δημοψήφισμα

Έκπληξη προκάλεσε η απόφαση του πρωθυπουργού να ανακοινώσει τη διενέργεια δημοψηφίσματος για τη νέα δανειακή σύμβαση με την τρόικα και οι πρώτες επίσημες αντιδράσεις καταδεικνύουν ότι ουσιαστικά το ζήτημα που θα τεθεί είναι η συμμετοχή ή όχι της χώρας στην Ευρωζώνη. Δεν πρόκειται να δοθεί νέα βοήθεια, αν η Ελλάδα αποφύγει τις απαιτούμενες μεταρρυθμίσεις, τόνισε Φινλανδός υπουργός.

Με μια κίνηση υψηλού πολιτικού ρίσκου, το δημοψήφισμα, αποφάσισε να απαντήσει ο πρωθυπουργός στις πιέσεις που δεχόταν το τελευταίο διάστημα για την σκληρή οικονομική πολιτική που ακολουθεί η κυβέρνηση. Σύσσωμη η αντιπολίτευση κατήγγειλε την απόφαση αυτή, ζητώντας μετ' επιτάσεως πρόωρες εκλογές. Εν τω μεταξύ, την ώρα που Κομισιόν, ΔΝΤ και Βερολίνο εμφανίζονται αιφνιδιασμένοι από την ανακοίνωση για δημοψήφισμα, από το Μέγαρο Μαξίμου αναφέρεται ότι ο Γ.Παπανδρέου είχε προϊδεάσει την Ανγκελα Μέρκελ και τον Νικολά Σαρκοζί για την πρωτοβουλία αυτή πριν από τη Σύνοδο Κορυφής. 

Η ανακοίνωση του πρωθυπουργού ότι θα διενεργήσει δημοψήφισμα για το νέο πακέτο στήριξηης αιφνιδίασε τις κυβερνήσεις και τις αγορές στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ, καθώς εφόσον οι πολίτες απορρίψουν τη νέα δανειακή σύμβαση, όπως προεξοφλείται από τους αναλυτές, τότε οι αποφάσεις της 26ης Οκτωβρίου για τη μείωση του ελληνικού χρέους και το πακέτο των 100+30 δισ. ευρώ θα βρεθούν κυριολεκτικά στον «αέρα» με άγνωστες συνέπειες.

Με επιφύλαξη για το αποτέλεσμα και τις συνέπειές του υποδέχθηκε -αιφνιδιασμένος- ο διεθνής Τύπος την αναγγελία του ελληνικού δημοψηφίσματος για το νέο πακέτο στήριξης. Με τίτλους όπως «τεράστιο ρίσκο η απόφαση του Γ.Παπανδρέου» και «ελιγμό» που εγείρει κινδύνους, οι ξένες εφημερίδες και τα ειδησεογραφικά πρακτορεία σημειώνουν πως, ενώ το τοπίο για τους όρους του δημοψηφίσματος είναι ακόμη θολό, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν η πλειονότητα της κοινής γνώμης εμφανίζεται αρνητική απέναντι στη νέα συμφωνία.

Μετά την ολοκλήρωση των διαδικασιών για την υλοποίηση της νέας συμφωνίας θα διεξαχτεί το δημοψήφισμα είπε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Ευάγγελος Βενιζέλος σε τηλεοπτική συνέντευξη του.

Δύο ειδών δημοψηφίσματα προβλέπονται από το Σύνταγμα και τον πρόσφατο εφαρμοστικό νόμο: το πρώτο αφορά «κρίσιμα εθνικά θέματα» και το δεύτερο αφορά ψηφισμένα νομοσχέδια. Για να θεωρηθεί έγκυρο το αποτέλεσμα, η προσέλευση στις κάλπες πρέπει να είναι αντίστοιχα 40 ή 50 τοις εκατό.

Επίσημη ενημέρωση από την Αθήνα περιμένει η ΕΕ πριν εκφραστεί επί της προαναγγελίας δημοψηφίσματος και της ψήφου εμπιστοσύνης που θα ζητήσει η ελληνική κυβέρνηση. «Ουδέν σχόλιο και για τα δυο ζητήματα. Είμαστε σε επαφές και αναμένουμε επίσημη ενημέρωση από τις ελληνικές αρχές» ήταν η απάντηση της εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης Καρολίνας Κότοβα, σε ερώτηση σχετικά με την εξαγγελία του πρωθυπουργού στην ΚΟ του ΠΑΣΟΚ των πρωτοβουλιών του για διεξαγωγή δημοψηφίσματος, αλλά και ανανέωσης της εμπιστοσύνης της Βουλής προς την κυβέρνηση.

