Άραγε στη σύγχρονη εποxή, όπου τα διαγνωστικά μέσα έχουν εξελιχθεί τόσο πολύ, υπάρχουν ακόμα περιπτώσεις ζευγαριών που δεν γνωρίζουν τον λόγο της υπογονιμότητάς τους;

Ασφαλώς και υπάρχουν. Οι περιπτώσεις ιδιοπαθούς υπογονιμότητας καλύπτουν περίπου το ένα τρίτο των συνολικών περιστατικών και οι μισές από αυτές  οφείλονται σε μια καλοήθη πάθηση που ονομάζεται ενδομητρίωση η διάγνωση της οποίας είναι συχνά αποτέλεσμα  μόνο κλινικής εμπειρίας του ειδικού γονιμότητας.

Πόσο συχνή είναι η πάθηση αυτή στον γενικό πληθυσμό;
Η ενδομητρίωση είναι μια αρκετά κοινή πάθηση της οποίας η συχνότητα δεν ξεπερνά το 12% στις γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας. Μετά την αναπαραγωγική περίοδο η νόσος αυτή ουσιαστικά παύει να απασχολεί τις ασθενείς.

Όλες οι περιπτώσεις ενδομητρίωσης συνδυάζονται με υπογονιμότητα;
Δεδομένου ότι η γονιμότητα ενός ζευγαριού μπορεί να θεωρηθεί ως το άθροισμα δυο συντελεστών -της ανδρικής και της γυναικείας- εύκολα μπορεί κάποιος να αντιληφθεί ότι όλες οι ασθενείς που υποφέρουν από ενδομητρίωση δεν παρουσιάζουν απαραίτητα και υπογονιμότητα. Χαρακτηριστικά, υπάρχουν ασθενείς, μητέρες ήδη ενός ή περισσότερων παιδιών, οι οποίες χειρουργούνται για κάποιον άλλο λόγο και ο χειρουργός βρίσκεται ενώπιον βαρύτατης ενδομητρίωσης.

Ποια είναι τα συμπτώματα αυτής της πάθησης;
Η νόσος αυτή μπορεί να εκδηλωθεί με συμπτώματα που ποικίλουν από πόνο στην περίοδο  (δυσμηνόρροια) και δυσκολία στη σύλληψη ως και απουσία συμπτωμάτων. Πολλές ασθενείς όταν στο πρώτο ραντεβού με τον ειδικό γονιμότητας τούς ανακοινώνεται ότι πιθανόν να ανήκουν σε αυτή την ομάδα  ασθενών απαντούν με τον ίδιο σχεδόν τρόπο «Μα γιατρέ δεν πονάω στην περίοδο. Πώς γίνεται να πάσχω από ενδομητρίωση;» Η αλήθεια είναι ότι μόνο οι μισές περίπου ασθενείς που πάσχουν από τη νόσο αυτή παρουσιάζουν δυσμηνόρροια και το ένα τρίτο από τις υπόλοιπες παρουσιάζει υπογονιμοτητα.

Η ενδομητρίωση ακυρώνει τη γονιμότητα ενός ζευγαριού;
Η απάντηση είναι και εδώ αρνητική. Η γονιμότητα περιορίζεται από τη νόσο αλλά δεν ακυρώνεται. Στατιστικά ενώ στα περισσότερα ζευγάρια το πολυπόθητο θετικό τεστ κύησης έρχεται στον πρώτο χρόνο ελεύθερων επαφών, στα ζευγάρια αυτά μπορεί να έρθει από λίγο εώς πολύ αργότερα. Το ερώτημα που ανακύπτει για τα περισσότερα από αυτά είναι αν υπάρχει αρκετός χρόνος για να αναμένει κανείς τη φυσική σύλληψη ή ακόμα και διάθεση από το ζευγάρι για να συνεχίσει να την επιχειρεί.

Πώς μπορεί να βοηθηθούν αυτά τα ζευγάρια σε σχέση με τη γονιμότητα τους;
Οι τρόποι είναι ουσιαστικά δυο. Ο πρώτος είναι η λαπαροσκόπηση  κατά την οποία τεκμηριώνεται η διάγνωση και εφαρμόζεται η κατάλληλη θεραπεία. Με την τεχνική αυτή ουσιαστικά η νόσος τίθεται σε ύφεση και εφόσον δεν συντρέχει κάποιος άλλος παράγοντας υπογονιμότητας η γονιμότητα αυτού του ζευγαριού αυξάνεται κατά τουλάχιστον 30-45%. Προσωπικά, προτιμώ την προσέγγιση αυτή καθότι η αντιμετώπιση του αίτιου υπογονιμοτητας για κάθε ζευγάρι είναι πρωταρχικής σημασίας για την έγκαιρη και σωστή αντιμετώπιση του. Από την άλλη πλευρά, πολλές ασθενείς επιλέγουν τον δεύτερο τρόπο που δεν είναι άλλος από την εξωσωματική γονιμοποίηση. Η τεχνική αυτή παρακάμπτει στη συντριπτική πλειονότητα των περιστατικών (περίπου 90%) την υποκείμενο νόσο με την εφαρμογή του καταλληλότερου φαρμακευτικού πρωτοκόλλου για την ασθενή. Υπάρχουν όμως αρκετές περιπτώσεις (περιπου10%), τις οποίες όμως ο ειδικός δε δύναται να τις γνωρίζει εκ των προτέρων, όπου η εξωσωματική γονιμοποίηση προκειμένου να επιτύχει πρέπει πρώτα να καυτηριαστεί  λαπαροσκοπικά η νόσος.

Ποιο είναι το καταλληλότερο φαρμακευτικό πρωτόκολλο εξωσωματικής γονιμοποίησης στις περιπτώσεις ενδομητρίωσης;
Παραδοσιακά το ιδανικό πρωτόκολλο στις περιπτώσεις αυτές είναι το μακρύ κατά το οποίο ο αγωνιστής (η καταστολή) χορηγείται στη δεύτερη φάση του κύκλου και αυτό γιατί με τον τρόπο αυτό η νόσος τίθεται μερικά σε ύφεση.

Ποιο είναι λοιπόν το συμπέρασμα για τα ζευγάρια που υποφέρουν από αυτή νόσο;
Πρώτα από όλα να μη χάνουν το κουράγιο τους. Είναι μια νόσος που περιορίζει μεν αλλά δεν ακυρώνει τη γονιμότητά τους. Έγκαιρη και σωστή αντιμετώπιση του κάθε περιστατικού οδηγεί με ασφαλέστερο και συντομότερο τρόπο στο επιθυμητό αποτέλεσμα.

Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφτείτε την ιστοσελίδα www.sfakianoudis.gr ή επικοινωνήστε με το κ. Σφακιανούδη Κωνσταντίνο, Μαιευτήρας – Γυναικολόγος, στο 210- 6565112

Ξένη δημοσίευση