ευρωζώνη

Το ελληνικό PSI είναι μία αχαρτογράφητη περιοχή, τόνισε η Γερμανίδα καγκελάριος Άγκελα Μέρκελ πριν τη συνάντηση που έχει το απόγευμα της Παρασκευής με τον πρόεδρο του Eurogroup Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ. Ωστόσο πρόσθεσε ότι το μονοπάτι της εξόδου της Ελλάδας από την Ευρωζώνη ή της χρεοκοπίας της είναι «απρόβλεπτο και με σημαντικούς κινδύνους». Από την πλευρά του, ο Γιουνκερ επισήμανε ότι έχουμε δρόμο ακόμη για να «κλειδώσει» η βοήθεια για την Ελλάδα λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «δεν έχει τελειώσει η νύχτα».

Εκατό ημέρες συμπληρώνονται από την αλλαγή φρουράς ανάμεσα στον Σίλβιο Μπερλουσκόνι και την κυβέρνηση τεχνοκρατών υπό τον Μάριο Μόντι σε δραματικές οικονομικές συνθήκες κάτω από την ασφυκτική πίεση των αγορών. Η Ιταλία θα μεταμορφωθεί από χώρα σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης σε μοντέλο εξόδου της κρίσης από την Ευρωζώνη, τονίζει ο Μόντι σε απολογισμό πεπραγμένων για να υπογραμμίσει ότι οι θυσίες αφορούν όλους για να περάσει η Ιταλία από τη φάση της διάσωσης στη φάση της ανάπτυξης, να μπουν οι βάσεις για μία οικονομική και κοινωνική αναγέννηση.

Την εκτίμησή του πως η Ελλάδα δεν θα χρειαστεί να πιέσει τους ιδιώτες πιστωτές για συμμετοχή στο κούρεμα εκφράζει ο πρόεδρος της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι, σημειώνοντας όμως πως «υπό προϋποθέσεις» δεν αποκλείεται και η χρήση των ρητρών συλλογικής δράσης για να διασφαλιστεί πως η συμμετοχή θα κυμανθεί σε ικανοποιητικά επίπεδα. Η ελληνική κυβέρνηση πρέπει «να εφαρμόσει άψογα» τις μεταρρυθμίσεις στις οποίες έχει δεσμευτεί, ανέφερε επίσης ο Ντράγκι, τονίζοντας πως τα μέτρα πρέπει να ακολουθηθούν και από την επόμενη κυβέρνηση.

Τις ενδιάμεσες προβλέψεις της για την οικονομική ανάπτυξη και τον πληθωρισμό δημοσιοποίησε σήμερα, Πέμπτη, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Το ΑΕΠ της Ευρωζώνης εκτιμάται ότι θα μειωθεί κατά 0,3% εφέτος, ενώ το 2011 είχε αυξηθεί κατά 1,4%. Στο 2,1% ο πληθωρισμός, από 2,7% το περασμένο έτος.

Η Ευρωζώνη χτίστηκε χωρίς εξόδους, λέει ο επικεφαλής της βρετανικής διπλωματίας Ουίλιαμ Χέιγκ, προειδοποιώντας για τα προβλήματα με τα οποία θα βρεθεί αντιμέτωπη η Ελλάδα εάν και εφόσον αποφασίσει να εγκαταλείψει τη ζώνη του ενιαίου νομίσματος. Δεν υπάρχει παλαιό νόμισμα στα θησαυροφυλάκια έτοιμο για διανομή και θα απαιτηθεί ανάληψη δράσης για να σταματήσει η έξοδος των ευρώ από τη χώρα, ενδεχομένως με συνοριακούς ελέγχους, δηλώνει. Την ίδια στιγμή, ο σκιώδης υπουργός Οικονομικών των Εργατικών Έντ Μπολς επικρίνει τη στάση της κυβέρνησης της Γερμανίας έναντι της Ελλάδας.

Η δυνατότητα της Ελλάδας να διασωθεί και οι απρόβλεπτες συνέπειες χρεοκοπίας ή εξόδου από το κοινό νόμισμα αποτελούν κεντρικό σημείο αναφοράς στις δηλώσεις πολιτικών και οικονομολόγων στην Ευρώπη ενώ η Ευρωζώνη οδεύει προς το Eurogroup της Δευτέρας. Αμφιβολίες για το εάν η Ελλάδα «μπορεί να τα καταφέρει» έχουν, σύμφωνα με την Αυστρία, οι χώρες της Ευρωζώνης με άριστη πιστοληπτική αξιολόγηση ενώ ο Ολλανδός υπουργός Οικονομικών σημειώνει πως το κόστος διάσωσης είναι μικρότερο από το κόστος πιθανής χρεοκοπίας -και το γερμανικό οικονομικό ινστιτούτο IFO προτείνει έξοδο από την Ευρωζώνη.

