εκτ

Ο χρόνος για να πάρει η ελληνική κυβέρνηση τις αποφάσεις που απαιτούνται «είναι προφανώς εξαιρετικά σύντομος», διαμηνύει στην Αθήνα ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Ζαν-Κλοντ Τρισέ, ενώ εντείνονται οι πιέσεις από τους Ευρωπαίους εταίρους για την άμεση προώθηση των διαρθρωτικών αλλαγών και των ιδιωτικοποιήσεων.

Κρατικά ομόλογα αξίας 13,305 δισ. ευρώ -πιθανότατα, ιταλικά στην πλειονότητά τους- αγόρασε η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα την περασμένη εβδομάδα, και μετά τις έντονες επικρίσεις από το εσωτερικό της Ευρωζώνης που είχε προκαλέσει η αγορά ισπανικών και ιταλικών ομολόγων στις αρχές Αυγούστου. Ήδη από τότε, η απόφαση για επανέναρξη του προγράμματος ομολόγων είχε ληφθεί παρά την αντίθετη άποψη τεσσάρων μελών του ΔΣ της ΕΚΤ -συμπεριλαμβανομένων των Γερμανών Γενς Βάιντμαν και Γιούργκεν Σταρκ.

Σε ιστορικά υψηλά επίπεδα εκτοξεύτηκαν τα ασφάλιστρα κινδύνου για τα ελληνικά κρατικά ομόλογα την Δευτέρα, ενώ εντείνονται οι ανησυχίες για μετάδοση της κρίσης χρέους στην ευρωζώνη, για εμπλοκή στην εφαρμογή των αποφάσεων της 21ης Ιουλίου, για την πραγματική κατάσταση του ευρωπαϊκού τραπεζικού συστήματος, αλλά και για μια νέα ύφεση στην αμερικανική οικονομία. Το κόστος ασφάλισης για τα ελληνικά κρατικά ομόλογα έναντι αθέτησης πληρωμών (CDS) ξεπέρασε κάποια στιγμή και τις 3.000 μονάδες βάσης.

Ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) Ζαν-Κλοντ Τρισέ δήλωσε την Δευτέρα ότι θεωρεί επιτακτική ανάγκη την ενίσχυση της οικονομικής διακυβέρνησης της Ευρωζώνης και την εφαρμογή των αποφάσεων της 21ης Ιουλίου για την Ελλάδα, την ίδια ώρα που οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δείχνουν να μην... βιάζονται ιδιαίτερα.

Υπό την πίεση της ΕΕ και της ΕΚΤ βρίσκεται η Ιταλία για τη λήψη μέτρων λιτότητας και την παρουσίαση ενός αξιόπιστου σχεδίου για ισοσκελισμένο προϋπολογισμό έως το 2013, καθώς αυτά που έχει παρουσιάσει ο υπουργός Οικονομικών Τζούλιο Τρεμόντι χαρακτηρίζονται πρόχειρα και αποσπασματικά. Από την πλευρά της, η Ρώμη ζητά από την ΕΚΤ να συνεχίσει να αγοράζει ομόλογα της Ιταλίας και από την ΕΕ να συζητήσει το θέμα του ευρωομολόγου.

Αυξάνονται οι φωνές στις αγορές που ζητούν από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να αρχίζει να μειώνει τα επιτόκια, αντί να συνεχίσει να τα αυξάνει, προκειμένου να μην διολισθήσει ξανά σε ύφεση η ευρωπαϊκή οικονομία και να μην επιδεινωθεί περαιτέρω η κρίση χρέους στην Ευρωζώνη. 

Η Τράπεζα Πειραιώς έχει κάνει χρήση του έκτακτου μηχανισμού ρευστότητας (Emergency Liquidity Assistance) της Τράπεζας της Ελλάδος, όπως είπε την Τετάρτη ο διευθύνων σύμβουλος της τράπεζας Αλέξανδρος Μάνος σε αναλυτές, κατά τη διάρκεια τηλεδιάσκεψης για τα οικονομικά αποτελέσματα πρώτου εξαμήνου.

