ουκρανία

Στον σχηματισμό κυβέρνησης εθνικής ενότητας κατέληξε το ουκρανικό κοινοβούλιο. Πρωθυπουργός της Ουκρανίας ο πρώην υπουργός Οικονομικών, Αρσένι Γιατσένιουκ. Σε ομιλία του στη Βουλή δήλωσε ότι η νέα κυβέρνηση θα πρέπει να λάβει «μη δημοφιλή μέτρα» για να αποτραπεί η χρεοκοπία και υπογράμμισε ότι μια συμφωνία με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο είναι ζωτικής σημασίας για τη σταθεροποίηση του ουκρανικού νομίσματος.

Η αγωνία και ο φόβος έχουν κυριεύσει τους πάνω από 100.000 ομογενείς που ζουν μόνιμα στην Ουκρανία, καθώς η νεοναζιστική οργάνωση «Δεξιός Τομέας» έχει πρωταγωνιστικό ρόλο στα δραματικά γεγονότα που βιώνει η χώρα. Η πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ελληνικών Κοινοτήτων της Ουκρανίας Αλεξάνδρα Προτσένκο επιβεβαίωσε ότι θύμα επίθεσης έπεσε ο ελληνικής καταγωγής βουλευτής του Κομμουνιστικού Κόμματος της Ουκρανίας Σπυρίδων Κιλιγκάροφ.

Οι προθέσεις για μέτρα ακροδεξιού χαρακτήρα στο Κίεβο, ανάμεσά στα οποία η κατάργηση της αναγνώρισης μειονοτικών γλωσσών, η απαγόρευση του Κομμουνιστικού Κόμματος ή η αποποινικοποίηση της ναζιστικής προπαγάνδας, έχουν προκαλέσει αντιδράσεις στο εξωτερικό. Εκτός από τη Ρωσία, την αντίθεσή του εξέφρασε ο ΥΠΕΞ του Λουξεμβούργου αλλά και η Ουγγαρία .

Για αφωνία, σχετικά με τις επιθέσεις και το κλίμα εκφοβισμού εις βάρος των ελλήνων ομογενών στην Ουκρανία, καταγγέλλει ο ΣΥΡΙΖΑ το υπουργείο Εξωτερικών και τον Ευ.Βενιζέλο προσωπικά. Σε ανακοίνωση της υπεύθυνης του τομέα Εξωτερικής Πολιτικής του ΣΥΡΙΖΑ Ρ.Δούρου επισημαίνεται ότι «οι έλληνες ομογενείς βρίσκονται στο στόχαστρο της άκρως επικίνδυνης νεοναζιστικής οργάνωσης "Δεξιός Τομέας"».

Καθώς η Ουκρανία παλεύει να βρει επειγόντως λύση για την οικονομία, ο προτεινόμενος για μεταβατικός πρωθυπουργός Αρσένι Γιατσένιουκ προειδοποιεί πως θα χρειστούν «μη δημοφιλή μέτρα» για να αποτραπεί η χρεοκοπία. Το προτεινόμενο κυβερνητικό σχήμα παρουσιάστηκε πρώτα στην Πλατεία Ανεξαρτησίας, μεταξύ επευφημιών αλλά και γιουχαϊσμάτων αναλόγως του προσώπου, πριν πάει στο Κοινοβούλιο για ψήφο εμπιστοσύνης. Η Μόσχα δηλώνει ότι θα είναι παρούσα «στις συνομιλίες με το ΔΝΤ».

Εν μέσω της ψυχροπολεμικού τύπου αντιπαράθεσης στην Ουκρανία και ενδείξεων ότι η Ρωσία ενδεχομένως κινείται προς σενάριο τύπου Αμπχαζίας στην Κριμαία, οι ΗΠΑ ανακοινώνουν πρόσθετη βοήθεια προς την έτερη πρώην σοβιετική δημοκρατία της Γεωργίας για να ενσωματωθεί περαιτέρω στις ευρωατλαντικές δομές, και καταγγέλλουν τη συνεχιζόμενη ρωσική στρατιωτική παρουσία στις αποσχισθείες επαρχίες της Αμπχαζίας και της Νότιας Οσετίας.

Οι πολιτικοί ηγέτες που κρατούν τα ηνία στην Ουκρανία μετά την καθαίρεση του Βίκτορ Γιανουκόβιτς πρότειναν τον πρώην υπουργό Οικονομικών και υποστηρικτή της ευρωπαϊκής πορείας της χώρας Αρσένι Γιάτσενιουκ ως υποψήφιο για τη θέση του πρωθυπουργού στη νέα κυβέρνησης εθνικής ενότητας που αναμένεται να λάβει την ψήφο εμπιστοσύνης της Βουλής την Τρίτη. Ο Γιάτσενιουκ είναι στέλεχος του κόμματος της Γιούλια Τιμοσένκο.