Τα ευρωομόλογα θα αποτελέσουν μία πηγή σταθερότητας για την Ευρωζώνη σε μεσοπρόθεσμο επίπεδο, αλλά μόνο εφόσον επιλυθούν τα εκκρεμή ζητήματα αναφορικά με το σχεδιασμό τους, σύμφωνα με το ψήφισμα που υιοθέτησε την Τετάρτη το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Οι ευρωβουλευτές επεσήμαναν ακόμη ότι θα πρέπει να δημιουργηθούν και άλλα οικονομικά εργαλεία, όπως το ευρωπαϊκό ταμείο απόσβεσης χρέους, πρόταση την οποία έχει καταθέσει το γερμανικό Συμβούλιο Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων.

Τη θέση ότι η Ελλάδα πρέπει να στείλει ξεκάθαρο μήνυμα ότι οι διαρθρωτικές αλλαγές θα γίνουν και πως είναι αποφασισμένη να μείνει στην Ευρωζώνη εξέφρασε η πρόεδρος της Δημοκρατικής Συμμαχίας Ντόρα Μπακογιάννη, μετά την ενημερωτική συνάντηση για τα αποτελέσματα της τηλεδιάσκεψης του Eurogroup που είχε με τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης και υπουργό Οικονομικών Ευ.Βενιζέλο το πρωί της Τετάρτης.

Ένα νέο πολυνομοσχέδιο για την εφαρμογή των μέτρων του Μνημονίου 2, τη ριζική αναδιάρθρωση του χρέους πέρα από το PSI και τη δημιουργία ενός δεσμευμένου λογαριασμού στον οποίο θα μεταφέρονται δημόσια έσοδα, θα χρησιμοποιούνται για την πληρωμή τοκοχρεωλυσίων και στη συνέχεια οι πιστωτές θα καταβάλλουν το αντίστοιχο ποσό, είναι οι τρεις προϋποθέσεις που θέτουν οι κυβερνήσεις της Ευρωζώνης, ώστε να εγκρίνουν το νέο πακέτο βοήθειας προς την Ελλάδα.

Αξιωματούχοι της Ευρωζώνης φέρονται να εξετάζουν τρόπους να καθυστερήσει μέρος ή και το σύνολο του δεύτερου πακέτου στήριξης προς την Ελλάδας, αποφεύγοντας, ωστόσο, παράλληλα μια άτακτη χρεοκοπία της χώρας, όπως είπαν την Τετάρτη ευρωπαϊκές πηγές στο Reuters. Προς το παρόν, το ενδιαφέρον στρέφεται στις αποφάσεις που ληφθούν στην τηλεδιάσκεψη του Eurogroup, η οποία ξεκίνησε στις 18:00.

Με δραματικούς τόνους περιέγραψε τις εξελίξεις γύρω από την υπογραφή της νέας δανειακής σύμβασης και την ανακοίνωση του PSI ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Οικονομικών Ευ.Βενιζέλος, ενημερώνοντας τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κάρολο Παπούλια. «Η χώρα είναι στην κόψη του ξυραφιού· πολλοί μας θέλουν έξω από την Ευρωζώνη και πρέπει να τους πείσουμε» τόνισε και στρέφοντας τα βέλη και στο εσωτερικό συμπλήρωσε: «προσπαθούμε να οριστικοποιήσουμε το πρόγραμμα, αλλά είναι δύσκολο γιατί πολλοί παίζουν με τη φωτιά, μέσα και έξω από τη χώρα.»

Στην Αθήνα θα βρεθεί στις 21 Φεβρουαρίου ο γνωστός οικονομολόγος Νουριέλ Ρουμπίνι, ο οποίος θα μιλήσει σε εκδήλωση με θέμα «η Ελλάδα πρέπει να κηρύξει στάση πληρωμών και να φύγει από το ευρώ», σε μία περίοδο όπου η συζήτηση για την παραμονή της χώρας στην Ευρωζώνη έχει κορυφωθεί σε όλη την Ευρώπη και όχι μόνο. Στην εκδήλωση θα μιλήσουν ακόμα ο καθηγητής Κώστας Λαπαβίτσας, ο Άγγλος βουλευτής Ντένις Μακσέιν και η Μιράντα Ξαφά.