Την απόλυτη αναγκαιότητα «πλήρους και έγκαιρης» εφαρμογής των αποφάσεων της Συνόδου Κορυφής του Ιουλίου για την αντιμετώπιση της κρίσης χρέους υπογράμμισε ο επικεφαλής της ΕΚΤ Ζαν-Κλοντ Τρισέ μιλώντας στο Ευρωκοινοβούλιο. Ανάπτυξη με μέτριους ρυθμούς και υψηλή αβεβαιότητα «βλέπει» η Ευρωτράπεζα, η οποία επιβράδυνε την προηγούμενη εβδομάδα το πρόγραμμα αγοράς κρατικών ομολόγων. O Τρισέ σημείωσε επίσης πως η ΕΚΤ αναθεωρεί τις προβλέψεις της για τον πληθωρισμό, κάτι που ορισμένοι ως ένδειξη για χαλάρωηση της νομισματικής πολιτικής.

Ο Αμερικανός οικονομολόγος Τζόζεφ Στίγκλιτς, καλεί την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να μειώσει το βασικό της επιτόκιο, σε συνέντευξή του που δημοσιεύεται την Δευτέρα στην γερμανική εφημερίδα Handelsblatt

Ο κίνδυνος του υψηλού πληθωρισμού είναι σημαντικότερος απ' αυτόν της ύφεσης, δηλώνει ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Ζαν-Κλοντ Τρισέ, ενώ άλλοι σημαίνοντες παράγοντες της παγκόσμιας οικονομίας, όπως η γενική διευθύντρια του ΔΝΤ Κριστίν Λαγκάρντ, τονίζουν ότι η πολιτική επιτοκίων θα πρέπει να προσαρμόζεται στις ανάγκες της οικονομίας, την ίδια ώρα όλο και περισσότεροι εκτιμούν ότι η δεύτερη παγκόσμια ύφεση μετά το 2008 είναι προ των πυλών.

Ο Πρόεδρος της Γερμανίας Κρίστιαν Βουλφ, το αξίωμα του οποίου είναι κυρίως τιμητικό, επέκρινε σήμερα την εξαγορά από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ομολόγων χωρών που αντιμετωπίζουν δυσκολίες.

H Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αγόρασε την περασμένη εβδομάδα κρατικά ομόλογα ύψους 14,291 δισ. ευρώ, ποσό χαμηλότερο συγκριτικά με τα 22 δισ. υερώ της εβδομάδας που προηγήθηκε, αλλά αρκετό για να σηματοδοτήσει ότι συνεχίζει την παρέμβασή της στις αγορές.

«Αγώνα δρόμου» δίνει το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης της Κύπρου για να αποφευχθεί η προσφυγή της χώρας στον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Στήριξης. Μία από τις επιλογές που μελετώνται είναι να απευθυνθεί η κυβέρνηση στη βοήθεια της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για να αγοράσει  κυπριακά ομόλογα από την δευτερογενή αγορά.

Στο επίκεντρο των ελέγχων της τρόικας θα βρεθεί από την προσεχή Δευτέρα η υλοποίηση του Μνημονίου και των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων. Τα χαμηλόβαθμα στελέχη ΔΝΤ-ΕΚΤ-ΕΕ έχουν ήδη αρχίσει να συγκεντρώνονται στην Αθήνα, προκειμένου να ξεκινήσουν τις επόμενες ημέρες τους ελέγχους τους σε υπουργεία, τράπεζες, υπηρεσίες, ώστε να συντάξουν την έκθεση αξιολόγησης που θα κρίνει την εκταμίευση της έκτης δόσης του μηχανισμού στήριξης. Το υψηλόβαθμο κλιμάκιο  αναμένεται στις 25 Αυγούστου.

Στα 22 δισεκατομμύρια ευρώ έφτασε το ποσό για αγορές ομολόγων, κυρίως της Ιταλίας και της Ισπανίας, που διέθεσε την περασμένη εβδομάδα η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Είναι το μεγαλύτερο πρόγραμμα αγορών από τον Μάιο του 2010, όταν η κρίση του ελληνικού χρέους βρισκόταν στο αποκορύφωμά της.