Εν μέσω συγκρούσεων και αποσχιστικών τάσεων στην Κριμαία, το ΝΑΤΟ διαμηνύει προς τη Μόσχα πως στηρίζει «την εδαφική ακεραιότητα και το απαραβίαστο των συνόρων» της Ουκρανίας, ενώ την ίδια στιγμή οι ΗΠΑ προειδοποιούν το Κρεμλίνο πως στρατιωτική δράση στην Ουκρανία θα ήταν «τεράστιο σφάλμα». Διεθνές ένταλμα σύλληψης σε βάρος του Γιανουκόβιτς, ο οποίος κατά πληροφορίες παραμένει στη χώρα. Στο Κίεβο την Πέμπτη Ευρωπαίοι ΥΠΕΞ. Συνάντηση Κέρι-Στάινμαγερ στις ΗΠΑ.

Η Ουκρανία ζήτησε από το ΔΝΤ να συνδράμει στην προετοιμασία ενός προγράμματος βοήθειας, δήλωσε ο διοικητής της κεντρικής τράπεζας της χώρας, ενώ πρόσθεσε ότι η νέα ουκρανική κυβέρνηση σύντομα θα έχει έτοιμο το δικό της πρόγραμμα για την αντιμετώπιση της κρίσης. Η κεντρική τράπεζα της Ουκρανίας λαμβάνει και μέτρα για να σταματήσει την φυγή κεφαλαίων από τη χώρα, που καταγράφει αυξητικές τάσεις.

Στην Κριμαία έχει μεταφερθεί η διελκυστίνδα μεταξύ Δύσης και Ρωσίας. Χιλιάδες φιλοδυτικοί διαδηλωτές συγκρούστηκαν με φιλορώσους στη Συμφερόπολη. Οι διαδηλωτές ήρθαν στα χέρια, εκτόξευσαν μπουκάλια και αντάλλαξαν ύβρεις έξω από το τοπικό κοινοβούλιο της Κριμαίας. Ένας άνθρωπος έχασε τη ζωή του, πιθανότατα από καρδιακή προσβολή, σύμφωνα με το Ιντερφαξ. Απέκλεισε κάθε ενδεχόμενο απόσχισης της Κριμαίας από την Ουκρανία ο πρόεδρος του τοπικού κοινοβουλίου.

«Οι τελευταίες δραματικές εξελίξεις στην Ουκρανία δεν αποτελούν 'νίκη της δημοκρατίας', δήθεν των 'επαναστατών', όπως περιγράφεται από τα ΜΜΕ των ΗΠΑ και της ΕΕ, αλλά μια επικίνδυνη εξέλιξη, πρώτα απ' όλα για τον ίδιο τον λαό της Ουκρανίας» επισημαίνεται σε κοινή ανακοίνωση Κομμουνιστικών και Εργατικών Κομμάτων, η οποία συντάχθηκε από το ΚΚΕ και το Γερμανικό ΚΚ και την οποία μέχρι στιγμής έχουν συνυπογράψει 21 κόμματα.

Την ώρα που τα κόμματα στο Κίεβο κάνουν προσπάθειες για να καταλήξουν σε νέα μεταβατική κυβέρνηση, η προσοχή στρέφεται στην Κριμαία, όπου η Ρωσία μετρά τις δυνάμεις της αντιπαρατιθέμενη με τη νέα ηγεσία της Ουκρανίας. Ρωσικές σημαίες και τεθωρακισμένα οχήματα εμφανίστηκαν στη Σεβαστούπολη. Την ίδια ώρα εντολή για έκτακτες στρατιωτικές ασκήσεις στη δυτική Ρωσία έδωσε ο Πούτιν, ενώ η Μόσχα αυξάνει και τα μέτρα ασφαλείας στις στρατιωτικές της εγκαταστάσεις στην Κριμαία.

Σαφή και αποφασιστική καταδίκη της ανόδου «εθνικιστικών και νεοφασιστικών τάσεων» στη δυτική Ουκρανία ζητά η Ρωσία απο τον Οργανισμό Ασφάλειας και Συνεργασίας στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ), ανεβάζοντας την αντίδρασή της στις εξελίξεις στο Κίεβο. Η Μόσχα αναφέρει ότι υπάρχουν απόπειρες απαγόρευσης της ρωσικής γλώσσας και της υποβάθμισης του ρωσόφωνου πληθυσμού στην Ουκρανία.

