντλιν Ολμπράιτ και Γκόραν Σβιλάνοβιτς, που συναντήθηκαν την Πέμπτη στην Ουάσινγκτον. Ο Γιουγκοσλάβος ΥΠΕΞ επανέλαβε ότι η χώρα του είναι διατεθειμένη να επιτρέψει να δικαστεί ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς από δικαστήριο της Γιουγκοσλαβίας έπειτα από συνεννόηση με την εισαγγελέα του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για την πρώην Γιουγκοσλαβία (ΙCΤΥ), Κάρλα ντελ Πόντε.

Ο νεοεκλεγείς πρόεδρος των ΗΠΑ, Τζορτζ Ο. Μπους, αναμένεται να ζητήσει από το διευθυντή της CIA, Τζορτζ Τένετ, να παραμείνει στη θέση του ως επικεφαλής των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, όπως αποκάλυψαν την Πέμπτη πηγές προσκείμενες στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα.

Τη στιγμή που στην Ευρώπη έχει ξεσπάσει σάλος για τους κινδύνους που εγκυμονεί για την υγεία των στρατιωτών το απεμπλουτισμένο ουράνιο που περιείχαν οι βόμβες οι οποίες χρησιμοποιήθηκαν στις επιχειρήσεις του ΝΑΤΟ στη Γιουγκοσλαβία, από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού οι Αμερικανοί ιθύνοντες ισχυρίζονται ότι δεν υπάρχει κανένα στοιχείο ότι το απεμπλουτισμένο ουράνιο προκαλεί καρκίνο ή άλλες ασθένειες.

Ο Γιασέρ Αραφάτ πρέπει να προχωρήσει σε δεσμεύσεις για να περιορίσει τη βία στη Μέση Ανατολή σε ένδειξη καλής θέλησης για την επίτευξη προσωρινής ειρηνευτικής συμφωνίας, δήλωσε το βράδυ της Πέμπτης η Αμερικανίδα υπουργός Εξωτερικών, Μάντλιν Ολμπράιτ. Νωρίτερα ο Παλαιστίνιος ηγέτης είχε δηλώσει ότι είναι αισιόδοξος αναφορικά με τη δυνατότητα ειρήνευσης.

Τις χαρές, τις πίκρες, τα παράπονα και τις προσδοκίες του επικεφαλής της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας αποκαλύπτει την Πέμπτη σε συνέντευξή του στο περιοδικό Oggi ο Τζιανφράνκο Φινέσι, ο γιατρός που χειρούργησε τον Πάπα Ιωάννη Παύλο Β το 1994. Σύμφωνα με τα λεγόμενά του, ο ποντίφικας τού εκμυστηρεύτηκε ότι ο μόνος πολιτικός με τον οποίο δεν μπόρεσε ποτέ να έχει μια ειλικρινή συνομιλία ήταν ο Μπιλ Κλίντον.

Οι Αλβανοί αντάρτες του Απελευθερωτικού Στρατού του Πρέσεβο, της Μεντβέντια και του Μπουγιάνοβατς (UCPMB), που συγκρούονται με τις σερβικές δυνάμεις στην αποστρατιωτικοποιημένη ζώνη που χωρίζει τη Σερβία από το Κοσσυφοπέδιο, δήλωσαν ότι προτίθενται να εγκαταλείψουν τον ένοπλο αγώνα, εάν εγκατασταθούν διεθνείς ειρηνευτικές δυνάμεις στη διαφιλονικούμενη περιοχή.

Την καταδίκη του Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς σε βαριά ποινή, σε περίπτωση που παρουσιαστεί ενώπιον γιουγκοσλαβικού δικαστηρίου, προέβλεψε την Πέμπτη ανώτατο στέλεχος της Συμμαχίας των πολιτών της Σερβίας (GSS), σχηματισμού που στηρίζει τη νέα τάξη πραγμάτων στο Βελιγράδι. Ο Γκάζο Κνέζεβιτς εκτίμησε ότι στην περίπτωση του τέως προέδρου, οι δικαστές της χώρας θα είναι αυστηρότεροι από τους συναδέλφους τους του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για την πρώην Γιουγκοσλαβία (ICTY).

Το όνομά του είναι Γκαγιρχάν Ιρισχάνοφ, έχει εννέα παιδιά, 40 εγγόνια και 50 δισέγγονα. Ζει σε ένα χωριό του Νταγκεστάν, μιλά μόνο τσετσενικά, δεν έχει καπνίσει ποτέ στη ζωή του και το αγαπημένο του φαγητό είναι το κρέας από πρόβατο. Τίποτε από τα παραπάνω δεν θα τον έκανε τόσο ξεχωριστό, όσο το γεγονός ότι φέτος συμπληρώνει 135 χρόνια ζωής και είναι ο γηραιότερος άνθρωπος στον κόσμο.