Η ιταλική κυβέρνηση ενέκρινε την Παρασκευή έκτακτο πακέτο μέτρων λιτότητας και περικοπής δαπανών ύψους 45 δισεκατομμυρίων ευρώ με στόχο τους ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς ως το 2013, μετά τις σχετικές εντολές που είχε δώσει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Τα μέτρα θα πρέπει να εγκριθούν από το Κοινοβούλιο μέσα σε δύο μήνες. «Προσωπικά μας είναι οδυνηρό να υιοθετήσουμε αυτά τα μέτρα», είπε ο πρωθυπουργός Σίλβιο Μπερλουσκόνι, μετά την έκτακτη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου.

Θύελλα αντιδράσεων όχι μόνο στους κόλπους της αντιπολίτευσης, αλλά και εντός κυβέρνησης, προκαλούν οι ανακοινώσεις του Τζούλιο Τρεμόντι για σαρωτικές οικονομικές μεταρρυθμίσεις με αντάλλαγμα της βοήθεια της ΕΚΤ για τη θωράκιση της Ιταλίας από την κρίση χρέους. Η χώρα βρίσκεται υπό κηδεμονία, τονίζει η αντιπολίτευση, ενώ από το κυβερνητικό στρατόπεδο ο Ουμπέρτο Μπόσι της Λέγκας του Βορρά φθάνει στο σημείο να κατηγορεί την ΕΚΤ και τον μελλοντικό της επικεφαλής Μάριο Ντράγκι ότι επιδιώκουν την ανατροπή της κυβέρνησης Μπερλουσκόνι. Για απεργίες ετοιμάζονται τα συνδικάτα. Ενημερώνεται για τα μέτρα ο πρόεδρος της Ιταλικής Δημοκρατίας Τζόρτζιο Ναπολιτάνο.

Για «πολύ σκληρά μέτρα για το 2012-2013» στο πλαίσιο του νέου προγράμματος λιτότητας, ώστε να επιτευχθεί η δημοσιονομική ισορροπία έναν χρόνο νωρίτερα από το προβλεπόμενο, προετοιμάζει το ιταλικό Κοινοβούλιο ο υπουργός Οικονομικών Τζ.Τρεμόντι. Το πρόγραμμα λιτότητας, που θα εγκριθεί μέχρι τις 18 Αυγούστου, βασίζεται σε γνωστές για την Ελλάδα μνημονιακές συνταγές, και περιλαμβάνει περικοπές επιδομάτων και συντάξεων, εισφορές αλληλεγγύης, ιδιωτικοποιήσεις και ελαστικοποίηση της εργασίας. Στις «προχωρημένες» -ενδεικτικές του πανικού- ιδέες για αύξηση της παραγωγικότητας η συγκέντρωση των θρησκευτικών εορτών τις Κυριακές. «Αντίδραση πανικού» χαρακτηρίζουν τα νέα μέτρα αναλυτές του Reuters.

Σε απομείωση της αξίας των κυπριακών ομολόγων που χρησιμοποιούνται ως ασφάλεια στις πράξεις αναχρηματοδότησης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας κατά 5% θα προχωρήσει η ΕΚΤ μετά την υποβάθμιση της χώρας από τον οίκο Fitch. Εξάλλου, σύμφωνα με το Reuters, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προχωρεί από την Πέμπτη στην αγορά ιταλικών και ισπανικών κρατικών ομόλογων σε μικρές ποσότητες, για την προστασία των δύο αγορών από τις εν εξελίξει ανησυχίες ότι η κρίση της ζώνης του ευρώ θα εξαπλωθεί.

Στο 2,9% έπεσαν τα επιτόκια των ιταλικών 12μηνων εντόκων γραμματίων στη δημοπρασία της Τετάρτης, την πρώτη μετά την «αντεπίθεση» της ΕΚΤ με αγορά ιταλικών και ισπανικών χρεογράφων για να αποκλιμακωθούν οι πιέσεις προς τη Ρώμη και τη Μαδρίτη. Τα επιτόκια αντίστοιχης δημοπρασίας πριν από ένα μήνα είχαν διαμορφωθεί στο 3,67%.