Κοιτώντας προς πάσα κατεύθυνση, ο μεταβατικός πρόεδρος της Ουκρανίας Αλεξάντερ Τουρτσίνοφ προειδοποιεί κατόπιν συνάντησης με τους επικεφαλής των υπηρεσιών ασφαλείας για «επικίνδυνες ενδείξεις» αποσχιστικών τάσεων στην Κριμαία και απειλές για την εδαφική ακεραιότητα της χώρας. Ρωσόφωνος δήμαρχος διορίστηκε στη Σεβαστούπολη, το λιμάνι της Κριμαίας όπου σταθμεύει ο ρωσικός Στόλος της Μαύρης Θάλασσας, και όπου έκαναν την εμφάνισή τους δύο τεθωρακισμένα...

Ο οίκος αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας Fitch προειδοποιεί ότι η πολιτικοοικονομική κρίση στην Ουκρανία θα μπορούσε να επηρεάσει δυσμενώς ορισμένες ρωσικές τράπεζες, κυρίως τις κρατικές, οι οποίες δραστηριοποιούνται στη γειτονική χώρα.

Ο πρώην παγκόσμιος πρωταθλητής της πυγμαχίας και εκ των ηγετών της αντιπολίτευσης στην Ουκρανία, Βιτάλι Κλίτσκο, ανακοίνωσε ότι θα είναι υποψήφιος στις προεδρικές εκλογές που αναμένεται να διεξαχθούν στις 25 Μαΐου. «Είμαι πεπεισμένος ότι θα πρέπει να αλλάξουμε πλήρως τις αρχές και τους κανόνες του παιχνιδιού στην Ουκρανία, θα πρέπει να αποκαταστήσουμε τη Δικαιοσύνη» είπε.

Η Ουκρανία ετοιμάζεται να σχηματίσει τη νέα μεταβατική κυβέρνηση που θα πρέπει κατεπειγόντως να αποφύγει τη χρεοκοπία -με το ΥΠΟΙΚ να τοποθετεί τις χρηματοδοτικές ανάγκες στις χώρας στα 35 δισ. δολάρια. Θετικές εμφανίζονται δυτικές χώρες σε στήριξη μέσω του ΔΝΤ, εν αναμονή για ξεπάγωμα του ρωσικού πακέτου εμφανίζεται η Μόσχα μέχρι να δει «με ποιον θα συνδιαλαγεί». Αναγνώρισε τον μεταβατικό πρόεδρο η ΕΕ, δεν αναγνωρίζουν τον Γιανουκόβιτς οι ΗΠΑ, αμφισβητεί τη νομιμότητα της νέας ηγεσίας η Ρωσία.

Έτοιμες να παρέχουν οικονομική στήριξη στην Ουκρανία εμφανίζονται ΕΕ και ΗΠΑ, ζητώντας παράλληλα μεταρρυθμίσεις από το Κίεβο. Ο ρώσος υπουργός Οικονομικής Ανάπτυξης δήλωσε πως η Μόσχα είναι έτοιμη να στείλει την ύψους 2 δισ. δολαρίων βοήθεια στο Κίεβο, μόλις μάθει με ποιον θα συνδιαλλαγεί. Λίγο νωρίτερα, ο Ντμίτρι Μεντβέντεφ αμφισβήτησε τη νομιμότητα της νέας ουκρανικής ηγεσίας. Τον Τουρτσίνοφ αναγνώρισε η Κομισιόν, τηλεφωνική επικοινωνία Ολάντ-Πούτιν.

Την ανάγκη να πραγματοποιηθεί διεθνής διάσκεψη με τη συμμετοχή της ΕΕ, της Ρωσίας και χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων για να αντιμετωπιστεί ο κίνδυνος χρεοκοπίας που αντιμετωπίζει η  Ουκρανία τόνισε ο υπουργός Εξωτερικών, Ευάγγελος Βενιζέλος από τη Βουδαπέστη. Η Ουκρανία βρίσκεται στη μέση μιας επείγουσας οικονομικής ανάγκης, καθώς τα συναλλαγματικά αποθέματα του Κιέβου μειώνονται, ενώ το δημόσιο χρέος της χώρας εξακολουθεί να αυξάνεται.