Καλύτερα προετοιμασμένες είναι σήμερα από ό,τι πριν από δύο χρόνια η Γερμανία και η Ευρωζώνη για το ενδεχόμενο χρεοκοπίας της Ελλάδας, σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε. Ο ίδιος σημείωσε ότι η Ευρώπη κάνει ό,τι μπορεί για να βοηθήσει την Ελλάδα και υπογράμμισε πως η Ελλάδα θα πρέπει να υλοποιήσει τις δεσμεύσεις της και μετά τις βουλευτικές εκλογές. Σε σκληρότερο ύφος, ο υπουργός Οικονομικών του Λουξεμβούργου Λικ Φρίντεν δήλωσε πως η αποτυχία της Ελλάδας να εκπληρώσει όλους τους όρους που έχουν τεθεί θα σημάνει έξοδο από την Ευρωζώνη.

Συνέχιση της κρίσης χρέους της Ευρωζώνης και το 2012 προβλέπουν οι επενδυτές, σύμφωνα έρευνα της Fitch Ratings. Κατά την έρευνα «το ένα τέταρτο των επενδυτών είναι πιο απαισιόδοξοι και προβλέπουν ότι η κατάσταση θα επιδεινωθεί, ενώ το ποσοστό όσων προβλέπουν ότι η κατάσταση θα βελτιωθεί ή θα επιλυθεί φτάνει το 24%».

Εκτός από τα επείγοντα μέτρα, οι κυβερνήσεις της Ευρωζώνης πρέπει επίσης να θέσουν σε εφαρμογή «συστημικές, δομικές και μακροπρόθεσμες μεταρρυθμίσεις», επισημαίνει η κινεζική κυβέρνηση, την παραμονή της Συνόδου Κορυφής ΕΕ-Κίνας στο Πεκίνο και μετά την ψήφιση του νέου Μνημονίου στην Ελλάδα.

Την ανάγκη η Ελλάδα να προχωρήσει σε διαρθρωτικές και οικονομικές μεταρρυθμίσεις επεσήμανε ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο σήμερα Παρασκευή. Στο περιθώριο επίσκεψης που πραγματοποιεί στην Ινδία ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής εξέφρασε την βεβαιότητα ότι σύντομα θα οριστικοποιηθεί το δεύτερο πρόγραμμα διάσωσης της Ελλάδας και ότι η χώρα θα παραμείνει στην Ευρωζώνη.«Η Ελλάδα θα παραμείνει στην Ευρωζώνη. Θα πρέπει όμως να προχωρήσει σε δομικές μεταρρυθμίσεις», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Οι πολιτικοί αρχηγοί στην Ελλάδα συμφώνησαν στα νέα μέτρα λιτότητας, αλλά αυτό δεν ικανοποίησε τους υπουργούς Οικονομικών της Ευρωζώνης, γράφει το Spiegel σχολιάζοντας τα όσα διαδραματίστηκαν το βράδυ της Πέμπτης στις Βρυξέλλες στη διάρκεια της συνεδρίασης του Eurogroup. Σε αυτή τη γραμμή κινούνται, επίσης, τα περισσότερα ξένα μέσα ενημέρωσης.

Οι ΗΠΑ θα κάνουν ό,τι είναι δυνατόν για να βοηθήσουν τη σταθεροποίηση της Ευρωζώνης τόνισε ο Μπαράκ Ομπάμα μετά τη συνάντηση που είχε με τον Ιταλό πρωθυπουργό και υπουργό Οικονομικών, Μάριο Μόντι. «Έχω πλήρη εμπιστοσύνη στην ηγεσία του Μόντι και ελπίζω ότι η Ιταλία θα ξεπεράσει τις δύσκολες εποχές που περνά» είπε ο Ομπάμα. Η συνεργασία των χωρών μας είναι σημαντική ιστορικά και μόνιμη, πρόσθεσε.

«Αν οδηγηθούμε σε άτακτη χρεοκοπία θα αντιμετωπίσουν πρόβλημα το τραπεζικό σύστημα, οι μισθοί και οι συντάξεις» αλλά «το μεγαλύτερο πρόβλημα θα το έχει η Ευρωζώνη» δήλωσε ο πρόεδρος της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξης Τσίπρας, τονίζοντας ότι αυτό «είναι ένα πολύ ισχυρό διαπραγματευτικό χαρτί». Αναφερόμενος στην τρόικα, τόνισε ότι ο Ευάγγελος Βενιζέλος κάθεται στο τραπέζι με «υπαλληλίσκους δεύτερης διαλογής» τους οποίους ο ΣΥΡΙΖΑ αν ήταν στην εξουσία «θα απέλαυνε» ως επικίνδυνους για τη χώρα.