Απορριπτική ήταν η άμεση αντίδραση της αντιπολίτευσης στην προαναγγελία δημοψηφίσματος για τη νέα δανειακή σύμβαση, με τα κόμματα να ζητούν εκλογές για άμεση προσφυγή στη λαϊκή ετυμηγορία. Προσφυγή στις κάλπες αντί δημοψηφίσματος σε μία σύμβαση οι όροι της οποίας δεν έχουν καθοριστεί ζητά η Νέα Δημοκρατία, για συμψηφισμό των «διαφορετικών όχι» κάνει λόγο το ΚΚΕ, εκλογές ζητά και το ΛΑΟΣ, για «ευτελισμό των δημοκρατικών διαδικασιών κάνει λόγο ο Συνασπισμός. Συνάντηση με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας θα έχει την Τρίτη ο Αντώνης Σαμαράς.

Να πουν οι πολίτες το «μεγάλο ναι ή το μεγάλο όχι» στη νέα δανειακή σύμβαση, ζήτησε ο πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου, προαναγγέλλοντας δημοψήφισμα για τη συμφωνία της 26ης Οκτωβρίου και για τα μέτρα που θα τη συνοδεύουν. «Έχουμε εμπιστοσύνη στους πολίτες», η εντολή τους θα μας δεσμεύσει όλους, πρόσθεσε και συμπλήρωσε: «Λέμε "όχι" στις εθνικές εκλογές τώρα γιατί θα ήταν υπεκφυγή και θα οδηγούσε σε διχόνοιες. Παράλληλα, ζήτησε ψήφο εμπιστοσύνης εν όψει των επόμενων αλλαγών, λέγοντας ότι «περισσότερο από ποτέ, είναι αναγκαία και η έκφραση της εμπιστοσύνης προς την κυβέρνηση». Το δημοψήφισμα τοποθετείται στις αρχές Ιανουαρίου.

Αντιμέτωπος με τη μεγαλύτερη «εξέγερση» βουλευτών του στη διάρκεια της πρωθυπουργικής του θητείας βρίσκεται ο Ντέιβιντ Κάμερον, καθώς δεκάδες μέλη των Τόρις στη Βουλή των Κοινοτήτων ετοιμάζονται να αψηφήσουν την κομματική γραμμή και να υποστηρίξουν αίτημα για τη διενέργεια δημοψηφίσματος αναφορικά με τη συμμετοχή της Βρετανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Περίπου 78 βουλευτές, ανάμεσά τους 68 Συντηρητικοί, προσυπέγραψαν το κοινοβουλευτικό αίτημα για τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος.

Η κυβέρνηση σχεδιάζει τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος σε σχέση με τη δημοσιονομική κρίση της χώρας, δήλωσε την Τετάρτη στη Βουλή ο υπουργός Εσωτερικών Χάρης Καστανίδης, χωρίς να διευκρινίσει για τη διατύπωση του ερωτήματος. Όσο για το πότε, είπε ότι θα γίνει εντός του 2011. «Ο ελληνικός λαός, σε αυτήν την κρίσιμη στιγμή, οφείλει να πάρει θέση επί του δημοσιονομικού προβλήματος» ανέφερε ο κ. Καστανίδης. Πάντως ο κυβερνητικός εκπρόσωπος διαψεύδει.

Μόνη της έμεινε η κυβερνητική πλειοψηφία στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή όπου εισήχθη προς επεξεργασία το νομοσχέδιο για τα δημοψηφίσματα. Το νομοθέτημα ψηφίστηκε επί της αρχής μόνο από τους βουλευτές του ΠΑΣΟΚ. Τα κόμματα της αντιπολίτευσης καταψήφισαν με το επιχείρημα ότι η συγκεκριμένη ρύθμιση αποτελεί «επικοινωνιακό τέχνασμα» προκειμένου η κυβέρνηση να αποφύγει τις εκλογές.

