Κόσμος

Η θεσμική μεταρρύθμιση και η διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι τα δύο καίρια θέματα στα οποία θα εστιάσουν τις συνομιλίες τους ο Βρετανός πρωθυπουργός και ο Γάλλος πρόεδρος την Πέμπτη στο Σέντγκεφιλντ. Η συνάντηση του Τόνι Μπλερ με τον Ζακ Σιράκ πραγματοποιείται εν όψει της κρίσιμης Συνόδου Κορυφής της Νίκαιας, την ερχόμενη εβδομάδα, και την ώρα που -σύμφωνα με σημερινά βρετανικά δημοσιεύματα- το Ηνωμένο Βασίλειο είναι έτοιμο να συναινέσει στην υιοθέτηση αποφάσεων για 17 από τους 50 τομείς της ΕΕ, για τους οποίους απαιτείται ομοφωνία.

Στο κενό έπεσε το νέο ειρηνευτικό σχέδιο που πρότεινε την Πέμπτη ο Εχούντ Μπαράκ και το οποίο προβλέπει τη σύσταση παλαιστινιακού κράτους, την προσάρτηση των εβραϊκών οικισμών στο Ισραήλ και την αναβολή των διαπραγματεύσεων επί της Ιερουσαλήμ και των Παλαιστίνιων προσφύγων τα επόμενα τρία χρόνια. Παλαιστίνιοι αξιωματούχοι απέρριψαν την ειρηνευτική πρόταση του Ισραηλινού πρωθυπουργού, τονίζοντας ότι κάθε συμφωνία πρέπει να καλύπτει όλα τα φλέγοντα εκκρεμή ζητήματα, συμπεριλαμβανομένου και εκείνου της Ιερουσαλήμ.

Περισσότερα από 60 άτομα σκοτώθηκαν την Πέμπτη από έκρηξη πετρελαιαγωγού που σημειώθηκε κοντά στην εμπορική πρωτεύουσα της Νιγηρίας, Λάγος.

Νέα έκκληση προς τους ηγέτες των κρατών - μελών της Ευρωπαϊκής Ενωσης να καταλήξουν σε συμφωνία όσον αφορά στη θεσμική μεταρρύθμιση απηύθυνε ο πρόεδρος της Επιτροπής Ρομάνο Πρόντι, προειδοποιώντας ότι είναι πολλές οι πιθανότητες αποτυχίας της Συνόδου Κορυφής της Νίκαιας, στις 7 - 9 Δεκεμβρίου.

Αίσιο τέλος είχε η «εναέρια» περιπέτεια του πρώην πρωθυπουργού και νυν υπουργού Περιφερειακής Ανάπτυξης του Ισραήλ, Σιμόν Πέρες, ο οποίος λίγο έλειψε να βρεθεί στο... κενό, από το ελικόπτερο που τον μετέφερε στο βόρειο Ισραήλ.

Ο επικεφαλής της ειρηνευτικής δύναμης του ΟΗΕ στη Βοσνία - Ερζεγοβίνη (UNMIBH) απέρριψε την Πέμπτη τις κατηγορίες ότι αστυνομικοί του Οργανισμού εμπλέκονται σε υπόθεση εμπορίου λευκής σαρκός. Για το συγκεκριμένο θέμα έχουν τεθεί σε διαθεσιμότητα έξι αστυνομικοί, έως ότου διαλευκανθεί πλήρως η υπόθεση.

Με κλιμάκωση των κινητοποιήσεων απαντά το Δημοκρατικό Κόμμα του Σαλί Μπερίσα στις κατηγορίες ότι ευθύνεται για τα αιματηρά επεισόδια που σημειώθηκαν την Τρίτη στην Τροπόγια μεταξύ οπαδών του και αστυνομικών δυνάμεων. Η ηγεσία του ανακοίνωσε την πραγματοποίηση νέας συγκέντρωσης διαμαρτυρίας το απόγευμα της Πέμπτης στο κέντρο των Τιράνων.