Υπό αμφισβήτηση θέτει η Μόσχα τη νομιμότητα της νέας ουκρανικής ηγεσίας, μετά την καθαίρεση του προέδρου Βίκτορ Γιανουκόβιτς. Με δηλώσεις του ο Ντμίτρι Μεντβέντεφ, τόνισε ότι η Ρωσία έχει σοβαρές αμφιβολίες για τη νομιμότητα των νέων αρχών της Ουκρανίας και χαρακτήρισε «παρεκτροπή» την αναγνώρισή τους από χώρες κυρίως της Δύσης. Γερμανία και Πολωνία, από την άλλη πλευρά, καλούν τη νέα ηγεσία να διασφαλίσει την ενότητα στη χώρα και να αποφύγει πράξεις αντεκδίκησης.

Το ΔΝΤ δείχνουν Βρετανία και ΗΠΑ στην Ουκρανία για την απαραίτητη οικονομική στήριξη, ενώ η Ρωσία -που έχει βάλει στον πάγο το πακέτο βοήθειας- ανακάλεσε τον πρέσβη της με φόντο την ψυχροπολεμική διαμάχη που απειλεί ακόμη και με διαμελισμό τη χώρα. Η ενδεχόμενη οικονομική βοήθεια θα βρεθεί επί τάπητος στις συναντήσεις της Κάθριν Άστον από την ΕΕ στο Κίεβο, ενώ η χώρα αναζητεί νέα κυβέρνηση μέχρι την Τρίτη. «Στο χείλος της χρεοκοπίας» η Ουκρανία, λέει ο υπηρεσιακός πρόεδρος, ενώ το ΥΠΟΙΚ τοποθετεί τις ανάγκες της χώρας στα 35 δισ. δολάρια.

Εγκλωβισμένη στη διελκυστίνδα Ανατολής-Δύσης που ξυπνά ψυχροπολεμικό κλίμα και τροφοδοτεί έναν ακήρυχτο εμφύλιο πόλεμο, η Ουκρανία κινδυνεύει να οδηγηθεί σε διχοτόμηση. Η Ρωσία καταγγέλλει ότι η αντιπολίτευση κατέλαβε την εξουσία, ενώ η Δύση προειδοποιεί το Κρεμλίνο να μην παρέμβει στην ουκρανική κρίση με στρατεύματα ή οικονομικά όπλα. «Προτεραιότητα η Ευρώπη» λέει ο μεταβατικός πρόεδρος Τουρτσίνοφ παραμονή της επίσκεψης της Κάθριν Άστον στο Κίεβο. Ενώπιον δύσκολων επιλογών ο Βλαντιμίρ Πούτιν, ο οποίος προς το παρόν σιωπά...

Το βλέμμα της στις προεδρικές του Μαΐου στρέφει η Γιούλια Τιμοσένκο, αρνούμενη να αποδεχτεί την πρωθυπουργία στην κυβέρνηση εθνικής ενότητας που καλούνται να συγκροτήσουν έως την Τρίτη οι Ουκρανοί βουλευτές. Ο στενότερος συνεργάτης της Τιμοσένκο, νυν πρόεδρος της Βουλής, Ολεξάντερ Τουρτσίνοφ, αναλαμβάνει μεταβατικός πρόεδρος. Η Δύση ποντάρει στο χαρτί Τιμοσένκο -η οποία ήδη δέχτηκε τηλεφώνημα Μέρκελ και προσεχώς θα την συναντήσει. Φωτορεπορτάζ από το Κίεβο.

Προθεσμία μέχρι την Τρίτη για σχηματισμό της νέας ουκρανικής κυβέρνησης έδωσε ο πρόεδρος της Βουλής -και, πλέον, εκτελών χρέη προέδρου- Ολεξάντερ Τουρτσίνοφ ενώ ο εκτελών χρέη γενικού εισαγγελέα διέταξε την προσαγωγή του προκατόχου του και του πρώην υπουργού Εσόδων. Παράλληλα, η απελευθερωμένη Τιμοσένκο έχει επιστρέψει ως «θριαμβεύτρια» στο Κίεβο ενώ ο ίδιος ο Γιανουκόβιτς μένει άφαντος: Οι τελευταίες αναφορές -μεταξύ πληροφοριών και φημών- τον θέλουν στα ανατολικά της χώρας, μετά από υποτιθέμενη ανεπιτυχή απόπειρα να φύγει στη Ρωσία.

Εκτός από την πολιτική κρίση, την οποία αντιμετωπίζει η Ουκρανία, η χώρα βρίσκεται στη μέση μιας επείγουσας οικονομικής ανάγκης. Καθώς τα συναλλαγματικά αποθέματα του Κιέβου μειώνονται, το δημόσιο χρέος της χώρας εξακολουθεί να αυξάνεται. «Είμαστε έτοιμοι για ουσιαστική οικονομική βοήθεια προς την Ουκρανία» λέει η ΕΕ, στήριξη υπόσχονται και οι ΗΠΑ.