Αντίρριο, η γέφυρα και το κάστρο

Πύλη εισόδου στην Περιφερειακή Ενότητα Αιτωλοακαρνανίας για όσους περνούν από την Πελοπόννησο στη Στερεά Ελλάδα, το Αντίρριο, σημαντικός συγκοινωνιακός κόμβος, εντυπωσιάζει τους ταξιδιώτες με τη Γέφυρα «Χαρίλαος Τρικούπης» (Ρίου-Αντιρρίου), σύγχρονο τεχνολογικό επίτευγμα.

Τη γεφύρωση του Ρίου με το Αντίρριο οραματίστηκε πρώτος ο πολιτικός Χαρίλαος Τρικούπης. Το εντυπωσιακό τεχνολογικό επίτευγμα αποτελείται από την κυρίως γέφυρα (καλωδιωτή) και τις δύο γέφυρες πρόσβασης, συνολικού μήκους 2.860 μ. Το έργο θεμελιώθηκε τον Ιούλιο του 1998 και κατασκευάστηκε μεταξύ των ετών 2000 και 2004. Οι δυσκολίες στην κατασκευή του (μεγάλο βάθος θεμελίωσης, υψηλή σεισμική δραστηριότητα της περιοχής, φύση του εδάφους θεμελίωσης) επέβαλαν την εφαρμογή πρωτοποριακών τεχνολογικών μεθόδων.

Στο άκρο του πάρκινγκ, δίπλα στο σταθμό διοδίων του Αντιρρίου, βρίσκεται το κτίριο διοίκησης της Γέφυρας, όπου στεγάζεται το Εκθεσιακό Κέντρο. Οι επισκέπτες ενημερώνονται για όλες τις πτυχές του έργου, από το ιστορικό μέχρι τις μεθόδους κατασκευής του, και ξεναγούνται σε εκθέσεις φωτογραφίας που έχουν θέμα την ίδια τη Γέφυρα «Χαρίλαος Τρικούπης» και άλλες γέφυρες στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Οι επισκέπτες έχουν, επίσης, τη δυνατότητα να παρακολουθήσουν προβολές που καλύπτουν όλη την περίοδο κατασκευής της Γέφυρας. Στο Εκθεσιακό Κέντρο λειτουργεί κατάστημα αναμνηστικών.

Όμως, το Αντίρριο, πέραν της ομολογουμένως επιβλητικής γέφυρας που το συνδέει με το Ρίο, έχει να επιδείξει και αρκετά αξιόλογα ιστορικά μνημεία, που το καθιστούν μια αξιοπρόσεκτη γέφυρα πολιτισμού.

Κατ’ αρχάς, την προσοχή των ταξιδιωτών προσελκύει το κάστρο του Αντιρρίου, γνωστό ως Καστέλι της Ρούμελης, που οικοδομήθηκε (παράλληλα με εκείνο του Ρίου) από το σουλτάνο Bαγιαζήτ B’ μετά την κατάληψη της Ναυπάκτου (1499), με σκοπό τον έλεγχο του στενού Ρίου-Αντιρρίου (τα δύο κάστρα ονομάζονταν «Μικρά Δαρδανέλλια»). Στους κατοπινούς αιώνες, και έως την παράδοσή του στους Έλληνες μετά την Επανάσταση του 1821, το κάστρο περιήλθε στο γενουάτη ναυμάχο Αντρέα Ντόρια, στους Τούρκους και στους Βενετσιάνους.

Βορειοδυτικά του Αντιρρίου βρίσκεται ο αρχαιολογικός χώρος της Μακύνειας, που προσφέρει θέα στον Πατραϊκό κόλπο. Η Μακύνεια ήταν αρχαία πόλη των Αιτωλών. Σώζονται το θέατρο, θεμέλια ναού και λείψανα τειχών της ακρόπολης.

Στην ευρύτερη περιοχή του Αντιρρίου βρίσκονται η Κάτω Βασιλική και το Κρυονέρι, παραθεριστικοί οικισμοί με όμορφες ακρογιαλιές, που βρέχονται από τον Πατραϊκό κόλπο. Ανάμεσα στους δύο οικισμούς υψώνεται ο εντυπωσιακός ορεινός όγκος της Βαράσοβας, όπου υπήρχαν κατά τους Βυζαντινούς Χρόνους πολυάριθμα ασκητήρια και ερημητήρια. Η Βαράσοβα θεωρείται ένα από τα καλύτερα αναρριχητικά πεδία στην Ελλάδα, με όμορφες ορειβατικές διαδρομές στα άγρια βράχια της.

Για τους λάτρεις του θρησκευτικού τουρισμού μεγάλο ενδιαφέρον παρουσιάζει η εκκλησία της Παναγίας της Παναξιώτισσας (αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου), που βρίσκεται κοντά στο χωριό Γαβρολίμνη, βορείως της Κάτω Βασιλικής. Ο σταυροειδής εγγεγραμμένος με τρούλο ναός, άλλοτε καθολικό βυζαντινού μοναστηριού, χρονολογείται στα τέλη του 10ου αιώνα. Στον περιβάλλοντα χώρο του ναού εντοπίστηκαν γλυπτά μέλη Παλαιοχριστιανικής Περιόδου.

Τέλος, στην περιοχή του Γαλατά, χωριού που βρίσκεται δυτικά του Κρυονερίου, είναι χτισμένη η παλαιά εκκλησία του Αγίου Ιωάννη.