Χιλιάδες διαδηλωτές που αξιώνουν την παραίτηση του κατηγορούμενου για δωροδοκία και διαφθορά προέδρου των Φιλιππίνων έδωσαν το δυναμικό «παρών» έξω από την προεδρική κατοικία στη Μανίλα, σε μία συγκέντρωση που κράτησε από το βράδυ της Τετάρτης μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες της Πέμπτης. Απτόητος, πάντως, ο Τζόζεφ Εστράντα δηλώνει ότι θα διατηρήσει το αξίωμά του έως ότου λήξει η θητεία του τον Ιούνιο του 2004.

Σε ελεύθερη πτώση βρίσκεται η δημοτικότητα του Εχούντ Μπαράκ, καθώς, δύο ημέρες μετά την προκήρυξη πρόωρων εκλογών, δημοσκόπηση εμφανίζει τον Ισραηλινό πρωθυπουργό να έρχεται δεύτερος και με μεγάλη διαφορά έναντι του προκατόχου του Μπέντζαμιν Νετανιάχου. Την ίδια ώρα, ο ΓΓ του ΟΗΕ Κόφι Ανάν προειδοποιεί ότι το κύμα βίας, που την Πέμπτη κόστισε τη ζωή σε έναν ακόμη Παλαιστίνιο, απειλεί ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, ενώ η Αίγυπτος εντείνει τις διπλωματικές προσπάθειες για τον τερματισμό των συγκρούσεων, επιχειρώντας να φέρει Μπαράκ και Αραφάτ και πάλι στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Η Τουρκία μαστίζεται από την οικονομική κρίση, οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις προκαλούν σοβαρά πολιτικά προβλήματα, καθώς οι Ευρωπαίοι θέτουν όρους για την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων, και η Αγκυρα βρίσκεται σε διαμάχη με την ΕΕ και για το θέμα του ευρωστρατού. Όλα αυτά καθιστούν την Τουρκία έναν «προβληματικό σύμμαχο», ο οποίος, πάντως, δεν μπορεί να αγνοηθεί από τη Δύση λόγω του σημαντικού ρόλου του στην ευρύτερη περιοχή, όπως υποστηρίζουν πολιτικοί αναλυτές.

Το θέμα της ένωσης Ρωσίας - Λευκορωσίας και η δημιουργία κοινού νομίσματος κυριάρχησαν στις συνομιλίες που είχαν την Πέμπτη οι πρόεδροι των δύο χωρών, στο περιθώριο της διήμερης συνόδου κορυφής της Κοινοπολιτείας Ανεξάρτητων Κρατών που διεξάγεται στο Μινσκ.

Την ώρα που οι δικηγόροι των Δημοκρατικών και των Ρεπουμπλικάνων ετοιμάζονται να διασταυρώσουν τα ξίφη τους ενώπιον του Ανωτάτου Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου την Παρασκευή, το νομοθετικό σώμα της Φλόριντα εξετάζει το ενδεχόμενο να συνεδριάσει εκτάκτως για να ορίσει τα 25 άτομα με τα οποία θα εκπροσωπηθεί η πολιτεία στη συνεδρίαση του κολεγίου των εκλεκτόρων στις 18 Δεκεμβρίου.

Η σουηδική κυβέρνηση ανακοίνωσε την Πέμπτη ότι απελευθερώθηκε ο 69χρονος Σουηδός Αντερς Σαλένιους, τον οποίο κρατούσαν όμηρο για περισσότερο από δύο εβδομάδες απαγωγείς στην Υεμένη. Η απελευθέρωση επιτεύχθηκε ύστερα από επιτυχείς διαπραγματεύσεις με την κυβέρνηση της Σάνα.

