homo sapiens

Η ελληνίδα παλαιοανθρωπολόγος και καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Τίμπινγκεν, που επελέγη να τιμηθεί φέτος με το σημαντικότερο γερμανικό βραβείο έρευνας Gottfried Wilhelm Leibnitz, μιλά στα «ΝΕΑ» για μια πολύ συναρπαστική ανακάλυψη, που ανέτρεψε τις ισχύουσες θεωρίες

Τα στοιχεία για την ερωτική ζωή των Νεάντερταλ δεν αφορούν μόνο εκείνους που ενδιαφέρονται για… προϊστορικά κουτσομπολιά, αλλά και όσους επιθυμούν να καταλάβουν καλύτερα τα χαρακτηριστικά του σύγχρονου ανθρώπου

Για πρώτη φορά, γενετικό υλικό του «ανθρώπου της Ντενίσοβα» βρέθηκε εκτός Σιβηρίας

Οι πρόγονοι του σύγχρονου ανθρώπου (Homo sapiens) έφθασαν στο πιο δυτικό σημείο της Ευρώπης πριν από 41.000 έως 38.000 χρόνια, περίπου 5.000 χρόνια νωρίτερα από ό,τι εκτιμάτο έως τώρα, σύμφωνα με νέα επιστημονικά ευρήματα στην Πορτογαλία

Η προγονική κοιτίδα όλων των ανθρώπων που ζουν σήμερα, υπήρξε μια περιοχή νότια του ποταμού Ζαμβέζη της Αφρικής, στη βόρεια Μποτσουάνα, σύμφωνα με μια νέα επιστημονική έρευνα

Η περίοδος αυτή καλύπτει όχι μόνο την παρουσία των πιο σύγχρονων ανθρώπων (Homo sapiens), αλλά και παλαιότερων παλαιολιθικών ανθρώπων και Νεάντερταλ, οι οποίοι είχαν ήδη φθάσει κάπως στη Νάξο.

Ένα κρανίο που βρέθηκε στην Ελλάδα και χρονολογείται πριν από τουλάχιστον 210.000 έτη αντιπροσωπεύει το αρχαιότερο δείγμα από ανατομικής απόψεως σύγχρονου ανθρώπου στην Ευρασία, δηλαδή εκτός Αφρικής, όπως ανακοίνωσε μια ομάδα ελλήνων και ξένων επιστημόνων

Μια ελαφρά πτώση στη γονιμότητα των γυναικών Νεάντερταλ, που κράτησε χιλιάδες χρόνια, θα μπορούσε να εξηγήσει την εξαφάνιση αυτού του είδους ανθρωπίδη, σύμφωνα με μια μελέτη που δημοσιεύτηκε στην αμερικανική επιστημονική επιθεώρηση PLOS ONE

Εντοπίστηκε σε σπήλαιο της Νότιας Αφρικής και έχει ηλικία 73.000 ετών

Η ανακάλυψη δείχνει ότι η πρώτη μαζική μετανάστευση ανθρώπων εκτός Αφρικής με κατεύθυνση την Ευρασία υπήρξε πολύ πιο γεωγραφικά εξαπλωμένη από ό,τι είχε θεωρηθεί έως τώρα

Γνάθος που φέρει δόντια και βρέθηκε σε σπήλαιο στο Ισραήλ είναι το παλαιότερο γνωστό λείψανο του Homo Sapiens πέρα από την Αφρική, γεγονός που αποδεικνύει ότι το ανθρώπινο είδος μετανάστευσε από τη «μαύρη ήπειρο» σε πολύ παλαιότερο χρόνο απ' όσο πίστευαν μέχρι σήμερα οι επιστήμονες.

Η εμφάνιση του άμεσου προγόνου μας, του «έμφρονος ανθρώπου» (Homo sapiens), έγινε στην Αφρική μάλλον παλαιότερα από ό,τι πίστευαν έως τώρα οι επιστήμονες.

Μια διεθνής επιστημονική ομάδα ανακάλυψε άλλο ένα υπόγειο θάλαμο με απολιθώματα του Homo naledi, ενός άγνωστου έως πρόσφατα «συγγενούς» του ανθρώπου. Η χρονολόγηση των απολιθωμάτων δείχνει ότι πιθανώς ζούσε παράλληλα με τον Homo sapiens.

Η κρατούσα θεωρία αναφέρει ότι ο σύγχρονος άνθρωπος μετανάστευσε από την Αφρική στην ευρωπαϊκή ήπειρο πριν από περίπου 60 χιλιάδες έτη και συνάντησε τους Νεάντερταλ με τους οποίους κάποια στιγμή άρχισε να έχει σεξουαλικές επαφές. Μια νέα μεγάλη γενετική μελέτη έρχεται να ανατρέψει τα δεδομένα αφού δείχνει ότι οι σεξουαλικές σχέσεις ξεκίνησαν τουλάχιστον πριν από 100.000 χρόνια -κάτι που σημαίνει ότι η μετανάστευση των προγόνων μας από την Αφρική ξεκίνησε πολύ νωρίτερα από όσο πιστεύαμε.