Δεν προβλέπει εμπλοκή του ιδιωτικού τομέα στην αναδιάρθρωση του χρέους της Πορτογαλίας η Goldman Sachs και εκτιμά πως η Ελλάδα θα αποτελέσει ειδική περίπτωση στον συγκεκριμένο τομέα. Σε έκθεση της επενδυτικής τράπεζας που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα (Global Economics, Commodities and Strategy Research) αναφέρεται πως οι πολιτικοί της Ευρωζώνης «έχουν μάθει το μάθημα τους» από τα λάθη και τις επιπτώσεις που είχε στην αγορά το ελληνικό PSI. «Η Ελλάδα θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως σημείο αναφοράς από τους επενδυτές και τους φορείς χάραξης πολιτικής σε ενδεχόμενες μελλοντικές αναδιαρθρώσεις χρέους», αναφέρεται στη σχετική έκθεση.

Την εμπιστοσύνη του στις δυνατότητές της Ελλάδας να βγει από την κρίση εξέφρασε ο πρόεδρος της Σοσιαλιστικής Ομάδας στο Ευρωκοινοβούλιο Χανς Σβόμποντα, κατά τη συνάντηση που είχε με τον Γιώργο Παπανδρέου, στο Μουσείο της Ακρόπολης. Χαρακτήρισε, μάλιστα, απορριπτέα την ιδέα να βγει η χώρα από την Ευρωζώνη, τονίζοντας ότι κάτι τέτοιο θα ήταν καταστροφικό, τόσο για την ίδια την Ελλάδα, όσο και για την Ευρωζώνη και την ΕΕ.

Ο οίκος πιστοληπτικής αξιολόγησης Fitch εκτιμά ότι η Ελλάδα θα προχωρήσει σε μία συντεταγμένη αναδιάρθρωση του χρέους της, ωστόσο, όπως επισημαίνεται σε σχετική έκθεση, δεν μπορεί να αποκλεισθεί εντελώς το ενδεχόμενι μίας άτακτης χρεοκοπίας και εξόδου της χώρας από την Ευρωζώνη.

Η σωτηρία της Ελλάδας είναι πολύ δύσκολη και η έξοδος από την Ευρωζώνη πιθανή υποστηρίζει ο νέος επικεφαλής των Σοσιαλιστών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Αυστριακός Χάνες Σβόμποντα, ο οποίος φθάνει τη Δευτέρα στην Αθήνα για συναντήσεις. Εκτιμά δε ότι η διεξαγωγή εθνικών εκλογών στην Ελλάδα την άνοιξη είναι προβληματική γιατί θα ανακόψει την πορεία των μεταρρυθμίσεων.

Ελληνική χρεοκοπία και πιθανή έξοδο της Ελλάδας από την Ευρωζώνη, βλέπει ο Νομπελίστας οικονομολόγος Πολ Κρούγκμαν, σύμφωνα με όσα είπε την Πέμπτη κατά την ομιλία του στο Φόρουμ «Ρωσία 2012». Στο ίδιο Φόρουμ ο Ρώσος πρωθυπουργός Βλαντίμιρ Πούτιν είχε τονίσει ότι «η Ελλάδα στερήθηκε τεχνητά τη δυνατότητα να εξυγιάνει την οικονομία της».

Μερίδιο ευθύνης για την κλιμάκωση της κρίσης στη Ευρωζώνη επιρρίπτει στους οίκους αξιολόγησης η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα σε μελέτη της, εγείροντας τεκμηριωμένα το ερώτημα εάν οι υποβαθμίσεις των οίκων ήταν ουσιαστικά ανατροφοδοτούμενη διαδικασία. Οι οικονομολόγοι της ΕΚΤ υποστηρίζουν πως οι οίκοι τελικά δεν ακολουθούν μόνο τα τεκταινόμενα στις αγορές κεφαλαίων αλλά και τα καθορίζουν, ενώ οι υποβαθμίσεις χωρών -με άμεσο, πρακτικό και αριθμητικά υπολογίσιμο αντίκτυπο στο κόστους δανεισμού της εκάστοτε χώρας- είχαν επίδραση και στις πιο αδύναμες χώρες της νομισματικής ένωσης.