Σε κατάσταση συναγερμού βρίσκονται οι βαλκανικές χώρες μετά τις πρόσφατες αποκαλύψεις για «ύποπτους» θανάτους Ιταλών στρατιωτών που υπηρέτησαν στη Βοσνία και το Κόσοβο. Ήδη στο Κοσσυφοπέδιο κατέφτασε ομάδα Βούλγαρων ιατρών και περιβαλλοντολόγων, προκειμένου να εξετάσουν την υγεία των συμπατριωτών τους που υπηρετούν στη διεθνή ειρηνευτική δύναμη, ενώ στη Βοσνία έφτασε την Πέμπτη ο Ιταλός υπουργός Αμυνας, Σέρτζιο Ματαρέλα, για να επισκεφθεί τις ιταλικές δυνάμεις που σταθμεύουν στην περιοχή. Tην ίδια ώρα, η ειρηνευτική δύναμη του ΝΑΤΟ στη Βοσνία (SFOR) εξέδωσε καθησυχαστική ανακοίνωση, τονίζοντας ότι δεν συντρέχει κανένας κίνδυνος για τους στρατιώτες και τους κατοίκους της περιοχής.

Ο εκτελών χρέη υπουργού Εξωτερικών του Ισραήλ, Σλόμο μπεν Αμί, δήλωσε το απόγευμα της Πέμπτης ότι Ισραηλινοί και Παλαιστίνιοι μπορούν τελικά να φτάσουν σε «κάποιας μορφής συμφωνία». Σε κοινή συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε με το Γερμανό ομόλογό του, Γιόσκα Φίσερ, ο Ισραηλινός αξιωματούχος τόνισε ότι χρειάζεται σκληρή δουλεία, ώστε η συμφωνία αυτή να επιτευχθεί μέσα στις επόμενες ημέρες και προτού ο Μπιλ Κλίντον εγκαταλείψει το Λευκό Οίκο. Την ίδια ώρα, πάντως, οι δυνάμεις ασφαλείας του Ισραήλ βρίσκονται σε ετοιμότητα, καθώς εκφράζονται φόβοι για απόπειρα δολοφονίας κατά του Εχούντ Μπαράκ από ομάδες εξτρεμιστών που αντιτίθενται σθεναρά στις ειρηνευτικές του πρωτοβουλίες.

Την απόφασή του να μη συνεργαστεί με τις δικαστικές αρχές της χώρας έκανε γνωστή την Πέμπτη ο Αουγκούστο Πινοσέτ. Σε ανακοίνωση που έδωσε στη δημοσιότητα ο μικρότερος γιος του Χιλιανού πρώην δικτάτορα αναφέρεται ότι ο πατέρας του δεν πρόκειται να υποβληθεί σε ιατρικές εξετάσεις στις 7 και 8 Ιανουαρίου ούτε έχει σκοπό να παρουσιαστεί ενώπιον του δικαστηρίου στις 9 του ίδιου μήνα.

Λίγα μόνο λεπτά προτού εκπνεύσει η προθεσμία που ο ίδιος είχε καθορίσει -Πέμπτη, 6 το απόγευμα (ώρα Ελλάδος)- ο επιχειρηματίας Μανουέλ Σουμπτίλ παραδόθηκε στην πορτογαλική αστυνομία. Το πρωί της ίδιας ημέρας ο Πορτογάλος είχε εισβάλει στο κτίριο της κρατικής τηλεόρασης μαζί με την οικογένειά του απαιτώντας αποζημίωση για οικονομική καταστροφή που ισχυρίζεται ότι υπέστη πριν από δέκα χρόνια. Μάλιστα, απειλούσε τις Αρχές ότι αν δεν ικανοποιούσαν το αίτημά του, θα τίναζε το κτίριο στον αέρα.

Νέα τροπή λαμβάνει η κρίση που έχει ξεσπάσει στην κρατική τηλεόραση της Τσεχίας. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο νέος διευθυντής της τσεχικής τηλεόρασης, Γίρι Χόντακ, την απομάκρυνση του οποίου ζητούν οι απεργοί δημοσιογράφοι του κρατικού τηλεοπτικού σταθμού, υπέστη καρδιακή προσβολή την Πέμπτη. Εν τω μεταξύ, ο υπουργός Πολιτισμού της χώρας, Πάβελ Ντόσταλ, απειλεί να ασκήσει αγωγή εναντίον του Χόντακ.

Επανάληψη των σερβικών κοινοβουλευτικών εκλογών σε 19 περιφέρειες για την ερχόμενη Τετάρτη αποφάσισε η εφορευτική επιτροπή της χώρας, γεγονός που θα καθυστερήσει το σχηματισμό της νέας κυβέρνησης της Σερβίας.

Νέα στοιχεία που αφορούν στο Σουηδό διπλωμάτη και ήρωα του Β Παγκοσμίου Πολέμου Ραούλ Βάλενμπεργκ έφερε την Τετάρτη στο φως της δημοσιότητας εφημερίδα της Στοκχόλμης. Σε δημοσίευμά της αναφέρεται πως η σουηδική κυβέρνηση φέρεται να συνέβαλε στο θάνατο του «σωτήρα των Εβραίων» από την KGB, καθώς αρνήθηκε την ανταλλαγή που είχε προτείνει η Μόσχα μεταξύ του ίδιου και Σοβιετικών μεταναστών στη Σουηδία.