Υπερψηφίστηκε επί της αρχής από την κυβερνητική πλειοψηφία στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή το νομοσχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών για τη διενέργεια δημοψηφισμάτων. Τα κόμματα της αντιπολίτευσης δήλωσαν πως το καταψηφίζουν, με κύριο το επιχείρημα ότι το νομοθέτημα είναι ένα επικοινωνιακό τέχνασμα της κυβέρνησης, προκειμένου να αποφύγει τις εκλογές.

Χιλιάδες πολίτες αναμένεται να λάβουν μέρος σε πορεία στο κέντρο της Μαδρίτης το απόγευμα της Τρίτης για να διαμαρτυρηθούν για τις μεταρρυθμίσεις που προώθησε η κυβέρνηση με στόχο τη μείωση του ελλείμματος και του χρέους της Ισπανίας, τονίζοντας ότι θέτουν σε κίνδυνο τις κοινωνικές δαπάνες. Οι διαδηλωτές απαιτούν τη διενέργεια δημοψηφίσματος για τη συνταγματική προσθήκη με την οποία εισήχθη ο «χρυσός κανόνας» δημοσιονομικής πειθαρχίας για να καθησυχαστούν οι αγορές. Διαδηλώσεις και στην Ιταλία κόντρα στα μέτρα λιτότητας της κυβέρνησης Μπερλουσκόνι.

Το θέμα των δημοψηφισμάτων απασχόλησε τη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου και, όπως ανέφεραν κυβερνητικές πηγές, στις σκέψεις, αλλά και στις προθέσεις είναι να έχει διεξαχθεί δημοψήφισμα ως το τέλος του έτους. Τα δημοψηφίσματα θα είναι δεσμευτικά ανάλογα με τη συμμετοχή.

Ακόμη και εντός του 2011 εκτιμά ο υπουργός Εσωτερικών Χάρης Καστανίδης ότι μπορεί να διεξαχθεί δημοψήφισμα, όπως αναφέρει σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Πρώτο Θέμα μιλώντας σχετικά με το νομοσχέδιο για τη διενέργεια δημοψηφισμάτων, που παρουσίασε την περασμένη εβδομάδα και το οποίο έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση.

Η ρύθμιση για τα αυθαίρετα, καθώς και ο νέος τρόπος έκδοσης αδειών δόμησης, το νομοσχέδιο για τα δημοψηφίσματα και η αντιμετώπιση της βίας στα γήπεδα, περιλαμβάνονται στα θέματα που θα συζητηθούν την Τρίτη στο Υπουργικό Συμβούλιο, το οποίο θα συνεδριάσει το μεσημέρι υπό την προεδρία του πρωθυπουργού Γιώργου Παπανδρέου.

Τις επόμενες ημέρες αναμένεται να δοθεί στη δημοσιότητα το νομοσχέδιο του ΥΠΕΣ αναφορικά με το δημοψήφισμα που έχει προαναγγείλει ο πρωθυπουργός Γ.Παπανδρέου για θέματα του πολιτικού συστήματος και της οργάνωσης του κράτους. Σύμφωνα με τη ρύθμιση που επεξεργάζεται η κυβέρνηση, η νομοθεσία που ισχύει για τις εθνικές, τις δημοτικές και τις ευρωεκλογές θα ισχύσει και για τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος. Τα ερωτήματα θα είναι πιθανότατα τέσσερα.

Η εκλογολογία δεν βοηθά σε τίποτα, υποστηρίζει ο υπουργός Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητα και Ναυτιλίας Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, εκτιμώντας ταυτόχρονα πως «η εκτόνωση της έντασης θα έρθει όταν έρθει η οριστική διάσωση της χώρας και όταν γίνει πραγματικότητα η αναστύλωση της οικονομίας». Τάσσεται, δε, υπέρ του δημοψηφίσματος τον Σεπτέμβριο, λέγοντας ότι «θα αφορά τη Δ' Ελληνική Δημοκρατία και θα τελειώνει η κατά τα άλλα ατελείωτη μεταπολίτευση».

Την ελπίδα του για την επίτευξη συμφωνίας στο Κυπριακό μέσα στο 2011 και για δημοψήφισμα στις αρχές του 2012, πριν την ανάληψη της προεδρίας της ΕΕ στο δεύτερο εξάμηνο του έτους από την Κύπρο, εξέφρασε ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Αχμέτ Νταβούτογλου κατά την επίσκεψή του το Σάββατο στα Κατεχόμενα.