Ένα κρανίο ηλικίας 55.000 ετών που ανακαλύφθηκε στο βόρειο Ισραήλ, φωτίζει την μετανάστευση των προγόνων μας από την Αφρική προς την Ευρώπη μέσω της Μέσης Ανατολής. Επιπλέον, αποκαλύπτει ότι ήδη από τότε, προτού συναντηθούν στην Ευρώπη μετά από μερικές χιλιάδες χρόνια, ο σύγχρονος άνθρωπος (Homo sapiens) είχε επαφές -και σεξουαλικές- με τα ξαδέρφια του, τους Νεάντερταλ, στην Ανατολική Μεσόγειο.

Μέχρι πρόσφατα, οι ανθρωπολόγοι πίστευαν ότι η αφηρημένη, συμβολική σκέψη εμφανίστηκε στον πλανήτη με τον Homo sapiens. Όμως η κρατούσα αυτή άποψη καταρρίπτεται από γεωμετρικά σχέδια που βρέθηκαν χαραγμένα σε κοχύλια μισού εκατομμυρίων ετών. Όπως φαίνεται, ο πρόγονός μας Homo erectus δεν ήταν τόσο αδέξιος όσο θέλαμε να πιστεύουμε.

Δεκαεπτά κρανία και πολυάριθμα οστά από 28 σκελετούς ανακάλυψαν παλαιοντολόγοι σε υπόγειο σπήλαιο, βάθους 14 μέτρων, στην Βόρεια Ισπανία, στα Όρη Αταπουέρκα. Πρόκειται για τα αρχαιότερα ευρήματα μέχρι σήμερα, τα οποία έχουν μεν κάποια γνώριμα χαρακτηριστικά προσώπου των Νεάντερνταλ, αλλά σε πιο πρωτόγονη μορφή.

Εξίσου έξυπνος με τον Homo Sapiens ήταν τελικά ο Νεάντερταλ, σύμφωνα με διεθνή μελέτη που δημοσιεύεται στο επιστημονικό έντυπο PLoS One. Μάλιστα, δεν υπάρχουν στοιχεία που να τεκμηριώνουν ότι εξαιτίας της πνευματικής ανωτερότητας των Homo Sapiens οδηγήθηκαν σε αφανισμό οι μεγαλόσωμοι Νεάντερταλ.

Η γενετική κληρονομιά του ανθρώπου του Νεάντερταλ τελικά αποδεικνύεται μεγαλύτερη για τον σύγχρονο άνθρωπο, απ' ότι πίστευαν μέχρι σήμερα οι επιστήμονες, αφού σύμφωνα με δύο νέες έρευνες ένα γονίδιο που «εμποδίζει» τους καπνιστές να κόψουν το τσιγάρο, φαίνεται να έχει την καταγωγή του στους μακρινούς μας προγόνους.

Μια από τις μεγαλύτερες γενετικές μελέτες για το εξελικτικό ιστορικό της φυματίωσης δείχνει ότι ο φονικός βάκιλος ακολούθησε τους προγόνους μας στο ταξίδι τους πέρα από την Αφρική πριν από τουλάχιστον 70.000 χρόνια.

Οι Νεάντερταλ, αν και είχαν περίπου ίδιο μέγεθος εγκεφάλου με το σύγχρονο άνθρωπο, εξαφανίστηκαν επειδή είχαν πολύ μεγαλύτερα μάτια από τους Ηomo sapiens, υποστηρίζουν Βρετανοί ερευνητές.

Τα «ξαδέλφια» μας, οι Νεάντερταλ, αν και είχαν περίπου ίδιο μέγεθος εγκεφάλου, εξαφανίστηκαν επειδή είχαν πολύ μεγαλύτερα μάτια από τους προγόνους μας, σύμφωνα με μια νέα πρωτότυπη θεωρία Βρετανών επιστημόνων. Βάσει της θεωρίας αυτής, ο εγκέφαλός τους αφιέρωνε δυσανάλογα μεγάλο μέρος της λειτουργίας του για την όραση, αντί για άλλες ανώτερου επιπέδου νοητικές και κοινωνικές διαδικασίες, αυτές ακριβώς που επέτρεψαν στους δικούς μας προγόνους να επιβιώσουν στην Ευρώπη κατά την τελευταία εποχή των πάγων.

Ενα κορίτσι που έζησε πριν από 50.000 χρόνια σε μια σπηλιά της Σιβηρίας αποκαλύπτει άγνωστα ως τώρα μυστικά για το παρελθόν μας. Ανασυνθέτοντας από το DNA του το γονιδίωμα του ανθρώπου της Ντενίσοβα, ενός από τους στενότερους συγγενείς μας, οι επιστήμονες άντλησαν πολύτιμες πληροφορίες για τις γενετικές μεταβολές που οδήγησαν στον σύγχρονο άνθρωπο.

Μπορεί να μην είμαστε απόλυτα καθαρόαιμοι, τουλάχιστον όμως έχουμε καλό ανοσοποιητικό: Μελέτη στο περιοδικό Science υποστηρίζει ότι, καθώς ο Homo sapiens αναχωρούσε από την Αφρική για να κατακτήσει τον κόσμο, διασταυρώθηκε με τους Νεάντερταλ, που είχαν ήδη αποικήσει την Ευρώπη, και απέκτησε έτσι τα γονίδια που χρειαζόταν, προκειμένου να αντιμετωπίσει τις αρρώστιες στη νέα, κρύα ήπειρο.