Λίγα μόνο εμπόδια στα εθνικά κοινοβούλια της ΕΕ φαίνεται ότι αντιμετωπίζουν οι νέες διευρυμένες αρμοδιότητες του προσωρινού ταμείου στήριξης για την Ευρωζώνη (EFSF) που αποφασίστηκαν στην πρόσφατη Σύνοδο Κορυφής, και μένουν να κυρωθούν -πιθανότατα μέχρι τα μέσα Οκτωβρίου- από τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Οι Βρυξέλλες και η ΕΚΤ πιέζουν ώστε οι νέες προβλέψεις να τεθούν σε ισχύ όσο το δυνατόν νωρίτερα, στοχεύοντας σε αποκλιμάκωση των πιέσεων ιδιαίτερα προς την Ιταλία και την Ισπανία.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) συνέχισε την Τρίτη τις αγορές ιταλικών και ισπανικών ομολόγων στη δευτερογενή αγορά, σε μία προσπάθεια να μειωθεί το κόστος δανεισμού τους σε διατηρήσιμα επίπεδα. Σύμφωνα με το Bloomberg, αναλυτές θεωρούν πως η στήριξη του χρέους Ιταλίας και Ισπανίας είναι μια δαπανηρή προσπάθεια, που σε περίπτωση κλιμάκωσης της κρίσης θα μπορούσε να κοστίσει ακόμη και 850 δισ. ευρώ.

Τη διαβεβαίωση ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) αγοράζει ομόλογα στη δευτερογενή αγορά και η παρέμβαση αυτή θα συνεχιστεί έδωσε ο Ζαν-Κλοντ Τρισέ, χωρίς βεβαίως να αποκαλύπτει για πόσο. Σε αυστηρό δε τόνο ζήτησε από τις κυβερνήσεις της Ευρωζώνης να αναλάβουν άμεσα δράση και να εφαρμόσουν ταχύτατα τις αποφάσεις της Συνόδου Κορυφής της 21ης Ιουλίου, για τη διάσωση της Ελλάδας και την ενίσχυση του ταμείου EFSF. «Αυτό που χρειαζόμαστε είναι οι κυβερνήσεις να κάνουν αυτό που θεωρούμε ότι είναι η δουλειά τους» είπε.

Στην κριτική κατά του προγράμματος αγοράς κρατικών ομολόγων από την ΕΚΤ αντεπιτίθεται ο Ζαν-Κλοντ Τρισέ, η οποία έχει αναζωπυρωθεί -ιδιαίτερα στη Γερμανία- από την απόφαση της Τράπεζας να αγοράσει ιταλικά και  ισπανικά ομόλογα. Η κίνηση της ΕΚΤ έριξε τα spread των ομολόγων των δύο χωρών, την στιγμή που η κεντρική τράπεζα έχει αγοράσει από τον περασμένο Μάιο ελληνικά, ιρλανδικά και πορτογαλικά χρεόγραφα εκτιμώμενης συνολικής αξίας 77 δισ. ευρώ.

Η ιταλική αντιπολίτευση κατακεραυνώνει τον Σίλβιο Μπερλουσκόνι για εκχώρηση εθνικής κυριαρχίας στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα μετά τη δέσμευσή του για επιτάχυνση των οικονομικών μεταρρυθμίσεων με αντάλλαγμα χείρα βοηθείας στην αγορά ομολόγων. Για κυβέρνηση υπό κηδεμονία μιλά το κεντροαριστερό Δημοκρατικό Κόμμα και μαζί με τα συνδικάτα ζητά να μάθει την «πραγματική κατάσταση» της χώρας και ποιους όρους αποδέχθηκε ο Μπερλουσκόνι. Αντικατοπτρίζοντας το κλίμα στην Ιταλία η Repubblica μετονομάζει την πρωθυπουργική κατοικία του Μπερλουσκόνι σε «Palazzo Merkel»... Την Τετάρτη πιθανώς ο πρώτες ανακοινώσεις για τα μέτρα.