Την ιστορία του ξεκίνησε τα μεσάνυχτα το Νότιο Σουδάν, που έγινε το 54ο κράτος της Αφρικής, μετά την επικύρωση με δημοψήφισμα της απόσχισής του από το Βόρειο, πλέον, Σουδάν έπειτα από τον αιματηρό εμφύλιο που έληξε το 2005. Το Χαρτούμ έσπευσε να αναγνωρίσει το νότιο γείτονά του -αν και παραμένει το «αγκάθι» των πετρελαϊκών εσόδων- ενώ ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Μπαν Γκι-Μουν, που βρίσκεται στην Τζούμπα μαζί με άλλους ξένους αξιωματούχους, υποσχέθηκε στο πρόεδρο του Νότιου Σουδάν Σάλβα Κίιρ πως μπορεί να υπολογίζει στην υποστήριξη της διεθνούς κοινότητας. ΗΠΑ και ΕΕ έσευσαν να αναγνωρίσουν το νέο κράτος.

Ανοιχτό άφησε το ενδεχόμενο μείωσης του αριθμού των βουλευτών από 300 που είναι σήμερα σε 200 ο υπουργός Εσωτερικών Χάρης Καστανίδης. Το ζήτημα πιθανότατα θα αποτελέσει θέμα του επερχόμενου δημοψηφίσματος, όπως είπε. Παράλληλα, ο κ. Καστανίδης προανήγγειλε νομοθετικές πρωτοβουλίες για το Πόθεν Έσχες των βουλευτών και για τα οικονομικά των κομμάτων. 

«Επαναδιαπραγμάτευση σε όλα» επιμένει ο πρόεδρος της ΝΔ, Αντώνης Σαμαράς, ακόμη και μετά την ψήφιση του Μεσοπρόθεσμου. Δεν κρύβει ότι το διαπραγματευτικό «όπλο» που σκοπεύει να χρησιμοποιήσει είναι ο φόβος της ΕΕ για ένα ελληνικό ντόμινο που θα συμπαρασύρει οικονομικά και κοινωνικά όλες τις χώρες της ευρωζώνης. Απορρίπτει κάθε συζήτηση για κυβερνήσεις συνεργασίας και τονίζει ότι «το καλύτερο δημοψήφισμα είναι οι εκλογές».

Την ώρα που οι «Αγανακτισμένοι» συγκεντρώνονται στο Σύνταγμα και οι διεθνείς πιέσεις αυξάνονται, η κυβέρνηση συνέχιζε έως την τελευταία στιγμή τις διαβουλεύσεις με την κοινοβουλευτική ομάδα του ΠΑΣΟΚ, προκειμένου να αποφευχθούν -κατά το δυνατόν- οι διαρροές, εν όψει της κρίσιμης ψηφοφορίας για το Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα το μεσημέρι (14:00) στην Ολομέλεια της Βουλής. «Παρούσα» θα δηλώσει η Ντόρα Μπακογιάννη, όπως ανακοίνωσε από το βήμα του Κοινοβουλίου. Η «μάχη» θα συνεχιστεί κατά τη συζήτηση του εφαρμοστικού νόμου που αρχίζει το απόγευμα στην Ολομέλεια.

Επιθετικός απέναντι στην κυβέρνηση εμφανίστηκε ο πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας, Αντώνης Σαμαράς, κατά τη συζήτηση για την παροχή ψήφου εμπιστοσύνης στη Βουλή, υπερασπιζόμενος το πρόγραμμα του και εμμένοντας στην ανάγκη επαναδιαπραγμάτευσης του μνημονίου. Παράλληλα ξεκαθάρισε ότι «συναίνεση στο λάθος δεν δίνω, συναίνεση για τη διόρθωση του λάθους όση θέλετε». «Δεν θα ψηφίσουμε το μεσοπρόθεσμο, γιατί είναι λάθος», είπε, «αλλά θα ψηφίσουμε τους σωστούς εφαρμοστικούς νόμου». Επικριτικός εμφανίστηκε και στην εξαγγελία του πρωθυπουργού για δημοψηφίσματα. Μάλιστα κατέληξε «αν σας αρέσουν, κ.Παπανδρέου, τα δημοψηφίσματα, κάντε το καλύτερο, εκλογές».