Η Ρωσία κατέθεσε την Τετάρτη στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ σχέδιο απόφασης, με το οποίο ζητά την άρση του εμπάργκο πώλησης όπλων που είχε επιβληθεί στη Γιουγκοσλαβία από το Μάρτιο του 1998. Το προτεινόμενο σχέδιο διατηρεί, πάντως, το εμπάργκο όσον αφορά στην πώληση όπλων και πολεμικού υλικού που δεν προορίζονται για την κυβέρνηση.

Το Κουρδικό, οι ευρωτουρκικές σχέσεις, το θέμα της αρμενικής γενοκτονίας αλλά και η σχεδιαζόμενη αμνηστία στους κρατούμενους των τουρκικών φυλακών απασχόλησαν, κατά την εξάωρη μαραθώνια συνεδρίασή του, το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας της Τουρκίας που συνήλθε την Τετάρτη στην Αγκυρα. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε, επίσης, στις εξελίξεις γύρω από το Κυπριακό, όπου επαναλήφθηκε, όπως αναμενόταν, η πλήρης συμπόρευση της Αγκυρας με την αδιαλλαξία του Ντενκτάς.

Κάθε ρεκόρ έχουν σπάσει οι απαγωγές στην Κολομβία αφού, εντός του έτους, έχουν αναφερθεί 3.000 στις οποίες δεν συμπεριλαμβάνονται εκατοντάδες άλλες που δεν δηλώθηκαν ποτέ στην αστυνομία. Την ευθύνη για τις απαγωγές φέρουν οι αριστεροί αντάρτες της FARC, που χρηματοδοτούν με αυτό τον τρόπο τον αγώνα τους κατά των κυβερνητικών δυνάμεων.

Έξι αστυνομικοί της ειρηνευτικής δύναμης του ΟΗΕ στη Βοσνία - Ερζεγοβίνη απαλλάχθηκαν των καθηκόντων τους την Τετάρτη, μετά την αποκάλυψη ότι εμπλέκονταν σε εμπόριο λευκής σαρκός. Εκπρόσωπος του Οργανισμού δήλωσε ότι συνεχίζονται οι έρευνες για την πιθανότητα ανάμειξης και άλλων αστυνομικών στην υπόθεση. Η πορνεία αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα στην περιοχή, όπου μόνο τους πρώτους μήνες του έτους συνελήφθησαν περισσότερες από 200 γυναίκες, κυρίως από τις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης.

Ειδικές δυνάμεις της σερβικής αστυνομίας κατάφεραν την Τετάρτη να ανακαταλάβουν ένα από τα χωριά στα οποία είχαν εισβάλει προ ημερών Αλβανοκοσοβάροι αντάρτες, κοντά στα σύνορα της νότιας Σερβίας με το Κοσσυφοπέδιο. Την ίδια ώρα, στρατιώτες της KFOR εντόπισαν και κατέσχεσαν στο Κόσοβο φορτίο με εξοπλισμό για τους αυτονομιστές αντάρτες.

Την πρόθεση της κυβέρνησης να προχωρήσει στη χορήγηση αμνηστίας σε κρατούμενους το συντομότερο δυνατόν εξέφρασε την Τετάρτη ο Τούρκος πρωθυπουργός, Μπουλέντ Ετζεβίτ. Ταυτόχρονα διευκρίνισε ότι η κυβέρνησή του «θα κάνει ό,τι μπορεί για να προλάβει να δώσει αμνηστία έως την εορτή του Ραμαζανίου».

Τις βιαιότητες στην αλβανική πόλη Τροπόγια, όπου έχασαν τη ζωή τους δύο άτομα κατά τη διάρκεια συγκρούσεων μεταξύ της αστυνομίας και οπαδών τού πρώην προέδρου της χώρας Σαλί Μπερίσα, καταδίκασε την Τετάρτη ο γγ του Συμβουλίου της Ευρώπης, Βάλτερ Σβίμερ. Την ίδια ώρα, η αστυνομία στέλνει ενισχύσεις στα Τίρανα και σε άλλες αλβανικές πόλεις, προκειμένου να αποτρέψει επεισόδια παρόμοια με αυτά της Τροπόγια.